గింజ (పండు)

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
సాదారణ హజెల్ నుండి హాజిల్ నట్స్
చెస్ట్నట్స్
దృఢమైన పండు తీస్తున్న అక్రోటుకాయ మరియు అక్రోటుకాయ యొక్క పెచ్చుఅక్రోటుకాయ నిజమైన గింజలు కావు .
కఠినమైన గింజలను తీయటానికి వాడే గింజ దినుసు.ఇండియా హిమాచల్ ప్రదేష్ షిమ్ల వస్తు సంగ్రహాలయం నుండి చిత్రం.

గింజ అనేది పెంకు ఊడని విత్తనం కలిగిన కొన్ని మొక్కలకు సంబంధించిన గట్టి పెంకుతో కూడిన పండు. ఎన్నో రకాల ఎండు విత్తనాలు మరియు పండ్లను ఆంగ్లంలో గింజలుగా పిలిచినప్పటికీ, వృక్షశాస్త్రజ్ఞులు వాటిలో కేవలం కొన్నిటినే నిజమైన గింజలు గా పేర్కొంటారు. గింజలు అనేవి మానవులు మరియు జంతువులకు ముఖ్యమైన పోషక వనరులు.

గింజలు అనేవి విత్తనం వెలువడడానికి పండు విడివడని పక్షంలో ఏర్పడే విత్తనం మరియు పండు యొక్క మిశ్రమం. సమ్మిళిత అండాశయం నుండి ఉత్పన్నమై, గట్టి పెంకు కలిగిన హాజిల్ నట్స్, హికరీలు, చెస్ట్ నట్స్ మరియు సిందూర కాయల వంటి వాటికి భిన్నంగా, చాలావరకూ విత్తనాలు పండ్లనుండి ఉత్పన్నమవుతాయి, మరియు ఈ విత్తనాలలో పండ్లు ఉండవు. ఈ పదాన్ని పాకశాస్త్రంలో తక్కువ నిర్బంధంతో ఉపయోగిస్తారు, మరియు ఆహారం తయారీలో ఉపయోగపడే కొన్ని పిస్తాలు మరియు బ్రెజిల్ గింజలు వంటి గింజలు[1] వృక్షశాస్త్ర దృక్పథంలో గింజలు కావు. ఈ పదం యొక్క సామాన్య దినసరి ఉపయోగం తరచూ గట్టి-పెంకు కలిగిన, తినదగిన పప్పును గింజగా సూచిస్తుంది.[2]

వృక్షశాస్త్ర నిర్వచనం[మార్చు]

వృక్షశాస్త్రంలో గింజ అనేది కేవలం పక్వానికి వచ్చినప్పుడు అండాశయం యొక్క పెంకు మరింత గట్టిగా (రాయిలా లేదా చెక్కలా) తయారైన ఒక విత్తనం (అరుదుగా రెండు) కలిగిన పండు, ఇందులో విత్తనం అనేది అండాశయపు గోడకు అతుక్కుని లేదా అందులో కలిసిపోయి ఉంటుంది. చాలావరకూ గింజలు అనేవి బలహీన అండాశయాలు కలిగిన అండకోశాలు (చూడండి పుష్పం) మరియు పెంకు ఊడనివి (పక్వ సమయంలో తెరుచుకోనివి). నిజమైన గింజలు ఉదాహరణకు, ఫగాలెస్ క్రమానికి చెందినా కొన్ని మొక్క కుటుంబాల ద్వారా ఉత్పన్నమవుతాయి.

ఫగాలెస్ క్రమం
  • ఫగాసే కుటుంబం
    • బీచ్ (ఫాగస్ )
    • చెస్ట్‌నట్ (కాస్టానియా )
    • సిందూరం (క్వెర్కస్ )
    • రాతి-సిందూరం, తనోవాక్ (లితోకార్పస్ )
  • బెట్యులాసే కుటుంబం
    • ఆల్డర్ (ఆల్నస్ )
    • హేజెల్, ఫిల్బర్ట్ (కోరిలస్ )
    • హార్న్‌బీమ్

పాకశాస్త్ర నిర్వచనం మరియు ఉపయోగాలు[మార్చు]

కొరియన్ పైన్ గింజలు — పైన పెచ్చు ఉన్నవి మరియు తీయబడినవి; పెంకు కలిగినవి, క్రింద

వృక్షశాస్త్రంలో గింజ కన్నా పాకశాస్త్రంలో గింజ అనేది తక్కువ నిర్బంధాలు కలిగిన వర్గం, ఎందుకంటే ఈ పదాన్ని వృక్షశాస్త్ర పరంగా నిజమైన గింజలు కాని ఎన్నో రకాల విత్తనాలకు ఉపయోగిస్తారు. ఆహారంలో ఉపయోగపడే ఏదైనా ఒక పెంకులోపలి పెద్ద, తైలసంబంధిత పప్పును గింజగా పరిగణించవచ్చు.

సాధారణంగా గింజలు అధికంగా నూనెను కలిగి ఉండడం వలన, అవి ఎంతో అమూల్యమైనవి మరియు శక్తి వనరుగా ఉపయోగపడతాయి. ఎన్నో రకాల విత్తనాలు మానవులకు ఆహారంగా ఉపయోగపడతాయి, మరియు వాటిని వంటలో, పచ్చివి తినడానికి, మొలకలు రప్పించి, స్నాక్ ఆహారంగా వేయించి, లేదా పాకశాస్త్రం మరియు సౌందర్యసాధనాలలో ఉపయోగించే నూనెకై నలగగొట్టి ఉపయోగించవచ్చు. అంతేకాక గింజలు (లేదా సాధారణంగా విత్తనాలు) అనేవి జంతుజాతికి సైతం ప్రధాన పోషక వనరుగా ఉపయోగపడతాయి. ఇది ముఖ్యంగా సమశీతోష్ణ వాతావరణాలలో నీలి పిట్ట (జే)లు మరియు ఉడుతలు తమ ఆహారమైన అకార్న్స్ మరియు ఇతర గింజలను శిశిరం చివర, శీతాకాలం మొత్తం, వసంతం ప్రారంభంలో ఉపయోగపడేలా, శిశిరంలో దాచుకోవడంలో కనిపిస్తుంది.

నిజమైన గింజ అయినా కాకున్నా, ఆహారంలో ఉపయోగించే గింజలు అత్యంత సామాన్య ఆహార ప్రతికూల పదార్థాలకు చెందినవి.[3]

వృక్షశాస్త్ర నిర్వచనానికి సరిపడని కొన్ని పండ్లు మరియు విత్తనాలు, పాకశాస్త్ర దృక్పథంలో గింజలుగా భావింపబడతాయి:

  • బాదంపప్పులుబాదం, పెకన్లు మరియు ఆక్రోటుకాయలు అనేవి బలమైన పెంకులేని పండ్లకు సంబంధించిన తినదగిన విత్తనాలు — పంట సమయంలో వీటి మెత్తటి "పెంకు" తొలగించడం జరుగుతుంది.
  • బ్రెజిల్ గింజ అనేది ఒక గుళిక నుండి వచ్చే విత్తనం.
  • కాండిల్ నట్ (నూనెకై ఉపయోగించేది) అనేది ఒక విత్తనం.
  • జీడి పప్పు ఒక విత్తనం.[4]
  • గెవినాగింజ
  • హార్స్-చెస్ట్‌నట్ అనేది తినడానికి వీలులేని గుళిక.
  • మకాడమియా గింజ అనేది సారవంతమైన తెల్లని పెంకు (మకాడమియా ఇంటెగ్రిఫోలియా ).
  • మలబార్ చెస్ట్‌నట్
  • మాంగొంగో
  • వేరుసెనగగింజ అనేది పప్పుధాన్యం.
  • పైన్ గింజ అనేది ఎన్నో రకాల పైన్ (శంఖాకార వృక్షాలు) యొక్క విత్తనం.
  • పిస్తా గింజ అనేది పలుచని పెంకు కలిగిన మెత్తటి పెంకులేని విత్తనం.

పౌష్టిక ప్రయోజనాలు[మార్చు]

గింజలు మరియు తైల విత్తనాల యొక్క పౌష్టిక లక్షణాలు వివరిస్తున్న గ్రాఫ్.

ఎన్నో సంక్రమితవ్యాధిశాస్త్ర పరిశోధనలలో గింజలను క్రమం తప్పకుండా ఆహారంలో తీసుకునే ప్రజలకు కరోనరీ హార్ట్ డిసీజ్ (CHD) సంక్రమించే అవకాశం తక్కువని తేలింది.[5] మొట్టమొదటగా 1993లో గింజలకూ CHD నుండి రక్షణకు సంబంధం ఉందని చెప్పబడింది.[6] అప్పటి నుండి ఎన్నో వైద్య పరిశోధనలలో బాదంపప్పులు మరియు ఆక్రోటుకాయలు వంటి వివిధ గింజలు తీసుకోవడం వలన సీరం LDL కొలెస్ట్రాల్ గాఢతలను తగ్గిస్తుందని తెలిసింది. గింజలలో గుండెను రక్షించే ప్రభావం కలిగిన ఎన్నో పదార్థాలు ఉన్నప్పటికీ, వాటిలోని ఒమేగా 3 క్రొవ్వు ఆమ్ల భాగం కనీసం పాక్షికంగా వైద్య ప్రయోగాలలో కనిపించిన లిపిడ్లు తగ్గించే ప్రతిచర్యకు కారణమని శాస్త్రజ్ఞులు భావిస్తారు.[7]

గుండెకు రక్షణ ప్రభావానికి అదనంగా, సాధారణంగా గింజలు అతి తక్కువ మధుమేహస్థాయి సూచిక (GI) ను కలిగి ఉంటాయి.[8] ఫలితంగా, నియతాహార శాస్త్రజ్ఞులు తరచూ డయాబెటిస్ మెల్లిటస్ రకం 2 వంటి ఇన్సులిన్ నిరోధకత కలిగిన రోగుల ఆహారంలో గింజలు కూడా ఉండాలని సిఫారసు చేస్తారు.[9]

ఒక పరిశోధనలో గింజలు తీసుకునే ప్రజలు, తీసుకొని వారికంటే రెండు నుండి మూడు సంవత్సరాలు అధికంగా జీవిస్తారని తెలిసింది.[10] కానీ, దీనికి కారణం గింజలు తీసుకునే వారు తక్కువ చిరుతిళ్ళు తినడం కావచ్చు.[11]

గింజలు అత్యవసరమైన క్రొవ్వు ఆమ్లాలు లినోలెయిక్ మరియు లినోలెనిక్ ఆమ్లాలు కలిగి ఉంటాయి, మరియు గింజలలోని క్రొవ్వుపదార్థాలు చాలావరకూ ఏక-అసంతృప్త క్రొవ్వుపదార్థాలతో కూడిన అసంతృప్త క్రొవ్వుపదార్థాలు కలిగి ఉంటాయి.

ఎన్నో గింజలు E మరియు B2 (రిబోఫ్లావిన్, ఆక్సీకరణ విరుద్ధం) అధికంగా కలిగి ఉంటాయి, మరియు మాంసకృత్తులు, ఫోలేట్, పీచుపదార్ధం, మరియు మెగ్నీషియం, భాస్వరం, పొటాషియం, తామ్రం మరియు సెలేనియం వంటి అత్యవసర ఖనిజ లవణాలు అధికంగా కలిగి ఉంటాయి.[12] పచ్చివి మరియు వేయించని ఆక్రోటుకాయలు ఇతర గింజలకన్నా రెండు రెట్లు ఆక్సీకరణ-విరుద్ధ పదార్థాలు కలిగినందువలన అత్యంత ఆరోగ్యకరమైనవిగా భావింపబడతాయి.[13]

గింజలు పచ్చిగా ఉన్నప్పుడే అత్యంత ఆరోగ్యకరమైనవి.[13] వేయించే ప్రక్రియలో గింజలలో సహజంగా ఉండే సుమారు 15% ఆరోగ్యకరమైన నూనెలు వ్యర్థమవుతాయి. అధిక ఉష్ణోగ్రతలలో వేయించడం వలన వయసును పెంచే ప్రక్రియను ప్రారంభించే రసాయనాలు ఉత్పన్నం కావచ్చు.[ఆధారం కోరబడినది]

ఇతర ఉపయోగాలు[మార్చు]

హార్స్-చెస్ట్‌నట్ చెట్టు (ఈస్కలస్ జాతి, ముఖ్యంగా ఈస్కాలస్ హిప్పోకాస్టనం ) గింజను బ్రిటిష్ ద్వీపాలలో కాంకర్ అంటారు. విషతుల్యమైన గ్లూకోసైడ్ ఈస్కలిన్ కలిగి ఉన్నందువలన కాంకర్లు తినటానికి ఉపయోగపడవు. వాటిని కాంకర్స్ అనే ప్రసిద్ధమైన పిల్లల ఆటలో ఉపయోగిస్తారు, ఇందులో గింజలు ఒక బలమైన తాడుకి కట్టి, తరువాత ప్రతి ఆటగాడూ అవతలి ప్రత్యర్థి యొక్క కాంకర్ కొట్టడానికి ప్రయత్నిస్తాడు. హార్స్ చెస్ట్‌నట్ కూడా ఎంతో ప్రసిద్ధమైన ఒడిసెల రాయిగా ఉపయోగపడుతుంది.

చారిత్రక ఉపయోగం[మార్చు]

780,000 ఏళ్ళ క్రిందట నాటు బాదంపప్పు, ప్రిక్లీ వాటర్ లిలీ, అకార్న్స్, పిస్తాపప్పు మరియు వాటర్ చెస్ట్‌నట్లతో కూడిన గింజలు మానవ ఆహారంలో ప్రధాన భాగంగా ఉండేవి. ఆది మానవులు రాతి యుగంలో ఈ గింజలను పగలగొట్టడానికి ఎన్నో రకాల ఉపకరణాలు అభివృద్ధి చేశారు.[14] కరువు కాలంలో కాలిఫోర్నియాలోని స్థానిక అమెరికన్లు, ఈస్కలస్ కాలిఫోర్నికా లోని విషపూరిత పదార్థాలను తొలగించి, తినేవారు.

వీటిని కూడా చూడండి[మార్చు]

  • వంట విత్తనాల జాబితా

సూచనలు[మార్చు]

  1. Alasalvar, Cesarettin; Shahidi, Fereidoon. Tree Nuts: Composition, Phytochemicals, and Health Effects (Nutraceutical Science and Technology). CRC. p. 143. ISBN 978-0-8493-3735-2. 
  2. Black, Michael H.; Halmer, Peter (2006). The encyclopedia of seeds: science, technology and uses. Wallingford, UK: CABI. p. 228. ISBN 978-0-85199-723-0. 
  3. "Common Food Allergens". Food Allergy & Anaphylaxis Network. Retrieved 2007-06-24. 
  4. Lina Sequeira. Certificate Biology 3. East African Publishers. pp. 130–. ISBN 9789966253316. Retrieved 29 July 2010. 
  5. కెల్లీ JH, సబాటే J (2006) నట్స్ అండ్ కరోనరి హార్ట్ డిసీజ్: ఏన్ ఎపిడమియోలజికల్ పెర్స్పేక్టివ్. Br J నుటర్ 96, S61-S67.
  6. సబటే J, ఫ్రెజర్ GE, బుర్కే K, నట్సెన్ SF, బెంనేట్ట్ H, లిన్స్తేడ్ KD (1993) ఎఫ్ఫెక్ట్స్ అఫ్ వాల్నట్ ఆన్ సీరం లిపిడ్ లెవెల్స్ అండ్ బ్లడ్ ప్రెషర్ ఇన్ నార్మల్ మెన్. N Engl J Med 328, 603-607.
  7. రాజారామ్ S, హస్సో హడ్డాడ్, మెజియా A, సబటే J (2009) వాల్నట్ అండ్ ఫాటి ఫిష్ ఇన్ఫ్లుయెన్స్ డిఫ్ఫరెంట్ లిపిడ్ ఫ్రాక్షన్స్ ఇన్ నార్మల్ టు మిల్ద్లీ హైపెర్లిపిడెమిక్ ఇన్డివిద్వాల్స్: ఏ రాన్దమైజ్ద్ కంట్రోల్డ్ స్టడి. Am J క్లీన్ నుటర్ 2009, 89, 1657S-1663S.
  8. David Mendosa (2002). "Revised International Table of Glycemic Index (GI) and Glycemic Load (GL) Values". Retrieved 2007-11-23. 
  9. జోస్సే AR, కేండల్ CWC, ఆగుస్టిన్ LSA, ఎల్లిస్ PR, జెంకిన్స్ DJA (2007) అల్మోన్డ్స్ అండ్ పోస్ట్ ప్రాండియాల్ గ్లైసీమియ — ఏ డోస్ రెస్పాన్స్ స్టడీ. మెటబాలిజం, 56, 400-404.
  10. ఫ్రెజర్ GE, షవ్లిక్ DJ (2001) టెన్ యియర్స్ అఫ్ లైఫ్: ఈస్ ఇట్ ఎ మ్యాటర్ అఫ్ చాయిస్? Arch Int Med, 161, 1645-1652.
  11. "ABC న్యూస్: ది ప్లేసెస్ వేర్ పీపుల్ లివ్ లాంగేస్ట్" URL జనవరి 18, 2007 నాడు చూసారు
  12. క్రిస్-ఎథేర్టన్ PM, యు-పోత్ S, సబాటే J, రాట్క్లిఫ్ఫ్ HE, జ్హావు G, ఎథేర్టన్ TD (1999) నట్స్ అండ్ దైర్ బియోయాక్టివ్ కాన్స్టుయెన్ట్స్: ఎఫ్ఫెక్ట్స్ ఆన్ సీరం లిపిడ్స్ అండ్ ఆదర్ ఫాక్టర్స్ దట్ ఎఫెక్ట్ డిసీజ్ రిస్క్. Am J క్లీన్ నటర్గిం 70, 504S-511S.
  13. 13.0 13.1 "Walnuts are the healthiest nut, say scientists". BBC News. March 27, 2011. Retrieved March 28, 2011. 
  14. "Remains of seven types of edible nuts and nutcrackers found at 780,000-year-old archaeological site". Scienceblog.com. Retrieved 2010-09-13. 
  • జాన్ హర్వే కేల్లోగ్గ్, "నట్స్ మే సేవ్ ది రేస్." ది ఐటినరి అఫ్ బ్రేక్ఫాస్ట్. న్యూ యార్క్: ఫంక్ & వాగ్నల్ల్స్ కంపనీ, 1920. 165–203.

బాహ్య లింకులు[మార్చు]

"http://te.wikipedia.org/w/index.php?title=గింజ_(పండు)&oldid=1177180" నుండి వెలికితీశారు