చమురు చిందటం

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
చమురు చిందటం తరువాత సముద్ర జంతువు
మోంటారా చమురు చిందటం నుండి చమురు అస్వస్థత, సెప్టెంబర్, 2009.

చమురు చిందట మనగా ద్రవ్య పెట్రోలియం హైడ్రోకార్బన్‌ను పర్యావరణంలోకి మానవుల కార్యకలాపాల ద్వారా విడుదల చేయటం మరియు ఇది ఒకరకమైన కాలుష్యం. ఈ పదం తరచుగా సముద్ర చమురు చిందటాలను సూచిస్తుంది, దీనిలో చమురు మహాసముద్రం లేదా కోస్తా జలాలలోకి విడుదల చేయబడుతుంది. చమురు చిందటాలలో ట్యాంకర్ల నుండి ముడి చమురు, ఒడ్డున ఎత్తుగా సమంగా ఉండే ప్రదేశాలు, త్రవ్వటానికి ఉండే యంత్రాలు మరియు బావులు అలానే శుద్ధిచేయబడిన పెట్రోలియం ఉత్పత్తులు (గాసోలిన్, డీజిల్ వంటివి) మరియు వాటి ఉప-ఉత్పత్తులు ఇంకా బంకర్ ఇంధనం వంటి పెద్ద ఓడలు ఉపయోగించే భారీ ఇంధనాలు లేదా జిడ్డుగా ఉండే ఏదైనా తెల్లటి పదార్థాల విసర్జనల యొక్క లేదా వ్యర్థ చమురు చిందటం ఉన్నాయి. చిందటాలను శుభ్రం చేయటం నెలలు లేదా కొన్నిసార్లు సంవత్సరాలు కూడా పట్టవచ్చు.[1]

సముద్ర వాతావరణంలోకి సహజమైన చమురు అంతఃస్రవణాల నుండి కూడా చమురు ప్రవేశిస్తుంది.[2] ప్రభుత్వ దృష్టి మరియు నియంత్రణ సముద్రంలో వెళుతున్న చమురు ట్యాంకర్ల మీద కేంద్రీకరించటానికి ఉద్దేశింపబడినాయి.

పర్యావరణ ప్రభావాలు[మార్చు]

2007 సాన్ ఫ్రాన్సిస్కో అగాధంలో చమురు చిందటం కారణంగా సర్ఫ్ స్కూటర్ చమురుతో కప్పబడింది.చమురులో మునిగిన పక్షులలో 1% కన్నా తక్కువ శుభ్రపరిచిన తరువాత కూడా బ్రతుకుతాయి.[3]

పక్షుల రెక్కలలోకి చమురు చొచ్చుకొని పోవటం వల్ల వాటి యొక్క వ్యాప్తి నిరోధకాన్ని తగ్గిస్తుంది, అందుచే ఉష్ణోగ్రతల అస్థిరతలకు పక్షులు హానికి అధికంగా లోనయ్యేటట్టుగా మరియు నీటిలో తక్కువ తేలేట్టుగా ఉంటాయి. వేటాడే వాటి ఆహారంగా అవ్వటం నుండి తప్పించుకోవటానికి ఇది పక్షుల యొక్క ఎగిరే సామర్థ్యాలను క్షీణింపచేస్తుంది. ముక్కుతో శుభ్రపరుచుకోవటానికి

  1. REDIRECT Template:Disambiguation needed
  • This is a redirect from a template shortcut to a template with a longer name. ప్రయత్నించినప్పుడు, పక్షులు విలక్షణంగా వాటి రెక్కలకు ఉన్న చమురును లోపలికి తీసుకుంటాయి, ఆ కారణంచే మూత్రపిండాలు దెబ్బతినడం, మార్పు చెందిన కాలేయ క్రియ మరియు జీర్ణ మార్గంలో క్షోభ్యత ఏర్పడతాయి. ఇది మరియు పరిమితమైన ప్రవాహ సామర్థ్యం వేగవంతంగా నిర్జలీకరణం మరియు జీవక్రియ అస్థిరతలను కలుగచేస్తుంది. హార్మోన్ సంబంధ మార్పులో లుటినైజింగ్ మాంసకృతి మార్పులు కూడా పెట్రోలియంకు లోనుకాబడిన కొన్ని పక్షులలో కనిపిస్తుంది.[4]

మానవులు కల్పించుకోకపోతే చమురు ప్రవాహ ప్రభావానికి లోనయిన అధిక పక్షులు చనిపోతాయి.[5][6] సముద్ర పక్షుల వలెనే చమురు చిందులకు Marine mammals బహిర్గతం ఉంటాయి. సముద్ర ఆటర్లు మరియు సీల్స్ యొక్క రోమాలలో చమురు పొరలాగా ఏర్పడుతుంది, దాని యొక్క వ్యాప్తి నిరోధక సామర్థ్యాలను తగ్గిస్తుంది మరియు శరీర ఉష్ణోగ్రత అస్థిరతలు మరియు హైపోథర్మియాలకు దారితీస్తుంది. చమురు శరీరంలోకి తీసుకోవటం వలన నిర్జలీకరణ మరియు క్షీణించిన జీర్ణక్రియకు దారితీస్తుంది. నీటి ఉపరితలం మీద చమురు తేలటం వలన, తక్కువ సూర్యశక్తి నీటిలోకి చొచ్చుకొనిపోతుంది, దానివల్ల సముద్ర మొక్కలు మరియు ఫైటోప్లాంక్టన్ యొక్క కిరణజన్య సంయోగక్రియను పరిమితం చేస్తుంది. ఇది అలానే తగ్గిపోయిన పుష్పజాతులు, జీవవ్యవస్థలో ఆహారక్రమంను ప్రభావితం చేస్తుంది.[citation needed] చమురును-వినియోగించే బాక్టీరియాలు మూడు రకాలు ఉన్నాయి. సల్ఫేట్-రెడ్యూసింగ్ బాక్టీరియా (SRB) మరియు ఆమ్లంను-ఉత్పత్తి చేసే బాక్టీరియా వాయురహితమైనది, అయితే సాధారణ వాయుసహిత బాక్టీరియా (GAB) వాయుసహితంగా ఉంటాయి. ఈ బాక్టీరియా సహజంగా ఏర్పడతాయి మరియు జీవవ్యవస్థ నుండి చమురును తొలగించటానికి పనిచేస్తాయి మరియు ఆహార క్రమంలో ఇతర జాతులను వాటి జీవసమూహం స్థానమార్పిడి చేయటానికి ఉద్దేశింపబడతాయి.

శుభ్రపరచటం మరియు పునఃప్రాప్తి[మార్చు]

ఎక్సాన్ వాల్డెజ్ చమురు చిందటం తరువాత శుభ్రపరిచే ప్రయత్నాలు.
ఒక US నావికాదళ చమురు చిందటంకు బాధ్యతగా ఉన్న బృందం "హార్బర్ బస్టర్ హై-స్పీడ్ ఆయిల్ కంటైన్మెంట్ సిస్టం"తో త్రవ్వకాలు చేసింది.

చమురు చిందటాన్ని శుభ్రపరచటం మరియు పునఃస్థితిని పొందటం చాలా కష్టమైనది మరియు ఇది చిందిన చమురు యొక్క రకం, నీటి ఉష్ణోగ్రత(ఇగిరిపోవటం మరియు జీవఅధోపతనంను ప్రభావితం చేస్తుంది), మరియు దీనికి గురికాబడిన సముద్ర తీరాల రకాలు వంటి అనేక అంశాల మీద ఆధారపడి ఉంటుంది.[7]

శుభ్రపరిచే పద్ధతులలో:[8]

  • జీవస్వస్థత: సూక్ష్మ జీవులు[9] లేదా జీవసంబంధ ఏజంట్ల[10]ను చమురును తొలగించటానికి లేదా తగ్గించటానికి ఉపయోగించటం.
  • జీవస్వస్థతను అధికంచేసేది: ఓలియోఫిలిక్, హైడ్రోఫోబిక్ రసాయనం, ఏ బాక్టీరియాను కలిగి ఉండదు, ఇది రసాయనికంగా మరియు భౌతికంగా కరగగలిగే మరియు కరగని హైడ్రోకార్బన్లతో జతచేయబడుతంది. జీవస్వస్థత వేగవంతం చేసేవి నీటిలో మరియు ఉపరితలం మీద, నీటి ఉపరితలం మీద తేలే కణజాలం మీద సామూహికంగా పనిచేస్తాయి, ఇందులో ద్రావణీయాలు ఫినాల్స్ మరియు BTEX వంటివి మరింత ఘనమైన ముద్దగా ఏర్పడతాయి. హైడ్రోకార్బన్ల ఊహించలేని స్థాయిలను ఉత్పత్తి చేయబడిన నీరు మరియు నిర్వహించదగిన నీటి వరుసలలో పొందవచ్చు. జీవస్వస్థత వేగవంతం చేసే వాటిని చల్లటం ద్వారా, నిమిషాలలో ఆ వెలుగును తొలగించవచ్చు. భూమి లేదా నీటి మీద దేనిలో ప్రయోగించినప్పటికీ, పోషకాలను అధికంగా కలిగి ఉన్న రసాయనం, స్థానికమైన సహజమైన అంతకుముందు నుండే ఉన్న హైడ్రోకార్బన్‌ను వినియోగించే బాక్టీరియాను ఏర్పరుస్తుంది. ఆ ఖచ్చితమైన బాక్టీరియా హైడ్రోకార్బన్లను నీరు మరియు కార్బన్‌డైఆక్సైడ్‌లోకి పంపుతుంది, EPA పరీక్షలు వెల్లడి చేసేదాని ప్రకారం 98% ఆల్కేన్లు 28 రోజులలో జీవనిమ్నీకరణ చెందాయి; మరియు వాసనలు ప్రకృతికన్నా 200ల సార్లు వేగవంతంగా క్షీణించిపోయాయి, ఇవి కొన్నిసార్లు వాటితోపాటు అధిక చమురును తీసుకొనిపోయి దగ్ధం చేయటం ద్వారా హైడ్రోఫైర్‌బూమ్‌ను శుభ్రపరచటానికి ఉపయోగిస్తాయి.[11]
  • నియంత్రించబడిన కాల్చటంను సరిగ్గా నిర్వహించటం ద్వారా నీటిలోని చమురు మొత్తాన్ని ప్రభావవంతంగా తగ్గించవచ్చు.[12] కానీ దీనిని తక్కువ గాలి ఉన్నప్పుడు మాత్రమే చేయవచ్చు,[citation needed] మరియు గాలి కాలుష్యంకు కారణమవుతుంది.[13]
మరకైబో సరస్సు మీద చమురు పలుచగా ఉంటుంది.
ప్రెస్టీజ్ చమురు చిందటం యొక్క పర్యవసానాలను స్వయంసేవకులు శుభ్రపరుస్తున్నారు.
  • డిస్పరెంట్స్ శుభ్రపరిచే పదార్థాలుగా పనిచేస్తాయి, చమురు ఉండలచుట్టూ చుట్టుకొని ఉంటుంది మరియు నీటిలో ఇవి కొట్టుకొనిపోవటానికి అనుమతిస్తుంది.[14] ఈ విధానం ఉపరితలంను రసజ్ఞానపరంగా మెరుగుపరుస్తుంది మరియు చమురును చలింపచేస్తుంది. విద్యుత్తుచే వెదజల్లబడిన చిన్న చమురు చుక్కలు తక్కువ హానిని కలిగిస్తాయి మరియు చాలా సులభంగా నిమ్నీకరించబడతాయి. కానీ చెల్లాచెదురయిన చమురు చుక్కలు అడుగున ఉన్న నీటిలోకి నిదానంగా వ్యాపిస్తాయి మరియు పగడాలను మృతిచెందేటట్టు కలుషితం చేస్తాయి. కొన్ని డిస్పరెంట్స్ పగడాలకు హానికరంగా ఉన్నాయనని ఇటీవల పరిశోధనలో సూచించబడింది.[15]
  • గమనించటం మరియు ఎదురుచూడటం: చిత్తడినేలల వంటి ఆవరణశాస్త్రపరంగా సున్నితమైన ప్రాంతాలలో ముఖ్యంగా పరిహారంను సులభంచేయు పద్ధతుల యొక్క ఆక్రమించు స్వభావం కారణంగా కొన్ని సందర్భాలలో, చమురు సహజంగా పలుచగా అవటం అత్యంత సాధారణంగా ఉంటుంది.[16]
  • నీటి అడుగున ఉన్న అడుసును తీయటం: నీటికన్నా అధిక సాంద్రత ఉన్న ఇతర చమురులు మరియు శుభ్రపరిచేవాటితో చెదిరిపోయిన చమురుల కొరకు చేయబడుతుంది.
  • ఉపరితలంను శుభ్రపరచటం: అలజడులులేని నీరు అవసరం అవుతుంది
  • ద్రవ్యత పోగొట్టడం: స్పటిక పదార్థాలు హైడ్రోఫోబిక్ పాలిమర్లచే ఏర్పడతాయి, ఇవి శోషణశక్తి మరియు శోషణమాపకం రెండింటినీ కలిగి ఉంటాయి. ఇవి చమురు చిందుల భౌతికస్థితిని ద్రవ్యం నుండి సగము-ఘనముగా లేదా నీటిలో తేలియాడు రబ్బరు వంటి పదార్థంగా మార్చి శుభ్రపరచబడుతుంది. స్పటిక పదార్థాలు నీటిలో కరగవు, అందుచే ఘనీభవించిన చమురును తొలగించటం సులభము మరియు ఆ చమురు కొట్టుకుపోదు. ఘనపదార్థాలు సాపేక్షికంగా జలచరాలకు విషపూరితం కాదని నిరూపించబడింది మరియు బెంజేన్, గ్జైలైన్, మిథైల్ ఇథైల్, అసెటోన్ మరియు నాఫ్తా వంటి హైడ్రోకార్బన్లతో సాధారణంగా సంబంధం ఉండే అపాయకర ఆవిరులను ఇవి అణగద్రొక్కుతాయి. చమురు ఘనీభవించటానికి ప్రతిచర్య సమయం ఒడ్డున విరిగెడు సముద్ర అల ప్రాంతం లేదా పాలిమర్ల పరిమాణం అలానే చమురు యొక్క జిగటచే నియంత్రించబడుతుంది. కొన్ని ఘమపదార్థాల ఉత్పాదక తయారీదారుల వాదనప్రకారం ఘనీభవించిన చమురును ల్యాండ్‌ఫిల్స్ ద్వారా పరిష్కరించవచ్చు, దీనిని అస్ఫాల్ట్ లేదా రబ్బరు ఉత్పాదనలలో పునఃచక్రీకరించబడిన సంకలనంగా లేదా బూడిద ఇంధనంగా మార్చవచ్చు. C.I.ఏజంట్ (లూయిస్ విల్లే, కెంటుకీ యొక్క C.I.ఏజంట్ సొల్యూషన్స్‌చే తయారుచేయబడిన) అనబడే స్పటిక పదార్థంను డౌఫిన్ ద్వీపం వద్ద మరైన్ మరియు షీన్ బూమ్స్, AL మరియు ఫోర్ట్ మోర్గాన్, MS BPచే అణువుల ఆకృతిలో లోతైన నీటిలోని సమతల చమురు చిందటంను శుభ్రపరచటంలో సహాయపడుతుంది.
  • శూన్యత మరియు కేంద్రప్రసారం: నీటితోపాటు చమురును పీల్చవచ్చు మరియు తరువాత నీటి నుండి చమురును కేంద్రప్రసారకం ద్వారా వేరుచేయవచ్చు- ట్యాంకర్‌ను చాలా వరకు స్వచ్ఛంగా ఉన్న చమురుతో నింపవచ్చు. సాధారణంగా, ఈ పద్ధతిని మరింత ప్రభావవంతంగా చేయటానికి నీటిని తిరిగి సముద్రంలోకి వదిలిపెడతారు, కానీ దీనితోపాటు చిన్న మొత్తాలలో చమురు కూడా సముద్రంలోకి వెళుతుంది. సంయుక్త రాష్ట్రాల శాసనం వెనక్కు పంపే చమురు మొత్తంను పరిమితం చేయటంతో ఈ సమస్య కేంద్రప్రసారకాల ఉపయోగాన్ని దెబ్బతీసింది.[17]

ఉపయోగించే పరికరాలలో:[12]

  • తెడ్లు: పెద్దగా తేలే తెడ్లను ఉంచటం ద్వారా అవి చమురును నీటి నుండి వేరుచేస్తాయి
  • ఉపరితలంను శుభ్రపరిచేవి: ఉపరితలం నుండి చమురును తీసివేస్తాయి
  • గ్రాహకాలు: అతిపెద్ద గ్రాహకాలు చమురును గ్రహిస్తాయి.
  • రసాయనిక మరియు జీవసంబంధ ఏజంట్లు: చమురును తొలగించటానికి సహాయపడతాయి
  • శూన్యత: తీరాలు మరియు నీటి ఉపరితలం నుండి చమురును తొలగించటం
  • పారలు మరియు ఇతర రోడ్డు సాధనాలు: తీరాలలో ఉన్న చమురును శుభ్రపరచటానికి ముఖ్యంగా ఉపయోగిస్తారు

నివారణ[మార్చు]

  • సీఫుడ్ సెన్సరీ ట్రైనింగ్- సముద్ర ఆహారంలో చమురును కనుగొనే ప్రయత్నంలో, సముద్రంలో దొరికే ఆహారంలో చమురు చేరికను వాసనతో కనిపెట్టటానికి తనిఖీదారులు మరియు నియంత్రకులకు శిక్షణను ఇవ్వబడుతుంది మరియు తినటానికి యోగ్యమైన దానిని వినియోగదారులకు చేర్చే బాధ్యత కూడా వారు కలిగి ఉంటారు.[18]
  • హానికరమైనదాన్ని నియంత్రించటం- పర్యావరణంలోకి చమురు లేదా హైడ్రోకార్బన్ల విడుదలను నివారించటం
  • సంయుక్త రాష్ట్రాల ఎన్విరాన్మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజన్సీచే ఆయిల్ స్పిల్ ప్రివెన్షన్ కంటైన్మెంట్ అండ్ కౌంటర్‌మెజర్స్ (SPCC) కార్యక్రమం.
  • రెండు ఓడ స్థూలభాగాలు - రెండు స్థూలభాగాలు ఓడలకు ఉండేటట్టుగా నిర్మించాలి, దానివల్ల ఓడలు ఒకదానికి ఒకటి కొట్టుకున్నప్పుడు లేదా భూమిని తాకినప్పుడు చమురు చిందే తీవ్రతను మరియు ప్రమాదాన్ని తగ్గిస్తుంది. ప్రస్తుతం ఉన్న ఒకే ఒక్క స్థూలభాగ విధానంలో కూడా డంట స్థూలభాగాలను పునఃనిర్మించటానికి వీలవుతుంది.

ఉపరితలంను శుబ్రపరిచేవి- నీటి యొక్క ఉపరితలం మీద జారిపోయేట్టు ఉన్న చమురును శుభ్రపరుస్తాయి. బూమర్లు- గాలితో నిండి ఉండే రబ్బర్ నిరోధకాలు, ఇవి చమురును వ్యాప్తి చెందకుండా ఆపటంచే శుభ్రపరచటం తేలికవుతుంది.

ఎన్విరాన్మెంటల్ సెన్సిటివిటీ ఇండెక్స్ (ESI) పటం[మార్చు]

ఎన్విరాన్మెంటల్ సెన్సిటివిటీ ఇండెక్స్ (ESI) పటాలను భద్రత మరియు శుభ్రపరిచే యోచనలకు ప్రణాళికలను ఏర్పరచటానికి, చమురు చిందటానికి ముందే ముఖ్యమైన సముద్ర తీరాలను గుర్తించటానికి ఉపయోగిస్తారు.[19][20] చమురు చిందటానికి ముందే ప్రణాళిక వేయటం ద్వారా, పర్యావరణం మీద దాని ప్రభావం తగ్గించ లేదా నివారించవచ్చు. ఎన్విరాన్మెంటల్ సెన్సిటివిటీ ఇండెక్స్ పటాలు ప్రధానంగా దిగువున తెలపబడిన మూడు వర్గాలకు సంబంధించిన సమాచారంతో తయారుచేయబడతాయి: సముద్రతీర రకం మరియు జీవసంబంధ మరియు మానవ-ఉపయోగ వనరులు.[21]

సముద్రతీరం యొక్క రకం[మార్చు]

సముద్రతీరం యొక్క రకము శ్రేణి ద్వారా వర్గీకరింపబడింది, అది ఎంత సులభంగా తీరాన్ని శుభ్రపరచవచ్చు, ఎంతకాలం చమురు నిలిచి ఉంటుంది మరియు ఎంత సులభంగా తీరం ప్రభావానికి లోనవుతుందనే వాటి మీద ఆధారపడి ఉంటుంది.[22] తేలిపోతూ ఉండే చమురు ముఖ్యంగా ఒడ్డుకు వచ్చినప్పుడు సముద్రతీరాన్ని ఒక ఖచ్చితమైన ప్రమాదంలో ఉంచుతుంది, క్రింది పొరను చమురుతో ముంచివేస్తుంది. చమురు కారణంగా సముద్ర తీర రకాల మధ్య వైవిద్యమైన అడుగుపొరలు ఉంటాయి మరియు సముద్ర తీరాన్ని ప్రభావవంతంగా కలుషితరహితం చేయటానికి శుభ్రపరిచే పద్ధతిని ఇవి ప్రభావితం చేస్తాయి. 1995లో, US నేషనల్ ఓషనిక్ అండ్ అట్మాస్ఫరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ ESI పటాలను సరస్సులు, నదులు మరియు నదీముఖ సముద్రతీర రకాలకు విస్తరించింది.[21] జీవసంబంధ ఉత్పాదకత మరియు ప్రమాదాన్ని ఎదుర్కునే సామర్థ్యంతో పాటు సముద్రతీరం యొక్క ప్రవాహ శక్తి మరియు అలలు, అడుగుపొర రకము మరియు సముద్రతీరం వాలు కూడా సముద్రతీరాన్ని నిర్ణయించటంలో పరిగణలోకి తీసుకుంటారు. సముద్రతీరంలో నివసించేవాటి యొక్క ఉత్పాదకతను కూడా ESI శ్రేణిని నిర్ణయించటానికి లెక్కలో తీసుకుంటారు.[23] చమురు కాలుష్యం మరియు శుభ్రపరిచే చర్యల యొక్క దీర్ఘకాలం సమర్ధంగా ఉండే మరియు నష్టపరిచే ప్రభావాల వలన మడచెట్లు మరియు చిత్తడినేలలు అధిక ESI శ్రేణులను కలిగి ఉండే అవకాశం ఉంది. అధిక ప్రవాహంతో ఉన్న అభేద్యమైన మరియు బహిర్గతమైన ఉపరితలాలు తక్కువ శ్రేణులను కలిగి ఉంటాయి, ఎందుకంటే ప్రతిబింబించే తరంగాలు భూమి నుండి వచ్చే చమురును మరియు సహజ పద్ధతులలో చమురును తొలగించే వేగాన్ని కలిగి ఉంటాయి.

జీవసంబంధ వనరులు[మార్చు]

చమురు చిందటం ద్వారా ప్రమాదానికి గురయ్యే మొక్కల మరియు జంతు జాతులను “ఎలిమెంట్స్” అనే పదంతో సూచిస్తారు మరియు క్రియాత్మక సమూహంతో విభజిస్తారు. చమురు చిందులకు వాటి యొక్క భేద్యత ఆధారంగా ఒకేరకమైన జీవిత చరిత్రలు మరియు నడవడులతో ఉన్న జాతుల సమూహాలుగా ఒకొక్క ఎలిమెంట్ విభజించబడుతుంది. ఎనిమిది ఎలిమెంట్ సమూహాలు ఉన్నాయి: పక్షులు, సరీసృప ఉభయజీవులు, చేప, అకశేరుకాలు, సహజ నివాస స్థలాలు మరియు మొక్కలు, చిత్తడి నేలలు మరియు సముద్ర క్షీరదాలు మరియు భూమి మీద ఉండే క్షీరదాలు. ఎలిమెంట్ సమూహాలను ఉప-సమూహాలుగా విభజించబడింది, ఉదాహరణకు ‘సముద్ర క్షీరదాల’ ఎలిమెంట్ సమూహం డాల్ఫిన్స్, ఆవువంటి పెద్ద జలచర జంతువులు, పిన్నీపెడ్స్ (సీల్స్, సముద్ర సింహాలు & వాల్‌రస్‌లు), పోలార్ బేర్లు, చేపలను తినే సముద్ర జంతువులు మరియు తిమింగలాలుగా విభజన చేయబడ్డాయి.[21][23] జీవసంబంధ వనరుల శ్రేణులను చేసేటప్పుడు పరిగణలోకి తీసుకునే సమస్యలలో చిన్న ప్రాంతంలో అతిపెద్ద సంఖ్యలోని వ్యక్తులను పరిశీలించటం, ప్రత్యేక జీవన శైలులు ఒడ్డులో చోటుచేసుకుంటాయా లేదా (గూడు పెట్టటం లేదా ఈకలు రాల్చటం) మరియు అక్కడ ఉన్న జాతులు అపాయానికి, బెదిరింపుకు గురయ్యి లేదా అరుదుగా ఉన్నాయా అనేది గమనించటం జరుగుతుంది.[24]

మానవ-ఉపయోగ వనరులు[మార్చు]

మానవ ఉపయోగ వనరులను నాలుగు అతిపెద్ద వర్గాలుగా విభజించారు; పురావస్తు పరిశోధనా సంబంధ ప్రాముఖ్యత లేదా సాంస్కృతిక మూల ప్రదేశం, అత్యధికంగా ఉపయోగించే వినోద ప్రాంతాలు లేదా సముద్రతీరాలకు అడ్డంగా ఉండే ప్రదేశాలు, ముఖ్యమైన రక్షించబడిన నిర్వహణా ప్రాంతాలు లేదా వనరుల మూలాలు.[21][24] కొన్ని ఉదాహరణలలో విమానాశ్రయాలు, నీటిలోతుకు మునిగే ప్రాంతాలు, ప్రముఖ సముద్రతీరాలు, ఓడరేవులు, సహజమైన రక్షించబడిన అరణ్యాలు లేదా సముద్ర గర్భగృహాలు ఉన్నాయి.

చిందిన చమురు యొక్క మొత్తాన్ని అంచనా వేయటం[మార్చు]

చమురు యొక్క పొర మందాన్ని మరియు నీటి ఉపరితలం మీద దాని రూపాన్ని పరిశీలించటం ద్వారా చిందిన చమురు యొక్క పరిమాణంను అంచనా వేయటం సాధ్యపడుతుంది. ఒకవేళ చిందిన ఉపరితలం వైశాల్యంను కనుగొంటే చమురు యొక్క మొత్తం ఘనపరిమాణంను లెక్కించవచ్చు.[25]

ఫిలిం మందం విస్తరించిన పరిమాణం
ఆకృతి ఇక్కడ (మిమీ) nm gal/sq mi L/ha
కంటికి స్పష్టంగా కనిపించదు 0.0000015 0.0000380 38 25 0.370
వెండివలే మెరుస్తుంది 0.0000030 0.0000760 76 50 0.730
రంగును మొదటిసారి కనుగొనబడుతుంది 0.0000060 0.0001500 150 100 1.500
రంగు యొక్క ముదురు పట్టీలు 0.0000120 0.0003000 300 200 2.900
రంగులు విహీనమవటం ఆరంభమవుతుంది 0.0000400 0.0010000 1000 666 9.700
రంగులు బాగా ముదురుగా ఉంటాయి 0.0000800 0.0020000 2000 1332 19.500

చమురు చిందటం నమూనాల విధానాలను ప్రణాళికలను రచించటానికి మరియు అత్యవసర నిర్ణయాలను తీసుకోవటానికి ప్రభుత్వం మరియు పరిశ్రమలు ఉపయోగిస్తాయి. చమురు చిందే నమూనా భవిష్యత్తును తెలిపే నేర్పు కొరకు, గాలి మరియు విద్యుత్తు రంగాల యొక్క తగినంత వర్ణన అత్యవసరంగా ఉంటుంది. ప్రపంచవ్యాప్త చమురు చిందటం యొక్క నమూనాల(WOSM) కార్యక్రమం ఉంది.[26] చమురు చిందటం గురించి అన్వేషణ చేసేటప్పుడు, ఆగకుండా పారుతున్న చమురులో సేకరించబడిన హైడ్రోకార్బన్లు ప్రస్తుత చమురు పారటం నుండి పొందబడినాయా లేదా ఇతర మూలాల నుండి పొందబడినాయా అనేది పరీక్షించబడుతుంది. ఇందులో క్లిష్టమైన విశ్లేషణాత్మక రసాయనశాస్త్రం చేరి ఉండవచ్చు, దీని దృష్టి ఇందులో కలిగి ఉన్న పదార్థాల యొక్క జటిల మిశ్రమం మీద చమురు మూలం యొక్క వేలిగుర్తు పై ఉంచబడుతుంది. ఇవి అనేక హైడ్రోకార్బన్లుగా ఉంటాయి, వీటిలో అత్యంత ఉపయోగకరమైనవి పోలిఅరోమటిక్ హైడ్రోకార్బన్స్. అంతేకాకుండా, కార్బజోల్, క్వినోలిన్ మరియు పిరిడైన్ యొక్క పేరెంట్ మరియు ఆల్కైల్ హోమోలోగ్స్ వంటి ప్రాణవాయువు మరియు నత్రజని హెటిరియోసైక్లిక్ హైడ్రోకార్బన్స్ అనేక ముడి చమురులలో ఉంటాయి. ఫలితంగా, పెట్రోలియం చిందటాలను కనుగొనటంలో ఈ సమ్మేళనాలు ప్రస్తుతం ఉన్న హైడ్రోకార్బన్ల శ్రేణిని పరిపూర్తి చేయటానికి గొప్ప శక్తిని కలిగి ఉంటాయి. ఇట్లాంటి విశ్లేషణను వాతావరణంను మరియు ముడి చమురు చిందటాలను తగ్గించటంను అనుసరించటానికి ఉపయోగించవచ్చు.[27]

అతిపెద్ద చమురు చిందులు[మార్చు]

100,000 టన్నులు లేదా 30 మిలియన్ల US గాలన్ల చమురు చిందులు, టన్నులచే ఆర్డరు ఇవ్వబడింది[clarification needed][a]
ప్రదేశం తేది *ముడిచమురు టన్నలు బ్యారెల్స్ US గ్యాలన్లు సూచనలు
కువైట్ చమురు కాల్పులు[b]  Kuwait 01991-01-02January, 1991 - 01991-11-02November, 1991 &&&&&&0136000000.&&&&&013,60,00,000-205,000,000 &&&&&01000000000.&&&&&01,00,00,00,000-1,500,000,000 &&&&042000000000.&&&&&042,00,00,00,000-63,000,000,000 [28]
కువైట్ చమురు సరస్సులు [c]  Kuwait 01991-01-02January, 1991 - 01991-11-02November, 1991 &&&&&&&&03409000.&&&&&034,09,000-6,818,000 &&&&&&&025000000.&&&&&02,50,00,000-50,000,000 &&&&&01050000000.&&&&&01,05,00,00,000-2,100,000,000 [29][30][31]
లేక్‌వ్యూ గషర్  United States, కెర్న్ కౌంటీ, కాలిఫోర్నియా 01910-05-14May 14, 191002014-09-02September, 1911 &&&&&&&&01200000.&&&&&012,00,000 &&&&&&&&09000000.&&&&&090,00,000 &&&&&&0378000000.&&&&&037,80,00,000 [32]
గల్ఫ్ యుద్ధంలో చిందిన చమురు [d]  Iraq, పర్షియన్ గల్ఫ్ మరియు కువైట్ 01991-01-19January 19, 1991 - 01991-01-28January 28, 1991 &&&&&&&&&0818000.&&&&&08,18,000–1,091,000 &&&&&&&&06000000.&&&&&060,00,000–8,000,000 &&&&&&0252000000.&&&&&025,20,00,000–336,000,000 [33][34][35]
డీప్వాటర్ హారిజన్  United States, గల్ఫ్ ఆఫ్ మెక్సికో 02010-04-20April 20, 201002010-07-15July 15, 2010 &&&&&&&&&0560000.&&&&&05,60,000-585,000 &&&&&&&&04100000.&&&&&041,00,000-4,300,000 &&&&&&0172000000.&&&&&017,20,00,000-180,000,000 [36][37][38][39]
ఇక్స్‌టాక్ I  Mexico, గల్ఫ్ ఆఫ్ మెక్సికో 01979-06-03June 3, 197901980-03-23March 23, 1980 &&&&&&&&&0454000.&&&&&04,54,000–480,000 &&&&&&&&03329000.&&&&&033,29,000–3,520,000 &&&&&&0139818000.&&&&&013,98,18,000–147,840,000 [40][41][42]
అట్లాంటిక్ ఎంప్రెస్ / ఏజియన్ కాప్టైన్  Trinidad and Tobago 01979-07-19July 19, 1979 &&&&&&&&&0287000.&&&&&02,87,000 &&&&&&&&02105000.&&&&&021,05,000 &&&&&&&088396000.&&&&&08,83,96,000 [43][44][45]
ఫెర్గాన వాలీ  Uzbekistan 01992-03-02March 2, 1992 &&&&&&&&&0285000.&&&&&02,85,000 &&&&&&&&02090000.&&&&&020,90,000 &&&&&&&087780000.&&&&&08,77,80,000 [46]
నౌరుజ్ ఫీల్డ్ ప్లాట్‌ఫాం  Iran, పర్షియన్ గల్ఫ్ 01983-02-04February 4, 1983 &&&&&&&&&0260000.&&&&&02,60,000 &&&&&&&&01907000.&&&&&019,07,000 &&&&&&&080080000.&&&&&08,00,80,000 [47]
ABT సమ్మర్  Angola, 700 nmi (1,300 km; 810 mi) తీరం 01991-05-28May 28, 1991 &&&&&&&&&0260000.&&&&&02,60,000 &&&&&&&&01907000.&&&&&019,07,000 &&&&&&&080080000.&&&&&08,00,80,000 [43]
కాస్టిలో డే బెల్వర్ South Africa దక్షిణ ఆఫ్రికా, సాల్డనా అగాధం 01983-08-06August 6, 1983 &&&&&&&&&0252000.&&&&&02,52,000 &&&&&&&&01848000.&&&&&018,48,000 &&&&&&&077616000.&&&&&07,76,16,000 [43]
అమోకో కడిజ్  France, బ్రిటనీ 01978-03-16March 16, 1978 &&&&&&&&&0223000.&&&&&02,23,000 &&&&&&&&01635000.&&&&&016,35,000 &&&&&&&068684000.&&&&&06,86,84,000 [46][46][43][48][49]
MT హావెన్  Italy, మెడిటేరియన్ సముద్రం జెనోవా సమీపాన ఉంది 01991-04-11April 11, 1991 &&&&&&&&&0144000.&&&&&01,44,000 &&&&&&&&01056000.&&&&&010,56,000 &&&&&&&044352000.&&&&&04,43,52,000 [43]
ఒడిస్సీ  Canada, 700 nmi (1,300 km; 810 mi) off నోవ స్కటియా 01988-11-10November 10, 1988 &&&&&&&&&0132000.&&&&&01,32,000 &&&&&&&&&0968000.&&&&&09,68,000 &&&&&&&040656000.&&&&&04,06,56,000 [43]
సీ స్టార్  Iran, గల్ఫ్ ఆఫ్ ఒమాన్ 01972-12-19December 19, 1972 &&&&&&&&&0115000.&&&&&01,15,000 &&&&&&&&&0843000.&&&&&08,43,000 &&&&&&&035420000.&&&&&03,54,20,000 [46][43]
ఇరెన్స్ సెరెనేడ్  Greece, Pylos 01980-02-23February 23, 1980 &&&&&&&&&0100000.&&&&&01,00,000 &&&&&&&&&0733000.&&&&&07,33,000 &&&&&&&030800000.&&&&&03,08,00,000 [43]
ఉర్కియోలా  Spain, అ కొరూనా 01976-05-12May 12, 1976 &&&&&&&&&0100000.&&&&&01,00,000 &&&&&&&&&0733000.&&&&&07,33,000 &&&&&&&030800000.&&&&&03,08,00,000 [43]
టోరే కాన్యన్  United Kingdom, సిలీ ద్వీపాలు 01967-03-18March 18, 1967 &&&&&&&&&&080000.&&&&&080,000–119,000 &&&&&&&&&0587000.&&&&&05,87,000–873,000 &&&&&&&024654000.&&&&&02,46,54,000–36,666,000 [46][43]
గ్రీన్‌పాయింట్ చమురు చిందులు  United States, బ్రూక్లిన్, న్యూ యార్క్ నగరం 01940 194002014-09-031950s &&&&&&&&&&055000.&&&&&055,000– 97,000 &&&&&&&&&0400000.&&&&&04,00,000–710,000 &&&&&&&017000000.&&&&&01,70,00,000–30,000,000 [50]

a ఒక టన్ను ముడిచమురు దాదాపు 308 US గ్యాలన్లు లేదా 7.33 బ్యారెల్స్‌కు సమానంగా ఉంటుంది; 1 చమురు బ్యారెల్ 35 ఇంపెరియల్ లేదా 42 US గ్యాలన్లకు సమానంగా ఉంటుంది.
b కువైట్ చమురు కాల్పులలో దగ్ధమైన చమురు అంచనాల ప్రకారం 500,000,000 barrels (79,000,000 m3) నుండి దాదాపుగా 2,000,000,000 barrels (320,000,000 m3) ఉంది. 732 బావులు తగలబడ్డాయి, అనేకమైన ఇతర బావులు దెబ్బతిన్నాయి మరియు చాలా నెలలు నియంత్రణ లేకుండా ప్రవహించాయి. మంటలు మాత్రమే రోజుకి అతిఎక్కువగా ఉన్న సమయంలో దాదాపుగా 6,000,000 barrels (950,000 m3) చమురును వినియోగించాయి. అయినప్పటికీ, దగ్ధమైన చమురు యొక్క మొత్తం కొరకు నమ్మదగిన ఆధారం కనుగొనటం కష్టం. ఇక్కడ ఇవ్వబడిన 1,000,000,000 barrels (160,000,000 m3) నుండి 1,500,000,000 barrels (240,000,000 m3) వరకు ఉన్న పరిధి తరచుగా ఉదహరించిన సంఖ్యలను సూచిస్తుంది కానీ ఇంకా మంచి ఆధారాల అవసరం ఉంది.
c 1991లో పర్షియన్ గల్ఫ్ యుద్ధ సమయంలో కువైట్‌లోని కావాలని విధ్వంసం చేసిన ప్రదేశాల నుండి చిందిన చమురు దాదాపు 300 చమురు సరస్సులలో చేరుకుంది, ఇక్కడ దాదాపుగా 25,000,000 నుండి 50,000,000 barrels (7,900,000 m3) వరకు చమురు ఉన్నట్టు కువైట్ ఆయిల్ మినిస్టర్ అంచనా వేశారు. U.S. భూగోళిక సర్వే ప్రకారం, ఈ సంఖ్యలో భూమి పీల్చుకున్న చమురు మొత్తము లేదు, కువైట్ ఉపరితలం యొక్క ఇంచుమించు ఐదు శాతం మీద "చమురు నిల్వల" పొర ఏర్పడింది, చమురు సరస్సులు ఆక్రమించిన వైశాల్యం కన్నా ఇది యాభైసార్లు ఎక్కువగా ఉంది.[51]
d గల్ఫ్ యుద్ధం చమురు చిందటాల పరిధి 4,000,000 నుండి 11,000,000 barrels (1,700,000 m3) వరకు అంచనాల ప్రకారం ఉంది. 1991-1993లో యుద్ధం యొక్క వెనువెంటనే జరిగిన పరిణామాలలో ఐక్యరాజ్యసమితి మరియు U.S. పర్యావరణ రక్షణా సంఘం 6,000,000 నుండి 8,000,000 barrels (1,300,000 m3) వరకు ఉన్న పరిధిని అవలంబించాయి మరియు ఈనాటికీ NOAA మరియు 2010లో ది న్యూ యార్క్ టైమ్స్‌చే ఉదహరించబడింది.[52] 1991లో జనవరి 19 నుండి 28 వరకు మళ్ళించిన ఇరాక్ బలగాలచే పర్షియన్ గల్ఫ్‌లోకి నేరుగా వదిలిన చమురు మాత్రమే ఈ మొత్తంలో ఉంది. అయినప్పటికీ, U.N. నివేదిక ప్రకారం, జూన్ 1991 వరకు పర్షియన్ గల్ఫ్‌లోకి ఇతర మూలాల నుండి వచ్చిన చమురును అధికారిక అంచనాలలో తీసుకోలేదు. ఈ చమురు మొత్తం కనీసం అనేక వందల వేల బ్యారెల్స్ ఉంటుంది మరియు పైన పేర్కొన్న అంచనాలకు 8,000,000 barrels (1,300,000 m3)కారణం కూడా అయి ఉండవచ్చు.

వీటిని కూడా చూడండి[మార్చు]

  • పెట్రోల్ ఉత్పత్తులతో ఉన్న పర్యావరణ సమస్యలు
  • ఓడలతో పర్యావరణ సంబంధ సమస్యలు
  • చమురు చిందటాల జాబితా
  • LNG చిందటం
  • కనిష్ట ఉష్ణోగ్రత ఉష్ణ ప్రసారం
  • నేషనల్ ఆయిల్ అండ్ హజార్డస్ సబ్‌స్టాన్సెస్ పొల్యూషన్ కంటిన్జెల్సీ ప్లాన్
  • ఓంసెట్ (ఆయిల్ అండ్ హజార్డస్ మెటీరియల్స్ సిములేటెడ్ ఎన్విరాన్మెంటల్ టెస్ట్ టాంక్)
  • 1990 చమురు కాలుష్య చట్టం (USలో)
  • చమురు బావి
  • పెంగ్విన్ స్వెటర్
  • ప్రాజెక్ట్ డీప్ స్పిల్, మొదటి ఉద్దేశపూరకమైన లోతైననీటి చమురు మరియు వాయు చిందటం
  • స్యుడోమోనస్ ప్యుటిడా (చమురును తొలగించటం కొరకు ఉపయోగించబడుతుంది)
  • S-200 (ఎరువు)
  • చిందటం నియంత్రించటం
  • టార్‌బాల్

సూచనలు[మార్చు]

  1. "Hindsight and Foresight, 20 Years After the Exxon Valdez Spill". NOAA. 2010-03-16. Retrieved 2010-04-30. 
  2. http://seeps.geol.ucsb.edu/
  3. [5]
  4. C. మైఖేల్ హోగాన్ (2008), "మగేలనిక్ పెంగ్విన్" , GlobalTwitcher.com, ed. ఎన్.స్ట్రోమ్‌బెర్గ్
  5. డునెట్, G., క్రిస్ప్, D., కోనన్, G., బౌర్న్, W. (1982) "చమురు ఉత్పత్తి మరియు సముద్ర పక్షుల జనసంఖ్య[మరియు చర్చ]" లండన్ యొక్క రాయల్ సొసైటీలో తత్వసంబంధ కార్యకలాపాలు. B 297(1087): 413–427
  6. సముద్ర చమురు కాలుష్యం కారణంగా తెలపబడని సముద్ర పక్షుల మరణాలు, ఎలిమెంట్స్ ఆన్‌లైన్, పర్యావరణ సంబంధ పత్రిక.
  7. లింగరింగ్ లెస్సన్స్ ఆఫ్ ది ఎక్సాన్ వాల్డెజ్ ఆయిల్ స్పిల్
  8. చమురు చిందటం శుభ్రపరిచే సాంకేతికత పేటెంట్స్ మరియు పేటెంట్స్ అప్లికేషన్స్
  9. "The Environmental Literacy Council - Oil Spills". Enviroliteracy.org. 2008-06-25. Retrieved 2010-06-16. 
  10. "Biological Agents".  Text " Emergency Management " ignored (help); Text " US EPA" ignored (help)
  11. "S-200 | NCP Product Schedule | Emergency Management | US EPA". Epa.gov. Retrieved 2010-06-16. 
  12. 12.0 12.1 "Emergency Response: Responding to Oil Spills". Office of Response and Restoration. National Oceanic and Atmospheric Administration. 2007-06-20. 
  13. చమురు చిందటాలు
  14. "Detergent and Oil Spills". NEWTON BBS. 2002-10-12. Retrieved 2007-07-29. 
  15. బారి, కారోలిన్ (2007). స్లిక్ డెత్: ఆయిల్-స్పిల్ ట్రీట్మెంట్ కిల్స్ కోరల్, సైన్సు న్యూస్ vol. 172, p. 67.
  16. పెజెష్కి, S. R., హెస్టర్, M. W., లిన్, Q. & నిమాన్, J. A. (2000). US గల్ఫ్ తీరం యొక్క చిత్తడినేలల మార్కోఫైట్స్ మీద చమురు చిందటాలను శుభ్రపరచటం యొక్క ప్రభావాలు: ఒక సమీక్ష. పర్యావరణ సంబంధ కాలుష్యం. 108: 129-139.
  17. Fountain, Henry (2010-06-24). "Advances in Oil Spill Cleanup Lag Since Valdez". New York Times. Retrieved 2010-07-05. 
  18. "Trained noses to sniff out Gulf seafood for oil - Yahoo! News". News.yahoo.com. 2010-06-07. Archived from the original on 2010-06-11. Retrieved 2010-06-16. [dead link]
  19. "Environmental Sensitivity Index (ESI) Maps". Retrieved 2010-05-27. 
  20. "NOAA's Ocean Service Office of Response and Restoration". Response.restoration.noaa.gov. Retrieved 2010-06-16. 
  21. 21.0 21.1 21.2 21.3 NOAA (2002). పర్యావరణ సంబంధ సెన్సిటివిటీ ఇండెక్స్ గైడ్‌లైన్స్, వర్షన్ 3.0. NOAA టెక్నికల్ మెమొరాండమ్ NOS OR&R 11. సియాటిల్: హజార్డస్ రెస్పాన్స్ అండ్ అసెస్స్‌మెంట్ డివిజన్, నేషనల్ ఓషనిక్ అండ్ అట్మోస్ఫరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్, 129p.
  22. గుండ్లాచ్, E.R. మరియు M.O. హేయస్ (1978). చమురు చిందటాల ప్రభావాలకు కోస్తా వాతావరణాల యొక్క భేద్యత. మరైన్ టెక్నాలజీ సొసైటీ. 12 (4): 18-27.
  23. 23.0 23.1 NOAA (2008). పర్యావరణ సంబంధ సెన్సిటివిటీ ఇండెక్స్ పటాలకు పరిచయం. NOAA టెక్నికల్ మాన్యువల్. సియాటిల్: హజార్డస్ రెస్పాన్స్ అండ్ ఎసెస్స్‌మెంట్ డివిజన్, నేషనల్ ఓషనిక్ అండ్ అట్మోస్ఫరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్, 56p.
  24. 24.0 24.1 IMO/IPIECA (1994). చమురు చిందటానికి సమాధానంగా సెన్సిటివిటీ పటం. ఇంటర్నేషనల్ మారిటైం ఆర్గనైజేషన్/ ఇంటర్నేషనల్ పెట్రోలియం ఇండస్ట్రీ ఎన్విరాన్మెంటల్ కంజర్వేషన్ అసోసియేషన్ రిపోర్ట్ సిరీస్, వాల్యూం 1. 22p.
  25. మెట్‌కాఫ్ & ఎడ్డి. వేస్ట్‌వాటర్ ఇంజనీరింగ్, ట్రీట్మెంట్ అండ్ రీయూజ్. 4th ed. న్యూ యార్క్: మక్గ్రా-హిల్, 98.
  26. ఆండెర్సన్, E.L., E. హౌలెట్, K. జేకో, V. కొల్లూరు, M. రీడ్, మరియు M. స్పౌల్డింగ్. 1993. ప్రపంచవ్యాప్త చమురు చిందటం యొక్క నమూనా(WOSM): ఒక పర్యావలోకనం. 16వ ఆర్కటిక్ అండ్ మరైన్ ఆయిల్ స్పిల్ ప్రోగ్రాం యొక్క వ్యవహారాలలో Pp. 627–646, టెక్నికల్ సెమినార్. అట్టావా, ఆంటోరియో: ఎన్విరాన్మెంట్ కెనడా.
  27. వాంగ్, Z., M. ఫింగాస్, మరియు D.S. పేజ్. 1999. చమురు చిందటం గుర్తింపు. జర్నల్ ఆఫ్ క్రొమటోగ్రఫీ A. 843: 369-411. doi:10.1016/S0021-9673(99)00120-X.
  28. CNN.com, కువైట్ ఇంకను గల్ఫ్ యుద్ధ కాల్పుల నుండి యధాస్థితికి వస్తోంది , 3 జనవరి. 2003.
  29. ఐక్యరాజ్యసమితి, ఇరాక్ మరియు కువైట్ మధ్య ఉన్న స్పర్థ యొక్క పర్యావరణ సంబంధ ప్రభావాల మీద నవీకరించబడిన శాస్త్రీయ నివేదిక , 8 మార్చి. 1993.
  30. సంయుక్త రాష్ట్రాల భౌగోళిక సర్వే, Campbell, Robert Wellman, ed. 1999. ఇరాక్ మరియు కువైట్: 1972, 1990, 1991, 1997. భూ చిత్రాలు: పర్యావరణ సంబంధ మార్పు యొక్క ఉపగ్రహ చిత్రాలు. U.S. భౌగోళిక సర్వే. http://earthshots.usgs.gov, 14 ఫిబ్రవరి. 1999న పునఃపరీక్ష కాబడింది.
  31. నేషనల్ ఏరోనాటిక్స్ అండ్ స్పేస్ అడ్మినిస్ట్రేషన్, గొడార్డ్ స్పేస్ ఫ్లైట్ సెంటర్ న్యూస్, 1991 కువైట్ చమురు మంటలు , 21 మార్చి. 2003.
  32. "California's legendary oil spill". Los Angeles Times. 2010-06-13. Retrieved 2010-07-14. 
  33. సంయుక్త రాష్ట్రాల పర్యావరణ సంబంధ భద్రతా ఏజన్సీ, కాంగ్రెస్ సంయుక్త రాష్ట్రాల గల్ఫ్ పర్యావరణ సంబంధ సాంకేతిక సహాయం జనవరి 27 - జూలై 31 1991
  34. సంయుక్తరాజ్యాలు, ఇరాక్ మరియు కువైట్ మధ్య ఉన్న వివాదం యొక్క పర్యావరణ సంబంధ ప్రభావాల మీద శాస్త్రీయ నివేదిక , 8 మార్చి. 1993.
  35. నేషనల్ ఓషనిక్ అండ్ అట్మోస్ఫరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్, స్పందన మరియు పునరుద్ధరమ కార్యాలయం, అత్యవసర స్పందన విభాగం, ఇన్సిడెంట్ న్యూస్: అరేబియన్ గల్ఫ్ స్పిల్స్, 18 మే 2010లో నవీకరించబడింది.
  36. Campbell Robertson /Clifford Krauss (2 August 2010). "Gulf Spill Is the Largest of Its Kind, Scientists Say". New York Times. Retrieved 2 August 2010. 
  37. CNN (1 July 2010). "Oil disaster by the numbers". CNN. Retrieved 1 July 2010. 
  38. Consumer Energy Report (20 June 2010). "Internal Documents: BP Estimates Oil Spill Rate up to 100,000 Barrels Per Day". Consumer Energy Report. Retrieved 20 June 2010. 
  39. భవిష్య చిందటాలకు పెద్ద చమురు ప్రణాళికల వేగవంతమైన స్పందన
  40. "IXTOC I". National Oceanic and Atmospheric Administration. Retrieved 2008-11-03. 
  41. "Ixtoc 1 oil spill: flaking of surface mousse in the Gulf of Mexico". Nature Publishing Group. Retrieved 2008-11-03. 
  42. John S. Patton, Mark W. Rigler, Paul D. Boehm & David L. Fiest (1981-03-19). "Ixtoc 1 oil spill: flaking of surface mousse in the Gulf of Mexico". NPG (Nature Publishing Group). Retrieved 2007-07-29. 
  43. 43.0 43.1 43.2 43.3 43.4 43.5 43.6 43.7 43.8 43.9 "Major Oil Spills". International Tanker Owners Pollution Federation. Retrieved 2008-11-02. 
  44. "Atlantic Empress". Centre de Documentation de Recherche et d'Expérimentations. Retrieved 2008-11-10. 
  45. "Tanker Incidents". Retrieved 2009-07-19. 
  46. 46.0 46.1 46.2 46.3 46.4 "Oil Spill History". The Mariner Group. Retrieved 2008-11-02. 
  47. "Oil Spills and Disasters". Retrieved 2008-11-16. 
  48. "Amoco Cadiz". National Oceanic and Atmospheric Administration. Retrieved 2008-11-16. 
  49. [1][dead link]
  50. "An Oil Spill Grows in Brooklyn". New York Times. 2010-05-14. Retrieved 2010-07-18. 
  51. సంయుక్త రాష్ట్రాల భౌగోళిక సర్వే, Campbell, Robert Wellman, ed. 1999. ఇరాక్ మరియు కువైట్: 1972, 1990, 1991, 1997. భూమి యొక్క చిత్రాలు: పర్యావరణ సంబంధ మార్పుల యొక్క ఉపగ్రహ చిత్రాలు. U.S. భౌగోళిక సర్వే. http://earthshots.usgs.gov, 14 ఫిబ్రవరి. 1999న పునఃపరీక్ష చేయబడింది.
  52. గల్ఫ్ చమురు చిందటం చాలా హానికరమైనది, కానీ ఎంతవరకూ ఇది హానికరమైనది? , 20 మే, 2010న చివరిసారి నవీకరణం కాబడింది.

మరింత చదవడానికి[మార్చు]

  • ది వరల్డ్ ఆల్మనాక్ అండ్ బుక్ ఆఫ్ ఫాక్ట్స్ , 2004
  • ఆయిల్ స్పిల్ కేస్ హిస్టోరీస్ 1967-1991 , NOAA/హజార్డస్ మెటీరియల్స్ అండ్ రెస్పాన్స్ డివిజన్, సియాటిల్ WA, 1992
  • నెల్సన్-స్మిత్, ఆయిల్ పొల్యూషన్ అండ్ మెరైన్ ఎకోలజీ, ఎలెక్ సైంటిఫిక్, లండన్, 1972; ప్లెనం, న్యూయార్క్, 1973


మూస:Marine pollution మూస:Pollution