పీనియల్ గ్రంథి

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
Pineal gland
Illu pituitary pineal glands.jpg
Diagram of pituitary and pineal glands in the human brain
లాటిన్ glandula pinealis
గ్రే'స్ subject #276 1277
ధమని superior cerebellar artery
Precursor Neural Ectoderm, Roof of Diencephalon
MeSH Pineal+gland
Dorlands/Elsevier g_06/12392585

పీనియల్ గ్రంథి (పీనియల్ బాడీ , ఎపిఫిసిస్ సెరెబ్రి , ఎపిఫిసిస్ లేక "మూడో కన్నుఅని కూడా పిలువబడుతుంది") సకశేరుకాల మెదడులోని ఒక చిన్న వినాళ గ్రంథి. ఇది సెరెటోనిన్ నుంచి వ్యుత్పన్నమైన మెలటోనిన్‌ని ఉత్పత్తి చేస్తుంది ఇది నడక/నిద్ర క్రమాలు మరియు కాలానుగుణ పనితీరు క్రమాన్ని ప్రభావితం చేసే హార్మోన్.[1][2] దీని రూపం చిన్న దేవదారు చెట్టు శంకువును తలపిస్తుంది (అందుకే దీనికి ఆ పేరు వచ్చింది), ఇది మెదడు మధ్యభాగానికి సమీపంలో రెండు అర్ధభాగాల మధ్యన ఉంటుంది, అక్కడ గాడిలో ఇరుక్కుని ఉండే రెండు వృత్తాకారపు శంకురూప అంగాలు కలిసి ఉంటాయి

ప్రదేశం[మార్చు]

పీనియల్ గ్రంథి ముదురు ఎరుపు-బూడిద రంగులో ఉంటుంది, మానవులలో ధాన్యపు గింజ (5–8 మి.మీ) ఆకారంలో ఉండి, పార్శ్విక స్థానంలో ఉండే శంకురూప అంగాల మధ్య సుపీరియర్ కొల్లిక్యులస్‌కు సమీపంలో స్టిరియా మెడుల్లారిస్ వెనుక లేదా పక్కన ఉంటుంది. ఇది ఎపిథాలమస్‌లో భాగం.

పీనియల్ గ్రంథి ఒక మధ్యభాగంలోని నిర్మాణం, ఇది తరచుగా సాదా పుర్రె X-రేలలో కనిపిస్తుంది, ఇది తరచుగా కాల్షియంతో నిండివుంటుంది.

నిర్మాణం మరియు కూర్పు[మార్చు]

లవణీకరణతో పీనియల్ గ్రంథి మృదు కణజాలం.
మైక్రోగ్రాఫ్ ఆఫ్ ఎ నార్మల్ పీనియల్ గ్లాండ్ - వెరీ హై మాగ్నిఫికేషన్.
మైక్రోగ్రాఫ్ ఆఫ్ ఎ నార్మల్ పీనియల్ గ్లాండ్ - ఇంటర్మీడియట్ మాగ్నిఫికేషన్

పీనియల్ దేహం మానవులలో కనెక్టివ్ కణ ప్రాంతాలచే చుట్టుముట్టబడి ఉండే పీనియలోసైటస్ యొక్క గోళాకారపు మృదుకణజాలంతో కూడి ఉంటుంది. గ్రంథి ఉపరితలం ఒక పియల్ క్యాప్సూల్‌చే చుట్టబడివుంటుంది.

పీనియల్ గ్రంథి ప్రధానంగా పీనియలోసైటెస్‌తో కూడి ఉంటుంది కాని నాలుగు ఇతర కణరకాలు గుర్తించబడ్డాయి. మరియు ఇది చక్కటి సెల్యులార్ రూపంలో ఉంటుంది (వల్కలం మరియు శ్వేత పదార్థంతో సంబంధంలో ఉంటుంది, ఇది పొరపాటున నియోప్లాజమ్‌గా భావించబడుతుంది.[3]

కణ రకం వర్ణన - పీనియలోకైట్‌లు పీనియలోకైట్లు ఉనికిలోకి వచ్చిన 4-6 ప్రక్రియలతో కూడిన కణ అంగాన్ని కలిగి ఉంటుంది. ఇవిమెలెటోనియన్‌ని ఉత్పత్తి చేసి, వేరుపరుస్తాయి. పీనియలోకైట్‌లను ప్రత్యేక సిల్వర్ చొరబాటు పద్ధతుల ద్వారా అడ్డుకోవచ్చు. - ఇంటర్‌స్టిషియల్ సెల్ ఇంటర్‌స్టిషియల్ సెల్స్, పీనియలోకైట్‌ల మధ్య గుర్తించబడ్డాయి. - పెరివాస్క్యులర్ భక్షకకణం గ్రంథిలో అనేక కేశనాళికలు కనబడతాయి మరియు పెరివాస్క్యులర్ భక్షకకణాలు రక్త కేశనాళికలకు సన్నిహితంగా కనబడతాయి. పెరివాస్క్యులర్ భక్షకకణాలు కణాలలో కనిపించే ప్రతిజనకాలు. - పీనియల్ న్యురాన్‌లు అత్యున్నత సకశేరుక న్యూరాన్‌లు పీనియల్ గ్రంథిలో కనుగొనబడ్డాయి. అయితే, ఇవి చిట్టెలుకలలో కనిపించవు. - పెప్టైడెర్జిక్ న్యూరాన్-వంటి కణాలు కొన్ని జీవజాతులలో న్యూరాన్ వంటి పెప్టైడెర్జిక్ కణాలు కనిపిస్తాయి. ఈ కణాలు పారాక్రైన్ రెగ్యులేటరీ ఫంక్షన్‌ని కలిగి ఉంటాయి.

పీనియల్ గ్రంథి ఒక సానుభూతిపూర్వకమైన జోక్యాన్ని సుపీరియర్ సెర్వికల్ గాంగ్లియోన్‌నుండి అందుకుంటుంది. అయితే, స్రెనోపలాటైన్ మరియు ఓటిక్ గాంగ్లియా నుండి ఒక ఉపసానుభూతి పూర్వకమైన జోక్యం కనబడుతుంది. పైగా, కొన్ని నరాల ఫైబర్లు పీనియల్ స్టాల్క్ ద్వారా పీనియల్ గ్రంథిలోకి చొరబడుతుంటాయి (కేంద్రస్థాయి జోక్యం). చివరగా, ట్రిగెమినల్ నాడీగ్రంథిలోని న్యురాన్‌లు గ్రంథిని న్యుోపెప్టైడ్, PACAP‌తో కోడిన నరాల ఫైబర్లతో సరఫరా చేస్తాయి. మానవ చిన్నకోశాలు కోర్పోరా అరనేసియా (లేదా "అసెరువులి," లేదా "బ్రెయిన్ శాండ్") అని పిలువబడే ఒక వివిధ పరిణామాలలోని మిశ్రమ సామగ్రిని కలిగి ఉంటాయి. ఇవి కాల్షియం ఫాస్పేట్, కాల్షియం కార్బొనేట్, మెగ్నీసియం ఫాస్పేట్, మరియు అమ్మోనియం ఫాస్పేట్‌లతో కూడి ఉన్నాయని రసాయనిక విశ్లేషణ చూపుతోంది.[4] 2002లో, కాల్షియమ్ కార్బొనేట్ యొక్క కాల్కైట్ నిల్వలు వర్ణించబడ్డాయి.[5] పీనియల్ గ్రంథిలోని కాల్షియమ్, ప్రాస్పరస్[6] మరియు ఫ్లోరైడ్[7] నిల్వలు ముసలితనంలో ముడిపడి ఉన్నాయి.

ఇతర శరీర ధర్మశాస్త్రం[మార్చు]

మమ్మాలియేతర సకశేరుకాలలోని పీనియలోకైట్‌లు కంటిలోని ఫోటోరెసెప్టర్ కణాలలో బలమైన ప్రాతినిథ్యాన్ని కలగి ఉంటాయి. సకశేరుకాల పీనియల్ గ్రంధులు రెటీనల్ కణాలతో కూడిన ఒక ఉమ్మడి పరిణామాత్మక వారసులను కలిగి ఉన్నాయని కొందరు పరిణామ జీవశాస్త్రజ్ఞులు నమ్ముతున్నారు.[8]

కొన్ని సకశేరుకాలలో, వెలుతురులోకి వస్తే సిర్కాడియం రిథమ్‌ని క్రమబద్దీకరించే పీనియల్ గ్రంథిలోపల ఎంజైమేటిక్ ఘటనలలో గొలుసు చర్య ప్రారంభమవుతుంది[9] కొన్ని తొలి సకశేకరుకాల శిలాజ పుర్రెలు పీనియల్ ఫోరమన్ని కలిగి ఉంటాయి (ఓపెనింగ్). ఇది ఆధునిక "సజీవ శిలాజాలు లాంప్రే మరియు ట్యుటరా ఫిజియాలజీతో సమవశిస్తుంది మరియు," పారిటల్ ఆర్గాన్ లేదా "మూడో కన్ను,"ను కలిగిన కొన్ని ఇతర సకశేరుకాలలో ఫోటోసెన్సిటివ్ గుణం కనిపిస్తుంది. మూడో కన్ను అనేది ఫోటోరెసెప్షన్‌ పరిణామపు తొలి వైఖరికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది.[10] ట్వుటారాలోని మూడోకన్ను నిర్మాణాలు కార్నియా, కటకాలు, మరియు రెటీనాకు సమజాతంతో ఉంటాయి. వీటిలో చివరిది సకశేరుక రెటీనా కంటే ఒక ఆక్టోపస్ కన్నును ప్రతిబింబిస్తుంది. అసమాన మొత్తం కంటియొక్క ఎడమభాగంలో ఉంటుంది మరియు పీనియల్ శాక్ కుడివైపున ఉంటుంది "మమ్మల్స్‌తో సహా పారిటల్ కన్ను కోల్పోయిన జంతువులలో, పీనియల్ శాక్ నిలిచి ఉండటమే కాకుండా పీనియల్ గ్రంథి రూపంలోకి కుదించబడుతుంది."[10]

మిగిలిన క్షీరద మెదడులా కాకుండా, పీనియల్ గ్రంథి రక్త-మెదడు అవరోధ వ్యవస్థ ద్వారా శరీరం నుంచి వేరుచేయబడుతుంది;[11] నిజానికి ఇది కిడ్నీ తర్వాత ప్రొఫుస్ రక్త ప్రవాహాన్ని కలిగిన రెండవ అంగంగా ఉంటుంది.[7]

శిలాజాలు అరుదుగా మృదు అనాటమీని నిల్వ చేసుకుంటాయి. రష్యన్ మెలోవట్కా పక్షి మెదడు, 90 మిలియన్ సంవత్సరాలకు మునుపటిది ఒక మినహాయింపుగా ఉంటుంది, ఇది ఊహించిన దానికంటే పెద్ద పారియటల్ కన్ను మరియు పీనియల్ గ్రంథిని చూపిస్తుంది.[12]

మానవులు మరియు క్షీరదాలలో సిర్కాడియన్ లయలను ఏర్పర్చడానికి అవసరమైన కాంతి సంకేతాలు రెటీనోహైపోథలామిక్ వ్యవస్థ నుంచి సుప్రచిస్మేటిక్ న్యూక్లియే (SCN) ద్వారా కంటినుంచి మరియు పీనియల్ నుంచి పంపించబడతాయి.

విధి[మార్చు]

పీనియల్ గ్రంథి మొదట్లో అతిపెద్ద అంగం యొక్క "ప్రాథమిక అవశేషం"గా భావించబడేది. 1917లో, ఆవు పీనియల్ నుంచి బయటపడినవి కప్ప చర్మాన్ని తేలికపరుస్తాయని అనుకునేవారు. పీనియల్ నుంచి వేరుచేయబడి మెలటోనిన్ హార్మోన్ పేరు పెట్టబడిన ఒక ఉపవస్తువు చర్మవ్యాధులను నయం చేయడంలో ఉపయోగపడవచ్చని చర్మవ్యాధుల విభాగం ప్రొఫెసర్ అరోన్ B. లెర్నర్ మరియు యేల్ యూనివర్శిటీ సహోద్యోగులు 1958లో భావించారు.[13] పదార్థం ఉద్దేశించబడినంత స్థాయిలో సహాయకారిగా ఉన్నట్లు రుజువు కాలేదు, కాని, దాని ఆవిష్కరణ పలు రహస్యాల చిక్కుముడులను విప్పడంలో సహకరించింది. ఎలుక పీనియల్‌ని తొలగిస్తే ఓవరీ పెరుగుదలను అది ఎందుకు త్వరితం చేస్తుంది, స్థిరమైన కాంతిలో ఎలుకలను ఉంచితే వాటి పీనియల్స్ బరువు ఎందుకు తగ్గిపోతుంది మరియు పీనియలెక్టోమీ మరియు స్థిర కాంతి సమానస్థాయిలో ఓవరీ పెరుగుదలపై ఎందుకు ప్రభావం చూపుతున్నాయి వంటివి వీటిలో కొన్ని. ఈ జ్ఞానం ఆనాటి క్రోనోబయాలజీ నూతన రంగానికి పెద్ద వరంగా మారింది.[14]

మెలటోనియన్ ఒక N-అసెటాల్-5-మెథాక్సీ-ట్రిప్టామిన్, ఇది అమినో ఆసిడ్ ట్రిప్టోఫన్ నుంచి వ్యుత్పన్నమైనది, ఇది కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థలో ఇతర విధులను కలిగి ఉంటుంది. పీనియల్ గ్రంథి ద్వారా మెలటోనియన్ ఉత్పత్తి అనేది చీకటిద్వారా ప్రేరేపించబడుతుంది మరియు ఇది కాంతి ద్వారా రూపొందించబడుతుంది.[15] రెటీనా లోని ఫోటో సెన్సిటివ్ కణాలు కాంతిని కనిపెడతాయి మరియు SCNని నేరుగా పంపుతాయి, మరియు దాని లయను ప్రకృతిలో 24 గంటల వలయానికి అనుగుణంగా ఉంచుతాయి. SCN నుంచి పారావెంటిక్యులార్ న్యూక్లియే(PVN)కు ఫైబర్లు ప్రదర్శించబడతాయి, ఇవి సిర్కాడియన్ సంకేతాలను వెన్నెముకకు అనుసంధిస్తాయి మరియు సుపీరియర్ సెర్వికల్ గాంగ్లియా (SCG)కు సింపతెటిక్ సిస్టమ్ ద్వారా వెళతాయి, దాని నుంచి పీనియల్ గ్రంథికి వెళతాయి. మానవులలో మెలటోనియన్ విధు(లు) ఏమిటో స్పష్టం కాలేదు; ఇది సాధారణంగా సిర్కాడియన్ రిథమ్ స్లీప్ డిజార్డర్‌ల చికిత్స కోసం ప్రిస్క్రయిబ్ చేయబడుతుంటుంది.

మిశ్రమ పినోలిన్ కూడా పీనియల్ గ్రంథిలో ఉత్పత్తవుతుంది; ఇది బీటా-కార్బొలైన్‌లలో ఒకటి.

మానవ పీనియల్ గ్రంథి 1-2 సంవత్సరాల వయసు వచ్చేవరకు పెరుగుతుంది, తర్వాత ఇది స్థిరంగా కొనసాగుతుంది,[16][17] దీని బరువు యుక్తవయస్సు నుంచి క్రమానుగతంగా పెరుగుతూ వస్తుంది.[18][19] పిల్లల్లో సమృద్దిగా ఉండే మెలటోనిన్ స్థాయిలు లైంగికాభివృద్ధిని ప్రేరేపిస్తాయని భావిస్తుంటారు, ఇక పీనియల్ కణితులు అకాల యుక్తవయస్సుతో ముడిపడి ఉంటాయి. యుక్తవయస్సు వచ్చేటప్పటికి, మెలటోనిన్ ఉత్పత్తి తగ్గిపోతుంది. పీనియల్ గ్రంథి లవణీకరణ పెద్దలలో ఒక సాధారణంగా ఉంటుంది

జంతువులలో, పీనియల్ గ్రంథి లైంగికాభివృద్ధిలో, సుప్తచేతన, జీవప్రక్రియ, మరియు సీజనల్ బ్రీడింగ్‌[20] లో ప్రధాన పాత్ర వహిస్తుంది,

వీనియల్ కిటోస్ట్రక్చర్ కోర్డేట్స్‌కి చెందిన రెటీనా కణాలకు పరిణామాత్మక పోలికలతో కనిపిస్తుంది.[8] ఆధునిక పక్షులు మరియు పాకెడు జీవులు పీనయల్ గ్రంథిలో ఫోటోట్రాన్స్‌డ్యూసింగ్ పిగ్మెంట్ మెలనోప్సిన్‌లను వ్యక్తీకరిస్తాయని కనుగొన్నారు. ఎవియన్ పీనియల్ గ్రంథులు క్షీరదాలలో SCN తరహా పని చేస్తాయని భావించబడేవి.[21]

పీనియల్ గ్రంథులు కొకెయిన్,[22] మరియు యాంటిడిప్రెసెంట్‌లు వంటి ఉత్తేజకర మందుల చర్యలను, ఫ్లూక్సెటైన్ (ప్రోజాక్),వంటి మందుల చర్యలను ఉత్తేజపరుస్తాయని చిట్టెలుకలపై అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి,[23] మరియు వాటి హార్మోన్ మెలాటోనిన్ న్యూరోడీజనరేషన్‌కు వ్యతిరేకంగా ప్రతిస్పందిస్తుంది.[24]

మెటాఫిజిక్స్ మరియు తత్వశాస్రం[మార్చు]

పీనియల్ గ్రంథియొక్క సహాయక కార్యాచరణను సాపేక్షికంగా మాత్రమే అర్థం చేసుకోగలము. చారిత్రకంగా, దాని స్థానం మెదడులోపల ఉంటుంది, తనకు విశిష్ట ప్రాధాన్యత ఉంటుందని ఇది తత్వవేత్తలకు సూచిస్తుంది. ఈ కలయిక దాన్ని తన రహస్య గ్రంథిని కల్పనతో, మూఢనమ్మకంతో మరియు దాని సంగ్రహించిన విధి యొక్కగుప్తసిద్ధాంతాల చుట్టూ ఉండటానికి దారితీస్తుంది.

పీనియల్ గ్రంథి[25] అధ్యయనానికి చాలా సమయాన్ని కేటాయించిన రెనె డెస్కార్టెస్ దానిని ఆత్మస్థానంగా పిలిచాడు."[26] ఇది బుద్ధికి శరీరానికి మధ్య అనుసంధాన బిందువు అని అతడు విశ్వసించాడు.[27] డెస్కార్టెస్ దీన్ని హేతుబద్దంగా నమ్ముతున్నందున, దీనికి తగిన సూక్తి,

My view is that this gland is the principal seat of the soul, and the place in which all our thoughts are formed. The reason I believe this is that I cannot find any part of the brain, except this, which is not double. Since we see only one thing with two eyes, and hear only one voice with two ears, and in short have never more than one thought at a time, it must necessarily be the case that the impressions which enter by the two eyes or by the two ears, and so on, unite with each other in some part of the body before being considered by the soul. Now it is impossible to find any such place in the whole head except this gland; moreover it is situated in the most suitable possible place for this purpose, in the middle of all the concavities; and it is supported and surrounded by the little branches of the carotid arteries which bring the spirits into the brain.[25] (29 January 1640, AT III:19–20, CSMK 143)

బరూచా డె స్పినోజా తర్వాత కీర్తించబడ్డాడు:

For he [Descartes] maintained, that the soul or mind is specially united to a particular part of the brain, namely, to that part called the pineal gland, by the aid of which the mind is enabled to feel all the movements which are set going in the body, and also external objects, and which the mind by a simple act of volition can put in motion in various ways ... Such is the doctrine of this illustrious philosopher (in so far as I gather it from his own words); it is one which, had it been less ingenious, I could hardly believe to have proceeded from so great a man. Indeed, I am lost in wonder, that a philosopher, who had stoutly asserted, that he would draw no conclusions which do not follow from self-evident premisses, and would affirm nothing which he did not clearly and distinctly perceive, and who had so often taken to task the scholastics for wishing to explain obscurities through occult qualities, could maintain a hypothesis, beside which occult qualities are commonplace. What does he understand, I ask, by the union of the mind and the body? (Baruch de Spinoza, Ethics; part 5)[28]

పీనియల్ గ్రంథి యొక్క సంకల్పం ఫ్రెంచ్ రచయిత జార్జెస్ బటాయిల్లె తత్వశాస్త్రానికి ప్రధానాంశంగా మారింది. దీన్ని విద్యాపండితుడు డేనిస్ హోలియర్ తన ఎగైనెస్ట్ ఆర్కిటెక్చర్‌ పై అధ్యయనంలో విస్తృతంగా విశ్లేషించాడు.[29] ఈ రచనలో హోలియర్, పీనియల్-ఐ భావనను బటాయిల్లె ఎలా ఉపయోగించాడనే అంశంపై చర్చించాడు, ఇది పాశ్చాత్య హేతుబద్ధతలో బ్లైండ్ స్పాట్‌గా ప్రస్తావింబడుతుంది.[30] ఈ భావనాత్మక పరికరం తన అధివాస్తవిక పాఠ్యపుస్తకాలు ది జెసువే మరియు ది పీనియల్ ఐ పుస్తకాల్లో వర్ణించబడింది.[31]

అదనపు చిత్రాలు[మార్చు]

పీనియల్ దేహం ఈ చిత్రాలలో ముద్రించబడింది.

సూచనలు[మార్చు]

  1. Macchi M, Bruce J (2004). "Human pineal physiology and functional significance of melatonin". Front Neuroendocrinol 25 (3–4): 177–95. doi:10.1016/j.yfrne.2004.08.001. PMID 15589268. 
  2. Arendt J, Skene DJ (2005). "Melatonin as a chronobiotic". Sleep Med Rev 9 (1): 25–39. doi:10.1016/j.smrv.2004.05.002. PMID 15649736. Exogenous melatonin has acute sleepiness-inducing and temperature-lowering effects during 'biological daytime', and when suitably timed (it is most effective around dusk and dawn) it will shift the phase of the human circadian clock (sleep, endogenous melatonin, core body temperature, cortisol) to earlier (advance phase shift) or later (delay phase shift) times. 
  3. Kleinschmidt-DeMasters BK, Prayson RA (November 2006). "An algorithmic approach to the brain biopsy—part I". Arch. Pathol. Lab. Med. 130 (11): 1630–8. PMID 17076524. 
  4. Bocchi G, Valdre G (1993). "Physical, chemical, and mineralogical characterization of carbonate-hydroxyapatite concretions of the human pineal gland". J Inorg Biochem 49 (3): 209–20. doi:10.1016/0162-0134(93)80006-U. PMID 8381851. 
  5. Baconnier S, Lang S, Polomska M, Hilczer B, Berkovic G, Meshulam G (2002). "Calcite microcrystals in the pineal gland of the human brain: first physical and chemical studies". Bioelectromagnetics 23 (7): 488–95. doi:10.1002/bem.10053. PMID 12224052. 
  6. "IngentaConnect High Accumulation of Calcium and Phosphorus in the Pineal Bodies". Ingentaconnect.com. 2006-06-16. Retrieved 2009-07-06. 
  7. 7.0 7.1 Luke, Jennifer. "Fluoride Deposition in the Aged Human Pineal Gland". Caries Res 2991 (35): 125–28. Retrieved 2009-05-20. 
  8. 8.0 8.1 Klein D (2004). "The 2004 Aschoff/Pittendrigh lecture: Theory of the origin of the pineal gland—a tale of conflict and resolution". J Biol Rhythms 19 (4): 264–79. doi:10.1177/0748730404267340. PMID 15245646. 
  9. మూర్ RY, హెల్లెర్ A, వుర్టమాన్ RJ, యాక్సెల్‌రోడ్ J. విజువల్ పాత్‌వే మీడియేటింగ్ పానెల్ రెస్పాన్స్ టు ఎన్విరాన్‌మెంటల్ లైట్. సైన్స్ 1967;155(759):220–3. PMID 6015532
  10. 10.0 10.1 Schwab, I.R.; O'Connor, G.R. (March 2005). "The lonely eye" (Full text). British Journal of Ophthalmology 89 (3): 256. doi:10.1136/bjo.2004.059105. Retrieved 2009-02-14. 
  11. Pritchard, Thomas C.; Alloway, Kevin Douglas (1999). Medical Neuroscience (Google books preview). Hayes Barton Press. pp. 76–77. ISBN 1889325295. Retrieved 2009-02-08. 
  12. Kurochkin, Evgeny N.; Gareth J. Dyke, Sergei V. Saveliev, Evgeny M. Pervushov, Evgeny V. Popov (June 2007). "A fossil brain from the Cretaceous of European Russia and avian sensory evolution" (Full text). Biology Letters (The Royal Society) 3 (3): 309–313. doi:10.1098/rsbl.2006.0617. PMC 2390680. PMID 17426009. Retrieved 2009-02-14. 
  13. Lerner AB, Case JD, Takahashi Y (1960). "Isolation of melatonin and 5-methoxyindole-3-acetic acid from bovine pineal glands". J Biol Chem 235: 1992–7. PMID 14415935. 
  14. Coates, Paul M. (2005). Encyclopedia of Dietary Supplements. Marc R. Blackman, Gordon M. Cragg, Mark Levine, Joel Moss, Jeffrey D. White. CRC Press. p. 457. ISBN 0824755049. Retrieved 2009-03-31. 
  15. Axelrod J (1970). "The pineal gland". Endeavour 29 (108): 144–8. PMID 4195878. 
  16. బాల్యదశలో పీనియల్ పెరుగుదల లేమి. స్కిమిడ్ట్ F, పెంకా B, ట్రౌనర్ M, రెయిన్‌స్పెర్గర్ L, రానర్ G, ఎబ్‌నర్ F, వార్డ్‌హాసర్ F. J క్లిన్ ఎండోక్రినోల్ మెటాబ్. 1995 ఏప్రిల్;80(4):1221–5.
  17. డెవలప్‌మెంట్ ఆఫ్ పీనియల్ గ్లాండ్: మెజర్‌మెంట్ విత్ MR. సుమిడా M, బర్కోవిచ్ AJ, న్యూటన్ TH. AJNR Am J న్యూరోరేడియల్. 1996 ఫిబ్రవరి;17(2):233–6.
  18. టాప్ E, హక్స్‌లీ M. ది వెయిట్ అండ్ డిగ్రీ ఆఫ్ కాల్సిఫికేషన్ ఆఫ్ ది పీనియల్ గ్లాండ్. J పాథోల్ 1971;105:31–39
  19. టాప్ E, హక్స్‌లీ M. ది హిస్ట్రోలాజికల్ అప్పియరెన్స్ ఆఫ్ ది హ్యూమన్ పీనియల్ గ్లాండ్ ఫ్రమ్ ప్యూబర్డీ టు ఓల్డ్ ఏజ్. J పాథోల్ 1972;108:137–144
  20. స్ట్రాస్‌మన్
  21. Natesan A, Geetha L, Zatz M (2002). "Rhythm and soul in the avian pineal". Cell Tissue Res 309 (1): 35–45. doi:10.1007/s00441-002-0571-6. PMID 12111535. 
  22. Uz T, Akhisaroglu M, Ahmed R, Manev H (2003). "The pineal gland is critical for circadian Period1 expression in the striatum and for circadian cocaine sensitization in mice". Neuropsychopharmacology 28 (12): 2117–23. doi:10.1038/sj.npp.1300254. PMID 12865893. 
  23. Uz T, Dimitrijevic N, Akhisaroglu M, Imbesi M, Kurtuncu M, Manev H (2004). "The pineal gland and anxiogenic-like action of fluoxetine in mice". Neuroreport 15 (4): 691–4. doi:10.1097/00001756-200403220-00023. PMID 15094477. 
  24. Manev H, Uz T, Kharlamov A, Joo J (1996). "Increased brain damage after stroke or excitotoxic seizures in melatonin-deficient rats". FASEB J 10 (13): 1546–51. PMID 8940301. 
  25. 25.0 25.1 డెస్కార్టెస్ అండ్ ది పీనియల్ గ్లాండ్ (స్టాన్‌ఫోర్డ్ ఎన్‌సైక్లోపీడియా ఆఫ్ ఫిలాసఫీ)
  26. డెస్కార్టెస్ R. ట్రీటైస్ ఆఫ్ మ్యాన్ . న్యూయార్క్: ప్రోమోథియస్ బుక్స్; 2003. ISBN 1-59102-090-5
  27. డెస్కార్టెస్ R. "ది ప్యాసన్స్ ఆఫ్ ది సోల్" "ఫిలాసఫీ ఆఫ్ ది మైండ్" నుంచి సంగ్రహించబడింది, చామర్స్, D. న్యూయార్క్: ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, Inc.; 2002. ISBN 978-0-19-514581-6
  28. http://en.wikisource.org/wiki/Ethics_%28Spinoza%29/Part_5
  29. హోలియర్, D, ఎగైనెస్ట్ ఆర్కిటెక్చర్: ది రైటింగ్స్ ఆఫ్ జార్జియస్ బాటాయిల్లె , ట్రాన్స్. బెట్సే వింగ్, MIT, 1989.
  30. Ibid, p.129
  31. బటాయిల్లె, G, విజన్స్ ఆఫ్ ఎక్సెస్: సంకలిత రచనలు, 1927–1939 (థఇయరీ అండ్ హిస్టరీ ఆఫ్ లిటరేచర్, వాల్యూమ్ 14) , ట్రాన్స్. అల్లాన్ స్టోయికిల్ et al., మాంచెస్ట్రర్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1985

బాహ్య లింకులు[మార్చు]

మూస:System and organs మూస:Diencephalon మూస:Endocrine system