ఇంగ్లాండ్ రాజు హెన్రీ VIII

మూస:Infobox royalty హెన్రీ VIII (28 జూన్ 1491న జననం – 28 జనవరి 1547న మరణం) 21 ఏప్రిల్ 1509 నుంచి అతని మరణం వరకు పాలించిన ఇంగ్లాండ్ రాజు. అతను ఐర్లాండ్ ప్రభువు (తర్వాత ఐర్లాండ్ రాజు) మరియు ఫ్రాన్స్ సామ్రాజ్యానికి హక్కుదారు. హెన్రీ టుడర్ రాజవంశం యొక్క రెండో రాజు. హెన్రీ VII యొక్క వారసుడిగా అతను అవతరించాడు.

హెన్రీ చేసుకున్న ఆరు వివాహాలతో పాటు, చర్చ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్‌ను రోమన్ కేథలిక్ చర్చి నుంచి వేరు చేయడం ద్వారా అతను విశేష గుర్తింపు పొందాడు. రోమ్‌తో హెన్రీకి తలెత్తిన సమస్యలు చివరకు పోప్ అధికారమైన మతపరమైన మఠాల రద్దు నుంచి ఇంగ్లాండ్ చర్చిని వేరు చేయడానికి దారితీశాయి. తద్వారా ఇంగ్లాండ్ చర్చి అధి నాయకుడుగా అతను అవతరించాడు. ఇలా చేసిన తర్వాత అతను మతపరమైన మఠాలను అణగదొక్కాడు. ఏదేమైనప్పటికీ, రోమన్ కేథలిక్ చర్చి నుంచి బహిష్కరించబడినప్పటికీ, అతను ప్రధానమైన కేథలిక్ క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్రసంబంధ బోధనల్లో విశ్వసించదగిన వ్యక్తిగా కొనసాగాడు.^[1] వేల్స్ చట్టాలు 1535-1542లోని నిబంధనల ద్వారా ఇంగ్లాండ్ మరియు వేల్స్ యొక్క చట్టపరమైన యూనియన్‌ను హెన్రీ పరిశీలించాడు.

యవ్వన దశలో హెన్రీ ఆకర్షణీయమైన మరియు ప్రజాకర్షణ కలిగిన వ్యక్తిగానే కాక విద్యావంతుడు మరియు కార్యసాధకుడుగా కొనసాగాడు.^[2] అతను ఒక రచయిత మరియు కూర్పరి. సంపూర్ణ అధికారంతో అతను పరిపాలించాడు. పాక్షికంగా హెన్రీ యొక్క వ్యక్తిగత దురహంకారం మరియు కుమార్తె టుడర్ రాజవంశాన్ని పటిష్టం చేయలేదని అతను విశ్వసించడం మరియు రోజాల యుద్ధాల (ఇంగ్లాండ్ రాజ సింహాసనం కోసం జరిగినవి) నేపథ్యంలో నెలకొన్న దుర్బలమైన అశాంతి వల్ల ఇంగ్లాండ్‌కు ఒక పురుష వారసుడిని అందించాలనే అతని కోరిక హెన్రీని నేడు గుర్తించుకునే విధంగా రెండు పరిస్థితులకు దారితీసింది. అవి అతని భార్యలు మరియు ఇంగ్లీష్ సంస్కరణ. దీని కారణంగా ఇంగ్లాండ్ ఒక అత్యంత ప్రొటెస్టెంట్ (రోమన్ కేథలిక్కులకు ప్రతిగా ఏర్పడినది) దేశంగా అవతరించింది. జీవిత చరమాంకంలో అతను రోగాలబారిన పడటం తద్వారా అతని ఆరోగ్యం క్షీణించింది. వ్యసనపరుడు, అహంకారి, దురుసుగా ప్రవర్తించే వ్యక్తి మరియు అభద్రతా రాజుగా ప్రజల్లో అతనికున్న పేరుప్రఖ్యాతలు దెబ్బతిన్నాయి.^[3]

ఆరు భార్యలున్న వ్యక్తిగా హెన్రీ విశేషంగా జ్ఞప్తికి తెచ్చుకోబడుతాడు. వారిలో ఇద్దరిని అతను నరికించేశాడు. అలా చేయడం అతను మరియు అతని భార్యల చుట్టూ అలుముకున్న వ్యవహారాల ఆధారంగా పలు పుస్తకాలు, చలనచిత్రాలు, ప్రదర్శనలు మరియు బుల్లితెర కార్యక్రమాల్లో అతన్ని ఒక సాంస్కృతిక మూర్తిగా చూపడానికి దోహదపడ్డాయి.

విషయ సూచిక

1 ప్రారంభ సంవత్సరాలు: 1491–1509
- 1.1 ఆర్థర్ మరణం
2 ప్రారంభ పాలన: 1509–1525
- 2.1 ఫ్రాన్స్ మరియు హబ్స్‌బర్గ్‌లు
3 అధికారం మరియు ప్రభుత్వం
4 ఉంపుడుగత్తెలు
5 రాజు యొక్క గొప్ప సంబంధం : 1525–1533
- 5.1 ద్వితీయ వివాహం
6 రోమ్ నుంచి విడిపోవడం: 1533–1540
7 తుది సంవత్సరాలు: 1540–1547
- 7.1 మరణం మరియు వారసత్వం
8 పేరుప్రఖ్యాతులు మరియు జ్ఞాపకం
9 శైలి మరియు ఆయుధాలు
10 ప్రస్తుత సంబరాలు
11 వంశవృక్షం
12 వివాహాలు మరియు వారసులు
13 హెన్రీ VIII జీవితకాలంలోని పోప్‌ల జాబితా
14 సాహిత్యం మరియు పాప్ సంస్కృతిలోని వర్ణనలు
15 వీటిని కూడా చూడండి
16 సూచనలు
17 మూలాలు
18 గ్రంథ పట్టిక
19 బాహ్య లింకులు

ప్రారంభ సంవత్సరాలు: 1491–1509 [మార్చు]

గ్రీన్‌విచ్ ప్యాలెస్‌లో పుట్టిన హెన్రీ VIII హెన్రీ VII మరియు యార్క్ ఎలిజబెత్ దంపతుల యొక్క మూడో సంతానం.^[4] యువ హెన్రీ యొక్క ఆరుగురు పిల్లల్లో, ముగ్గురు అంటే ఆర్థర్, వేల్స్ యువరాజు, మార్గరెట్ మరియు మేరీ మాత్రమే చిన్నతనంలో బతికిబట్టగట్టారు. 1493లో రెండేళ్ల ప్రాయంలో డోవర్ క్యాస్టిల్ తలారిగా మరియు సింక్యూ పోర్ట్స్ లార్డ్ వార్డన్‌గా హెన్రీ నియమితుడయ్యాడు. 1494లో అతను యార్క్ ప్రభువుగా అవతరించాడు. ఆ తర్వాత అతను ఇంగ్లాండ్ ఎర్ల్ మార్షల్‌గానూ మరియు ఐర్లాండ్ లార్డ్ లెప్ట్‌నెంట్‌గానూ నియమించబడ్డాడు. హెన్రీకి ప్రముఖ బోధకుల ద్వారా అత్యుత్తమ విద్యను అందించారు. తద్వారా అతను లాటిన్, ఫ్రెంచ్ మరియు స్పానిష్ భాషల్లో అనర్గళంగా మాట్లాడే సత్తా పొందాడు.^[5] హెన్రీ పెద్ద అన్నయ్య, యువరాజు ఆర్థర్‌ తర్వాత సింహాసనాన్ని అధిష్టిస్తాడని ఊహించడంతో చర్చిలో జీవితానికి హెన్రీ సిద్ధమయ్యాడు. హెన్రీకి 11 ఏళ్ల వయసులో అతని తల్లి, యార్క్ ఎలిజబెత్ మరణించారు. ^[6]

ఆర్థర్ మరణం [మార్చు]

సుమారు 1501 ప్రాంతంలో పెళ్లి సమయంలోని ఆర్థర్

యువ వితంతువుగా కేథuyyytyyyyyhyరీన్, దీనిని హెన్రీ VII యొక్క ఆస్థాన చిత్రకారుడు, మైఖేల్ సిట్టో సుమారు 1502 ప్రాంతంలో చిత్రించాడు

1502లో 15 ఏళ్ల వయసులో ఆరాగాన్‌కు చెందిన కేథరీన్‌ను పెళ్లి చేసుకున్న 20 వారాల్లోనే ఆర్థర్ మరణించాడు. ఆర్థర్ మరణంతో అతని బాధ్యతలన్నీ అతని యువ సోదరుడు, 10 ఏళ్ల హెన్రీపై పడ్డాయి. అప్పుడతను వేల్స్ యువరాజుగా అవతరించాడు. ఇంగ్లాండ్ మరియు స్పెయిన్ మధ్య ఒక వైవాహిక సంబంధాన్ని ఏర్పరచడానికి హెన్రీ VII అతని ప్రయత్నాలను పునరుద్ధరించాడు. భర్తను పోగొట్టుకున్న యువరాజు ఆర్థర్‌ భార్య, ఆరాగాన్‌‍కు చెందిన కేథరీన్ను తన రెండో కుమారుడు పెళ్లి చేసుకునే విధంగా ఒక ప్రతిపాదన చేశాడు. ఆమె రాజు ఆరాగాన్‌కు చెందిన ఫెర్దినంద్ II మరియు యువరాణి క్యాస్టిల్‌కు చెందిన ఇసాబెల్లా I దంపతులకు పుట్టి, బతికిన ఏకైక శిశువు.^[7] వేల్స్ కొత్త యువరాజు అతని సోదరుడి భార్యను చేసుకోవడానికి దాయాదిత్వం యొక్క అవరోధం నుంచి గట్టెక్కే విధంగా సాధారణంగా పోప్ నుంచి ఒక మినహాయింపు అవసరం. ఎందుకంటే, లెవిటికస్ పుస్తకంలో చెప్పినట్లుగా, "ఎవరైనా ఒక సోదరుడు తన యొక్క మరో సోదరుడి భార్యను వివాహం చేసుకోవాలంటే వారు సంతానం లేకుండా కొనసాగాలి." అయితే యువరాజు ఆర్థర్‌తో తన వివాహం నెరవేరదని కేథరీన్ ప్రమాణం చేసింది. ఇప్పటికీ ఇంగ్లీష్ మరియు స్పెయిన్ వర్గాలు వివాహ చట్టబద్ధతకు సంబంధించిన సకల సందేహాలను పోగొట్టడానికి అదనపు పోప్ సంబంధ దాయాదిత్వ మినహాయింపు అవసరమవుతుందని ఒప్పుకుంటున్నాయి.

కేథరీన్ తల్లి, క్వీన్ ఇసాబెల్లా I యొక్క అసహనం కారణంగా పోప్ జూలియస్ II పోప్ సంబంధ ప్రకటన (పాపల్ బుల్) రూపంలో ఒక మినహాయింపును అనుమతించారు. అందువల్ల ఆమె యువ భర్త మరణించిన 14 నెలల తర్వాత కేథరీన్ అతని చిన్న సోదరుడు హెన్రీని పెళ్లి చేసుకోవడానికి అంగీకరించింది. ఏదేమైనా 1505 కల్లా, ఒక స్పానిష్ సంబంధంపై హెన్రీ VIIకు ఆసక్తి నీరుగారిపోయింది. దాంతో యువ హెన్రీ అతని అంగీకారం లేకుండా నిశ్చితార్థం నిర్వహించబడిందని తెలిపాడు.

ప్రతిపాదిత వివాహం యొక్క విధిపై ఏర్పడిన దౌత్యపరమైన నైపుణ్యం 1509లో హెన్రీ VII మరణం వరకు కొనసాగింది. కేవలం 17 ఏళ్ల వయసున్న హెన్రీ 11 జూన్ 1509న కేథరీన్‌ను వివాహం చేసుకున్నాడు. వీరిద్దరూ 24 జూన్ 1509న వెస్ట్‌మిన్‌స్టర్ అబ్బే వద్ద సింహాసనాన్ని అధిష్టించారు.

ప్రారంభ పాలన: 1509–1525 [మార్చు]

పట్టాభిషేకం జరిగిన రెండు రోజుల తర్వాత అతను తన తండ్రి యొక్క అత్యంత అపఖ్యాత మంత్రులు, సర్ రిచర్డ్ ఎంప్సన్ మరియు ఎడ్మండ్ డడ్లీలను బంధించాడు. వారిపై రాజద్రోహ అభియోగాలు మోపడం తద్వారా వారిని 1510లో ఉరితీశారు. క్రాఫ్టన్ వంటి చరిత్రకారులు విశ్వసించినట్లుగా, తన దారికి అడ్డుగా నిలబడినవారితో,^[4] హెన్రీ వ్యవహరించడంలో ఇది అతని ప్రాథమిక యుక్తిగా మారింది. మరోవైపు ఉరితీయబడిన ఆ ఇద్దరూ బలవంతంగా వసూలు చేసినట్లు భావించిన కొంత సొమ్మును కూడా హెన్రీ తిరిగి ప్రజలకు ఇచ్చాడు.

... his executors made restitution of great sums of money, to many persons taken against good conscience to the said king's use, by the forenamed Empson and Dudley.^[8]

1509లో పట్టాభిషేకం తర్వాత 18 ఏళ్ల హెన్రీ

పునరుజ్జీవనోద్యమ పురుషుడు అనే పేరును హెన్రీ మరింత అభివృద్ధి చేశాడు. అతని సంస్థానం పండిత మరియు కళాత్మక ఆవిష్కరణ మరియు మితిమీరిన సౌందర్యానికి కేంద్రంగా మారింది. ఈ విషయం ది ఫీల్డ్ ఆఫ్ క్లాత్ ఆఫ్ గోల్డ్ ద్వారా సంగ్రహంగా చెప్పబడింది. అతను నిష్ణాతుడైన సంగీత విద్వాంసుడు, రచయిత మరియు కవి. బాగా తెలిసిన అతని సంగీతపరమైన కూర్పుగా "పాస్టైమ్ విత్ గుడ్ కంపెనీ" లేదా "ది కింగ్స్ బల్లాడ్"ను చెప్పుకోవచ్చు. అతను మితిమీరిన జూదగాడు మరియు పాచికలు ఆడుతాడు. అంతేకాక క్రీడల్లో ప్రత్యేకించి మృషామృధం, వేట మరియు రాజ్యసంబంధ టెన్నిస్‌లలో అతనికి మాంఛి పట్టుంది. సంప్రదాయక క్రైస్తవ ధర్మనిష్ఠకు బలమైన మద్దతుదారుడుగా అతను సుపరిచితుడు.^[5] 7 జూన్ 1520న ఫ్రాన్సిస్ Iను కలాయిస్ సమీపంలో కలుసుకున్నప్పుడు, అంతకుముందు దశాబ్దిలో చోటు చేసుకున్న సైనికపరమైన ఘర్షణల నేపథ్యంలో సన్నిహితమైన దౌత్యపరమైన సంబంధాన్ని నెలకొల్పే విధంగా పదిహేను రోజుల పాటు ఖర్చుకు వెనుకాడకుండా సదరు ఫ్రెంచ్ రాజును అతను సంబరాల్లో ముంచెత్తాడు.

ఫ్రాన్స్ మరియు హబ్స్‌బర్గ్‌లు [మార్చు]

1511లో పోప్ జులియస్ II ఫ్రాన్స్‌‌పై పవిత్ర కూటమిని ప్రకటించాడు. ఈ కొత్త కూటమి స్పెయిన్‌ను మాత్రమే కాక పవిత్ర రోమన్ సామ్రాజ్యంను అదే విధంగా ఇంగ్లాండ్‌ను కూడా చేర్చే విధంగా శరవేగంగా వేళ్లూనుకుంది. ఉత్తర ఫ్రాన్స్‌లో తనకున్న ఆస్థిపాస్తులను మరింత విస్తరించుకునేందుకు హెన్రీ ఈ సందర్భాన్ని వినియోగించుకున్నాడు. నవంబరు, 1511లో ఫ్రాన్స్‌పై స్పెయిన్‌కు పరస్పర సాయానికి సంబంధించిన వెస్ట్‌మిన్‌స్టర్ ఒప్పందంను అతను పూర్తి చేశాడు. తద్వారా కాంబ్రాయ్ కూటమి యుద్ధంలో ప్రవేశానికి సిద్ధమయ్యాడు.

1513లో ఫ్రాన్స్‌పై హెన్రీ దాడి చేశాడు. అతని దళాలు ముళ్ల యుద్ధంలో ఫ్రెంచ్ సైన్యాన్ని మట్టుబెట్టాయి. అతని బావమరిది, స్కాట్లాండ్‌కు చెందిన జేమ్స్ IV ఫ్రాన్స్‌కు చెందిన లూయిస్ XII,^[9] తరపున ఇంగ్లాండ్‌పై దాడి చేశాడు. అయితే ఫ్రాన్స్ నుంచి హెన్రీ దృష్టిని మళ్లించడంలో విఫలమయ్యాడు. 9 సెప్టెంబరు1513న స్కాట్లాండ్ దళాలు ఫ్లోడెన్ ఫీల్డ్ యుద్ధం వద్ద పరాజయం పాలయ్యాయి. చనిపోయిన వారిలో స్కాటిష్ రాజు కూడా ఉన్నాడు. అతని మరణంతో యుద్ధంలో స్కాట్లాండ్ యొక్క సంక్షిప్త భాగస్వామ్యానికి తెరపడింది.

18 ఫిబ్రవరి 1516న హెన్రీ మొదటి బిడ్డ, యువరాణి మేరీ బాల్యంలో బతికే విధంగా యువరాణి కేథరీన్ ఒప్పుకుంది. (ఒక కుమారుడు, హెన్రీ, కార్న్‌వాల్ ప్రభువు, 1511లో జన్మించాడు. అయితే కొద్ది వారాలే బతికాడు)

అధికారం మరియు ప్రభుత్వం [మార్చు]

హెన్రీ నియంత్రణలోని ప్రభుత్వం మరియు ఆర్థిక పరిస్థితులు [మార్చు]

ఆర్థికంగా, హెన్రీ పరిపాలన దాదాపు ప్రమాద స్థితిలో ఉండేది. సంపన్నమైన ఆర్థిక వ్యవస్థ (చర్చి భూముల స్వాధీనం ద్వారా అభివృద్ధి చేయబడింది) అతనికి వారసత్వంగా సంక్రమించినప్పటికీ, హెన్రీ యొక్క విలాస ఖర్చులు మరియు పన్నులు ఆర్థిక పరిస్థితులను చిన్నాభిన్నం చేశాయి.^[10]^[11] ఉదాహరణకు, రాయల్ నావీని హెన్రీ 5 నుంచి 53 నౌకలకు పెంచాడు. అతనికి ప్యాలెస్‌లంటే మహా ఇష్టం. ఒక డజను ప్యాలెస్‌లతో ప్రారంభమైన అతని జీవితం యాభై ఐదు భవనాలతో ముగిసింది. వాటిలో అతను 2,000 చిత్ర యవనికలను వేలాడదీశాడు.^[12] పొంతనగా, అతని పొరుగింటి వాడు మరియు మేనళ్లుడు స్కాట్లాండ్‌కు చెందిన జేమ్స్ Vకు ఐదు ప్యాలెస్‌లు మరియు 200 చిత్ర యవనికలు ఉన్నాయి.^[13] అతను సేకరించిన ఆయుధాలను ప్రదర్శించడం ద్వారా అతను గర్వం వ్యక్తం చేశాడు. వాటిలో విలక్షణమైన విలువిద్య సంబంధ సామగ్రి, భూ ఆజ్ఞలకు సంబంధించిన 2,250 తుపాకులు మరియు 6500 చేతి తుపాకులు (పిస్తోళ్లు) ఉన్నాయి.^[14]

1520 ప్రాంతంలోని చార్లెస్ క్వింట్ (కుడివైపు) మరియు పోప్ లియో X (నడుమ)లతో హెన్రీ

హెన్రీ తన పాలనను ఎక్కువగా సలహాదారులపై విశ్వాసంతో ప్రారంభించాడు. సంపూర్ణ నియంత్రణ ద్వారా ముగించాడు. 1514 నుంచి 1529 వరకు థామస్ వోల్సీ (1473–1530), ఒక కేథలిక్ మతాధికారి, లార్డ్ ఛాన్సలర్‌గా పనిచేశాడు. ఆచరణాత్మకంగా యువ రాజు కోసం దేశీయ మరియు విదేశీ విధానాన్ని నియంత్రించాడు. ఫ్రాన్స్‌తో ఒప్పందానికి అతను సంప్రదింపులు జరిపాడు. ఇది ఫీల్డ్ ఆఫ్ క్లాత్ ఆఫ్ గోల్డ్ (1520)పై నాటకీయ రీతిలో సయోధ్యను ప్రదర్శించడం ద్వారా సూచించబడింది. ఫ్రాన్స్ మరియు పవిత్ర రోమన్ సామ్రాజ్యం యొక్క మిత్రరాజ్యంగా ఇంగ్లాండ్‌ను ముందువెనుకలకు అతను నడిపించాడు. జాతీయ ప్రభుత్వంపై వోల్సీ దృష్టి సారించడం మరియు కాన్సిలియర్ న్యాయస్థానాల ప్రత్యేకించి, స్టార్ చాంబర్ అధికార పరిధిని విస్తరించారు. విదేశీ యుద్ధాలకు చెల్లించే విధంగా అతని బలవంతపు రుణాల వినియోగం ధనికుల ఆగ్రహానికి కారణమయింది. అంతేకాక వారు అతని అపరిమితమైన సంపద మరియు డాబుసరి జీవితం పట్ల చికాకు పడ్డారు. యువరాణి కేథరీన్ నుంచి తక్షణ విడాకులు ఇప్పించడంలో విఫలమైనప్పుడు వోల్సీ రాజును అసంతృప్తికి గురి చేశాడు. ఏళ్ల తరబడి చేసిన దుబారా కారణంగా కోశాగారం ఖాళీ అయింది. సహచరులు మరియు ప్రజలు అసంతృప్తి చెందారు. దాంతో ఒక హెన్రీ ఒక కొత్త పంథాను ఎంచుకోవాల్సిన అవసరం ఏర్పడింది. వోల్సీని తప్పించాల్సి వచ్చింది. 16 ఏళ్ల పాటు తిరుగులేని వ్యక్తిగా అగ్రస్థానంలో హవా కొనసాగించిన అతను 1529లో అధికారం కోల్పోవడం మరియు రాజద్రోహానికి సంబంధించి తప్పుడు అభియోగాలు మోపడంతో 1530లో అరెస్టు చేయబడ్డాడు. తర్వాత అతను కస్టడీలో ఉండగా మరణించాడు. వోల్సీ మరణం పోప్‌కు మరియు ఇంగ్లాండ్ మతాధికారికి ఒక హెచ్చరికలా పరిణమించింది. రాజు ఇష్టాలను అనుసరించడంలో వైఫల్యానికి కారణమేమై ఉంటుందనే దానిపై వారు ఆలోచించారు. తర్వాత న్యాయస్థానంలో అసంఖ్యాక సంకీర్ణ వర్గాలు నష్ట పరచడానికి ప్రయత్నించడం మరియు పరస్పర విధ్వంసాలకు పాల్పడినప్పటికీ, హెన్రీ అతని ప్రభుత్వంపై పూర్తి పట్టు సాధించారు.

ప్రభుత్వంలో అతిపెద్ద టుడర్ తిరుగుబాటు ఉందని ఎల్టన్ (1962) వాదించాడు. అయితే హెన్రీ యొక్క తెలివితేటలు మరియు గడసరితనాన్ని గుర్తించే విధంగా, సానుకూల పరిస్థితులను ఎల్టన్ గుర్తించాడు. ప్రత్యేకించి, రోమ్‌తో విభజన చెందడం. ఇది థామస్ క్రోమ్‌వెల్ చేసిన పని తప్ప రాజు చేసింది కాదు. హెన్రీని ఒక సమర్థుడుగా ఎల్టన్ గుర్తించాడు. అయితే సుదీర్ఘ కాలంలో వ్యవహారాలపై ప్రత్యక్షంగా పట్టు సాధించడంలో అతను చాలా సోమరి. అంటే, రాజు అతని పలు ఆలోచనలు మరియు మరిన్ని పనులు చేయడానికి అతను ఎక్కువగా ఇతరులపై ఆధారపడే అవకాశావాది. హెన్రీ యొక్క వివాహసంబంధ సాహసాలు ఎల్టన్ ఆధారాల గొలుసులో భాగమే. ఆరుగురు భార్యలను చేసుకున్న ఒక వ్యక్తిగా హెన్రీ అతని సొంత విధిపై నియంత్రణ సాధించలేకపోయాడని ఎల్టన్ గుర్తించాడు. థామస్ క్రోమ్‌వెల్ కామన్వెల్త్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్‌గా భావించుకున్నట్లు ఎల్టన్ చూపాడు. పార్లమెంట్ ద్వారా ముఖ్యమైన భాగస్వామ్యం గురించి అతను తెలిపాడు. ఇది సాధారణంగా శాసనం యొక్క ఉపోద్ఘాతంలో వ్యక్తం చేయబడుతాయి. పార్లమెంటరీ అంగీకారం అంటే రాజు ఏదైనా అతని అధికారాన్ని ఇచ్చేయడం అని కాదు. హెన్రీ VIII ఒక తనకు నచ్చినట్లు వ్యవహరించే పాలకుడు. అతని అధికారాన్ని ఉపయోగించడానికి వెనుకాడడు. ప్రముఖ "అంగీకారం" అంటే రాజ్యసంబంధ అధికారాన్ని పరిమితం చేయడం కంటే పెంచడం అని అర్థం.^[15]

సంస్కరణ [మార్చు]

ప్రధాన వ్యాసం: English Reformation

రోమన్ కేథలిక్ చర్చి యొక్క సిద్ధాంతాలను హెన్రీ అసలు ఎప్పుడు కూడా లాంఛనంగా తిరస్కరించలేదు. అయితే 1534లో ఇంగ్లాండ్‌లో చర్చి యొక్క అధినాయకుడు (ఆది దేవుడు)గా తనకు తానుగా అతను ప్రకటించుకున్నాడు. తదుపరి చర్యలతో కలిసి ఇది ఎట్టకేలకు మరో చర్చి, ఇంగ్లాండ్ చర్చి విభజనకు దారితీసింది. హెన్రీ మరియు అతని సలహాదారులు భద్రతాపరమైన వ్యవహారాల్లో జోక్యం కల్పించుకునే ఒక ఇటాలియన్ యువరాజు పాత్రలో పోప్ నటిస్తున్నాడని భావించారు. అతని అతని మతపరమైన పాత్రను అప్రసిద్ధం చేసింది. ఇంగ్లాండ్‌ను రోమ్ ఒక మైనర్ సవతి బిడ్డలా చూసిందని వారు చెప్పారు. తద్వారా దానికి మొత్తం యాభైలో ఒక్క కార్డినల్ (మతాధికారి లేదా పోప్ కింద పనిచేసే వ్యక్తి)ను మాత్రమే అనుమతించింది. అంతేకాక సదరు మతాధికారి పోప్ అయ్యే అవకాశం లేకపోయింది). పరిస్థితుల ప్రభావం చేత హెన్రీకిది భరించరానిదిగా పరిణమించింది. అందువల్ల ఇంగ్లాండ్‌లో కీలక నిర్ణయాలను ఇటాలియన్లు తీసుకునేవారు. విడాకుల వివాదం సమస్యను వివరించింది. అయితే దానంతట అదే సమస్యకు కారణం కాదు.^[16]

ఇంగ్లాండ్ చర్చిని సంస్కరించాలన్న హెన్రీ నిర్ణయం కొత్త భార్య మరియు ఒక వారసుడి కోసం అతని కోరిక కంటే మరింత జటిలమైన ప్రేరణలు మరియు పద్ధతులకు అవకాశం కల్పించింది. తన మొదటి వివాహం చెల్లదని హెన్రీ స్పష్టం చేశాడు. అయితే చర్చిని సంస్కరించడానికి హెన్రీ కోరికలో విడాకుల విషయం ఏకైక అంశం. 1532–37లో అతను అసంఖ్యాక చట్టాలను ఆమోదించాడు. వాటిలో అప్పీలు చట్టం (స్టాట్యూ ఇన్ రిస్ట్రెయింట్ ఆఫ్ అప్పీల్స్, 1533), వివిధ వారసత్వ చట్టాలు (1533, 1534 మరియు 1536), మొట్టమొదటి ఆధిపత్య చట్టం (1534) మరియు ఇతర చట్టాలు ఉన్నాయి. ఇవి రాజు, పోప్ మరియు ఇంగ్లాండ్ చర్చి నిర్మాణం మధ్య సంబంధాలను పరిశీలిస్తుంది. ఆ సంవత్సరాల్లో, హెన్రీ చర్చిని సంస్కరించే అతని ప్రయత్నంలో భాగంగా మఠాలు మరియు తీర్థయాత్ర సంబంధ పుణ్యక్షేత్రాలను అణగదొక్కాడు. మతపరమైన విధాన రూపకల్పనలో అతను ఎల్లప్పుడూ ఆధిపత్యం కనబరిచేవాడు. నైపుణ్యంతో మరియు సుసంగతంగా అమలు చేసిన అతని విధానం మధ్యేమార్గం అన్వేషణ దిశగా అత్యుత్తమంగా వివరించబడింది.^[17]

ఏది నిజమైన విశ్వాసం అనే దానిపై ఆవరించిన ప్రశ్నలు సంప్రదాయక "ఆరు నిబంధనల చట్టం" (1539)ను ఆమోదించడం మరియు 1540 తర్వాత తీవ్రమైన వర్గాల మధ్య తుల్యతను నిర్వహించడం ద్వారా పరిష్కరించబడ్డాయి. అయినప్పటికీ, ఆ శకంలో పరిస్థితి మతపరమైన ఛాందసత్వాన్ని దాటిపోయినట్లు కన్పించింది. పురాతన విశ్వాసాల యొక్క పునాదులు ప్రత్యేకించి థామస్ మోర్ మరియు జాన్ ఫిషర్ ఈ మార్పును సమ్మతించలేకపోయారు. పోప్ సంబంధ అధికారాన్ని త్యజించడానికి నిరాకరించినందుకు వారిద్దరిని 1535లో ఉరితీశారు. హెన్రీసియన్ సంస్కరణకు క్లిష్టమైనదిగా యువరాజు పట్ల విధేయతను కలిగి ఉండే ఒక కొత్త రాజకీయ క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్రంను చెప్పొచ్చు. దీనిని 1530ల్లో ఇంగ్లాండ్ చర్చి అత్యంత ఉత్సాహంతో ఆమోదించింది. మార్టిన్ లూథర్ యొక్క నాలుగో శాసనం ("నీ తల్లిదండ్రులను గౌరవించు")కు సంబంధించిన కొత్త అర్థ వివరణను ఇది తెలిపింది. ఇంగ్లీష్ శ్రోతలకు విలియం టిండాలే ద్వారా ఇది అందించబడింది. పది శాసనాలు మరియు బైబిలుపై రాజ్యాధికారాన్ని కలిగించడం ఈ సిద్ధాంతంలో అత్యంత ఆకర్షణీయమైన అంశం. ఇది హెన్రీసియన్ మతంలో నిర్వచనాన్ని తెలిపే విశిష్టతగా అవతరించింది. ఇంగ్లాండ్ చర్చిలోని ప్రత్యర్థి ప్రవృత్తులు వాటి ప్రత్యేక ఎజెండాల ముసుగులో దానిని దోచుకునేందుకు ఎదురుచూశాయి. విశ్వాసం మరియు బైబిలుపై ఉద్ఘాటనతో లూథరన్ క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్రం యొక్క విస్తృత ముసాయిదాతో దాని (చర్చి) సంబంధాలను నిలిపేందుకు సంస్కర్తలు తీవ్రంగా ప్రయత్నించగా సంప్రదాయవాదులు సత్కార్యాలు, కార్యక్రమాలు మరియు ఛారిటీ అవసరాలను నొక్కిచెప్పారు. రాజ్యసంబంధ ఆధిపత్యం మరియు బైబిలును 1539లో గ్రేట్ బైబిలు ను ముద్రించే విధంగా హెన్రీని ఒప్పించడానికి సంస్కర్తలు ముడిపెట్టారు. ఆంగ్ల అనువాదమైన ఇది కొత్తగా గుర్తించిన అతని హోదాకు ఒక మహత్తరమైన ఆధారంగా చెప్పబడుతుంది.^[18]

అయితే సంస్కర్తల ఆలోచనకు మిశ్రమ స్పందన వచ్చింది. బీద స్థితిలోని,^[19] వారికి మాత్రమే మద్దతుగా ఉండే మఠాలను మూసివేయాలన్న సంస్కరణల వల్ల లండన్ వెలుపల ఉన్న అనేక మంది అన్యాక్రాంతమయ్యారు. ఇలా చేయడం 1536–1537 మధ్యకాలంలో గ్రేట్ నార్తర్న్ మరింత అభివృద్ధి చెందే విధంగా ప్రేరేపించబడింది. దీనినే గ్రేస్ తీర్థయాత్రగా పిలిచారు.^[20] హెన్రీ యొక్క అన్ని పరిపాలనల్లో సంహాసనంపై అతని భద్రతకు ఇదే ఏకైక వాస్తవిక ముప్పు. ఉత్తర ప్రాంతంలోని అత్యంత ఉదాత్తతతో పాటు తొమ్మిది గ్రూపుల్లోని సుమారు 30,000 మంది తిరుగుబాటుదారులు ప్రజాకర్షణ కలిగిన రాబర్ట్ ఆస్కే నేతృత్వంలో ముందుకు కదిలారు. నిబంధనలపై చర్చకు ఆస్కే లండన్ వెళ్లాడు. రాజద్రోహం అభియోగాలతో అక్కడ అతన్ని ఖైదు చేసి, ఉరితీశారు. అలాగే సుమారు 200 మంది తిరుగుబాటుదారులను కూడా ఉరితీయడంతో యావత్ సమస్యలకు తెరపడినట్లయింది.^[21] మరికొన్ని చోట్ల ఈ మార్పులను ఆమోదించడం మరియు స్వాగతించడం జరిగింది. కేథలిక్కు కార్యక్రమాలతో సంబంధమున్న వారు మాత్రం నోరు మెదపకపోవడం లేదా అజ్ఞాతంలోకి వెళ్లిపోయారు. వారు హెన్రీ కుమార్తె మేరీ (1553–1558) హయాంలో తిరిగి దర్శనమిచ్చి ఉండొచ్చు.

మఠాల రద్దు [మార్చు]

ప్రధాన వ్యాసం: Dissolution of the Monasteries

ఇంగ్లాండ్‌కు అసంఖ్యాక మతపరమైన గృహాలు (మఠాలు) ఉండేవి. అవి కౌల్దారులు పనిచేసే అతిపెద్ద భూములను కలిగి ఉండేవి. హెన్రీ వాటిని గుర్తించాడు (1536–1541). భూముల రూపంలో ఉన్న ఇంగ్లాండ్ సంపదలో ఐదో వంతును అతను కొత్త వ్యక్తుల చేతికి అప్పగించాడు. సింహాసనానికి ఉపకారం చేసే ఉన్నత వర్గాలకు భూములను కట్టబెట్టాలనే ఉద్దేశంతో ఈ కార్యక్రమాన్ని ప్రాథమికంగా రూపొందించారు. ఇది భూములను మరింత సమర్థవంతంగా వినియోగించుకుంటుంది.

సంప్రదాయక మతపరమైన విధానాల్లో హెన్రీ విప్లవాత్మక మార్పులు చేపట్టాడు. మూఢవిశ్వాస అనుభవాలు, అవశిష్టాలు మరియు తీర్థయాత్రలకు వ్యతిరేకంగా ప్రబోధించమని మరియు అత్యధిక కొవ్వొత్తులను తొలగించమని క్రైస్తవ పురోహిత వర్గాన్ని అతను ఆదేశించాడు. కింగ్స్ ప్రిమియర్‌ గా పిలవబడే 1545 ప్రశ్నోత్తర గ్రంథం పుణ్యాత్ములను మినహాయించింది. లాటిన్ కార్యక్రమాలు ఆంగ్లం చేత నాశనం చేయబడ్డాయి. పుణ్యాత్ములకు సంబంధించిన పుణ్యక్షేత్రాలు ధ్వంసం చేయబడ్డాయి. వాటిలో ప్రసిద్ధ కాంటర్‌బరీకి చెందిన సెయింట్ థామస్ ఒకటి. అవశిష్టాలు విలువలేని పురాతన అంశాలుగా పరిహసించబడ్డాయి.

ఉంపుడుగత్తెలు [మార్చు]

అతనికి పేరుప్రఖ్యాతులు ఉన్నప్పటికీ, హెన్రీ పలు వివాహేతర సంబంధాలను కలిగి ఉండకపోవచ్చు. అతను వివాహమాడిన మహిళలను పక్కనపెడితే, ఇద్దరు ఉంపుడుగత్తెల గుర్తింపు అనేది పూర్తిగా వివాదరహితం. వారు ఎలిజబెత్ బ్లౌంట్ మరియు మేరీ బోలిన్.^[22] ఏదేమైనప్పటికీ, వారిద్దరు మాత్రమే అని చెప్పలేకపోవచ్చు. దిగువ తెలిపిన ఐదు సంబంధాలే కాక అసంఖ్యాక స్వల్పకాలిక మరియు రహస్య అక్రమసంబంధాలు ఉన్నాయని అలిసన్ వీర్ వాదించారు. వాటిలో ఎక్కువగా రాజుకు చెందిన నది పక్కన ఉండే జోర్డాన్ హౌస్ భవనంలో నిర్వహించబడ్డాయి.^[23]

ఎలిజబెత్ "బెస్సీ" బ్లౌంట్ మరియు హెన్రీల అక్రమ సంతానం, హెన్రీ ఫిట్జ్‌రాయ్. ఈ యువ బాలుడు 1525లో రిచ్‌మండ్ ప్రభువుగా పట్టాభిషక్తుడయ్యాడు. అతన్ని చట్టబద్ధమైన కుమారుడిగా చేసే దిశగా ఇది తొలి అడుగని కొందరు అభిప్రాయపడ్డారు. 1533లో అన్నే బోలిన్ మొదటి మామ కూతురు మేరీ హోవర్డ్‌ను ఫిట్జ్‌రాయ్ పెళ్లి చేసుకున్నాడు. అయితే మూడేళ్లు గడిచాక ఎలాంటి సంతానం లేకుండా అతను మరణించాడు. 1536లో ఫిట్జ్‌రాయ్ మరణించే సమయానికి పార్లమెంటు రెండో వారసత్వ చట్టంను ఆమోదిస్తోంది. ఆ చట్టం హెన్రీ అక్రమ కుమారుడు రాజుగా అవతరించే అవకాశం కల్పిస్తుంది.

మేరీ బోలిన్ సోదరి అన్నే హెన్రీకి రెండో భార్య కాక మునుపు ఆమె అతని ఉంపుడుగత్తెగా ఉండేది. ఆమె 1519-1526 మధ్యకాలంలోని ఒక సమయంలో ఆమె కేథరీన్ యొక్క యువరాణిగా ఉన్నట్లు భావించడం జరిగింది. మేరీ ఇద్దరు పిల్లలు, కేథరీన్ మరియు హెన్రీ హెన్రీకి పుట్టినట్లు ఒక ఊహాగానం ఉంది. అయితే ఇది అస్సలు ఎప్పుడూ నిరూపించబడలేదు. హెన్రీ ఫిట్జ్‌రాయ్‌ని గుర్తించినట్లుగా రాజు వారిని ఎప్పుడు కూడా గుర్తించలేదు.

1510లో ఎడ్వర్డ్ స్టాఫోర్డ్, బకింగ్‌హామ్ 3వ ప్రభువు సోదరీమణులు, ఎలిజబెత్ లేదా అన్నే హస్టింగ్స్, హంటింగ్‌డన్ దొరసానిలలో ఒకరితో అక్రమ సంబంధం నడుపుతున్నట్లు నివేదించబడింది.^[24] ఆమె సోదరుడు, బకింగ్‌హామ్ ప్రభువు ఆవేశపూరితుడయ్యాడు. దాంతో ఆమె భర్త లార్డ్ జార్జ్ హస్టింగ్స్ ఆమెను మఠానికి పంపేశాడు. ఎస్టాసీ చాపుస్ ఈ విధంగా రాశారు, "ఆ మహిళ భర్త వెళ్లిపోయారు. ఆమెను ఎవరూ చూడలేని విధంగా ఆమెను తీసుకెళ్లి, ఇక్కడికి అరవై మైళ్ల దూరంలోని ఒక మఠంలో ఉంచారు."^[25]

అంతేకాక 1535లో షెల్టన్ సోదరీమణులలో ఒకరితో హెన్రీ సంబంధం కలిగి ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది. సంప్రదాయకంగా, ఆమె మార్గరెట్ ("మాడ్జ్")^[26] అని విశ్వసించబడుతోంది. అయితే తాజా పరిశోధన ఆమె మేరీయేనని నొక్కి చెప్పడానికి ఊతమిస్తోంది.^[27]

రాజు యొక్క గొప్ప సంబంధం : 1525–1533 [మార్చు]

మూస:Henryviiiwives తాను కోరిన వారసుడిని కేథరీన్ ఇవ్వలేకపోవడంతో హెన్రీ అసహనానికి గురయ్యాడు. ఒక్క మేరీ మినహా కేథరీన్ యొక్క పిల్లలందరూ బాల్యంలోని కన్నుమూశారు.^[28] టుడర్ రాజవంశం యొక్క అధికారాన్ని పదిలపరుచుకునే దిశగా హెన్రీ ఒక పురుష వారసుడిని ఆకాంక్షించాడు.

1525లో హెన్రీ మరింత అసహనానికి గురవడంతో యువరాణి పరివారంలోని అందమైన యువతి, అన్నే బోలిన్‌ పట్ల ఆకర్షితుడయ్యాడు.^[29] ఆమెను లొంగదీసుకునేందుకు హెన్రీ చేసిన ప్రయత్నాలను ఆమె తొలుత అడ్డుకుంది. తన సోదరి మేరీ బోలిన్ మాదిరిగా అతని ఉంపుడుగత్తెగా మారడానికి ఆమె తిరస్కరించింది. ఆమె ఈ విధంగా పేర్కొంది, "నిరోధించే విధంగా మీ ఔన్నత్యాన్ని నేను అత్యంత మనఃపూర్వకంగా బతిమిలాడుకుంటున్నాను మరియు దీనికి నా సమాధానం ఉత్తమమైనదిగానే ఉంటుంది. నా నిజాయితీ కంటే నా జీవితాన్ని నేను నష్టపోతాను."^[30] ఆమె చేసిన ఈ తిరస్కృతి హెన్రీని మరింత ఆకర్షించింది. దాంతో అతను ఆమెను మరింతగా వెంబడించాడు.

ఎట్టకేలకు, హెన్రీ యొక్క ఆకర్షణలో అన్నే ఆమె అవకాశాన్ని గుర్తించింది. గుర్తింపు పొందిన అతని యువరాణి మాదిరిగా అతన్ని కౌగిళ్లలో తాను మాత్రమే బంధించగలనని నిర్ణయించుకుంది.^[31] ఫలితంగా కేథరీన్‌తో జరిగిన అతని పెళ్లిని చెల్లుబాటు కానిదిగా చేయడానికి అతను ఉపక్రమించాడు.^[32]

హోలీ సీకి హెన్రీ స్వతంత్రంగా మతాధికారి థామస్ వోల్సీ ద్వారా ప్రత్యక్షంగా విజ్ఞప్తి చేశాడు. అన్నే రహస్యానికి సంబంధించిన తన ఆలోచనలన్నింటినీ అతను థామస్ వద్దనే ఉంచాడు. బదులుగా, వివాహ రద్దుపై దావా వేయడానికి హెన్రీ సెక్రటరీ విలియం నైట్‌ను పోప్ క్లెమెంట్ VII వద్దకు పంపడం జరిగింది. ఆధారాలుగా చెప్పబడే పోప్ జులియస్ II లాంఛనప్రాయ ప్రకటన తప్పుడు సాకుల ద్వారా పొందబడింది. ఎందుకంటే, అనారోగ్య ఆర్థర్‌తో కేథరీన్ స్వల్పకాలిక వివాహం పూర్తయింది. రద్దు పరిస్థితుల్లో మొదటి దాయాదిత్వ స్థాయిలో ఏ మహిళనైనా మరోసారి పెళ్లి చేసుకునే మినహాయింపును కోరుతూ హెన్రీ పిటిషన్ వేశాడు. ఈ దాయాదిత్వం (సంబంధం) చట్టబద్ధమైన లేదా అక్రమ సంబంధం ద్వారా కుదుర్చుకోబడినదైనా పర్లేదని అందులో పేర్కొన్నాడు. ఇది స్పష్టంగా అన్నేని గురించి తెలిపినట్లయింది.^[31]

ఆరాగాన్‌కు చెందిన కేథరీన్, హెన్రీ VIII యొక్క మొదటి దొరసాని

ఏదేమైనా, ఆ సమయంలో కేథరీన్ మేనళ్లుడు చక్రవర్తి చార్లెస్ చేత బంధించబడటంతో అతనితో మాట్లాడటానికి నైట్‌కు కష్టమయింది. అందువల్ల కొత్త వివాహానికి షరతుతో కూడిన మినహాయింపును మాత్రమే పొందగలిగాడు. హెన్రీకి ప్రస్తుతం ఈ వ్యవహారాన్ని వోల్సీ చేతుల్లో పెట్టడం తప్ప మరో అవకాశం లేదు. రాజుకు అనుకూలంగా ఒక నిర్ణయాన్ని వెలువరిచే విధంగా వోల్సీ తాను చేయగలినంత వరకు చేశాడు. పోప్‌కు చెందిన ఒక ప్రతినిధి ద్వారా ఇంగ్లాండ్‌లో కలుసుకునే విధంగా ఒక పురోహిత సంబంధ న్యాయస్థానాన్ని ఏర్పాటు చేశారు.^[31] షేక్స్పియర్ యొక్క ప్రదర్శన, హెన్రీ VIII యాక్ట్ II, సన్నివేశం ivలోని సదరు ఆశ్చర్యకరమైన న్యాయస్థానంలో చోటు చేసుకున్న ఆరాగాన్‌కు చెందిన కేథరీన్ సంభ్రమాశ్చర్య కుట్రను కచ్చితంగా నమోదు చేసింది. ఆమె హెన్రీ ఎదుట వంగి, అతని కరుణను ఎదురు చూసింది. ఆమె పరిస్థితిని అనివార్యమైన వాగ్ధాటితో వివరించిన తర్వాత న్యాయస్థానం నుంచి వెళ్లిపోయింది. ఆమె అసాధ్యమైన మరియు తెలివితేటలతో వ్యవహరించిన మహిళ. ఏదేమైనా, ఈ సన్నివేశం అక్కడ హాజరైన వ్యక్తులు మరియు మిగిలిన ప్రపంచాన్ని ఆమె వైపుకు తిప్పుకునే విధంగా చేసింది. పోప్‌కు అతని విదేశాల్లోని ప్రతినిధికి అధికారం కలిగించాలని అసలు ఎప్పుడూ భావించలేదు. చార్లెస్ వ అతని అత్త చేసిన పెళ్లి రద్దు ప్రకటనను అడ్డుకున్నాడు. అయితే పోప్‌పై ఇది ఎంత వరకు ప్రభావం చూపిందనేది మాత్రం స్పష్టంగా తెలియదు. చక్రవర్తి అత్త నుంచి పోప్ తనకు ఒక రద్దు ప్రకటనను ఇప్పించకపోవచ్చని హెన్రీ గుర్తించడం మాత్రం విస్పష్టం.^[33] ఇంగ్లాండ్‌లో కాకుండా రోమ్‌లో ఒక నిర్ణయం వెలువడేంత వరకు తాజా వివాహానికి హెన్రీ సిద్ధం కాకుండా పోప్ అడ్డుకున్నాడు. దీనికి వోల్సీ బాధ్యత వహించాడు. అతను నమ్మదగని వ్యక్తి అని ఒప్పించాడు. 1529లో ప్రభుత్వ కార్యాలయం నుంచి వోల్సీని తొలగించేంత వరకు అన్నే బోలిన్ ఒత్తిడిని కొనసాగించారు. ఎట్టకేలకు తొలగించబడిన తర్వాత, తాను తిరిగి అధికారంలోకి వచ్చే విధంగా తనకు సాయం చేయమని మతాధికారి ఆమెను వేడుకున్నాడు. అయితే అందుకు ఆమె నిరాకరించింది. దాంతో అన్నేని బలవంతంగా దేశం నుంచి వెలివేసేందుకు అతను ఒక పన్నాగం పన్నాడు. ఆ దిశగా యువరాణి కేథరీన్ మరియు పోప్‌లతో సంప్రదింపులు జరిపాడు. ఇది గుర్తించబడటంతో వోల్సీని ఖైదు చేయమంటూ హెన్రీ ఆదేశించాడు. ఈ సంఘటన 1530లో అనారోగ్యంతో అతని మరణించడం కంటే రాజద్రోహం కింద అతన్ని ఉరితీసి ఉండొచ్చు.^[34] తర్వాత అతని స్థానంలో సర్ థామస్ మోర్ వచ్చాడు. అతను తొలుత రాజు యొక్క కొత్త విధానానికి పూర్తిగా సహకరించాడు. పార్లమెంటులో వోల్సీకి వ్యతిరేకంగా మాట్లాడటం మరియు కేథరీన్‌‍తో హెన్రీ వివాహం చట్టవిరుద్ధమంటూ ఆక్స్‌ఫర్డ్ మరియు కేంబ్రిడ్జ్‌లలోని క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్రజ్ఞుల అభిప్రాయాలను వెల్లడి చేశాడు. పోప్ అధికారాన్ని కాదనడం హెన్రీ ప్రారంభించడంతో మోర్ సంకోచాలు మరింత పెరిగాయి.

ఏడాది తర్వాత, మహారాణి కేథరీన్‌ను సంస్థానం నుంచి బహిష్కరించడం మరియు ఆమె గదులను అన్నేకు కేటాయించారు. వోల్సీ వెళ్లిపోవడంతో రాజకీయ వ్యవహారాలపై అన్నే అధికారం పెరిగింది. ఆమె ఒక అసాధారణమైన విద్యావేత్త మరియు మేధో మహిళ. అంతేకాక ఆమె ప్రొటెస్టెంట్ సంస్కర్తల యొక్క ఆలోచనలను క్షుణ్ణంగా పరిశీలించడం మరియు వాటిపై అవగాహన ఏర్పరుచుకుంది. కాంటర్‌బరీ రాజగురువు విలియం వార్హమ్ చనిపోయినప్పుడు బోలిన్ కుటుంబ పురోహితుడు థామస్ క్రాన్మర్‌ను అన్నే గుర్తించింది. అతన్ని ఖాళీగా ఉన్న ఉద్యోగంలో నియమించింది. ఫ్రాన్స్ రాజు జోక్యం ద్వారా ఇది రోమ్ చేత సమ్మతించబడింది. క్లెమెంట్ ద్వారా అతనికి ఉత్తరీయంను ఇవ్వడం జరిగింది.^[35]

ఇంగ్లాండ్‌లో రోమ్ అధికారం విచ్ఛిన్నమవడం నెమ్మదిగా కొనసాగింది. 1532లో అన్నే మద్దతుదారుడైన ఒక న్యాయవాది, థామస్ క్రామ్‌వెల్ పార్లమెంటులో పలు చర్యలను ప్రవేశపెట్టారు. వాటిలో క్రైస్తవ మతాధికారులకు వ్యతిరేకంగా విజ్ఞప్తులు మరియు క్రైస్తవ మతాధికారి నమ్రత ఉన్నాయి. ఇది చర్చిపై రాజ్యసంబంధ ఆధిపత్యాన్ని గుర్తిస్తుంది. ఈ చట్టాల నేపథ్యంలో ఛాన్సలర్ పదవికి థామస్ మోర్ రాజీనామా చేశాడు. దాంతో హెన్రీ యొక్క ప్రధాన మంత్రిగా క్రామ్‌వెల్ అవతరించాడు.^[36]

ద్వితీయ వివాహం [మార్చు]

అన్నే బోలిన్ యొక్క చిత్రం, హెన్రీ రెండో దొరసాని, దీనికి సంబంధించిన తదుపరి వాస్తవిక నకలు సుమారు 1534 ప్రాంతంలో చిత్రీకరించారు

1532 శీతాకాలంలో ఫ్రాన్స్‌కి చెందిన ఫ్రాన్సిస్ Iతో కలిసి కలాయిస్‌లో జరిగిన ఒక సమావేశానికి హెన్రీ హాజరయ్యాడు. ఆ సందర్భంగా అతను తన కొత్త వివాహానికి ఫ్రెంచ్ రాజు యొక్క మద్దతు కూడగట్టుకున్నాడు.^[37] ఇంగ్లాండ్‌లోని డోవ‌ర్‌కు తిరిగొచ్చిన వెంటనే హెన్రీ, అన్నే రహస్య వివాహం చేసుకున్నారు.^[38] ఆ తర్వాత ఆమె గర్భం దాల్చింది. దాంతో 25 జనవరి 1533న లండన్‌లో రెండో సారి వివాహం జరిగింది. 23 మే 1533న ఆరాగాన్‌కు చెందిన కేథరీన్‌తో రాజు వివాహ చెల్లుబాటుపై డన్‌స్టేబుల్ ప్రియారీ వద్ద ఏర్పాటు చేసిన ఒక ప్రత్యేక న్యాయస్థానంలో తీర్పుకు హాజరైన క్రాన్మర్ వారిద్దరి వివాహాన్ని రద్దు చేస్తూ ఒక ప్రకటన విడుదల చేశారు. ఐదు రోజుల తర్వాత అంటే 28 మే 1533న హెన్రీ మరియు అన్నేల వివాహం చెల్లుబాటవుతుందని క్రాన్మెర్ ప్రకటించాడు.^[39]

కేథరీన్ లాంఛనప్రాయంగా ఆమె యొక్క యువరాణి హోదాను పక్కనపెట్టింది. దాంతో 1 జూన్ 1533న రాజు భార్యగా సింహాసనాన్ని అధిష్టించింది. 7 సెప్టెంబరు 1533న ఆమె ఒక కుమార్తెకు జన్మనిచ్చింది. హెన్రీ తల్లి యార్క్‌కు చెందిన ఎలిజబెత్‌‌కు గుర్తుగా ఆ పాపకు ఎలిజబెత్ అని నామకరణం చేశారు.^[40] పోప్ నిర్ణయాలను పక్కనపెడుతూ పార్లమెంటు వారసత్వ చట్టం 1533 ద్వారా హెన్రీ, అన్నేల వివాహాన్ని చట్టబద్ధం చేసింది. కేథరీన్ కుమార్తె మేరీ అక్రమ సంతానంగా ప్రకటించబడింది. అన్నే యొక్క వారసులను తదుపరి వారసత్వ క్రమంలో ప్రకటించారు. ఆ ప్రకటనలో అత్యంత ముఖ్యంగా "ఏదైనా విదేశీ అధికారం, యువరాజు లేదా సర్వాధికారి"ని తిరస్కరించే ఒక నిబంధన ఉంది. రాజ్యంలోని పెద్దలంతా చట్టంలోని నిబంధనలను ప్రమాణపూర్వకంగా గుర్తించాల్సిన అవసరమేర్పడింది. నిరాకరించిన వారికి జీవిత ఖైదు విధించబడుతుంది. వారి వివాహం చెల్లుబాటు కాదంటూ ఏదైనా ప్రచురణ సంస్థ లేదా ఏదైనా సాహిత్య ముద్రణా సంస్థ ప్రకటిస్తే వారు స్వీయాత్మకంగా అత్యంత రాజద్రోహానికి పాల్పడినట్లు పేర్కొనడం తద్వారా అలాంటి వారికి ఉరిశిక్ష విధిస్తారు.

రోమ్ నుంచి విడిపోవడం: 1533–1540 [మార్చు]

మరోవైపు రోమ్‌కు చేసిన విజ్ఞప్తులన్నింటినీ పార్లమెంటు అడ్డుకుంది. అంతేకాక ఇంగ్లాండ్‌లో పోప్ సంబంధ ప్రకటనలను ప్రవేశపెట్టిన వారందరిపై ప్రామునైర్ (రాజు అధికారాన్ని పెంచే శాసనం) శిక్షలను స్పష్టంగా ప్రకటించింది. రాజు అనుమతి లేకుండా చర్చి ఎలాంటి చట్టాలు (నిబంధనలు) చేయకుండా పార్లమెంటు అడ్డుకుంది. అప్పట్లో పోప్ క్లెమెంట్ చివరగా హెన్రీపై బహిష్కార శిక్షల అమలుకు ఉపక్రమించడం మరియు థామస్ క్రామ్నర్,^[41]^[42] అదే సమయంలో రాజగురువు యొక్క కోర్టు తీర్పు (ఉత్తరువు) రద్దు చెల్లుబాటు కాదని, అన్నేతో వివాహం రద్దు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. అంతేకాక పోప్ దూత (న్యూన్సియో)ని ఇంగ్లాండ్ నుంచి వెనక్కి రప్పించడం మరియు రోమ్‌తో దౌత్యపరమైన సంబంధాలు తెగిపోయాయి.^[35] ఇంగ్లాండ్‌లో మరిన్ని చట్టాలు ఆమోదించబడ్డాయి. గురువు సంబంధిత నియామకాల చట్టం 1534 ప్రకారం రాజు నామినేట్ చేసిన క్రైస్తవ మత పెద్దలను మతాధికారి ఎన్నుకోవాల్సి వచ్చింది. 1534లోని ఆధిపత్య (ప్రభుత్వ) చట్టం రాజు "ఒక్కడే ఇంగ్లాండ్ చర్చి నేలపై అధినాయకుడు" అని ప్రకటించింది. రాజును ఆ విధంగా గుర్తించడానికి నిరాకరించిన వారు అత్యంత రాజద్రోహానికి పాల్పడినట్లు పేర్కొనడం మరియు అలాంటి వారికి మరణశిక్ష విధించడాన్ని రాజద్రోహాల చట్టం 1534 చెబుతుంది. బహిష్కరణలకు స్పందనగా, పీటర్స్ పెన్స్ చట్టం ఆమోదించబడింది. ఇంగ్లాండ్‌కు "దేవుడి కింద ఉత్తముడంటూ ఎవరూ లేరు, అయితే మీ అనుగ్రహం" మాత్రమే అని ఈ చట్టం స్పష్టం చేస్తుంది. అంతేకాక హెన్రీ యొక్క "సామ్రాజ్యవాద మకుటం" "అసమంజసమైన మరియు నిర్దయను తెలిపే ఉల్లంఘనలు మరియు పోప్‌ను నిర్బంధించడం" వల్ల మసకబారిపోయింది.^[43]

పోప్‌ను ధిక్కరించే విధంగా ఇంగ్లాండ్ చర్చి ప్రస్తుతం రోమ్ కంటే హెన్రీ నియంత్రణలోకి వచ్చింది. ప్రొటెస్టెంట్ సంస్కర్తలు ప్రత్యేకించి, హెన్రీ రద్దుపై అభ్యంతరాల విషయంలో ఇప్పటికీ హింసను ఎదుర్కొంటున్నారు. విదేశాలకు పారిపోయిన పలువురు అక్కడ తదుపరి ఇబ్బందులను చవిచూశారు. ప్రాబల్య విలియం టిండాలే రాజు ఆదేశానుసారం ఎట్టకేలకు దహనం చేయబడ్డాడు. క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్ర సంబంధ మరియు ఆచరణాత్మక సంస్కరణలు హెన్రీ వారసుల (దిగువ విభాగం ముగింపులో చూడగలరు) హయాంలో మాత్రమే చేపట్టబడ్డాయి.

వ్యక్తిగత ఒడిదుడుకులు [మార్చు]

రాజు మరియు పట్టపురాణి వైవాహిక జీవితం పట్ల సంతోషంగా లేరు. వారిద్దరూ ప్రశాంతమైన మరియు ప్రేమతో కూడిన సమయాలను ఆస్వాదించారు. అయితే అన్నే నుంచి ఎదురుచూసిన లొంగి ఉండే పాత్రను పోషించడానికి ఆమె నిరాకరించింది. చాకచక్యం మరియు దిట్టమైన అభిప్రాయాలతో కూడిన మేధావితనం ఆమెను ఒక అక్రమ ప్రియురాలిగా అత్యంత ఆకర్షణీయంగా చేసింది. అంతేకాక ఒక రాజు భార్యగా పలు రాజ్యసంబంధ కార్యక్రమాల్లో స్వతంత్రంగా పాత్రను పోషించగలిగింది. సంస్థానంలో ఒక అధికారిక హోదాతో హెన్రీని పలకరించే వారి నుంచి అతను ఆశించే సంపూర్ణ విధేయత ఆమెకు కూడా దక్కింది. అందువల్ల ఆమెకు శత్రువులు పెరిగారు. అతనికి సంబంధించి, అన్నే నిరంతర చికాకు మరియు హింసాత్మక స్వభావం హెన్రీకి నచ్చలేదు. 1534లో తప్పుడు గర్భం లేదా గర్భస్రావం తర్వాత స్వామిద్రోహం చేయడానికే ఆమె తనకు ఒక కుమారుడిని ఇవ్వడంలో విఫలం చెందిందని అతను భావించాడు. 1534 క్రిస్మస్‌‍ ముందుగా కేథరీన్‌ వద్దకు తిరిగివెళ్లకుండా అన్నేని వదిలించుకునే అవకాశాలపై క్రాన్మర్ మరియు క్రామ్‌వెల్‌తో హెన్రీ సంప్రదింపులు జరిపాడు.^[44]

లండన్ టవర్, పలు రాజ్యసంబంధ ఉరితీతల ప్రదేశం

హెన్రీ యొక్క మతపరమైన విధానాల పట్ల వ్యతిరేకత ఇంగ్లాండ్‌లో సత్వరం శృతి మించిపోయింది. అనేక మంది అతివాద సన్యాసులు వేధింపులకు గురికావడం మరియు ఉరితీయబడ్డారు. వారిలో అతి ముఖ్యమైన అతివాదులుగా రోచెస్టర్ బిషప్‌యైన జాన్ ఫిషర్ మరియు హెన్రీ యొక్క గత లార్డ్ చాన్సలర్, సర్ థామస్ మోర్‌లను చెప్పుకోవచ్చు. వారిద్దరూ రాజును గౌరవిస్తామంటూ ప్రమాణం చేయడానికి నిరాకరించారు. దాంతో వారు రాజద్రోహానికి పాల్పడ్డారంటూ వారిని లండన్ టవర్‌కు వెలుపల ఉన్న టవర్ హిల్ వద్ద నరికివేశారు.

1536 లఘుతర మఠాల రద్దు చట్టం సహా ఈ అణచివేతల పర్యవసానంగా ఇంగ్లీష్ జనాల్లో తదుపరి వ్యతిరేకతకు దారితీసింది. ప్రముఖంగా అక్టోబరు, 1536లో ఉత్తర ఇంగ్లాండ్‌లో చోటు చేసుకున్న భారీ తిరుగుబాటు గ్రేస్ తీర్థయాత్ర (పిల్‌గ్రిమేజ్ ఆఫ్ గ్రేస్)ను చెప్పుకోవచ్చు. క్షమాభిక్ష పెడతానంటూ తిరుగుబాటుదారులకు హెన్రీ VIII హామీ ఇచ్చాడు. సమస్యలపై తాను దృష్టి పెట్టే విధంగా చేసినందుకు వారికి ధన్యవాదాలు చెప్పాడు. ఆ తర్వాత తిరుగుబాటుదారుల నాయకుడు రాబర్ట్ ఆస్కేని రాజ్యసంబంధమైన విందుకు ఆహ్వానించాడు. విందు సమయంలో, ఏమి జరిగింతో రాతపూర్వకంగా తెలపమని ఆస్కేని హెన్రీ అడిగాడు. తద్వారా చేయవలసిన "మార్పు"పై తనకు తగిన ఆలోచనలు వస్తాయని పేర్కొన్నాడు. రాజు అడిగిన విధంగానే ఆస్కే చేశాడు. అయితే తర్వాత దానిని ఒప్పుకోలుగా అతనికి వ్యతిరేకంగా ఉపయోగించడం జరిగింది. రాజు మాటను ఎదురు ప్రశ్నించలేదు (ఎందుకంటే అతను దేవుడు ఎంపిక చేసిన వ్యక్తిగా చెప్పుకోవడం మరియు దేవుడు తర్వాత తనే గొప్పవాడు అని చెప్పడం). దాంతో తాము విజయం సాధించామని ఇక్కడి నుంచి ఎవరికి వారు ఇళ్లకు వెళ్లిపోవచ్చని ఆస్కే తిరుగుబాటుదారులకు సూచించాడు. ఏదేమైనా, తిరుగుబాటుదారులను హెన్రీ దేశద్రోహులుగా పరిగణించడంతో అతను తన మాటను నిలుపుకోవాల్సిన పనిలేదని భావించాడు. రాజు అతని హామీలను నిలబెట్టుకోలేదని తిరుగుబాటుదారులు గ్రహించారు. ఆ ఏడాది తర్వాత మరోసారి తిరుగుబాటుకు పూనుకున్నారు. అయితే రెండోసారి చేసిన ప్రయత్నంలో వారి బలం సన్నగిల్లింది. దాంతో తిరుగుబాటుదారుల సమూహాన్ని మట్టికరిపించమని రాజు ఆదేశించాడు. ఆస్కే సహా నాయకులు ఖైదు చేయబడటం మరియు రాజద్రోహ నేరం కింద ఉరితీయబడ్డారు.

అన్నే బోలిన్ ఉరితీత [మార్చు]

హెన్రీ మూడో భార్య జానే సేమార్

8 జనవరి 1536న ఆరాగాన్‌కు చెందిన యువరాణి కేథరీన్ మరణించిందనే వార్త బయటకు వచ్చింది. ఆమె మరణవార్త తెలియగానే, హెన్రీ మరియు అన్నే కాంతివంతంగా ఉండే పసుపు దుస్తులు ధరించారు. స్పెయిన్‌లో అప్పట్లో పసుపు రంగు దుఃఖాన్ని సూచించేది. కేథరీన్ మరణాన్ని పురస్కరించుకుని సంతోషంగా బహిరంగ ప్రదర్శనలు ఇవ్వమని హెన్రీ పిలుపునిచ్చాడు. దొరసాని మరోసారి గర్భం దాల్చింది. అయితే వారసుడిగా ఒక కొడుకుని కనకపోతే ఏమి జరుగుతుందో ఆమెకు తెలుసు. ఆమె జీవితం ప్రమాదంలో పడినట్లయింది. ఇద్దరు భార్యలు చనిపోతే, మరోసారి పెళ్లి చేసుకునే స్వేచ్ఛ హెన్రీకి కలుగుతుంది. అప్పుడు ఆ కొత్త పెళ్లి చట్టవిరుద్ధమంటూ ఎవరూ నిలదీయలేరు. ఆ నెల తర్వాత హెన్రీ ఒక టోర్నమెంట్‌లో గుర్రపు స్వారీ చేస్తూ కింద పడటంతో అతను తీవ్రంగా గాయపడ్డాడు. అప్పటి పరిస్థితిని బట్టి చూస్తే, రాజు బతుకు ప్రమాదంలో పడినట్లు కన్పించింది. ఈ ప్రమాదానికి సంబంధించిన వార్త దొరసాని చెవిన పడగానే ఆమె ఒక్కసారిగా దిగ్భ్రాంతి చెందింది. దాంతో ఆమెకు గర్భస్రావమయింది. కేథరీన్ అంత్యక్రియలు జరిగిన 29 జనవరి 1536 నాటికి ఆమె సుమారు 15 వారాల మగ శిశువును కలిగి ఉంది. ఆమెకు వాటిల్లిన ఈ నష్టం రాజ్యసంబంధ వివాహాల ముగింపుకు నాంది అని పలువురు పరిశీలకులు భావించారు.^[45]

ఒక కుమారుడు కోసం హెన్రీ తీరని కోరిక వల్ల అన్నే తుదుపరి గర్భధారణలపై ఆసక్తి రేకెత్తింది. ఎలిజిబెత్ జననం తర్వాత అన్నేకి ఇద్దరు నిర్జీవ శిశువులు జన్మించారని రచయిత మైక్ యాష్లే పేర్కొన్నాడు. మగ శిశువు జననానికి ముందు ఆమెకు 1536లో గర్భస్రావం జరిగింది.^[46] అత్యధిక మూలాలు సెప్టెంబరు,1533లో ఎలిజిబెత్ జననం, 1534 వేసవిలో ఒక సంభవనీయ గర్భస్రావం మరియు జనవరి,1536లో సుమారు నాలుగు నెలల ఫలనదశలో ఉన్న ఒక మగ శిశువును గర్భస్రావం కారణంగా అన్నే కోల్పోయినట్లు మాత్రమే సూచిస్తున్నాయి.^[47] అన్నే ఆమె ఆఖరి గర్భస్రావం నుంచి కోలుకోవడంతో హెన్రీ తన వివాహం ఒక తంత్రవిద్య ఫలితమేనని ప్రకటించాడు. రాజు కొత్త ఉంపుడుగత్తె జానే సేమార్ తక్షణమే కొత్త భవంతుల్లోకి అడుగుపెట్టింది. దీని తర్వాత అన్నే సోదరుడు జార్జ్ బోలిన్ ప్రతిష్టాత్మక సంస్థాన గౌరవమైన ఆర్డర్ ఆఫ్ ది గార్టర్‌ను తోసిరాజన్నాడు. దానిని అతనికి బదులుగా జానే సేమార్ సోదరుడికి ఇచ్చారు.^[48]

అన్నే సొంత సోదరుడు సహా ఐదుగురు పురుషులు వావివరసలు లేక సంభోగించడం మరియు రాజద్రోహం అభియోగాల కింద ఖైదు చేయబడ్డారు. వారు దొరసానితో లైంగిక సంబంధాలు పెట్టుకున్నారని అభియోగించబడ్డారు.^[49] 2 మే 1536న, అన్నే ఖైదు చేయబడటం మరియు లండన్‌ టవర్ వద్దకు తీసుకెళ్లబడింది. ఆమెపై వ్యభిచారం, వావివరసతప్పడం మరియు రాజద్రోహ అభియోగాలు మోపబడ్డాయి.^[50] వారికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న ఉన్న ఆధారాలు మెప్పించే విధంగా లేకపోయినప్పటికీ, నిందితులు దోషులుగా నిర్థారించబడటంతో వారికి ప్రభువులు మరణశిక్ష విధించారు. జార్జ్ బోలిన్ మరియు ఇతర నిందిత పురుషులు 17 మే 1536న ఉరితీయబడ్డారు. 19 మే 1536న ఉదయం 8 గంటలకు యువరాణి టవర్ గ్రీన్‌పై ఉరితీయబడింది. ఫ్రెంచ్ తరహా ఉరితీతల మాదిరిగా ఆమెను మోకాళ్లపై నిలబెట్టారు. ఈ శిక్ష వేగంగా మరియు ఒక్క వేటుతో ముగిసింది.^[51]

యువరాజు జననం [మార్చు]

1536లో అన్నే ఉరితీత జరిగిన రోజు తర్వాత దొరసాని యొక్క తదుపరి యువరాణులలో ఒకరైన జానే సేమార్‌తో హెన్రీ నిశ్చితార్థం జరిగింది. ఆమె పట్ల రాజు కొంతకాలంగా ఆపేక్షతో వ్యవహరించారు. పది రోజుల తర్వాత వారి వివాహమయింది. దాదాపు అదే సమయంలో అతని మూడో వివాహం మాదిరిగానే వేల్స్ చట్టం 1535లోని నిబంధనలకు హెన్రీ తన సమ్మతిని తెలిపాడు. ఆ నిబంధనలు ఇంగ్లాండ్‌లో వేల్స్ కలయికను చట్టపరంగా సంయోజితం చేస్తుంది. అంతేకాక వేల్స్‌ను ఏకీకృత దేశంగా చేస్తుంది. దీని తర్వాత వారసత్వ చట్టం 1536 ఆమోదించబడింది. దొరసాని జానేకి పుట్టిన హెన్రీ పిల్లలు వారసత్వ క్రమంలో తదుపరిగా ఉన్నారని ఆ చట్టం స్పష్టం చేసింది. మేరీ మరియు ఎలిజబెత్ ఇద్దరూ అక్రమమైన వ్యక్తులని ప్రకటించబడింది. అందువల్ల వారిని సింహాసనానికి దూరం చేశారు. తన వీలునామాలో తదుపరి వారసత్వ క్రమాన్ని నిర్ణయించే అధికారాన్ని రాజుకు కల్పించడం జరిగింది. 1537లో జానేకి ఒక మగ శిశువు, యువరాజు ఎడ్వర్డ్ జన్మించాడు. అతనే భవిష్యత్ ఎడ్వర్డ్ VI. అతని కాన్పు చాలా కష్టంగా మారడంతో 24 అక్టోబరు1537న హాంప్టన్ కోర్టు ప్యాలెస్ నందు అంటురోగంతో దొరసాని ప్రాణాలు విడిచింది. జానే మరణానంతరం యావత్ సంస్థానం హెన్రీ మరికొంత కాలం కొనసాగాలంటూ విలపించింది. జానే అతని "నిజమైన" భార్య అని హెన్రీ భావించాడు. అతను ఎంతో ఆసక్తిగా ఎదురుచూసిన మగ పిల్లవాడిని కన్న ఏకైక వ్యక్తి ఆమే. మరణించిన తర్వాత ఆమె పక్కనే అతన్ని ఖననం చేశారు.

తుది సంవత్సరాలు: 1540–1547 [మార్చు]

1539 లేదా 1540 ప్రాంతంలోని హెన్రీ

1540లో పుణ్యక్షేత్రాల విధ్వంస పనులను హెన్రీ పుణ్యాత్ముల (దైవ సమానులు)కు అప్పగించాడు. అప్పుడు వారసత్వాన్ని పటిష్టం చేయడానికి హెన్రీ మరోసారి పెళ్లి చేసుకోవాలని ఆకాంక్షించాడు. ఎస్సెక్స్ ఎర్ల్‌గా అవతరించిన థామస్ క్రామ్‌వెల్ ప్రొటెస్టెంట్ క్లీవ్స్ ప్రభువు సోదరి అన్నేకి సలహా ఇచ్చాడు. ఇంగ్లాండ్‌పై రోమన్ కేథలిక్ దాడి చేసినప్పుడు ఆమెకు అతను ముఖ్యమైన మిత్రుడుగా వ్యవహరించాడు. హన్స్ హోల్బీన్ ది యంగర్ రాజు కోసం ఒక అన్నే చిత్రపటాన్ని చిత్రించడానికి క్లీవ్స్‌కు పయణమయ్యాడు. అతను అత్యంత ఆకర్షణీయమైన రీతిలో ఆమె చిత్రపటాన్ని గీసినట్లు చెప్పబడినప్పటికీ, సదరు బొమ్మ సాధ్యమైనంత వరకు బాగోలేకపోయిండొచ్చు. ఎందుకంటే, సంస్థానంలో హోల్బీన్‌కే ఎక్కువ మద్దతు ఉంది. హోల్బీన్ గీసిన బొమ్మను గుర్తించిన తర్వాత అన్నే పటాన్ని రాజభృత్యులు ప్రశంసలతో వర్ణించడంతో ఆమెను వివాహం చేసుకోవడానికి హెన్రీ ఒప్పుకున్నాడు. ఇంగ్లాండ్‌‍కు అన్నే వచ్చినప్పుడు ఆమె పెద్ద సౌందర్యంగా లేనట్లు హెన్రీ భావించాడని మరియు ఆమెను ఒక "ఫ్లాండర్స్ ఆడ గుర్రం"గా రహస్యంగా అన్నట్లు తెలిసింది.

హన్స్ హోబీన్ ది యంగర్ గీసిన క్లీవ్స్‌కి చెందిన అన్నే చిత్రం, 1539.

ఈ పెళ్లిని రద్దు చేయడం ద్వారా మరొకరితో జతకట్టాలని హెన్రీ అభిలషించాడు. క్లీవ్స్ ప్రభువు పవిత్ర రోమన్ చక్రవర్తితో చిక్కుల్లో పడ్డాడు. అయితే అతనితో ఘర్షణకు దిగాలన్న కోరిక హెన్రీకి అసలు లేదు. వివాహ రద్దుకు హెన్రీ పడుతున్న తపనకు ఇబ్బంది కలిగించరాదనే విధంగా దొరసాని అన్నే మేధావి స్వభావం కలిగి ఉంది. వైవాహిక శృంగారంపై ప్రశ్నకు, ఇంతవరకు అసలు రతి సంభోగం జరగలేదని ఆమె స్పష్టం చేసింది. కొత్త వధువు ఉన్న గదిలోకి హెన్రీ ప్రతిరోజూ రాత్రి రావడం మరియు వెళ్లిపోవడానికి ముందు ఆమె నుదుటిపై ముద్దు పెట్టినట్లు సమాచారం. అందువల్ల రద్దుకు సంబంధించిన అన్ని ఇబ్బందులు తొలగించబడ్డాయి.

ఈ వివాహం ఎట్టకేలకు రద్దు చేయబడింది. దాంతో "రాజు సోదరి" పేరును అన్నే స్వీకరించింది. తర్వాత ఆమెకు బోలిన్ కుటుంబం యొక్క గత నివాసమైన హెవర్ క్యాస్టిల్‌‌ను ఇవ్వడం జరిగింది. అదే సమయంలో క్రామ్‌వెల్ వివాహ తంతును కుదర్చడంలో తన వంతు పాత్రను నెరవేర్చలేకపోయాడు. దాంతో అతన్ని దోషిగా నిర్థారించడం మరియు ఫలితంగా నరికివేశారు. అతని కోసం ప్రత్యేకించి రూపొందించిన స్పిరిచువల్స్‌లోని వైస్‌జరెంట్ కార్యాలయంలో ఎలాంటి ఖాళీలు భర్తీ కాలేదు.

హన్స్ హోబీన్ ది యంగర్ గీసిన కేథరీన్ హోవార్డ్ యొక్క సూక్ష్మ లఘుచిత్రం, 1540.

28 జులై 1540 (క్రామ్‌వెల్ ఉరితీయబడిన రోజే) యువ కేథరీన్ హోవార్డ్‌ను హెన్రీ పెళ్లి చేసుకున్నాడు. ఆమె అన్నే బోలిన్ యొక్క మొదటి మామ కూతురు మరియు అన్నే యొక్క తదుపరి దొరసానుల్లో ఒకరు.^[52] అతను తన కొత్త యువరాణి పట్ల పూర్తిగా ఆనందించాడు. ఏదేమైనా, ఆమె పెళ్లి జరిగిన తక్షణమే, రాజభృత్యుడు థామస్ కల్‌పెపర్‌తో యువరాణి కేథరీన్ అక్రమ సంబంధం పెట్టుకుంది. ఆమె ఫ్రాన్సిస్ డెరీహమ్‌ను తన సెక్రెటరీగా నియమించింది. అతను ఆమెతో అంతకుముందు అనధికారికంగా నిశ్చితార్థం చేసుకున్న మరియు ఆమె వివాహానికి ముందు ఆమెతో అక్రమ సంబంధమున్న వ్యక్తి. శక్తివంతమైన రోమన్ కేథలిక్ హోవార్డ్‌ కుటుంబాన్ని వ్యతిరేకించిన థామస్ క్రాన్మర్ దొరసాని కేథరీన్ కార్యకలాపాలకు సంబంధించిన ఆధారాలను రాజు దృష్టికి తీసుకొచ్చాడు. సదరు అభియోగాలను విశ్వసించడానికి హెన్రీ నిరాకరించినప్పటికీ, విచారణ చేపట్టడానికి క్రాన్మర్‌ను అతను అనుమతించాడు. దాంతో కేథరీన్ బండారం బయటపడి, చిక్కుముడి వీడింది. ప్రశ్నించగా, డెరీహమ్‌ను పెళ్లి చేసుకునే విధంగా అంతకుముందు ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నట్లు ఆమె ఒప్పుకుని ఉండాలి. ఇది హెన్రీతో జరిగిన పెళ్లిని చెల్లనిదిగా చేస్తుంది. అయితే అందుకు బదులుగా డెరీహమ్ అక్రమ సంబంధం పెట్టుకోమంటూ తనను బలవంతపెట్టాడని ఆమె తెలిపింది. అదే సమయంలో థామస్ కల్‌పెపర్‌తో యువరాణి కేథరీన్ అక్రమ సంబంధాన్ని డెరీహమ్ బట్టబయలు చేశాడు. అన్నే బోలిన్ కేసు మాదిరిగానే, కేథరీన్ హోవార్డ్ విషయంలోనూ ఆమె అక్రమ సంబంధం పెట్టుకుందని చెప్పడానికి తగిన సాంకేతికపరమైన ఆధారాలు లేవు. ఎందుకంటే, వీరి పెళ్లి ఆది నుంచి కూడా అధికారికంగా చెల్లనిది. మళ్లీ ఈ విషయం విస్మరించబడింది మరియు 13 ఫిబ్రవరి 1542న కేథరీన్ ఉరితీయబడింది. ఆమె మరణించినప్పుడు (ఆమె పుట్టిన సంవత్సరాన్ని బట్టి ఆభిప్రాయాల్లో తేడాలున్నాయి) ఆమె వయస్సు 17 మరియు 22 ఏళ్ల మధ్య ఉంటుంది. అదే ఏడాది ఇంగ్లాండ్‌లో మిగిలిన మఠాలు రద్దు చేయబడటం మరియు వాటి ఆస్తులు రాజ్యాంగానికి బదిలీ చేయబడ్డాయి. క్రైస్తవ సన్యాసుల మతాధికారులు మరియు ప్రియర్‌లు (మతపరమైన ఆదేశాలు జారీ చేసేవారు) హౌస్ ఆఫ్ లార్డ్స్ (బ్రిటీష్ పార్లమెంటు ఎగువ సభ)లో వారి స్థానాలను కోల్పోయారు. రాజగురువులు మరియు క్రైస్తవ మతపెద్దలు మాత్రమే పాదిరిసంబంధ అంశంలో ప్రవేశం పొందారు. హౌస్ ఆఫ్ లార్డ్స్‌లో స్థానాలతో పురోహిత వర్గంలోని సభ్యులుగా తెలిసిన లార్డ్స్ స్పిరిచ్యువల్ లార్డ్స్ టెంపోరల్ చేత తొలిసారిగా అధిక సంఖ్యలో నియమించబడ్డారు.

కేథరీన్ పార్, హెన్రీ యొక్క ఆరో మరియు ఆఖరి సతీమణి

హెన్రీ అతని ఆఖరి భార్య, సంపన్నురాలైన వితంతువు, కేథరీన్ పార్‌ను 1543లో వివాహం చేసుకున్నాడు. మతంపై ఆమె హెన్రీతో వాదనకు దిగింది. ఆమె ఒక సంస్కర్త. అయితే హెన్రీ మాత్రం సంప్రదాయవాదిగానే కొనసాగాడు. ఈ ప్రవర్తన ఆమెను దాదాపు నిశ్చేష్టురాలిని చేసింది. అయితే విధేయతను చూపడం ద్వారా తనను తాను కాపాడుకుంటూ వచ్చింది. అతని మొదటి ఇద్దరు కుమార్తెలు, లేడీ మేరీ మరియు లేడీ ఎలిజబెత్‌లతో హెన్రీ సమాధానపడే విధంగా ఆమె సాయపడింది. 1544లో ఒక పార్లమెంటు చట్టం కుమార్తెలు ఇంకా అక్రమ సంతానంగా భావించబడుతున్నప్పటికీ, వారసత్వ క్రమంలో వారు వేల్స్ యువరాజు ఎడ్వర్డ్‌కు తర్వాత నెట్టబడ్డారు. అదే చట్టం హెన్రీ అతని వీలునామాలో తదుపరి వారసత్వాన్ని నిర్ణయించే అవకాశం కల్పించింది.

రాజకీయపరమైన ఉరితీతల హోరు 1513లో సుఫోక్ ప్రభువు ఎడ్మండ్ డి లా పోల్‌తో మొదలై జనవరి, 1547లో సర్రీకి చెందిన హెన్రీ ఎర్ల్‌తో ముగిసింది. హోలిన్‌షెడ్ ప్రకారం, ఈ హయాంలో మొత్తం ఉరితీతలు 72,000 అని చెప్పబడినప్పటికీ, కొన్ని మూలాలు మాత్రం ఈ మొత్తంలో "దొంగలు, చిరు దొంగలు మరియు పోకిరీలు" ఉన్నారని సూచించాయి. దీనికి మూలం హోలిన్‌షెద్ కాదు అయితే ఇంగ్లీష్ క్రైస్తవ మతాధికారి విలియం హ్యారిసన్. ఈ గణాంకం జరోలామో కార్డానో నుంచి వచ్చింది. ప్రతిగా దీనిని రోమన్ కేథలిక్ లిసియక్స్ యొక్క బిషప్ నుంచి పొందడం జరిగింది.^[53]

మరణం మరియు వారసత్వం [మార్చు]

రాజు హెన్రీ VIII 1547లో వైట్‌హాల్ ప్యాలెస్‌లో మరణించాడు

జీవిత చరమాంకంలో హెన్రీ విపరీతమైన బరువు (నడుం కొలత 54 అంగుళాలు/137 cm) పెరిగాడు. దాంతో యాంత్రిక పరమైన ఉపకరణాల సాయంతో నడవాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. అతని ఒంటిపై బాధాకరమైన మరియు చీముతో కూడిన సెగగెడ్డలు ఏర్పడ్డాయి. బహుశా అతను కీళ్లవాతంతో బాధపడుతుండొచ్చు. అతని స్థూలకాయం మరియు ఇతర వైద్యసంబంధ సమస్యలకు మూలం 1536లో మృషామృధం పోటీ సందర్భంగా జరిగిన ప్రమాదం మూలం కావొచ్చు. అప్పుడు అతని కాలికి గాయమైంది. ఈ ప్రమాదం వాస్తవంగా కొన్నేళ్ల ముందు అతను పొందిన గత కాలి గాయాన్ని తిరిగితోడటం మరియు దానిని నయం చేయలేమని (అసాధ్యంకాకపోతే) అతని వైద్యులు చెప్పేటంత స్థాయికి అది తీవ్రతరమయింది. ఈ గాయం అతని శేష జీవితమంతా బాధపెట్టడం మరియు పొక్కిపోయింది. అందువల్ల భౌతికమైన చురుకుదనం స్థాయిని అదే స్థాయిలో కొనసాగించడం మరియు అంతకుముందు ప్రతినిత్యం వ్యాయామం చేస్తూ ఆనందించడం నుంచి అతన్ని నిరోధించాల్సిన పరిస్థితి నెలకొంది. మృషామృధ పోటీ ప్రమాదం హెన్రీ మనో వైఖరి (మూడ్) మారినప్పుడు జరిగినట్లు భావించబడింది. అది అతని వ్యక్తిత్వం మరియు స్వభావంపై నాటకీయ ప్రభావం చూపి ఉండొచ్చు.^[54] ఏకకాలికంగా అమితంగా తినే అలవాటును హెన్రీ పెంచుకున్నాడు. తీసుకునే ఆహారంలో ప్రధానంగా కొవ్వు పదార్థాలున్న మాంసాహారం మరియు కొన్ని కూరగాయలు ఉండేవి. ఈ అలవాటును ఒత్తిడిని అధిగమించడానికి చేసుకున్నట్లు భావించడం జరిగింది. హెన్రీ యొక్క స్థూలకాయం నిస్సందేహంగా 55 ఏళ్ల వయసులోనే అతను మరణానికి కారణమయింది. అతను 28 జనవరి 1547న వైట్‌హాల్ ప్యాలెస్‌లో మరణించాడు. అదే రోజు అతని తండ్రి 90వ జయంతి కావడం గమనార్హం. చివరగా ఈ మాటలు అన్న తర్వాత అతను గతించాడు: "సన్యాసులు! సన్యాసులు! సన్యాసులు!"^[55]

సవాయిరోగం (ఒక రకమైన సుఖ రోగం) ద్వారా హెన్రీ బాధపడిన సిద్ధాంతం అనేక మంది ఆందోళనకర చరిత్రకారుల చేత విస్మరించబడింది.^[56] హెన్రీ కాలంలో సవాయిరోగం గురించి బాగా తెలుసు. అతని సమకాలీకుడు ఫ్రాన్స్‌కి చెందిన ఫ్రాన్సిస్ I ఆ వ్యాధికి చికిత్స పొందినప్పటికీ, హెన్రీ వైద్యుల నుంచి వచ్చిన సూచనలు ఇంగ్లీష్ రాజు కోసమని సూచించలేకపోయాయి. హెన్రీ యొక్క వైద్య లక్షణాలు మరియు అతని పెద్ద సోదరి మార్గరెట్, టుడర్‌కి చెందినవి నయం చేయబడని టైప్ II మధుమేహం లక్షణాలుగా చెప్పబడుతాయని అత్యంత తాజా మరియు విశ్వసనీయ సిద్ధాంతం పేర్కొంది.

దస్త్రం:Meeting of Henry VIII and Maximilian.png

హెన్రీ VIII మరియు పవిత్ర రోమన్ సామ్రాజ్య చక్రవర్తి మ్యాక్సిమిలన్ IIల భేటి

హెన్రీ VIIIని విండ్సర్ క్యాస్టిల్‌లోని సెయింట్ జార్జెజ్ ఛాపెల్‌‌లో అతని భార్య జానే సేమార్ సమాధి పక్కన ఖననం చేశారు.^[57] సుమారు వంద ఏళ్ల తర్వాత చార్లెస్ I అదే శ్మశానంలో ఖననం చేయబడ్డాడు.

అతని మరణం తర్వాత ఒక దశాబ్ది కాలంలోనే అతని ముగ్గురు రాజ్యసంబంధ వారసులు ఇంగ్లీష్ సింహాసనాన్ని అధిష్టించారు. అయితే వారిలో ఏ ఒక్కరు కూడా వారసులను అందించలేదు. వారసత్వ చట్టం 1543 కింద జీవిస్తున్న హెన్రీ ఏకైక చట్టబద్ధ పుత్రరత్నం, ఎడ్వర్డ్ సింహాసనాన్ని అధిష్టించి, ఎడ్వర్డ్ VIగా అవతరించాడు. ఆ సమయంలో ఎడ్వర్డ్ వయసు తొమ్మిదేళ్లే కావడంతో అతను వాస్తవిక అధికారాన్ని చూపలేకపోయాడు. ఎడ్వర్డ్‌కు 18 ఏళ్ల వయసు వచ్చేంత వరకు రాజ్యభార మండలిలో పనిచేసే విధంగా హెన్రీ వీలునామా 16 మంది కార్యనిర్వాహణాధికారులను సిద్ధం చేసింది. సదరు కార్యనిర్వాహణాధికారులు (అమలుదారులు) జానే సేమార్ యొక్క పెద్ద సోదరుడైన ఎడ్వర్డ్ సేమార్, హెర్ట్‌ఫోర్డ్ యొక్క మొదటి ఇంగ్లీషు ప్రభువుని రాజ్యం యొక్క లార్డ్ ప్రొటెక్టర్‌గా ఎంపిక చేశారు. ఎడ్వర్డ్ వారసులను ఎంపిక చేయని యెడల సింహాసనం ఆరాగాన్‌కు చెందిన కేథరీన్‌కు పుట్టిన హెన్రీ VIII కుమార్తె యువరాణి మేరీ మరియు ఆమె వారసులకు చెందుతుంది. ఒకవేళ మేరీ వారసుడు వైఫల్యం చెందితే, సింహాసనం అన్నే బోలిన్‌కు జన్మించిన హెన్రీ కుమార్తె యువరాణి ఎలిజబెత్ మరియు ఆమె వారసులకు వెళుతుంది. చివరగా, ఒకవేళ ఎలిజబెత్ యొక్క వారసత్వ క్రమం లుప్తమైనదిగా ఉంటే, సింహాసనం హెన్రీ VIII యొక్క గతించిన చిన్న సోదరి, మేరీ వారసులకు చెందుతుంది. అలాంటప్పుడు స్కాట్లాండ్‌లో రాజ కుటుంబంగా చెప్పబడే హెన్రీ సోదరి మార్గరెట్ టుడర్ వారసులు ఈ చట్టం ప్రకారం వారసత్వం నుంచి మినహాయించబడుతారు. ఎలిజబెత్ మరణం తర్వాత ఇంగ్లాండ్ యొక్క జేమ్స్ Iగా స్కాట్లాండ్‌కు చెందిన జేమ్స్ VI అవతరించడంతో ఈ ఆఖరి నిబంధన విఫలమయింది.

పేరుప్రఖ్యాతులు మరియు జ్ఞాపకం [మార్చు]

సవాలురహిత అధికారం మరియు ఎదురులేని శక్తి యొక్క ప్రభావాన్ని చూపించడానికి హెన్రీ అమితంగా శ్రమించాడు. అతను తనకు నచ్చిన విధంగా అంతకుముందు లేదా అప్పటి నుంచి ఎవరైనా రాజు కంటే ఎక్కువ మంది ఇంగ్లీష్ ప్రముఖులను ఉరితీశాడు. సంస్థానంలోని అధికారుల్లో అతని ఇద్దరు భార్యలు కూడా ఉన్నారు. వారిలో ఒక మతాధికారి, ఇరవై మంది పుణ్యాత్ములు, నాలుగు ప్రముఖ ప్రజా సేవకులు మరియు ఆరుగురు రాజు యొక్క అత్యంత సన్నిహితులు మరియు మిత్రులు ఉన్నారు. అయితే మఠాలకు చెందిన పలువురు అధికారులను మాత్రం తెలియజేయలేదు. అదనంగా మతాధికారి వోల్సీ జైలులో మరణించాడు.

అతనొక భారీగా కన్పించే మరియు బలవంతుడు (సుమారు ఆరడుగులకు పైగా ఎత్తు మరియు అందుకు తగ్గట్టుగా శరీరం). అతను మృషామృధం మరియు వేటలో దిట్ట. కాలక్షేపం కంటే ఎక్కువగా, వారు రాజకీయ ఉపకరణాలుగా బహుళ లక్ష్యాలను సాధించేవారు. అతని రాజ్యసంబంధ క్రీడా కీర్తిని విదేశీ రాయబారులు మరియు పాలకులను ఆకర్షించే దిశగా విస్తరించడం మొదలుకుని ఎవరైనా తిరుగుబాటుదారులను అణచివేసే విధంగా హెన్రీ సామర్థ్యం గురించి తెలపడం వరకు వారు చేసేవారు. కావున 1517లో అతను గ్రీన్‌విచ్ వద్ద ఒక మృషామృధం టోర్నమెంట్‌ను ఏర్పాటు చేశాడు. ఆ సందర్భంగా అతను బంగారు రేకుతో చేసిన కవచం, అతని గుర్రం కోసం అందమైన దుస్తులు, ముఖ్మలు గుడ్డతో చేసిన దుస్తులు, పట్టు మరియు ముత్యాలు, రత్నాలు పొదిగిన బంగారుతో కూడిన వస్త్రం ఉపయోగించాడు. అతను అలా చేయడం విదేశీ రాయబారులను అమితంగా ఆకట్టుకుంది. వారిలో ఒకరు ఈ విధంగా రాశారు, "ప్రపంచం యొక్క సంపద మరియు నాగరికత ఇక్కడ ఉంది మరియు ఇంగ్లీష్ అనాగరికులు అని పిలిచే వారు దీనిని గ్రహించుకోవాలని నాకు అనిపిస్తోంది." గుర్రంపై నుంచి కింద పడి, సుమారు రెండు గంటల పాటు అపస్మారక స్థితిలోకి వెళ్లిపోయిన ఘటన నేపథ్యంలో హెన్రీ చివరకు 1536లో సదరు పోటీలో పాల్గొనే క్రీడాకారుల జాబితా నుంచి తప్పుకున్నాడు. అయితే ఏటా రెండు దుబారా టోర్నమెంట్‌లను మాత్రం నిర్వహించడం కొనసాగించేవాడు.^[58] ఆ తర్వాత అతను బరువు పెరగడం తద్వారా క్రీడాకారుడుగా ఉండాల్సిన అందం మందగించింది. అప్పట్లో అది చాలా అందమైన వ్యక్తిగా చూపింది. హెన్రీ రాజ్యభృత్యులు భారీ కాయుడుగా మారుతున్న అతని కోసం ప్రత్యేక దుస్తులను తయారు చేయడం మొదలుపెట్టారు.

హెన్రీ మేధావి. బాగా చదువుకున్న మొట్టమొదటి ఇంగ్లీషు రాజు. అతని ఇంటి వద్ద సకల పుస్తకాలు ఉండే గ్రంథాలయంలో అతను ఎక్కువగా చదివేవాడు. అతను వ్యక్తిగతంగా పలు పుస్తకాలను వివరించడం మరియు రాయడం చేశాడు. అంతేకాక అతని సొంత పుస్తకాన్ని ముద్రించాడు కూడా. 1546లో అతను క్రిస్ట్ చర్చ్ కేథడ్రల్ స్కూల్, ఆక్స్‌ఫర్డ్‌ను స్థాపించాడు. చర్చి సంస్కరణకు ప్రజల మద్దతును కూడగట్టుకునేందుకు హెన్రీ అసంఖ్యాక కరపత్రాలు మరియు ప్రసంగాలు సిద్ధం చేసుకున్నాడు. ఉదాహరణకు, రిచర్డ్ సాంప్సన్ యొక్క ఒరాటియో (1534) అనేది దైవ చట్టం మరియు క్రైస్తవ ప్రేమ ("నా నిబంధలను గౌరవించు")లో చెప్పినట్లుగా తత్కాల అధికారం పట్ల పూర్తి విధేయతకు సంబంధించిన ఒక చట్టపరమైన వాదన. ఇంగ్లీష్ చర్చి ఎప్పుడూ రోమ్ నుంచి స్వతంత్రంగా ఉండాలనే తన వాదనకు మద్దతు కోసం సాంప్సన్ చారిత్రక పూర్వోదాహరణలను (ప్రస్తుతం నకిలీవిగా తెలుసు) సూచించాడు.^[59] రాజ్యాంగం స్థాపించిన ప్రముఖ స్థాయి నాటకశాల మరియు సంగీత కంపెనీలు కొత్త సంప్రదాయక విధానాలను ప్రచారం చేయడం మరియు పాత వాటిని పరిహాసం చేయడానికి అంతటా పర్యటనలు చేపట్టాయి. వారు సమర్పించిన వేదాంతవాద సంబంధ ప్రదర్శనల్లో, పోప్ మరియు కేథలిక్కు పూజారులు మరియు సన్యాసులు విదేశీ దయ్యాలుగా చూపబడ్డారు. మరోవైపు ప్రకాశవంతమైన రాజు మాత్రం నిజ విశ్వాసం యొక్క ధైర్యమైన మరియు వీరోచిత మద్దతుదారుడుగా ప్రశంసించబడ్డాడు.^[60]

హెన్రీ VIII ఒక విపరీతమైన జూదగాడు మరియు పాచికల ఆటగాడు. అంతేకాక అతనొక నిష్ణాతుడైన స్వరకర్త, రచయిత మరియు కవి. "పాస్టైమ్ విత్ గుడ్ కంపెనీ" ("ది కింగ్స్ బల్లాడ్") అనేది అతని సంగీతంలో ప్రముఖమైనది. అతను తరచూ "గ్రీన్‌స్లీవ్స్" (సంప్రదాయక ఇంగ్లీష్ జానపద గేయం) రాయాలని అనుకునేవాడు. అయితే బహుశా రాయలేదు. పలు విశిష్ట భవంతుల యొక్క వాస్తవిక నిర్మాణం మరియు అభివృద్ధి విషయంలో రాజు చొరవ తీసుకుని ఉన్నాడు. వాటిలో లండన్‌లోని నాన్‌సచ్ ప్యాలెస్, కింగ్స్ కాలేజ్ ఛాపెల్, కేంబ్రిడ్జ్ మరియు వెస్ట్‌మిన్‌స్టర్ అబ్బే చెప్పుకోదగ్గవి. హెన్రీ అభివృద్ధి చేసిన ప్రస్తుతమున్న పలు భవంతులు వోల్సీ నుంచి జప్తు చేసుకున్న ఆస్తులే. అవి క్రిస్ట్ చర్చ్, ఆక్స్‌ఫర్డ్, హాంప్టన్ కోర్ట్ ప్యాలెస్, వైట్‌హాల్ ప్యాలెస్ మరియు ట్రినిటీ కాలేజ్, కేంబ్రిడ్జ్.

హెన్రీ VIII వాడిన ప్రస్తుతం ఉనికిలో ఉన్న ఏకైక వస్త్రంగా క్యాప్ ఆఫ్ మెయింటనెన్స్‌ను చెప్పొచ్చు. 1536లో ఒక బరువైన ఖడ్గంతో పాటు దీనిని వాటర్‌ఫోర్డ్ మేయర్‌కు బహుకరించారు. ఇది ప్రస్తుతం వాటర్‌ఫోర్డ్ మ్యూజియం ఆఫ్ ట్రెజర్స్‌లో ఉంది. ఇక హెన్రీ యొక్క కవచ సూటు లండన్‌ టవర్‌లో ప్రదర్శించబడుతోంది. అతని మరణం తర్వాత శతాబ్దాల్లో, అసంఖ్యాక కళాత్మక మరియు సాంస్కృతిక రచనలలో హెన్రీ ప్రేరణ ఉండటం లేదా అతని గురించి ప్రస్తావించబడింది.

రాజ్యసంబంధ ఆర్థిక పరిస్థితులు [మార్చు]

హెన్రీ అతని తండ్రి హెన్రీ VII నుంచి అపారమైన సంపదను అందిపుచ్చుకున్నాడు. కుమారుడి మాదిరిగా కాకుండా అతను డబ్బు విషయంలో పొదుపు మరియు జాగ్రత్త గల వ్యక్తి. ఆ సంపద విలువ £1,250,000 (నేటి ప్రమాణాల ప్రకారం £375 మిలియన్లు)గా అంచనా వేయబడింది.^[61] అతని ఆస్తిలో ఎక్కువ భాగం సంస్థానం మరియు కుటుంబ నిర్వహణపై హెన్రీ వెచ్చించాడు. వాటిలో రాజ ప్రసాదాల్లో అతను తలపెట్టిన పలు భవన నిర్మాణాలు ఉన్నాయి. టుడర్ రాజులు వారి సొంత ఆదాయం నుంచే ప్రభుత్వం యొక్క అన్ని ఖర్చులను భరించాల్సి వచ్చింది. ఈ ఆదాయం హెన్రీ సొంత సంస్థాన భూములు మరియు టన్నులు మరియు పౌండ్లలో లెక్కించే సరకులపై విధించే పన్నుల ద్వారా సమకూరింది. దీనిని రాజు జీవితకాలానికి పార్లమెంటు అనుమతించింది. హెన్రీ హయాంలో సంస్థానం యొక్క ఆదాయాలు స్థిరంగా ఉండేవి (సుమారు £100,000),^[62]. అయితే యుద్ధం కారణంగా తలెత్తిన ద్రవ్యోల్బణం మరియు ధరల పెరుగుదల వల్ల అది దెబ్బతింది. యుద్ధం మరియు యూరప్‌లో హెన్రీ యొక్క రాజవంశసంబంధ గాఢవాంఛలు కారణమని ఒప్పుకోవాలి. అంటే, అతని తండ్రి నుంచి పొందిన మిగులు ఆదాయం 1520ల మధ్యకాలాని కల్లా ఆవిరైపోయింది. మరోవైపు హెన్రీ VII అతని వ్యవహారాల్లో పార్లమెంటు జోక్యాన్ని అనుమతించేవాడు కాదు. అయితే హెన్రీ VIII మాత్రం అతని హయాంలో డబ్బు కోసం ప్రత్యేకించి, అతని యుద్ధాలకు నిధులు సమకూర్చడానికి రాయితీలు ఇవ్వడానికి పార్లమెంటును ఆశ్రయించాడు. మఠాల రద్దు కోశాగారాన్ని తిరిగి నింపడం అనే ఒక అర్థాన్ని ఇచ్చింది. ఫలితంగా సంస్థానం ఏటా £120,000 (£36 మిలియన్లు) విలువ చేసే మఠసంబంధ భూములను స్వాధీనం చేసుకుంది.^[63] అయితే హెన్రీ అతని ఆర్థిక సమస్యల పరిష్కారం కోసం 1526 మరియు 1539లలో నాణేల ముద్రణను కల్తీ (స్థాయిని తగ్గించడం) చేయాల్సి వచ్చింది. సంస్థానంలో ఖర్చులు మరియు వృథా పనులను తగ్గించడానికి అతని మంత్రులు ప్రయత్నించినప్పటికీ, హెన్రీ చివరకు అప్పులతో మరణించాడు.

వారసత్వం [మార్చు]

రాజవంశసంబంధ మరియు వ్యక్తిగత ఆందోళనల చేత ప్రధానంగా ప్రేరణ పొందినప్పటికీ మరియు రోమన్ కేథలిక్ చర్చి యొక్క సిద్ధాంతాలను వాస్తవానికి అసలు ఎప్పుడూ విడిచిపెట్టకపోయినా, ఏ ఇంగ్లీష్ రాజు చేయని విధంగా హెన్రీ అతని హయాంలోని ఒకానొక అత్యంత తీవ్రమైన మరియు నిర్ణాయకమైన అత్యున్నత చర్యను దృఢపరిచాడు. 1533–34లో రోమ్‌తో అతను విడిపోవడం అనేది టుడర్ రాజవంశం తర్వాత ఇంగ్లీష్ చరిత్ర యొక్క తదనంతర క్రమానికి అపరిమితమైన పరిణామాల చర్యగా భావించబడింది. ఇంగ్లాండ్‌ను ఒక శక్తివంతమైన (చాలా విలక్షణమైనది అయినప్పటికీ) దేశంగా బదిలీ చేయడాన్ని సాధ్యపడే విధంగా చేయడమే కాక కులీనపాలన ద్వారా చర్చి నుంచి ఆర్థిక మరియు రాజకీయ అధికారాన్ని స్వాధీనపరుచుకోవడం ప్రధానంగా మఠాలకు సంబంధించిన భూములు మరియు ఆస్తులను స్వాధీనం చేసుకోవడమనే స్వల్పకాలిక వ్యూహం దీర్ఘకాల సామాజిక పరిణామాలకు దారితీసింది. హెన్రీ అతని కుమారుడు ఎడ్వర్డ్ మైనర్‌గా ఉన్నప్పుడు రాజ్యభారాన్ని సంస్కరణ సంబంధిత రాజ్యభార మండలి చేతికి అప్పగించే విధంగా అతను తీసుకున్న నిర్ణయం ఎడ్వర్డ్ సేమార్ ద్వారా ప్రభావితం చేయబడింది. ఎక్కువగా మామాలు కుయుక్తిసంబంధ కారణం చేత కావొచ్చు. సేమార్ రాజ్యానికి ఒక బలమైన నాయకత్వాన్ని అందించాలనే ఉద్దేశంతో ఉన్నట్లు కన్పించింది. ఇంగ్లీష్ సంస్కరణ పటిష్టమవడం మరియు అతని కుమారుడి హయాంలో మరింత అభివృద్ధి చెందవచ్చు. అలాంటి వ్యంగ్యాస్త్రాలు అతని వారసత్వం యొక్క ఇతర అంశాలను గుర్తించాయి.

అచ్చు వేయబడిన హెన్రీ VIII యొక్క వెండి రూక, సుమారు1540 ప్రాంతంలో వెనుక వైపు భాగం ఇంగ్లాండ్ మరియు ఫ్రాన్స్ ఆయుధగారాన్ని వివరిస్తుంది

మానవతావాది అభ్యాసాన్ని అతను ప్రోత్సహించాడు. అతను ఇప్పటికీ అనేక మంది అత్యుత్తమ ఇంగ్లీష్ మానవతావాదుల మరణాలకు బాధ్యుడు. సింహాసనానికి వారసుడిని ఎంపిక చేయడంలో అవరోధాలు ఎదురవడంతో అతను విభిన్న మతాలకు కట్టుబడిన తన వారసులైన యువకుడు (16వ పుట్టినరోజుకు ముందే అతను గతించాడు) మరియు ఇద్దరు కుమార్తెలను విడిచిపెట్టాడు. ప్రభుత్వ అధికారం విస్తరించబడింది. యూరోపియన్ సన్నివేశంపై మరోసారి ఒక కీలక దేశంగా ఇంగ్లాండ్‌ను చేయడంలో హెన్రీ కొంత వరకు విజయం సాధించాడు. అయితే అలా చేయడంలో అతని కోశాగారం క్షీణించింది. ఆ ఉత్తరదాయిత్వం అప్పటి నుంచి ఇంగ్లీష్ రాజులకు ఒక వివాదంగా మిగిలింది.

స్కారిస్‌బ్రిక్ (1968) ఈ విధంగా స్పష్టం చేశారు, మహత్తరమైన, మంత్రరుద్ధమైన వ్యక్తి. అతను "రాజ్యాన్ని అత్యద్భుతమైన దృఢ విశ్వాసంతో తనపై వేసుకుంటాడు". అయితే అనూహ్యంగా అతని అమితమైన ఆకర్షణ ఒక్కసారిగా కోపంగా మరియు కేకలు పెట్టే విధంగా మారిపోయింది. దాంతో అతను అత్యంత ఆందోళనతో అస్థిరంగా మరియు ఊరికే ప్రయాస పడే విధంగా తయారయ్యాడు. అంతేకాక విపరీతమైన క్రూరత్వంతో వ్యవహరించే వాడు. అతనొక అహంకారసంబంధ మానసిక రోగి అని, యాంత్రిక మరియు సంప్రదాయక అంశాలతో కోపం మరియు నిగూఢమైన, ప్రమాదకర సందేహాలు కలిగిన వాడుగా స్మిత్ (1971) భావించాడు. అయితే ధర్మనిష్ఠను మాత్రం సాధ్యమైనంత వరకు కలిగి ఉన్నాడు. సజ్జీకరణలో ఈ విరుద్ధ శక్తులను పట్టి ఉంచే విధంగా అతను అత్యుత్తమ స్థాయిలో ఒక "సాధారణ మేధావి"గా ఉన్నాడు.

ఇంగ్లీష్ నావీ [మార్చు]

శైలి మరియు ఆయుధాలు [మార్చు]

మూస:House of Tudor

రాజ్యసంబంధ శైలికి అతని హయాంలో అనేక మార్పులు చేశారు. హెన్రీ వాస్తవికంగా "హెన్రీ ది ఎయిత్, దేవుడి అనుగ్రహం చేత, ఫ్రాన్స్ మరియు ఇంగ్లాండ్ రాజు మరియు ఐర్లాండ్ ప్రభువు శైలిని ఉపయోగించాడు." 1521లో హెన్రీ రాసిన పుస్తకం, డిఫెన్స్ ఆఫ్ ది సెవన్ సాక్రమెంట్స్‌ ను గౌరవించడానికి పోప్ లియో X నుంచి ఒక గ్రాంటును పొందే విధంగా పరిస్థితి అనుకూలంగా ఉంది. మార్టిన్ లూథర్‌పై దాడి చేస్తూ, రాజ్యసంబంధ శైలి "హెన్రీ ది ఎయిత్, దేవుడి అనుగ్రహం చేత, ఇంగ్లాండ్ మరియు ఫ్రాన్స్ రాజు, డిఫెండర్ ఆఫ్ ది ఫెయిత్ (విశ్వాస మద్దతుదారుడు) మరియు ఐర్లాండ్ ప్రభువుగా మారింది." హెన్రీ బహిష్కారం నేపథ్యంలో పోప్ పాల్ III "డిఫెండర్ ఆఫ్ ది ఫెయిత్" బిరుదును ఇవ్వడాన్ని రద్దు చేశాడు. అయితే ఒక పార్లమెంటు చట్టం మాత్రం అది చెల్లుబాటులోనే ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది. ఇది నేటికీ రాజ్యసంబంధ వాడుకలో కొనసాగుతూనే ఉంది.

1535లో రాజ్యసంబంధ శైలికి "ఆధిపత్య శైలి"ని హెన్రీ జోడించాడు. అది "హెన్రీ ది ఎయిత్, బై ది గ్రేస్ ఆఫ్ గాడ్, కింగ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్ అండ్ ఫ్రాన్స్, డిఫెండర్ ఆఫ్ ది ఫెయిత్, లార్డ్ ఆఫ్ ఐర్లాండ్ మరియు భూమిపై ఇంగ్లాండ్ చర్చి అధినాయకుడుగా మారింది". 1536లో "ఆఫ్ ది చర్చ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్" అనే పదబంధం (శైలి) "ఆఫ్ ది చర్చ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్ మరియు ఆఫ్ ఐర్లాండ్"గా కూడా మారింది.

యార్క్ ప్రభువుగా హెన్రీ యొక్క కవచం

1541లో ఐర్లాండ్ సింహాసన చట్టం 1542 ప్రకారం ఐరిష్ పార్లమెంటు "లార్డ్ ఆఫ్ ఐర్లాండ్" బిరుదును "కింగ్ ఆఫ్ ఐర్లాండ్"గా మార్చిన దానిని హెన్రీ పొందాడు. అందుకు కారణం ప్రభువు ఒక ప్రతినిధి మాత్రమేనని మరియు తమ దేశానికి పోపే నిజమైన దేవుడు అని పలువురు ఐరిష్ ప్రజలు గుర్తించడం. ఐరిష్ ప్రజలు పోప్‌ను తమ అధి నాయకుడుగా గుర్తించడానికి కారణం ఐర్లాండ్‌ను 12వ శతాబ్దంలో పోప్ సంబంధ అధి నాయకత్వం కింద భూస్వామ్య ప్రాంతంగా పోప్ అడ్రియన్ IV ద్వారా రాజు ఇంగ్లాండ్‌కు చెందిన హెన్రీ IIకి వాస్తవికంగా ఇవ్వడం. హెన్రీ VIII ఐర్లాండ్ రాజు అంటూ ప్రకటించిన ఐరిష్ పార్లమెంటు సమావేశం గాయిలిక్ ఐరిష్ నాయకులు అదే విధంగా ఆంగ్లో-ఐరిష్ కులీనులు హాజరైన మొట్టమొదటిది కావడం గమనార్హం. "హెన్రీ ది ఎయిత్, బై ది గ్రేస్ ఆఫ్ గాడ్, కింగ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్, ఫ్రాన్స్ అండ్ ఐర్లాండ్, డిఫెండర్ ఆఫ్ ది ఫెయిత్ అండ్ ఆఫ్ ది చర్చ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్ అండ్ ఆల్సో ఆఫ్ ఐర్లాండ్ ఇన్ ఎర్త్ సుప్రీం హెడ్" శైలి హెన్రీ హయాం ముగిసేంత వరకు ఉనికిలో ఉండేది.

హెన్రీ యొక్క ప్రధాన నినాదం "కోయర్ లాయల్" ("నిజమైన హృదయం"). దీనిని అతను తన దుస్తులపై ఒక హృదయం ఆకారంలో మరియు "లాయల్" అనే పదంతో ఎంబ్రాయిడరీ చేసుకున్నాడు. అతని చిహ్నం టుడర్ రోజా మరియు బ్యూఫోర్ట్ పోర్ట్‌కల్లిస్.

యార్క్ ప్రభువుగా హెన్రీ అతని తండ్రి ఆయుధాలను ఉపయోగించాడు (అంటే, ఆ సామ్రాజ్యానికి సంబంధించినవి). అవి ఒక మూడు బిందువుల ఎర్మైన్ లేబుల్ ద్వారా విలక్షణంగా చూపబడ్డాయి. రాజుగా, హెన్రీ యొక్క ఆయుధాలు హెన్రీ IV కాలం నుంచి అతని పూర్వీకులు ఉపయోగించిన తరహావే. త్రైమాసికంగా, నీలవర్ణం కలిగిన మూడు ఫ్లెయిర్స్-డి-లిస్ లేదా (ఫ్రాన్స్‌కు) మరియు గుంజలో మూడు సింహాలు ముందుకు చూస్తున్నట్లు అమర్చబడి ఉండటం (ఇంగ్లాండ్‌కి) .

మూస:Image gallery

ప్రస్తుత సంబరాలు [మార్చు]

హెన్రీ VIII: మ్యాన్ అండ్ మోనార్క్ అని పిలిచే ప్రదర్శనను డేవిడ్ స్టార్‌కీ నిర్వహించారు. ఇది 2009లో బ్రిటీష్ లైబ్రరీలో చేపట్టబడింది. 2009లో హెన్రీ యొక్క 500వ పట్టాభిషేక వార్షికోత్సవం థామ్స్ రివర్‌తో పాటు అతనికి నచ్చిన ప్రదేశాల్లో నిర్వహించబడింది.

వంశవృక్షం [మార్చు]

మూస:Ahnentafel top మూస:Ahnentafel-compact5 మూస:Ahnentafel bottom

వివాహాలు మరియు వారసులు [మార్చు]

హెన్రీ VIII జీవితకాలంలోని పోప్‌ల జాబితా [మార్చు]

పోపుత్వం	చిత్రం	హెన్రీ VIIIతో సంబంధం
జూలియస్ II 31 అక్టోబరు 1503 – 21 ఫిబ్రవరి 1513 12 మరియు 21 ఏళ్ల మధ్య హెన్రీ VIII హెన్రీ మరియు పోప్ సన్నిహితులు		హెన్రీకి వితంతువు అయిన అతని సోదరుడి భార్యను పెళ్లి చేసుకోవడానికి అనుమతించారు జూలియస్ ఒక యోధ పోప్ 1511లో హోలీ లీగ్ (పవిత్ర పోరు) అనేది ఫ్రెంచ్ పాలన నుంచి ఇటలీకి విముక్తి కల్పించడం కోసం ఏర్పాటు చేయబడింది. 17 నవంబరు 1511న ఇంగ్లాండ్‌ లీగ్‌లో ప్రవేశించింది.
లియో X 9 మార్చి 1513 – 1 డిసెంబరు 1521 21 మరియు 30 ఏళ్ల మధ్య హెన్రీ VIII హెన్రీ మరియు పోప్ సన్నిహితులు		హెన్రీ VIIIకు అతని జీవితం యొక్క ఆఖరి వారంలో డిఫెండర్ ఆఫ్ ది ఫెయిత్ బిరుదును ఇచ్చారు. మార్టిన్ లూథర్ వెలి
అడ్రియన్ VI 9 జనవరి 1522 – 14 సెప్టెంబరు 1523 30 మరియు 32 ఏళ్ల మధ్య హెన్రీ VIII లఘు పోపుత్వం		డచ్ పోప్ మాత్రమే 613 రోజుల్లోనే పోపుత్వం ముగిసింది.
క్లెమెంట్ VII 26 నవంబరు 1523 – 25 సెప్టెంబరు 1534 32 మరియు 42 ఏళ్ల మధ్య హెన్రీ VIII ఆంగ్లికన్ చర్చిని హెన్రీ స్థాపించాడు		1527లో విడాకులకు చేసిన హెన్రీ VIII విజ్ఞప్తి తిరస్కరించబడింది^[64]
పాల్ III 13 అక్టోబరు 1534 – 10 నవంబరు 1549 42 మరియు మరణం మధ్య హెన్రీ VIII పోప్ నుంచి చివరి ఎడబాటు		ఆరాగాన్‌కు చెందిన కేథరీన్ అతని ఎన్నిక జరిగిన 15 నెలల తర్వాత మరణించింది. 17 డిసెంబరు 1538న, అతని నాలుగేళ్ల పోపుత్వంలో, హెన్రీ VIIIని పాల్ III బహిష్కరించాడు.

సాహిత్యం మరియు పాప్ సంస్కృతిలోని వర్ణనలు [మార్చు]

ప్రధాన వ్యాసం: Cultural depictions of Henry VIII of England

వీటిని కూడా చూడండి [మార్చు]

సెస్టి క్యూ
ది రఫ్ వూయింగ్
ఇంగ్లాండ్ యొక్క హెన్రీ VIII జాబితా

సూచనలు [మార్చు]

↑ J. J. స్కారిస్‌బ్రిక్, హెన్రీ VIII , పేజీ.361
↑ రాబర్ట్ M. ఆడమ్స్, ది ల్యాండ్ అండ్ లిటరేచర్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్ (1986) పేజీలు. 111-12
↑ ఎరిక్ ఐవ్స్, "విల్ ది రియల్ హెన్రీ VIII ప్లీజ్ స్టాండప్?" హిస్టరీ టుడే 2006 56(2): 28-36
↑ ^4.0 ^4.1 క్రాఫ్టన్, పేజీ.128.
↑ ^5.0 ^5.1 క్రాఫ్టన్, పేజీ.129
↑ చర్చిల్, పేజీ.29
↑ క్రాఫ్టన్, పేజీ.126.
↑ Edward Hall: The Triumphant Reign of Henry VIII, pg 17
↑ గ్యూక్కియార్దిని, హిస్టరీ ఆఫ్ ఇటలీ , 280.
↑ ఎల్టన్ (1977)
↑ మాక్‌కల్లోచ్ (1995)
↑ సైమన్ థర్లీ, "ప్యాలెసెస్ ఫర్ ఎ నౌవియు రిచీ కింగ్." హిస్టరీ టుడే, (జూన్ 1991), వాల్యూమ్. 41, అకాడమిక్ సెర్చ్ ప్రిమియర్‌లో #6
↑ థోమాస్, ఆండ్రియా, ప్రిన్స్‌లీ మెజస్టీ , బిర్లిన్ (2005), 79-80 సైమన్ థర్లీని తెలుపుతున్నాయి, ది రాయల్ ప్యాలెసెస్ ఆఫ్ టుడర్ ఇంగ్లాండ్ , 222-4.
↑ జొనాథన్ డేవీస్, "'వుయ్ డు ఫైండ్ ఇన్ అవర్ కంట్రీ గ్రేట్ ల్యాక్ ఆఫ్ బౌస్ అండ్ యారోస్': టుడర్ మిలటరీ ఆర్చరీ అండ్ ది ఇన్వెంటరీ ఆఫ్ కింగ్ హెన్రీ VIII," జర్నల్ ఆఫ్ ది సొసైటీ ఫర్ ఆర్మీ హిస్టారికల్ రీసెర్చ్ 2005 83(333): 11–29. Issn: 0037-9700
↑ G. R. ఎల్టన్, ది టుడర్ రివల్యూషన్ ఇన్ గవర్నమెంట్: అడ్మినిస్ట్రేటివ్ చేంజెస్ ఇన్ ది రీన్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII (1962) ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్; ఎల్టన్, రిఫార్మ్ అండ్ రిఫార్మేషన్: ఇంగ్లాండ్, 1509–1558 (1977) అనేది చురుగ్గా రాజు దిశగా శత్రువు—ఒక "దురహంకారం కలిగిన వైపరీత్యం," ఎవరి హయామైతే "దాని సొంత విజయాలు మరియు నీతి ధర్మాలకు బాధ్యత వహించే అతని గురించిన ఉత్తమ మరియు గొప్ప వ్యక్తులు; దాని యొక్క పలు భయాలు మరియు వైఫల్యాలు ఎక్కువగా ప్రత్యక్షంగా అతని నుంచే వచ్చాయి." పేజీ. 43
↑ A. F. పొల్లార్డ్, హెన్రీ VIII (1905) హెన్రీసియన్ స్థానం గురించి ఒక సంప్రదాయక ప్రకటన అందించారు. ప్రత్యేకించి, పేజీలు 230–38. స్పెయిన్ మరియు ఫ్రాన్స్ విధేయతతో వ్యవహరించాయని పొల్లార్డ్ వాదించాడు. అందుకు కారణం అవి పోపుత్వాన్ని నియంత్రించాయి.
↑ G. W. బెర్నార్డ్, ది కింగ్స్ రిఫార్మేషన్ : హెన్రీ VIII అండ్ ది రీమేకింగ్ ఆఫ్ ది ఇంగ్లీష్ చర్చ్ (2005)
↑ రిచర్డ్ రెక్స్, "ది క్రైసిస్ ఆఫ్ ఒబీడియన్స్ : గాడ్స్ వర్డ్ అండ్ హెన్రీస్ రిఫార్మేషన్." హిస్టారికల్ జర్నల్ 1996 39(4): 863–894. Issn: 0018-246x Jstorలో
↑ మియర్, G. J. ది టుడార్స్ 2010, 254-56.
↑ మియర్, 269-72.
↑ M. L. బుష్, "ది టుడర్ పాలిటీ అండ్ ది పిల్‌గ్రిమేజ్ ఆఫ్ గ్రేస్." హిస్టారికల్ రీసెర్చ్ 2007 80(207): 47–72. Issn: 0950-3471 పూర్తి పాఠం: Ebsco; జియోఫ్రే మూర్‌హౌస్, ది పిల్‌గ్రిమేజ్ ఆఫ్ గ్రేస్: ది రెబల్లియన్ దట్ షుక్ హెన్రీ VIII's థ్రోన్ (2003) సారాంశం మరియు పాఠ్య శోధన
↑ బెస్సీ బ్లౌంట్, మేరీ బోలిన్ మరియు మడ్గీ షెల్టన్ అనే పేర్లు కలిగిన ముగ్గురు ఉంపుడుగత్తెలు మాత్రం తప్పక తెలుసునని ఫ్రాజర్ అభిప్రాయపడ్డాడు. అయినప్పటికీ, ఆఖరిది ఇప్పుడు వివాదాస్పదమయింది. ఫ్రాజర్ పేజీ. 220
↑ Weir, Alison (2002). Henry VIII: The King and His Court. Random House Publishing Group. ISBN 9780345437082.
↑ Hart, Kelly (2009). The Mistresses of Henry VIII, First date=June 1, 2009, The History Press. ISBN 0752448358.
↑ PRO, E36/215 f.449
↑ Fraser, Antonia (1994). The Wives of Henry VIII. Vintage Books. ISBN 9780679730019.
↑ Weir, Alison. The Lady in the Tower: The Fall of Anne Boleyn. Random House Publishing Group, 13–14,375. ISBN 9780345453211.
↑ [51] ^ లాసే, పేజీ.70.
↑ [50] ^ స్కారిస్‌బ్రిక్, పేజీ. 154.
↑ వీర్, పేజీ. 160.
↑ ^31.0 ^31.1 ^31.2 మూస:Ws
↑ [56] ^ బ్రిగ్డన్, పేజీ. 114.
↑ [60] ^ మోరిస్, పేజీ. 166.
↑ క్రిస్టోఫర్ హైగ్ పేజీ.92f
↑ ^35.0 ^35.1 మూస:Ws
↑ [65] ^ విలియమ్స్ పేజీ. 136.
↑ [71] ^ విలియమ్స్, పేజీ.123.
↑ [72] ^ స్టార్‌కీ, పేజీలు. 462–464.
↑ [73] ^ విలియమ్స్, పేజీ.124.
↑ [82] ^ విలియమ్స్, పేజీలు.128-131.
↑ బహిష్కరణకు సంబంధించిన కచ్చితమైన తేదీపై చరిత్రకారులు విభేదిస్తున్నారు. విన్స్‌టన్ చర్చిల్ యొక్క 'హిస్టరీ ఆఫ్ ది ఇంగ్లీష్ స్పీకింగ్ పీపుల్స్' ప్రకారం, 1533 ప్రకటన ఖాళీగా విడిచిపెట్టిన జరిమానాలతో కూడిన ఒక ముసాయిదా మరియు అది 1535 వరకు అధికారికంగా చేయబడలేదు. పోప్ పాల్ III, మతాధికారి ఫ్రాంక్లిన్ డి లా థోమాస్ సోదరుడు, ప్రకారం, 1538 వరకు హెన్రీ అధికారికంగా వెలివేయబడలేదని మరికొందరు చెబుతారు.
↑ J. J. స్కారిస్‌బ్రిక్ ప్రకారం, హెన్రీ VIII , పేజీ.361, పోప్ పాల్ 17 డిసెంబరు 1538న బహిష్కరణకు సంబంధించిన ప్రకటనను విడుదల చేశాడు.
↑ లేంబర్గ్.
↑ [87] ^ విలియమ్స్, పేజీ.138.
↑ [73] ^ విలియమ్స్, పేజీ.124.
↑ [98] ^ యాష్లే, పేజీ. 240.
↑ [99] ^ విలియమ్స్, అధ్యాయం 4.
↑ [100] ^ విలియమ్స్, పేజీ.142.
↑ [110] ^ విలియమ్స్, పేజీలు.143-144.
↑ [112] ^ హిబర్ట్, పేజీలు.54-55.
↑ [123] ^ హిబర్ట్, పేజీ.60.
↑ [89] ^ ఫార్కుహర్, మైకేల్ (2001). ఎ ట్రెజర్ ఆఫ్ రాయల్ స్కాండల్స్, పేజీ.67. పెంగ్విన్ బుక్స్, న్యూయార్క్. ISBN 0-7394-2025-9
↑ హ్యారిసన్, విలియం; జార్జెస్ ఎడిలిన్ ది డిస్క్రిప్షన్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్: క్లాసిక్ కంటెంపరరీ ఎకౌంట్ ఆఫ్ టుడర్ సోషియల్ లైఫ్ ' డోవర్ పబ్లికేషన్స్ ఇంక్.; కొత్త ఎడిషన్ (ఫిబ్రవరి 1995) వాస్తవికంగా 1557లో ముద్రించబడింది ISBN 978-0-486-28275-6 పేజీ.193 "Bishop+of+Lisieux"+Henry+VIII+"William+Harrison"&ei=KY-ySsWdB5iwMoDIndcD#v=onepage&q=&f=false
↑ "The jousting accident that turned Henry VIII into a tyrant - This Britain, UK", The Independent, 2009-04-18. Retrieved on 2010-08-25.
↑ డేవీస్, పేజీ. 687.
↑ Hays, J. N. (2010). The burdens of disease: epidemics and human response in western history. Rutgers University Press. ISBN 9780813546131.
↑ ది ఎవల్యూషన్ ఆఫ్ ది గ్రాండ్ టూర్: ఆంగ్లో-ఇటాలియన్ కల్చరల్ రిలేషన్స్ సిన్స్ ది రినైసెన్స్‌ లో 'ప్రారంభ టుడర్ సమాధులు మరియు ఆంగ్లో-ఇటాలియన్ సంబంధాల ఉత్థానపతనాలు'. దీనిని ఎడ్వర్డ్ చానీ (రౌట్‌లెడ్జ్ 2000) రాశారు.
↑ స్టీవెన్ గన్, "టోర్నమెంట్స్ అండ్ ఎర్లీ టుడర్ చివాల్రీ," హిస్టరీ టుడే, (జూన్ 1991), వాల్యూమ్. 41, అకాడమిక్ సెర్చ్ ప్రిమియర్‌లో #6; జేమ్స్ విలియమ్స్ , "హంటింగ్ అండ్ రాయల్ ఇమేజ్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII" స్పోర్ట్ ఇన్ హిస్టరీ 2005 25(1): 41–59. Issn: 1746-0263
↑ ఆండ్రూ A. చిబి, "రిచర్డ్ సాంప్సన్, హిజ్ ఒరాటియో, అండ్ హెన్రీ VIII's రాయల్ సుప్రీమసీ." జర్నల్ ఆఫ్ చర్చ్ అండ్ స్టేట్ 1997 39(3): 543–560. Issn: 0021-969x పూర్తి పాఠం: Ebsco
↑ థోమస్ బెటరిడ్జ్ యొక్క "ది హెన్రీసియన్ రిఫార్మేషన్ అండ్ మిడ్-టుడర్ కల్చర్" చూడండి జర్నల్ ఆఫ్ మెడీవియల్ అండ్ ఎర్లీ మోడరన్ స్టడీస్ 2005 35(1): 91–109. Issn: 1082-9636 పూర్తిపాఠం: Ebsco. వాస్తవిక పత్రాలను సెంటర్ ఫర్ రీసెర్చ్ ఇన్ ఎర్లీ ఇంగ్లీష్ డ్రామా ఎట్ విక్టోరియా యూనివర్శిటీ, టోరంటో సేకరించింది.
↑ వీర్, పేజీ.13
↑ వీర్, పేజీ.64
↑ వీర్, పేజీ. 393
↑ మెక్‌కిమ్, డొనాల్డ్ K., ది కేంబ్రిడ్జ్ కాంపానియన్ టు జాన్ కాల్విన్ , (కేంబ్రిడ్జ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 2004), 247.

మూలాలు [మార్చు]

విన్స్‌టన్ చర్చిల్ (1966) రాసిన ది న్యూ వరల్డ్ .
స్టాన్‌ఫోర్డ్ E.లెంబర్గ్ (1970) రాసిన ది రిఫార్మేషన్ పార్లమెంట్, 1529-1536
నెవిల్లే విలియమ్స్ (1971) రాసిన హెన్రీ VIII అండ్ హిస్ కోర్ట్
రాబర్ట్ లేసీ (1972) రాసిన ది లైఫ్ అండ్ టైమ్స్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII .
అలిసన్ వీర్ (1991) రాసిన ది సిక్స్ వైవ్స్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII , ISBN 0-8021-3683-4.
క్రిస్టోఫర్ హైగ్ (1993) రాసిన ఇంగ్లీష్ రిఫార్మేషన్స్
నార్మన్ డేవీస్ (1998) రాసిన యూరప్: ఎ హిస్టరీ ISBN 978-0-06-097468-8.
T. A. మోరిస్ (1998) రాసిన యూరప్ అండ్ ఇంగ్లాండ్ ఇన్ ది సిక్స్‌టీన్త్ సెంచురీ .
సుసాన్ బ్రిగ్డన్ (2000) రాసిన న్యూ వరల్డ్స్, లాస్ట్ వరల్డ్స్
అలిసన్ వీర్ (2001) రాసిన హెన్రీ VIII: ది కింగ్ అండ్ హిజ్ కోర్ట్
మైక్ యాష్లే (2002) రాసిన బ్రిటీష్ కింగ్స్ & క్వీన్స్ ISBN 0-7867-1104-3
అలిసన్ వీర్ (2002) రాసిన హెన్రీ VIII: ది కింగ్ అండ్ హిజ్ కోర్ట్ ,

ISBN 0-345-43708-X.

డేవిడ్ స్టార్‌కీ (2003) రాసిన సిక్స్ వైవ్స్ : ది క్వీన్స్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII ,

ISBN 0-06-000550-5.

ఇయాన్ క్రాఫ్టన్ (2006) రాసిన ది కింగ్స్ అండ్ క్వీన్స్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్

గ్రంథ పట్టిక [మార్చు]

జీవితచరిత్ర సంబంధమైన [మార్చు]

బౌలీ, జాన్. హెన్రీ VIII: ఎ స్టడీ ఆఫ్ పవర్ ఇన్ యాక్షన్ లిటిల్, బ్రౌన్, 1964.
ఎరిక్సన్, కరోలీ మిస్ట్రెస్ అన్నే: ది ఎక్సెప్షనల్ లైఫ్ ఆఫ్ అన్నే బోలిన్ (1984) 464 పేజీలు. ప్రముఖ జీవిత చరిత్ర
క్రెస్సీ, డేవిడ్ "స్పెక్టాకిల్ అండ్ పవర్: అపోలో అండ్ సోలోమన్ ఎట్ ది కోర్ట్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII." హిస్టరీ టుడే 1982 32(అక్టోబరు): 16–22. Issn: 0018-2753 పూర్తి పాఠం: ఎబ్స్‌కో హెన్రీ యొక్క సంక్రమణను

పునరుజ్జీవనోద్యమ రాజు (లేతప్రాయపు అపోలో) నుంచి సంస్కరణ రాజు (వయసు పైబడిన సోలోమన్) వరకు గుర్తించింది. ఇందుకోసం అతని సంస్థానం, పండుగలు మరియు రాజ్యాంగంలో ప్రదర్శించబడిన గ్రాఫిక్స్ మరియు దృశ్యమాన చిత్రాలను ఉపయోగించింది.

గార్డ్‌నర్, జేమ్స్ కేంబ్రిడ్జ్ మోడరన్ హిస్టరీ వాల్యూమ్ 2 (1903)లో "హెన్రీ VIII", ఒక సంక్షిప్త రాజకీయ చరిత్ర ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
గ్రేవ్స్, మైఖేల్ హెన్రీ VIII (2003) 217పేజీలు, సమయోచిత వార్తాసేకరణ
ఐవ్స్, E. W. "ది ఆక్స్‌ఫర్డ్ డిక్షనరీ ఆఫ్ నేషనల్ బయాగ్రఫీ (2004)లో హెన్రీ VIII (1491–1547)", OUPలో ఆన్‌లైన్, ఒక ఉత్తమ ప్రారంభ స్థానం.
పొల్లార్డ్, A.F. హెన్రీ VIII (1905) 470 పేజీలు; మొట్టమొదటి ఆధునిక జీవితచరిత్ర, కచ్చితమైనది మరియు ఇప్పటికీ విలువైన ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
రెక్స్, రిచర్డ్ హెన్రీ VIII అండ్ ది ఇంగ్లీష్ రిఫార్మేషన్ (1993). 205 పేజీలు
రిడ్లీ, జాస్పర్. హెన్రీ VIII. (1985). 473 పేజీలు. ప్రముఖ జీవితచరిత్ర
స్కారిస్‌బ్రిక్, J. J. హెన్రీ VIII (1968) 592పేజీలు, ఒక మెచ్చిన పాండిత్యంతో కూడిన జీవితచరిత్ర
స్మిత్, లేసీ బాల్డ్‌విన్. హెన్రీ VIII: ది మాస్క్ ఆఫ్ రాయల్టీ (1971), ఒక ప్రముఖ పండితుడు మనస్తత్వ సంబంధ జీవితచరిత్రను రాశారు, ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
స్టార్‌కీ, డేవిడ్ సిక్స్ వైవ్స్: ది క్వీన్స్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII (2003) సారాంశం మరియు పాఠ్య శోధన
స్టార్‌కీ, డేవిడ్ ది రీన్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII: పర్సనాల్టీస్ అండ్ పాలిటిక్స్ (1986). 174పేజీలు
స్టార్‌కీ, డేవిడ్ మరియు సుసాన్ డోరాన్ హెన్రీ VIII: మ్యాన్ అండ్ మోనార్క్ (2009) 288పేజీలు
మూస:Cite document
వీర్, అలిసన్ హెన్రీ VIII, కింగ్ అండ్ కోర్ట్ (2001). 640పేజీలు, ఒక ప్రశంసాపూర్వక చిత్రపటం సారాంశం మరియు పాఠ్య శోధన
వీర్, అలిసన్ ది చిల్డ్రన్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII. ((1996). 400 పేజీలు

పండిత అధ్యయనాలు [మార్చు]

బెర్నార్డ్, G. W. ది కింగ్స్ రిఫార్మేషన్: హెన్రీ VIII అండ్ ది రీమేకింగ్ ఆఫ్ ది ఇంగ్లీష్ చర్చ్ (2005). 712 పేజీలు. సారాంశం మరియు పాఠ్య శోధన
బెర్నార్డ్, G. W. "ది మేకింగ్ ఆఫ్ రిలిజియస్ పాలసీ, 1533–1546: హెన్రీ VIII అండ్ ది సెర్చ్ ఫర్ ది మిడిల్ వే" హిస్టారికల్ జర్నల్ 1998 41(2): 321–349. Issn: 0018-246x పూర్తి పాఠం: Jstorలో
బెర్నార్డ్, G. W. వార్, టాక్సేషన్ అండ్ రెబల్లన్ ఇన్ ఎర్లీ టుడర్ ఇంగ్లాండ్: హెన్రీ VIII, వోల్సీ అండ్ ది అమికబుల్ గ్రాంట్ ఆఫ్ 1525. (1986). 164 పేజీలు
ఎల్టన్, G. R. ది టుడర్ రివల్యూషన్ ఇన్ గవర్నమెంట్: అడ్మినిస్ట్రేటివ్ చేంజెస్ ఇన్ ది రీన్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII (1953; 1962లో పునరుద్ధరించబడింది), ప్రధాన అర్థ వివరణ ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
- కోల్‌మన్, క్రిస్టోఫర్ మరియు డేవిడ్ స్టార్‌కీ eds. రివల్యూషన్ రీఅసెస్డ్: రివిజన్ ఇన్ ది హిస్టరీ ఆఫ్ టుడర్ గవర్నమెంట్ అండ్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (1986), ఎల్టన్ సిద్ధాంతాన్ని అంచనా వేస్తుంది
ఎల్టన్, G. R. రిఫార్మ్ అండ్ రిఫార్మేషన్ : ఇంగ్లాండ్, 1509–1558 (1977), హెన్రీకి శత్రువు
ఫీల్డర్, మార్థా అన్నే "ఐకోనోగ్రాఫిక్ థీమ్స్ ఇన్ పోర్‌ట్రెయిట్స్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII." PhD డిసర్టేషన్ టెక్సాస్ క్రిస్టియన్ U. 1985. 232 పేజీలు DAI 1985 46(6): 1424-A. DA8517256 పూర్తి పాఠం: ప్రోక్వెస్ట్ డిసర్టేషన్స్ & థీసెస్
ఫాక్స్, అలిస్టెయిర్ మరియు జాన్ గయ్, eds. రీఅసెసింగ్ ది హెన్రీసియన్ ఏజ్: హ్యూమానిజం, పాలిటిక్స్ అండ్ రిఫార్మ్1500–1550 (1986), 242 పేజీలు; పండితులు రచించిన అధునాతన వ్యాసాలు
హెడ్, డేవిడ్ M. "హెన్రీ VIII's స్కాటిష్ పాలసీ: ఎ రీఅసెస్‌మెంట్" స్కాటిష్ హిస్టారికల్ రివ్యూ 1982 61(1): 1–24. Issn: 0036-9241 స్కాట్లాండ్‌ను హస్తగతం చేసుకోవాలని హెన్రీ గనుక కోరుకుని ఉంటే సోల్‌వే మోస్‌ వద్ద అతని 1542 విజయం అనేది సరైన అవకాశం. ఫ్రెంచ్‌ది జోక్యం కల్పించుకోలేని పరిస్థితి. స్కాటిష్ ఉదాత్తత క్రమరాహిత్యంతో ఉంది. శిశువు మేరీ స్కాటిష్ సింహాసనాన్ని అధిష్టించేందుకు సిద్ధంగా ఉందని వాదించింది. అందుకు బదులుగా, ఐర్లాండ్‌లో అనుసరించిన విధానాన్ని హెన్రీ ఆమోదించాడు. ఎందుకంటే అతను సత్వర విజయం లేదా కార్యదక్షత విలాసాన్ని పొందలేడు.
లిండ్సే, కరెన్ డైవోర్స్డ్, బీహెడెడ్, సర్‌వైవ్డ్: ఎ ఫెమినిస్ట్ రీఇంటర్‌ప్రిటేషన్ ఆఫ్ ది వైవ్స్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII (1995) ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
లోడ్స్, డేవిడ్ హెన్రీ VIII: కోర్ట్, చర్చ్ అండ్ కాన్‌ఫ్లిక్ట్ (2007) 248 పేజీలు; ఒక ప్రముఖ పండితుడి చేత సారాంశం మరియు పాఠ్య శోధన
మాక్‌కల్లోచ్, డియార్‌మెయిడ్, ed. ది రీన్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII: పాలిటిక్స్, పాలసీ అండ్ పీటీ (1995). 313 పేజీలు. పండితులు రాసిన వ్యాసాలు
మార్షల్, పీటర్ "(రీ)డిఫైనింగ్ ది ఇంగ్లీష్ రిఫార్మేషన్," జర్నల్ ఆఫ్ బ్రిటీష్ స్టడీస్ జులై 2009, వాల్యూమ్. 48 సంచిక 3, పేజీలు 564–85,
మ్యాకీ, J. D. ది ఎర్లియర్ టుడర్స్, 1485–1558 (1952), ఆ శకానికి సంబంధించిన ఒక రాజకీయ సంబంధ సర్వే ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
మూర్‌హౌస్, జియోఫ్రే గ్రేట్ హ్యారీస్ నావీ: హౌ హెన్రీ VIII గేవ్ ఇంగ్లాండ్ సీపవర్ (2007)
మూర్‌హౌస్, జియోఫ్రే ది లాస్ట్ డివైన్ ఆఫీస్: హెన్రీ VIII అండ్ ది డిజల్యూషన్ ఆఫ్ ది మొనాస్టరీస్ (2009)
స్లావిన్, ఆర్థర్ J., ed. హెన్రీ VIII అండ్ ది ఇంగ్లీష్ రిఫార్మేషన్ (1968), చరిత్రకారులు పఠించినవి. ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
స్మిత్, H. మేనార్డ్ హెన్రీ VIII అండ్ ది రిఫార్మేషన్ (1948) ఆన్‌లైన్ ఎడిషన్
వాగ్నర్, జాన్ A. బోస్‌వర్త్ టు బ్లడీ మేరీ: ఎన్ ఎన్‌సైక్లోపీడియా ఆఫ్ ది ఎర్లీ టుడర్స్(2003). ISBN 1-57356-540-7
వాకర్, గ్రెగ్ రైటింగ్ అండర్ టిరానీ: ఇంగ్లీష్ లిటరేచర్ అండ్ ది హెన్రీసియన్ రిఫార్మేషన్. (2005). 556 పేజీలు

చారిత్రక సాహిత్యం మరియు స్మరణ [మార్చు]

హెడ్, డేవిడ్ M. "'ఇఫ్ ఎ లైన్ న్యూ హిస్ ఓన్ స్ట్రెంత్': ది ఇమేజ్ ఆఫ్ హెన్రీ VIII అండ్ హిజ్ హిస్టారియన్స్." ఇంటర్నేషనల్ సోషియల్ సైన్స్ రివ్యూ 1997 72(3–4): 94–109. Issn: 0278-2308 పూర్తి పాఠం: Ebscoలో
Hoak, Dale. "పాలిటిక్స్, రిలిజియన్ అండ్ ది ఇంగ్లీష్ రిఫార్మేషన్, 1533–1547: సమ్ ప్రాబ్లుమ్స్ అండ్ ఇష్యూస్." హిస్టరీ కంపాస్ 2005 3 (బ్రిటన్ అండ్ ఐర్లాండ్): 7 పేజీలు Issn: 1478-0542 పూర్తి పాఠం: బ్లాక్‌వెల్ సినర్జీ
ఐవ్స్, ఎరిక్ "విల్ ది రియల్ హెన్రీ VIII ప్లీజ్ స్టాండప్?" హిస్టరీ టుడే 2006 56(2): 28–36. Issn: 0018-2753 పూర్తి పాఠం: Ebscoలో
రాంకిన్, మార్క్ 'ఇమేజినింగ్ హెన్రీ VIII: కల్చరల్ మెమరీ అండ్ ది టుడర్ కింగ్, 1535–1625'. PhD డిసర్టేషన్, ఓహియో స్టేట్ U. డిసర్టేషన్ అబ్‌స్ట్రాక్ట్స్ ఇంటర్నేషనల్ 2007 68(5): 1987-A. DA3264565, 403 పేజీ.

ప్రాథమిక మూలాలు [మార్చు]

విలియమ్స్, C. M. A. H. ఇంగ్లీష్ హిస్టారికల్ డాక్యుమెంట్స్, 1485–1558 (1996) ఆన్‌లైన్ సోర్సెస్

బాహ్య లింకులు [మార్చు]

Wikimedia Commons has media related to: ఇంగ్లాండ్ రాజు హెన్రీ VIII

తెలుగువికీసోర్స్ నందు ఈ వ్యాసమునకు సంబంధించిన పూర్తి పాఠము కలదు:

Author:Henry VIII