ఆపిల్
| ఆపిల్ | |
|---|---|
 |
|
| ఎర్రని ఆపిల్ పండు | |
| Scientific classification | |
| Kingdom: | ప్లాంటే |
| Division: | మాగ్నోలియోఫైటా |
| Class: | Magnoliopsida |
| Order: | Rosales |
| Family: | రోసేసి |
| Subfamily: | Maloideae or Spiraeoideae[1] |
| Genus: | Malus |
| Species: | M. domestica |
| Binomial name | |
| Malus domestica Borkh. |
|
ఆపిల్ (ఆంగ్లం Apple) రోసేసి (Rosaceae) కుటుంబానికి చెందిన పండు. దీనిని తెలుగు లో "సేపు పండు" అని కూడ పిలుస్తారు.
ఇది పోమ్ (pome) రకానికి చెందినది. ఆపిల్ (Malus domestica) జాతి చెట్ల నుండి లభిస్తుంది. ఇది విస్తృతంగా సేద్యం చేయబడుతున్న పండ్ల చెట్లలో ఒకటి. ఇది మానవులు ఎక్కువగా తినడానికి ఇష్టపడతారు. ఆపిల్ చెట్లు చిన్న ఆకురాల్చే చెట్లు వసంతకాలంలో పూసి చలికాలంలో పండ్లనిస్తాయి. ఇవి పశ్చిమ ఆసియా లో జన్మించాయి. ఆసియా మరియు యూరప్ దేశాలలో కొన్ని వేల సంవత్సరాలుగా పెంచబడుతున్నది. అక్కడ నుండి దక్షిణ అమెరికాకు విస్తరించింది.
ఆపిల్ పండ్లలో 7,500 పైగా రకాలు వివిధ లక్షణాలు కలవిగా గుర్తించారు. కొన్ని తినడానికి రుచి కోసం అయితే మరికొన్ని వంట కోసం ఉపయోగిస్తారు. వీటిని సామాన్యంగా అంటు కట్టి వర్ధనం చేస్తారు. ఇవి చాలా రకాల శిలీంద్రాలు మరియు బాక్టీరియా చీడలను లోనై ఉంటాయి.
ప్రపంచ వ్యాప్తంగా 2005 సంవత్సరంలో సుమారు 55 మిలియన్ టన్నుల ఆపిల్ పండ్లు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి. చైనా మొత్తం ఉత్పత్తిలో సుమారు 35% భాగం ఉన్నది. అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు రెండవ స్థానంలో ఉండగా ఇరాన్ మూడవ స్థానం ఆక్రమించినది.
విషయ సూచిక |
వృక్షశాస్త్ర లక్షణాలు [మార్చు]
ఆపిల్ చెట్లు చిన్నగా ఉండి ఆకులు రాల్చే రకానికి చెందినదిగా సుమారు
(.8 పొడవు పెరిగి, గుబురుగా ఉంటుంది.[2] దీని ఆకులు ఆల్టర్నేట్ గా అమర్చబడి పొడవుగా 5 to 12 cm పొడవు మరియు
3 (1.2–2.4 in) వెడల్పు ఉండి పత్రపుచ్ఛాన్ని (Petiole) కలిగివుంటాయి. వసంతకాలం (spring) లో ఆకు మొగ్గలతో పాటు పూస్తాయి. ఆపిల్ పుష్పాలు తెల్లగా లేత గులాబీ రంగులో ఉండి ఐదు ఆకర్షక పతాల్ని కలిగి
(.98 వ్యాసాన్ని కలిగివుంటాయి. ఆపిల్ పండు చలికాలంలో పరిణితి చెంది సుమారు
(.0 మధ్యన ఉంటుంది. పండు మధ్యలో ఐదు గింజలు నక్షత్ర ఆకారంలో అమర్చబడి, ఒక్కొక్క గింజలో 1-3 విత్తనాలు ఉంటాయి.[2]
పేగుల ఆరోగ్యానికి యాపిల్ [మార్చు]
రోజుకి ఒక యాపిల్ తింటే డాక్టర్లకి దూరంగా ఉన్నట్టే అనేది నానుడి. పెక్టిన్ దండిగా ఉండే యాపిల్ పండ్లను తినటం వల్ల పేగులను ఆరోగ్యంగా ఉంచే బ్యాక్టీరియా సంఖ్య బాగా వృద్ధి చెందుతున్నట్టు వెల్లడైంది. వీటిని క్రమం తప్పకుండా, చాలాకాలం తినటం వల్ల వృద్ధి చెందిన బ్యాక్టీరియా కొన్నిరకాల కొవ్వు ఆమ్లాల ఉత్పత్తిలో సాయం చేస్తుంది. ఇది పేగుల్లో సూక్ష్మక్రిముల నియంత్రణకు తోడ్పడుతుంది, పేగుల గోడల్లోని కణాలను ఆరోగ్యంగా ఉంచేందుకు అవసరమైన బ్యూటీరేట్ రసాయనాన్నీ ఉత్పత్తి చేస్తుందని శాస్త్రవేత్తలు తెలిపారు.(ఈనాడు22.1.2010)
ఉత్పత్తి [మార్చు]
| దేశం | ఉత్పత్తి (టన్నులు) | పాదపీఠిక | ||
|---|---|---|---|---|
 చైనా |
27 507 000 | F | ||
 అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు |
4 237 730 | |||
 ఇరాన్ |
2 660 000 | F | ||
 టర్కీ |
2 266 437 | |||
 రష్యా |
2 211 000 | F | ||
 ఇటలీ |
2 072 500 | |||
 భారత్ |
2 001 400 | |||
 ఫ్రాన్స్ |
1 800 000 | F | ||
| మూస:CHI | 1 390 000 | F | ||
 అర్జెంటీనా |
1 300 000 | F | ||
| {{{1}}}World | 64 255 520 | A | ||
| No symbol = official figure, F = FAO estimate, A = Aggregate (may include official, semi-official, or estimates); Source: FAO |
||||
మూలాలు [మార్చు]
బయటి లింకులు [మార్చు]
- Apple Facts from the UK's Institute of Food Research
- National Fruit Collection (UK)
- Brogdale Farm (home of the UK's National Fruit Collection)
- Grand Valley State University digital collections- diary of Ohio fruit farmer Theodore Peticolas, 1863మూస:Link GA
