మంచి మరియు చెడు

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
ఇతర వాడుకలు కొరకు, మంచి మరియు చెడు (disambiguation) చూడండి.
అనేక మతాలలో, దేవదూతలను మంచివిగా భావిస్తారు.జ్యూడో-క్రైస్తవ సంప్రదాయంలో, దేవుడు—అన్ని జీవాల సృష్టికర్తగా ఉన్నాడు —మంచితనం మూర్తీభవించిన వానిగా చూడబడ్డాడు.
వ్యతిరేకంగా, పిశాచాధిపతిని, కోడెక్స్ గిగాస్‌గా చూడబడ్డాడు. దయ్యాలను సాధారణంగా చెడ్డప్రాణులుగా చూడబడ్డాయి మరియు పిశాచాధిపతిని అన్నింటికంటే చెడ్డదిగా భావించబడింది (క్రైస్తవ సంప్రదాయంలో చూడబడింది కానీ యూదుల సంప్రదాయంలో కాదు).

మతం, నీతులు మరియు తత్వశాస్త్రంలో మంచి మరియు చెడు అనే పదబంధం రెండు విరుద్ధ విధానాలలో ఉన్న వస్తువులు, కోరికలు లేదా ప్రవర్తనల యొక్క వర్ణపటం మీద స్థానాన్ని సూచిస్తుంది, మంచి దిశ నైతికంగా అనుకూలమైనది మరియు చెడు దిశ నైతికంగా ప్రతికూలమైనది. మంచి అనేది ఒక విస్తారమైన తలంపు, కానీ ఇది విలక్షణంగా జీవితం, దాతృత్వం, అవిరామం, ఆనందం మరియు సంపన్నతతో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది. చెడు అనేది సరళంగా: మంచికి వ్యతిరేకం అని నిర్వచించబడింది. ఒక సందర్భం యొక్క మంచి మరియు చెడు వ్యక్తిగత నిర్ణయం, సామాజిక ప్రమాణం లేదా మానవ స్వభావానికి సంబంధించిన సంపూర్ణ విలువ లేదా ఆ సందర్భంలోని భావాతీత మతసంబంధ ప్రామాణికానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది.

మంచితనం యొక్క స్వభావంకు అనేక రీతులను ఇవ్వబడ్డాయి; మంచి అనేది సహజమైన ప్రేమ మీద ఆధారపడి ఉందని తెలపబడింది, దగ్గరతనం మరియు ఆపేక్ష అనేవి వ్యక్తిగత అభివృద్ధి ఆరంభ దశలో మొదలవుతాయి; వేరొక దాని ప్రకారం మంచితనం సత్యాన్ని తెలుసుకోవటంలో ఉందని తెలిపింది. ఎందుకు చెడు ఉత్పన్నమవుతుందనే దానికి వైవిధ్యమైన ఆలోచనలు తలెత్తాయి. అనేక మతసంబంధ మరియు తత్వశాస్త్ర సంబంధ సంప్రదాయాల వాదన ప్రకారం, చెడు ప్రవర్తన అనేది చిత్తభ్రమ వంటిది, అది అసంపూర్ణమైన మానవ పరిస్థితి నుండి ఏర్పడుతుంది (ఉదా. "ది ఫాల్ ఆఫ్ మాన్"). కొన్నిసార్లు, చెడును స్వేచ్ఛాయుతమైన కోరికకు మరియు మానవ ప్రాతినిధ్యంకు ఆపాదించబడుతుంది. కొంతమంది వాదన ప్రకారం చెడు సత్యాన్ని తెలుసుకొని ఉండకపోవటం మీద ఆధారపడి ఉంటుందని తెలపబడింది (అనగా., మానవ విలువ, పవిత్రత, దైవత్వం). అనేకమంది జ్ఞానవృద్ధి ఆలోచనాపరులు దీనికి వ్యతిరేకాన్ని ఆరోపించారు, చెడు అనేది నిర్దయాత్మకమైన సాంఘిక నిర్మాణాల యొక్క ఫలితంగా తెలపబడింది.

'నైతిక మంచితనం యొక్క సిద్ధాంతాలు ఏ విధమైన అంశాలు మంచివి మరియు గూఢముగా "మంచి" అనే పదానికి వాస్తవంగా అర్థమేమిటి అనే విచారణను జరుపుతాయి. తత్వపరమైన తలంపుగా, మంచితనం సహజమైన ప్రేమ నిరంతరమైన, విస్తారమైన మరియు అన్నీ-కలిగి ఉన్నదనే ఆశను ప్రతిబింబిస్తుంది. ఆస్తికవాద మతసంబంధ సందర్భంలో, ఈ ఆశ ద్వారా ముఖ్యమైన తలంపైన దేవుడిని పొందబడింది —ప్రేమ యొక్క అనంతమైన యోచనగా, ప్రజల యొక్క జీవితాలలో మంచితనంగా విశదమవుతుంది. ఇతర సందర్భాలలో, ప్రజల జీవితాలలో ఉత్తమ ఫలితాలను అందించే దేనినైనా మంచిదిగా చూడబడింది, ముఖ్యంగా మనిషి మనుగడ యొక్క స్థితులలో చూడబడింది.

తలంపు మూలం[మార్చు]

ప్రతి భాషలో "సరైనది లేదా కోరదగినన నాణ్యత" అనే ఉద్దేశ్యంలో మంచి అనే పదాన్ని (ἀρετή) మరియు "కోరదగనిది" భావనలో చెడు అనే పదాన్ని ఉపయోగిస్తారు. నైతిక వివేకం మరియు "తప్పు మరియు ఒప్పు, మంచి మరియు చెడు" అనే వ్యత్యాసం సాంస్కతిక భావనలుగా ఉన్నాయి.[1] κακός మరియు ἀγαθός యొక్క ప్రాథమిక అర్థాలలో "చెడు, పిరికైన" మరియు "మంచి, ధైర్యమైన, సమర్థవంతమైన" అని ఉన్నాయి మరియు వాటి సంపూర్ణమైన భావన కేవలం క్రీ.పూ 400లో సోక్రటిక్-పూర్వ తత్వశాస్త్రంతో ముఖ్యంగా డెమోక్రిటస్‌లో వెల్లడి అయ్యింది.[2] ఈ విధమైన సంపూర్ణమైన భావనలో నైతికత ప్లాటో యొక్క సంభాషణలలో ఈశ్వరుడొకడేయను మత సిద్ధాంతంతో స్థిరపడింది (ముఖ్యంగా యూతిఫ్రో లో ధర్మనిష్టాపరత తలంపును (τὸ ὅσιον) పరిపూర్ణమైన నైతికతగా పర్యాలోచన చేస్తుంది). ఈ తలంపును మరింతగా లేట్ యాంటిక్విటీలో ప్లోటినస్ శిష్యులు, నోస్టిసిజం అనుసరించేవారు మరియు చర్చి ఫాదర్లు అభివృద్ధి చేశారు.

సాపేక్షమైన లేదా వాడుకగా ఉన్న దాని నుండి సంపూర్ణమైనదిగా చేసిన ఈ అభివృద్ధి పురాణాలు మరియు నైతికత పదాలలో కూడా స్పష్టమైనది, ఈ రెండింటినీ "ప్రాంతీయ ఆచారం" కొరకు ఉన్న పదాలు గ్రీకు ήθος మరియు లాటిన్ మోరిస్ నుండి వరుసగా తీసుకోబడ్డాయి (siðr కూడా చూడండి).

వర్ణనారూపకమైన, అధి-నైతిక మరియు సంబంధిత రంగాలు[మార్చు]

తత్వశాస్త్ర మరియు విద్యాసంబంధ విధానం యొక్క వాడకం ద్వారా అవసరమైన సిద్ధాంతాలను ఆదరించ సాధ్యమవుతుంది. సరైన విధంగా విశ్లేషించిన విలువ సిద్ధాంతాలలో, రోజువారీ నమ్మకాలు జాగ్రత్తగా జాబితా మరియు వర్ణింప బడటమే కాకుండా తీవ్రతరంగా విశ్లేషించబడ్డాయి మరియు {0విమర్శించబడ్డాయి.

విలువ యొక్క సిద్ధాంతంను ప్రదర్శించటంలో కనీసం రెండు సిద్ధాంతాలు ఉన్నాయి, అవి రెండు వేర్వేరు ప్రశ్నల మీద ఆధారపడి ఉన్నాయి:

  • ప్రజలు ఏ మంచిని కనుగొంటారు మరియు వారు దేనిని ద్వేషిస్తారు?
  • ఏది నిజంగా మంచిది మరియు ఏది వాస్తవానికి చెడ్డది?

ఈ రెండు ప్రశ్నలు మార్మికంగా వైవిధ్యమైనవి. సాంఘక శాస్త్రాన్ని ఉపయోగించి ప్రపంచాన్ని పరిశోధించి మరియు ప్రజలు స్థిరంగా చెప్పిన ప్రాధాన్యతలను పరీక్షించి మొదటి ప్రశ్నకు సమాధానాన్ని అందించవచ్చు. అయినప్పటికీ, రెండవదానికి సమాధానంను హేతువాదం, అంతఃపరీక్ష, కాల వ్యవధి మరియు పర్యవసానం యొక్క వాడకం ద్వారా చెప్పవచ్చు. విశ్లేషణ యొక్క పూర్వ పద్ధతిని "వివరణాత్మకమైన" అని పిలుస్తారు, ఎందుకంటే ఇది వాస్తవానికి ప్రజలు దేనిని మంచిది లేదా చెడుది అని చూస్తారనే దానిని వివరించే ప్రయత్నం చేస్తుంది; అయితే తరువాత దానిని "ప్రామాణిక ప్రవర్తన" గా పిలుస్తారు, ఎందుకంటే ఇది చురుకుగా చెడులను తొలగించి మంచిని ప్రోత్సహించటానికి ప్రవర్తిస్తుంది. ఈ వివరణాత్మక మరియు ప్రామాణిక ప్రవర్తనల విధానాలు పూర్తి చేయునట్టివిగా ఉండవచ్చు. ఉదాహరణకి, సంస్కృతులలో బానిసత్వం యొక్క ప్రజాదరణలో పురోగమనాన్ని కనుగొనటమనేది వివరణాత్మక నీతుల చర్యగా ఉంటుంది, అయితే బానిసత్వంను విడనాడాలని సలహా ఇవ్వటం ప్రామాణిక ప్రవర్తనగా ఉంటుంది.

ప్రకృతి మరియు మంచి ఇంకా చెడుల మూలాలకు సంబంధించిన ప్రాథమిక ప్రశ్నల అధ్యయనంగా అధి-నైతికత ఉంది, ఇందులో మంచి మరియు చెడుల యొక్క స్వభావంను అలానే పరిగణలోకి తీసుకొనిన భాష అర్థాన్ని సమీక్షించటం ఉంటాయి. ఈ విధానంలో, అధి-నైతికతలు ఇతరులు ఏవిధంగా మంచిని చూస్తారు లేదా ఏవిధంగా మంచిని తెలుపుతారనే పరిశోధనలతో సంబంధం కలిగి ఉండనవసరంలేదు.

సహజంగా మంచిగా ఉండే సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

మంచితనం యొక్క సంతృప్తికరమైన వ్యక్తీకరణ విలువైనది ఎందుకంటే అనుమతి, సుదీర్ఘం లేదా ప్రాధాన్యపరమైన నమ్మదగిన ప్రక్రియల ద్వారా మంచి జీవితాన్ని లేదా సమాజాన్ని నిర్మించటానికి ఇది అనుమతించవచ్చు. ప్రాచీనమైన ప్రశ్న "మనం ఏవిధంగా మరి జీవించాలి?" అనే దానికి సమాధానంను. ఇతర ముఖ్యమైన సంబంధిత ప్రశ్నలతో పాటు ఇవ్వవచ్చు. ఏదైనా వస్తువును ఏది ముఖ్యంగా విలువైనదిగా చేస్తుంది లేదా విలువ మూలం ఏది కలిగి ఉంటుంది అనే దానిని పరీక్షించటం ద్వారా ఈ ప్రశ్నకు ఉత్తమమైన సమాధానంను ఇవ్వవచ్చని భావించబడింది.

భావాతీత వాస్తవం[మార్చు]

ప్రపంచం యొక్క లక్షణంగా మంచితనాన్ని నిర్వచించటానికి ప్రయత్నిస్తారు. ఈ వాదన ప్రకారం, మంచి గురించి మాట్లాడమంటే వాస్తవంగా ఆ వస్తువులో ఉన్నదాని గురించి మాట్లాడటం, దానియొక్క గ్రహింపు నుండి స్వతంత్ర్యంగా ఉంటుంది. ప్లాటో ఈ అభిప్రాయాన్ని సమర్థించాడు, అతని ఉద్దేశ్యంలో ఆకృతులు లేదా ఉద్దేశ్యాల యొక్క శాశ్వతమైన విభాగంగా ఆ వస్తువు ఉందని తెలిపాడు మరియు ఆలోచనలలో గొప్పది మరియు జీవి యొక్క ఆదర్శస్వరూపం మంచితనం లేదా మంచిలో ఉందని భావించాడు. మంచిని చాలామంది ప్రాచీన గ్రీకులు మరియు ఇతర ప్రాచీన తత్వవేత్తలు ఒక ఖచ్చితమైన మరియు శాశ్వతమైన అభిప్రాయం లేదా నకలుగా నిర్వచించారు. మనుగడలో ఉన్న అన్నింటి మధ్య ఉన్న సరైన సంబంధం మంచిగా ఉంది మరియు ఇది దేవుని మనస్సులో లేదా కొన్ని స్వర్గసంబంధమైన ప్రాంతాలలో కూడా ఉంటుంది. రాజకీయ సమాజం, ప్రేమ, స్నేహం, మానవ ఆత్మ యొక్క సుశీలతలు మరియు దేవుడు మరియు ప్రకృతితో సరైన సంబంధం యొక్క ఐకమత్యంగా మంచి ఉంది. ప్లాటో యొక్క పాత్రల సంభాషణలలో తత్వవేత్త యొక్క సుశీలతలను లేదా వివేకం యొక్క ప్రేమికుడి గురించి తెలుపుతాయి.

దేవుడు (లేదా దేవుళ్ళు) విశ్వాన్ని సృష్టించారని నమ్మే వ్యక్తిని ఆస్తికుడు అంటారు. అట్లాంటి సృష్టికర్త(ల) సంకల్ప ప్రకారం విశ్వానికి ఒక ఉద్దేశం మరియు విలువ ఉందని, అది కొంతవరకు మానవుడు అర్థం చేసుకోవటానికి అందనంత దూరంగా ఉందని ఆస్తికుడు వాదిస్తాడు. ఉదాహరణకు, ఈ అభిప్రాయంకు మద్ధతునిచ్చే థామస్ ఆక్వినాస్ ప్రకారం అతను దేవుడు ఉన్నాడనేదాన్ని ధృవీకరించాడు మరియు దేవునితో యుక్తమైన సంబంధాలను మానవులు కలిగి ఉంటడటం మొదటి కారణంగా తెలిపారు.

దేవుడొక్కడే అని నమ్మేవారు అనంతమైన విశ్వవ్యాప్తమైన ప్రేమను ఆశిస్తారు. అట్లాంటి ఆశను తరచుగా "విశ్వాసం" అని అనువాదం చేస్తారు, మరియు విజ్ఞానం ఒక్కదాన్నే మతసంబంధమైన సిద్ధాంతంలో సహజమైన మంచితనం యొక్క జ్ఞానం మరియు అవగాహన గా విస్తారంగా నిర్వచించారు. అమాయకత్వం, మతసంబంధమైన స్వచ్ఛత మరియు మోక్షం అనేవి మనుగడకు సంబంధించిన తలంపుగా లేదా మంచితనానికి తిరిగి వచ్చిన స్థితిగా తెలపబడుతుంది—పవిత్రత (లేదా దైవత్వం) స్థితి మార్గాల "జ్ఞానసాక్షాత్కారం" యొక్క వివిధ బోధనలలో ఒకటిగా ఉంది.

పరిపూర్ణత్వం[మార్చు]

అరిస్టాటిల్ నమ్మకం ప్రకారం మోక్ష శక్తులను కలిగి ఉండే సుశీలతలు మానవులలో విలక్షణంగా ఉంటాయి, కారణంను ఉపయోగించటం వంటివి ఉంటాయి. ఈ రకమైన ఉద్దేశ్యంను పరిపూర్ణత్వం అని పిలుస్తారు, థామస్ హుర్కా ఆధునిక ఆకృతిలో ఇటీవలనే దీనిని సమర్థించారు.

వేగవంతమైన సాంకేతిక మార్పుకు బదులుగా పరిపూర్ణత్వం యొక్క సంపూర్ణ వైవిధ్యమైన ఆకృతి వెల్లడయ్యింది. కొంతమంది సాంకేతిక-ఆశావాదులు, ముఖ్యంగా ట్రాంషుమనిస్ట్స్ పరిపూర్ణతత్వం యొక్క ఒక ఆకృతిని బహిరంగంగా తెలిపారు, ఇందులో మంచిని నిర్ణయించే సామర్థ్యం మరియు ప్రాధమిక విలువల మధ్య సమతులనంను మానవుల ద్వారా కాకుండా సాఫ్ట్‌వేర్, మానవుల యొక్క జన్యుపరమైన ఇంజనీరింగ్, కృత్రిమ తెలివితేటలచే వ్యక్తీకరించబడింది. పరిపూర్ణమైన మంచితనం కాకుండా, కేవలం ఇది పరిపూర్ణమైన మంచితనం యొక్క ప్రదర్శనను కనపరుస్తుందని, బోధనా సాంకేతికత మరియు ఉగ్రమైన సాంకేతిక సంబంధ తీవ్రతరం యొక్క క్రూరమైన బలంచే తిరిగి ప్రవేశపెట్టబడతాయి, దానివల్ల ప్రజలు అట్లాంటి పాలకులను లేదా వారిచే నిర్ణయించబడిన నియమాలను ఆమోదించవలసి వస్తుంది.

శ్రేయస్సుకారి సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

విలువ గురించి ఉన్న శ్రేయస్సుకారి సిద్ధాంతాల ప్రకారం, మానవ మనుగడ మీద అనుకూల ప్రభావాలను కలిగించేవి మంచి వస్తువులుగా తెలిపారు.

మానవ మనుగడ యొక్క అంతఃకరణ సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

ప్రపంచంలో జీవించి ఉన్న "మంచితనం" వంటి అశరీరమైన చిహ్నంను కనుగొనటం చాలా కష్టతరం. మానవుల అంతర్గతంలో విలువలు నివసిస్తాయనే విరుద్ధ ప్రతిపాదన ఉంది. కొంతమంది తత్వవేత్తలు, ఒకవేళ కొన్నింటి యొక్క కార్యకలాపాల స్థితి స్వీయ-అప్రమత్తత ఉన్న మానవులలో కోరుకునే అంతఃకరణ స్థితిని కలిగించకపోతే, అది మంచి కాకపోవచ్చు అని చెప్పేదాకా వెళ్ళారు.

చాలామంది తత్వవేత్తలు మంచితనాలు కోరుకునే మానసిక స్థితులను సృష్టించవలసి ఉంది మరియు మంచితనాలు స్వీయ-అప్రమత్తత ఉన్న వ్యక్తుల యొక్క అనుభవాలుగా తెలిపారు. ఈ తత్వవేత్తలు తరచుగా అనుభవాన్ని ప్రత్యేకపరుస్తారు, వీరు దీనిని సహజమైన మంచితనంగా పిలుస్తారు, అనుభవాన్ని కలిగించే వస్తువుల నుండి పొందేదిగా ఉన్నదాన్ని "వారసత్వ" మంచితనాలుగా పిలుస్తారు. అధీనమైన-అభిప్రాయ పరమైన సమస్యకు రెండు మార్గదర్శకాలను ప్రత్యేకపరచటంలో విఫలమయ్యాయి, ఇందులో ఎవరు ఏ వస్తువును విశదీకరిస్తున్నారనేది స్పష్టంగా తెలియలేదు.

కొన్ని సిద్ధాంతాలు ఉన్నతమైన సమిష్టి విలువను వ్యక్తుల కొరకు ఉన్న ఆనందాలను గరిష్టం చేయటం కన్నా అధికంగా విశదీకరించవు. కొంతమంది మంచితనం మరియు ముఖ్యమైన విలువను ఆనందం యొక్క అనుభవంగా మరియు చెడును బాధ యొక్క అనుభవంగా నిర్వచిస్తారు. ఈ అభిప్రాయంను హెడోనిజం(ఆనందమే జన్మ సాఫల్యతకు ముఖ్య సాధనమనే ధర్మ సిద్ధాంతం) అని పిలుస్తారు, ఇది ఒక విలువ యొక్క మోనిస్టిక్ సిద్ధాంతం . ఇది రెండు ప్రధాన రకాలను కలిగి ఉంది: సరళమైన మరియు ఇపిక్యూరియన్.

సరళమైన హెడోయిజం అనేది శారీరక ఆనందం ఉత్కృష్టమైన మంచిదిగా భావించే అభిప్రాయం. అయినప్పటికీ, ప్రాచీన తత్వవేత్త ఇపీక్యురియస్ ప్రపంచం యొక్క ఆనందాన్ని సాధారణం ఉద్దేశ్యంలో ఉపయోగించాడు, అది ఆనందం నుండి సంతృప్తి, దాని నుండి ఉపశమనం యొక్క స్థితుల చుట్టూ ఉంటుంది. ఇది ప్రముఖ వర్ణనకు వ్యతిరేకంగా ఉంటుంది, అతను శారీరక ఆనందాలతో మానసిక ఆనందాల విలువను కట్టాడు మరియు ఆధునీకరణ ఆనందానికి ఖచ్చితమైన మార్గంగా సూచించాడు.

జెరేమీ బెంథమ్స్ పుస్తకం ది ప్రిన్సిపుల్స్ ఆఫ్ మోరల్స్ అండ్ లెజిస్లేషన్ ‌లో ఆనందం, బాధ మరియు ఫలితాలను పరిగణలోకి తీసుకొని వస్తువులకు ప్రాధాన్యతను ఇవ్వబడింది. ఈ సిద్ధాంతం ప్రజా కార్యక్రమాల మీద విపరీతమైన ప్రభావాన్ని అప్పటిదాకా మరియు ఇప్పటికీ చూపించింది. ఇదే విధమైన విధానంకు తరువాత యుటిలిటేరియనిజం అని జాన్ స్టువర్ట్ మిల్ పేరు పెట్టారు. మరింత విస్తారంగా, యుటిలిచేరియన్ సిద్ధాంతాలు కాన్సిక్వెంషియలిజం యొక్క ఉదాహరణలుగా ఉన్నాయి. అన్ని యుటిలిటేరియన్ సిద్ధాంతాలు ప్రయోజనం యొక్క ఉక్తి మీద ఆధారపడ్డాయి, ఇది మంచి అనేది ఏది అతిపెద్ద సంఖ్యలో గొప్ప ఆనందాన్ని ఇస్తుందో అది అని పేర్కొంటుంది. అతిపెద్ద సంఖ్యలో ప్రజలకు ఆనందాన్ని అందించేది మంచిది అనే ఈ సిద్ధాంతంను ఇది అనుసరిస్తుంది.

ఆనందం మరియు దుఃఖంను కనుగొనటం వల్ల ఉన్న ప్రయోజనంలో రెండింటినీ సులభంగా అర్థం చేసుకోవటం ఉంది, రెండూ ఒకరిలోనే మరియు ఇతరులలో కొంతవరకు ఉంటాయి. హెర్డోనిస్ట్ కొరకు సహాయపడే నడవడి యొక్క వివరణ, ఇతరులను అర్థంచేసుకునే ఆకృతిలో —ఇతరుల బాధను "అనుభవించటం" ద్వారా అందివ్వబడుతుంది. ప్రజలు దోమల జీవితాల కన్నా గొరిల్లాల జీవితాలకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యతను అందిస్తారు, ఎందుకంటే గొరిల్లాలు జీవిస్తాయి మరియు అనుభవిస్తాయి, వాటితో అర్థం చేసుకొని జీవించటం సులభతరం అవుతుంది. ఈ ఉద్దేశ్యంను నీతి సంబంధాల అభిప్రాయంలో కూడా తీసుకువెళ్ళారు మరియు జంతువుల హక్కుల ఉద్యమానికి మరియు శాంతి ఉద్యమంలో కొన్ని భాగాలను లేవనెత్తింది. మానవ ప్రవర్తన మీద సానుభూతి జ్ఞానసాక్షాత్కారం ఉద్దేశ్యాలతో అనుగుణమై ఉంది, ఇందులో డేవిడ్ హ్యూమ్ యొక్క ఉదహరణలు ఉన్నాయి, అసాధారణ ఉనికితో ఉన్న స్వీయ అభిప్రాయం భ్రాంతిగా ఉంది మరియు నీతి చిట్టచివరికి సానుభూతి చెంతకు మరియు ఇతరుల కొరకు వచ్చే ఆలోచనల వద్దకు లేదా దాగిఉన్న నైతిక విమర్శల ఆమోదాన్ని ప్రయోగించటానికి దిగివస్తుంది.

హెడోనిజంను ముఖ్యమైన విలువగా చేసే అంతఃకరణ ప్రత్యామ్నాయంను కనుగొనటానికి ఈ ఉద్దేశ్యాన్ని జేమ్స్ గ్రిఫిన్ అవలంబించారు. పేర్కొనబడిన కోరికల యొక్క సంతృప్తి , ఈ కోరికలు ఆ వ్యక్తికి ఆనందాన్ని వాస్తవానికి అందించినా లేదా అందించకపోయినా మానవ మనుగడను ఏర్పరుస్తుంది. అంతేకాకుండా, ఈ ప్రాధాన్యతలు జీవితానికి-సంబంధించినవిగా ఉండాలి, మానవ జీవితం యొక్క సంపూర్ణ విజయానికి దోహదం చేయాలి.

కోరికల సంతృప్తి, కోరిక యొక్క సంతృప్తి అప్రమత్తత లేకుండానే సంభవించవచ్చు. ఉదాహరణకు, ఒకవేళ ఒక వ్యక్తి తను చనిపోయిన తరువాత తన చట్టపరమైన వీలునామా న్యాయచట్టంగా చేయాలని కోరుకున్నాడు మరియు ఈ కోరిక అతను ఏనాడూ అనుభవించక పోయినా లేదా దాని గురించి తెలియకపోయినా సంతృప్తిని అందిస్తుంది.

మానవ మనుగడ యొక్క బాహ్యమైన సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

సంపద యొక్క ప్రత్యేకమైన విశ్లేషణను చూడండి.

ఉత్కృష్టమైన మంచి అనే అభిప్రాయం మనుగడలో ఉంది మరియు దానిని ఆజ్ఞాపించ వీలుకాదు కానీ విశ్వవ్యాప్తంగా కొలమానం చేయబడుతుంది, ఇది వివిధ ఆర్థిక (మహాన్నతమైన ఆర్థిశాస్త్రాలు, హరిత ఆర్థికశాస్త్రాలు, శ్రేయస్సు ఆర్థికశాస్త్రాలు, గరిష్ట జాతీయ ఆనందం) మరియు శాస్త్రీయ (అనుకూల మనస్తత్వశాస్త్రం, నైతిక శాస్త్రం) మానవ మనుగడ-కొలమాన సిద్ధాంతాలలోని వివిధ మార్గాలచే కొలమానం చేయవచ్చు, ఇవన్నీ లక్ష్య సాధనలో పురోగతిని అంచనావేసే వివిధ మార్గాల మీద దృష్టిని కేంద్రీకరిస్తాయి, దీనిని ప్రముఖంగా జెన్యూన్ ప్రోగ్రెస్ ఇండికేటర్ అని పిలుస్తారు. ఆధునిక ఆర్థికశాస్త్రాలు చాలా ప్రాచీనమైన తత్వశాస్త్రంను ప్రతిబింబిస్తాయి, కానీ ఒక లెక్కింపు లేదా పరిమాణం లేదా ఇతర ప్రక్రియ సంఖ్యావాచకాల మీద ఆధారపడి ఉంటుంది మరియు సంఖ్యాశాస్త్రం సులభమైన ఆజ్ఞా విలువలను స్థానభ్రంశం చేస్తుంది.

ఉదాహరణకు, ఆర్థికశాస్త్రం మరియు జానపద విజ్ఞానంలో, కొరతగా ఉన్నది దేని విలువైనా పెరుగుతుందని తెలపబడింది. అయినప్పటికీ, ఒకవేళ అది బాగా కొరతగా ఉంటే, అది వివాదానికి దారితీస్తుంది లేదా సమిష్టి విలువను తగ్గిస్తుంది.

ఆడం స్మిత్ మరియు డేవిడ్ రికార్డో యొక్క మహోన్నతమైన రాజకీయ ఆర్థికవ్యవస్థలో మరియు దానియొక్క విమర్శకుడు కార్ల్ మార్క్స్, మానవ కార్మికులను నూతన ఆర్థిక విలువ యొక్క ఉన్నతమైన మూలంగా చూశారు. ఇది విలువ యొక్క బాహ్యమైన సిద్ధాంతంగా ఉంది, ఇది వాస్తవమైన ఉత్పత్తి-ఖర్చులకు మరియు మానవ శ్రామిక-సమయపు ఖర్చులకు చిట్టచివరగా ఆపాదించబడుతుంది (విలువ చట్టం కూడా చూడండి). ఇది తక్కువ పరిమాణం కల ప్రయోజన సిద్ధాంతంతో విభేధిస్తుంది, వినియోగదారుల యొక్క అంతఃకరణ ప్రాధాన్యతల మీద ఆధారపడిన శ్రామికుల విలువను గురించి వాదిస్తుంది, దీనిని బాహ్యపరంగా కూడా అధ్యయనం చేయబడుతుంది..

కార్మికుల యొక్క ఆర్థిక విలువను వాడుక-విలువ లేదా ప్రయోజనం లేదా వ్యాపార సంబంధ పదాలలో దానియొక్క మారక విలువ, ధర లేదా ఉత్పత్తి ధరను సాంకేతికంగా లెక్కించబడుతుంది (శ్రామిక బలం కూడా చూడండి. కానీ దానియొక్క విలువను సాంఘికంగా కూడా లెక్కించబడుతుంది, దీనిని సమాజంలోని సంపద మరియు మానవ మనుగడకు చేసిన సహకారం ప్రకారం చేయబడుతుంది.

మార్కెట్‌యేతర సమాజాలలో, కార్మికులు ప్రాధానంగా నైపుణ్యం, కాలం మరియు ఉత్పత్తి అలానే నైతిక లేదా సాంఘిక ప్రాధాన్యతా లక్షణాలు మరియు చట్టబద్ధమైన బాధ్యతల పరంగా విలువ కట్టబడతారు. మార్కెట్ సమాజాలలో, శ్రామికుల విలువను ఆర్థికపరంగా శ్రామిక మార్కెట్ ద్వారా చేయబడుతుంది. సప్లై మరియు డిమాండు, నిరసన చర్యలు లేదా పనిచేయటానికి శాసనం లేదా చట్టపరమైన లేదా వృత్తిపరమైన ప్రవేశ నిబంధనలచే శ్రామిక ధర ఏర్పరచబడుతుంది.

మధ్యస్థమైన సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

భావనాత్మక రూపాలంకార సిద్ధాంతాలు వైయక్తిక మరియు వస్తుపర భావనల యొక్క విలువ మరియు అర్థంకు వ్యతిరేకంగా వాదిస్తాయి మరియు మానవ జీవితంలో దేహం మరియు ఇతర ముఖ్యమైన మూలకాల గురించి ఆలోచిస్తుంది. దీని ప్రభావంలో, భావనాత్మక రూపాలంకార సిద్ధాంతాలు నీతులను మరియు ఈ రూపాలంకారాల యొక్క బదలాయింపు విలువగా ఏవిధంగా లెక్కించాలనే సమస్యను సత్యవిచార సమస్యగా భావిస్తుంది, దీనిని మనుషుల మధ్య ఏదో అవరోధం లేదా స్థిరమైన అడ్డంకుగా భావించదు, వీరికి ఒకరి అభిప్రాయాల మీద ఒకరికి అవగాహన ఉండదు.

మంచితనం మరియు ప్రతినిధిత్వం[మార్చు]

ప్రతినిధుల-కేంద్రీకరణతో ఉన్న సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

వేరొక ఇటీవల తత్వశాస్త్ర ప్రతిపాదన మంచిని నిర్వచించింది, దాని ప్రకారం "మొత్తం మీద లభ్యమయ్యే ఎంపికల నాణ్యత మరియు పరిమాణంను పెంపొందించేదిగా" ఉంది. ఈ విధానాలను ఎంపికను పెంపొందించే సిద్ధాంతాలు గా పిలిచారు. సాంఘిక శాస్త్రవేత్తలచే అవలంబించబడిన అవకాశ వ్యయాల యొక్క దృగ్విషయంచే ఈ సూత్రాలు దాడికి గురయ్యి ఉంటాయి. గొప్ప సంఖ్యలోని ఎంపికలను ప్రజలు ఎదుర్కొని మరియు అవకాశాలను కోల్పోయామనే బాధతో వారు చేసుకున్న ఎంపికలచే ప్రజలు దిగులుపడితే దానిని అవకాశ వ్యయాలు అంటారు.

అమర్త్యా సేన్ యొక్క డెవలప్మెంట్ యాజ్ ఫ్రీడం లో ఖాళీ సమయంను మరియు నిర్వహణా విధానంను అత్యంత ప్రధానమైన వస్తువుగా తెలిపారు, అది నాగరికతలో అత్యంత ప్రధానమైన విలువగా నిలిపింది. ఆసియా విలువ సిద్ధాంతకర్తలు స్వేచ్ఛను తక్కువగా లెక్కించారనే సాధారణ వాదనను ఆయన ఖండించారు మరియు ఖాళీ సమయాన్ని లెక్కించే మార్కెట్ ప్రదేశాన్ని(ఐకమత్యాన్ని ధరల నిర్ణయం ద్వారా చేయటం) నిర్మించాలని స్పష్టంచేశారు. మారిలిన్ వారింగ్ కూడా ఇదే అభిప్రాయాన్ని స్త్రీవాద దృక్పథం నుండి తీసుకున్నారు, మహిళా సమయంను తక్కువగా లెక్కించారని మరియు ముఖ్యంగా పిల్లలను పెంచటానికి మరియు బోధించటానికి వెచ్చించే ఖాళీ సమయాన్ని తక్కువగా లెక్కించారని వాదించారు. సైనిక హార్డ్‌వేర్ లేదా కార్యకలాపాలు ఏ విధమైన విలువను కలిగి ఉండవని వారింగ్ వాదించారు మరియు మంచి యొక్క శాంతి లేదా శ్రేయస్సు అభిప్రాయాలను జీవావరణ సంబంధ విలువలతో సమ్మతింపచేయటానికి ప్రయత్నించారు.

బెర్నార్డ్ విల్లియమ్స్ వంటి సమకాలీన యోచనాపరులలో ఉన్న ఇతర ప్రతినిధి-కేంద్రీకృతమైన సిద్ధాంతాలు పురాతన తలంపులను నవీకృతం చేయటాన్ని కోరాయి (అరిస్టాటిల్ మరియు కాన్ఫిసియస్ సంబంధమున్న, సరైన చర్య అనేది మంచి గుణం ఉన్న వ్యక్తి చేసే పనిగా ఉంటుందనే (అరిస్టాటిల్ "గొప్ప ఆత్మ కల వ్యక్తి" అని తెలిపాడు) అనే దాన్ని మార్పు చేయాలని అనుకున్నారు.

మంచి కోరిక[మార్చు]

మూస:Ref improve section జాన్ రాల్స్ పుస్తకం అ థియరీ ఆఫ్ జస్టిస్ సాంఘిక అమరికలను మరియు న్యాయానికి అవి అందించే సహకారాలకు ప్రాధాన్యతలను అందించాడు. రాల్స్ న్యాయాన్నిముఖ్యంగా సాంఘిక వస్తువుల పంపిణీలో పక్షపాతం లేనిది గా నిర్వచించారు, పక్షపాత రహితంను విధానాల ద్వారా నిర్వచించారు మరియు ఒకవేళ హేతుబద్ధమైన వ్యక్తుల వస్తువులను సమ్మతంగా భావించినప్పుడు, సంస్థలు మరియు జీవితాలు బాగా ఉన్నట్టు నిర్థారించటానికి ప్రయత్నించింది. వాస్తవ స్థితి అనేది రాల్స్ యొక్క క్లిష్టమైన నూతన కల్పనగా ఉంది, ఈ పద్ధతిలో వ్యక్తి తన నైతిక లెక్కింపులో ప్రవేశించే వ్యక్తిగత వాస్తవాలను తిరస్కరించి బాహ్యమైన నైతిక నిర్ణయాలను చేసే ప్రయత్నంగా ఉంది.

రాల్స్ యొక్క ఆలోచనలలోమూస:Whom? విపరీతమైన వ్యవహార సరళిని కలిగి ఉండటం ఒక సమస్యగా ఉంది. వ్యవహార సరళి ప్రకారం స్పష్టమైన ప్రక్రియలను కలిగిన రకాన్ని ఉపయోగించిన రాల్స్ విశ్లేషణ కొరకు తగినంత అవకాశంను అందివ్వలేదు మరియు మంచితనం యొక్క మొత్తాన్ని తగ్గించింది. ఉదాహరణకు, ఒకవేళ ఇద్దరు వ్యక్తులు ఒక కమలా పండును కావాలనుకుంటే, ప్రామాణిక పద్ధతి ప్రకారం దానిని రెండుగా ముక్కులు చేసి ఇద్దరకూ చెరి సగం ఇవ్వాలి. అయినప్పటికీ, ఒకవేళ ఒకరు తినటానికి మరొకరు కేకు మీద సువాసన కొరకు వాడాలనుకుంటే, తినాలనుకునే వ్యక్తికి పండును ఇచ్చి తొక్కును వాసన కొరకు వాడాలనుకునే వారికి ఇవ్వటం విజ్ఞతగా ఉంటుంది.

సిద్ధాంతపరమైన స్పష్టతను మొత్తం సమాజానికి వర్తింపచేయటం వలన గుర్తించదగిన అసమర్థతలను ఖచ్చితంగా ఏర్పరచటాన్ని చూడవచ్చును[citation needed], మరియు దానివల్ల పక్షపాతమైన మరియు అన్యాయమైన (పక్షపాత వైఖరి కాని దానితో సమతులనమైన న్యాయం) స్థితి ఏర్పడుతుంది.

అయినప్పటికీ, విధానాత్మక ప్రక్రియలు ఎల్లప్పుడూ దీని మార్గంలో చెడ్డదిగా ఉండవలసిన అవసరం లేదు. రాల్స్ మీద అధిక ప్రభావం చూపించిన కాంట్, కూడా విధానాత్మక అభ్యాసంను అభ్యాసపరమైన ది కాటగరికల్ ఇంపరేటివ్ ప్రయోగం మీద ప్రయోగించారు, అయినప్పటికీ ఇది పూర్తిగా నిష్పక్షపాత వైఖరి మీద ఆధారపడలేదు. కమలాపండు గురించి ఉన్న పై ఉదాహరణ వంటిది ది కాటగరికల్ ఇంపరేటివ్ లో అవసరం కాకపోయినప్పటికీ, మూస:Whom? కాంట్ మరియు రాల్స్ మధ్య విభేధాన్ని చూపటం అవసరం అవుతుంది మరియు కాంట్స్ సిద్ధాంతం రాల్స్ సమస్యకు దారితీయవలసిన అవసరంలేదు - అనగా.,కమలాపండును సగానికి ముక్కలుగా చేయవలసిన అవసరంలేదు. కాంట్ సిద్ధాంతం విధికి లోబడి చేయని పనులను ప్రోత్సహిస్తుంది - అతనికి సమ్మమ్ బోనమ్ కొరకు పనిచేయటం, ది గుడ్ విల్ - మరియు ఇది విమర్శను కూడా ప్రోత్సహిస్తుంది. దీనర్థం ఏమనగా మూస:Whom? కమలా పండును పంచటమనేది కాంట్ కు కేవలం ఒక సులభమైన ప్రక్రియ కాదు, ఎందుకు వీరిరువురికీ కమలా కావాలనేది విశ్లేషణా ప్రక్రియలో భాగంగా ఉంటుంది, అందుచే రాల్స్ సిద్ధాంతంలో వచ్చిన సమస్యను ఇక్కడ తొలగించబడుతుంది.

ప్రతినిధికి సంబంధించని సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

సమాజం, జీవితం మరియు జీవ్యావరణశాస్త్రం[మార్చు]

అనేకమంది అభిప్రాయాలలో ఐకమత్యం ను మంచిదిగా భావించబడింది, దీనిని మరింత యుడైమోనియాగా పరిశోధిస్తే, సమాజాన్ని మొత్తంగా సమృద్ధిని చేసేది వ్యక్తిగతంగా వ్యక్తిని సమృద్ధిపరిచేదిగా ఉంటుందని తెలపబడింది. వేరొక విధంగా, ఒంటరి వ్యక్తి యొక్క జీవితం చిట్టచివరకు దాని ఒక్కటిలోనే ముఖ్యమైనది లేదా సారవంతమైనది కాదు, కానీ సమాజానికి విజయాన్ని అందించే సాధనంగా ఉన్నప్పుడే అది మంచిదవుతుంది. కాన్ఫుసియనిజం యొక్క కొన్ని మూలకాలు దీనికి ఉదాహరణగా ఉన్నాయి, శాంతియుతమైన మరియు ఆజ్ఞాపూరకమైన సమాజం యొక్క కోరికలకు ప్రతినిధులుగా ప్రజలు చూడటాన్ని ప్రోత్సహించాలి.

స్వభావసిద్ధమైన అభిప్రాయ ప్రకారం, సమాజం వృద్ధి చెందటం ఒక్కటే ముఖ్యమైన మంచి విషయం కాదు. ఈ అభిప్రాయం యొక్క ప్రతివాదంలు తరచుగా జీవశాస్త్రంకు సూచనగా ఏర్పడతాయి మరియు జీవ ప్రాణులు ఇత జాతులతో కన్నా వాటి సొంత జాతులతో అధికంగా పోటీపడతాయి. మొత్తం సచేతనమైన జీవితం యొక్క సమృద్ధవంతమైన మంచితనం అదే స్థాయిలో సచేతనం ఉన్న జంతువులకు కూడా వ్యాపిస్తుంది, ఇందులో గ్రేట్ ఏప్ పర్సన్‌హుడ్ వంటిది ఉంది. మిగిలినవి మరింత లోతుగా, జీవితం దానికదే ముఖ్యమైన విలువను కలిగి ఉందని ప్రకటించింది.

వేరొక విధానంలో, శాంతిని మరియు ఒప్పందాన్ని తోటివారి మీద కాకుండా అందరికీ చెందిన పర్యావరణం మీద కేంద్రీకరించటం ద్వారా సాధించవచ్చని (వీరు శత్రువులు లేదా పోటీదారులు అవ్వవచ్చు) తెలపబడింది. తర్కం: జీవితంకు సహకరించే పర్యావరణ విధానంను ప్రాణులు తమ చుట్టూ కలిగి ఉండటమనేది స్పష్టంగా మరియు బాహ్యంగా మంచిది. నిజానికి, మనము కలిగి ఉండకపోతే, మనం మంచిని గుర్తించలేం లేదా దాని గురించి చర్చించలేము. విశ్వవిషయక శాస్త్రంలోని పురామానవ సంబంధ సిద్ధాంతం ఈ అభిప్రాయాన్ని గుర్తిస్తుంది.[citation needed]

భౌతికంగా లేదా ఒకే భావం వ్యక్తీకరించు విలువల ప్రకారం లేదా ఏ విధానం ప్రకారమైనా పర్యావరణ శాస్త్రం యొక్క విలువను పరిమితుల మరియు శక్తివంతమైన వాటి యొక్క శాస్త్రీయ అధ్యయనంగా చేసే పర్యావరణ విధానం మౌలికంగా మంచిది. పరిశోధన చేసే ఎవరైనా, మంచితనం లేదా విలువ పర్యావరణం భూమి లోపలే ఉంటుంది. ఈ పర్యావరణ విధానంలో ఉన్న ప్రాణులు దీని మీద పూర్తిగా ఆధారపడి ఉన్నాయి, సాపేక్షకంగా మంచిది విస్తరింపు చేయటం కన్నా ఇక్కడ ఏమి సాధించగలరు. వేరొక విధంగా, మంచి ఒక ఖచ్చితమైన ప్రదేశంలో ఉంది మరియు అక్కడ దొరకని దానినంతా (చాలా తక్కువ పీడనం లేదా పూర్తిగా కావలసినంత షుగర్ కాండీ) "మంచిది కాదు" అని తిరస్కరించరాదు, దాని యొక్క అవరోధాలలో వ్యక్తి పనిచేయవలసి ఉంటుంది. వాటిని మించిపోవటం మరియు వాటితో తృప్తి చెందటం నేర్చుకోవాలి, అందుచే ఇది విలువ యొక్క వేరొక విధంగా ఉంది, దీనిని తృప్తి లేదా బౌద్ధమతంలో మహాబోధ అని పిలుస్తారు.

వాటిని కలిగి ఉండే విలువలు మరియు ప్రజలు పర్యావరణ విధానంకు అణుకువగా ఉంటాయి. ఒకవేళ ఇది జరిగితే, పర్యావరణంకు మొత్తంగా "మంచి" అనే పదం సాధికారంగా ఏ రకమైన వ్యక్తి అవలంబిస్తాడు? పర్యావరణ విధానం మంచిదా లేదా చెడ్డదా అనే విశ్లేషణ మరియు లెక్కింపు చేయటానికి ఎవరికి అధికారం ఉంది? ఏ ప్రాధాన్యతా లక్షణాలను ఉపయోగించాలి? మరియు ఏ ప్రాధాన్యతా లక్షణాలను ఉపయోగించి పర్యావరణ విధానంను మార్చాలి, ముఖ్యంగా అతిపెద్దవైన వాతావరణం (శీతోష్ణస్థితిలో మార్పు) లేదా సముద్రాలు (నిర్మూలనం) లేదా అడవులు (కొట్టివేత)?[3]

"భూమి మీద మిగిలి ఉన్నవి" అనేది అత్యంత ప్రాధమిక విలువగా ఉంది. హరిత నీతి శాస్త్రజ్ఞులు దీని గురించి బాగా ఆలోచించారు, మరియు దీనిని ప్రతిబింబించే గయియా ఫిలాసఫీ, బయోఫిలియా, బయోరీజనలిజం యొక్క సిద్ధాంతాలను అభివృద్ధి చేశారు, విలువను నిర్ణయించటంలో ఈ ప్రశ్నలు విశ్వవ్యాప్తంగా ముఖ్యమైనవిగా గుర్తించబడ్డాయి, ఉదా. ఆర్థిక "భూమి విలువ" మానవులకు మొత్తంగా లేదా "జీవితం విలువ"గా ఉంటుంది, అది సంపూర్ణ భూమి లేదా మానవుడు కాదు. విశ్వవ్యాప్త మంచికి పర్యావరణ విధానం యొక్క కొనసాగింపును ఊహించకపోతే, దానితో పాటు ఉండే వాస్తవాలు, జీవవైవిధ్యం మరియు పర్యావరణ సంబంధ విజ్ఞానం వంటివి, భూమి మీద మానవుని కార్యకలాపాల యొక్క జీవనం కొరకు అట్లాంటి కార్యనిర్వహాక అవసరాలను ప్రోత్సహించే అవకాశం ఉంది.

దీనికి ఒక సమాధానం మానవులు తప్పనిసరిగా భూమికే పరిమితమై ఉండరు మరియు దీనిని ఉపయోగించి మనుగడను సాగిస్తారు. దీనికి విరుద్ధంగా ఉన్న వాదనలో, చాలా కొద్ది సంఖ్యలో మానవులు దీనిని చేస్తారు—మరియు వారు ఇతరుల మీద సాంకేతికమైన తీవ్రతరం చేయటానికి సామర్థ్యం ద్వారా స్వీయ-ఎంపిక చేసుకొని ఉంటారు (ఉదాహరణకి, ఉపగ్రహం మీద ప్రయాణించటానికి అతిపెద్ద వ్యోమనౌకను తయారుచేయటం మరియు దానిని నిరోధించాలని అనుకునే వారిని తప్పించుకోవటం). దీనికి విరుద్ధంగా ఉన్న మరొక వాదనలో అదనపు ఇహలోక జీవితం మానవులు ఎగరటాన్ని ఎదుర్కుంటుంది మరియు మిడుత జాతుల వలే వాటిని నాశనం చేస్తుంది. మూడవది ఏమనగా, జీవించటానికి వేరొక ప్రంపంచం లేదు(మరియు ఇహలోకంలో ఉండని వారు దానిని ఆక్రమించుకోవాలనే వారితో పోటీ పడతారు) ఎగరటమనేది నిరర్థకమైనది మరియు అది తక్కువ శక్తిని తీసుకుంటుందనే ఆలోచన వివేకం లేనిది మరియు నూతన ఆవాసంను నిర్మించుకోవటం కన్నా భూమి మీద ఆవాసం ఉంటున్న వ్యక్తిగా దానిని కాపాడటం శ్రేష్టమైనది.

భూమి మీద మిగిలి ఉన్నవారి ప్రకారం, పనిచేస్తున్న పర్యావరణంను చుట్టూ కలిగి ఉన్న ప్రాణిగా, అత్యంత ప్రాధమిక విలువలు మరియు మంచితనం ఉన్న ఏ వ్యక్తైనా దానితో సమాచార మార్పిడి చేసుకోవటమనేది సరైన ప్రకటనగా ఉంది. ఈ ప్రత్యక్షసత్యం లేకుండా ఉన్న నైతిక విధానం పనిచేయదు.

అయినప్పటికీ, చాలా మతసంబంధ విధానాలు పునఃజన్మను మరియు దీనిని మెరుగుపరుచుకోవటంను మరించ ప్రాధమిక ఆవశ్యకంగా చూశాయి. అనేక ఇతర నైతిక విధానాలలో, భూమి మీద మిగిలి ఉండటమనేది గౌరవం లేదా శక్తిని కలిగి ఉండకపోవటంగా ఇది కోరదగినది కానిదిగా చూడబడుతుంది - బుషిడోలో సెప్పుకు, కమికజేలు లేదా ఆత్మాహుతి దాడులలో జిహాదీ వాక్చాతుర్యంను పరిగణనలోకి తీసుకోండి. ఈ అన్ని విధానాలలో, భూమి మీద మిగిలి ఉన్నవారు మూడవ-స్థాయి విలువ కన్నా అధికంగా కలిగి లేరు.

విప్లవాత్మక విలువలు పర్యావరణవాదంను బాగా పాతదిగా లేదా చాలా సరికొత్త అభిప్రాయంగా చూడబడుతుంది: ముఖ్యమైన మంచి విషయమేమనగా పర్యావరణ విధానంలో మంచి వస్తువులు వృద్ధి చెందుతాయి; వ్యక్తులు మరియు సమాజాలు పూర్తిగా విలువైనవిగా ఉంటాయి, మంచి అనే దానికి సమృద్ధిగా ఉన్న పర్యావరణ విధానంను కలిగి ఉండటమే. గయియా తత్వశాస్త్రంలో మొత్తం ఆలోచన యొక్క వివరణాత్మక భావనగా ఉంది, కానీ ఇది డీప్ ఎకాలజీ మరియు ఆధునిక గ్రీన్ పార్టీస్‌ను బాగా ప్రభావితం చేసింది.

ఆదిమమైన ప్రజలు ఈ ఉద్దేశ్యాన్ని ఎన్నటికీ మరిచిపోరు. మనుష్యవర్ణన శాస్త్ర సంబంధ భాషాశాస్త్రజ్ఞులు వారి భాషల మరియు వారు నివసించే పర్యావరణ విధానాల మధ్య సంబంధాన్ని అధ్యయనం చేస్తారు, ఇది వారి విజ్ఞాన విభేధాలను పెంపొందించింది. తరచుగా, పర్యావరణ ప్రజ్ఞానం మరియు నైతిక ప్రజ్ఞానం ఈ భాషలలో ప్రత్యేకపరచలేదు. ప్రకృతికు చేసే తప్పిదాలు ఇతరులకు చేసేటటువంటివే మరియు యానిమిజం దీనిని ప్రకృతికి "వ్యక్తిత్వాన్ని" మూఢనమ్మకాల ద్వారా తిరిగి అందించింది. మనుష్యవర్ణన సంబంధ సిద్ధాంతాల యొక్క విలువను ఈ ప్రశ్నలలో అన్వేషించబడింది.

ప్రపంచంలోని చాలా మంది ప్రజలు పురాతన స్థాపితమైన నీతులు మరియు స్థానీకరణమైన మతసంబంధ అభిప్రాయాలను తిరస్కరిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ చిన్న- సమాజ ఆధార మరియు పర్యావరణ-కేంద్రీకృత అభిప్రాయాలు కొంత ప్రాముఖ్యాన్ని ఇటీవల సంవత్సరాలలో పొందాయి. దీనిలో భాగంగా, దీనిని నీతి సంబంధ ఖచ్చితత్వాలకు దీనిని ఆపాదించబడుతుంది. అట్లాంటి లోతుగా పాతుకు పోయిన మంచితనం నిర్వచనం విలువైనదిగా ఉంటుంది ఎందుకంటే మంచి సమాజం లేదా జీవితాన్ని నిర్మించటానికి తీసివేత, విస్తరణ లేదా ప్రాధాన్యీకరించటం వంటి నమ్మదగిన ప్రక్రియల ద్వారా వ్యక్తిని ఇది అనుమతిస్తుంది. స్థానిక అన్వయింపుల మీద ఒకసారి అది ఆధారపడిన తరువాత, మరింత ఖచ్చితత్వాన్ని ఏర్పరచటం మరియు తద్వారా సంరక్షణలో తక్కువ శ్రమను వెచ్చించటం, విలువ నష్టం యొక్క ఫలితాలకు విరుద్ధంగా రక్షణను పొందటం ఉన్నాయి.

చరిత్ర మరియు నవీనత[మార్చు]

విలువ యొక్క మనుగడగా ఈ స్థితిని తరచుగా చూడబడుతుంది ఎందుకంటే ఆధునికత మరియు కళలో దీనియొక్క నవీనత ఆ విధంగా ఉంటుంది. విరుద్ధంగా, సాంస్కృతిక చరిత్ర మరియు ఇతర ప్రాచీన విషయాలను కొన్నిసార్లు విలువైనవిగా వాటి వయస్సు కారణంగా చూడబడతాయి. తత్వవేత్త మరియు చతిర్తకారులు విల్ మరియు ఏరియల్ డ్యురంట్ ఈ వాక్యం ద్వారా విషయాన్ని తెలిపారు "అతని జ్ఞాపకాల పరంపర మీద వ్యక్తుల యొక్క బుద్ధి స్థిరత ఆధారపడి ఉండగా, మరియు బుద్ధి స్థిరత సంప్రదాయాల యొక్క పరంపర మీద ఆధారపడి ఉంటుంది; ఏ సందర్భంలోనైనా ఈ క్రమం తెగిపోవటం నరాల రోగము ప్రతిచర్యను ఆహ్వానిస్తుంది" (ది లెస్సన్స్ ఆఫ్ హిస్టరీ, 72).

పురాతన లేదా చారిత్రాత్మక కళాఖండాల యొక్క విలువను నిర్ణయించటంలో, గతంలోని విపులమైన విజ్ఞానం మీద ఉంచిన విలువ, పూర్వీకుల చరిత్రకు వాస్తవమైన సంబంధాలు ఉండాలని కోరుకోవటం మరియు /లేదా సాంప్రదాయకమైన విలువ కలిగి ఉన్న వస్తువులు మార్కెట్‌లో లభ్యం కాకపోవటం వంటివి ముఖ్యంగా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి.

కళాత్మకత మరియు నవీకృతం మరియు నూతన కల్పనను కొన్నిసార్లు మౌలికంగా మంచివిగా పేర్కొనబడతాయి, ముఖ్యంగా పాశ్చాత్య పారిశ్రామిక సమాజంలో - అన్నీ నూతనత్వాన్ని అవలంబిస్తాయి మరియు నూతనత్వం నుండి లాభాన్ని పొందే అవకాశంను కూడా కలిగి ఉంటాయి. బెర్ట్రాండ్ రసుల్ ముఖ్యంగా కళాత్మకత గురించి మరియు విజ్ఞానం, వివేకం కన్నా వేగవంతంగా వ్యాప్తి చెందుతోందనేది ఖచ్చితంగా ప్రాణాంతకం అవ్వవలసిన అవసరం లేదని నిరాశావాదంగా ఉన్నారు.

మంచితనం-వ్యతిరేక సిద్ధాంతాలు[మార్చు]

తక్కువ మంచితనం ఉండే సిద్ధాంతాల ఎంపిక[మార్చు]

కొన్నిసార్లు ప్రయత్నాల ద్వారా చెడు యొక్క మూలాన్ని మరియు అది ఏవిధంగా మనుగడలోకి వస్తుందనేది వివరించబడుతుంది. ఈ ప్రయత్నాలు కొన్నిసార్లు మంచితనం యొక్క వివిధ ఆకృతులను అబద్ధంగా వర్ణించే వర్గంలోకి వస్తాయి. కొన్ని పరిశోధనా సంఘాల ఆలోచన ప్రకారం,[citation needed] చెడు అనేది తక్కువ విలువ ఉన్న వస్తువులను, గొప్ప విలువ ఉన్న వస్తువుల ధరలో అధికంగా పొందటం వలన చెడు జరుగుతుందని ఈ ఆలోచన తెలుపుతుంది. ఉదాహరణకి, అత్యాశ పొందాలనే ఆశ నుండే పుడుతుంది, సాధారణంగా ఒక మంచి వస్తువును ఇతరులను పావులుగా చేసి పొందబడతుంది, ఇది చెడ్డ విషయం. ఆహారం నుండి ఆ క్షణంలో పొందే ఆనందం కొరకు అతిగా తినటం వల్ల దీర్ఘకాలంలో మంచి ఆరోగ్యాన్ని నష్టపోవలసి ఉంటుంది. మనస్తత్వశాస్త్రంలో ఇట్లాంటి ప్రక్రియలు అలవాట్ల రూపంలో జరగవచ్చు. అందుచే అట్లాంటి ఏ వస్తువునైనా వెనువెంటనే విలువపరంగా చెడ్డది అని భావించబడదు, కానీ అనేక వస్తువులు అదనంగా ఉండటం వలన, ఇతర ఎన్నో ముఖ్యమైన వాటిని పట్టించుకోకపోవటం వలన చెడు సంభవిస్తుంది.

వీటిని కూడా చూడండి[మార్చు]

Wikiquote-logo-en.svg
వికీవ్యాఖ్యలో ఈ విషయానికి సంబంధించిన వ్యాఖ్యలు చూడండి.
Wikiquote-logo-en.svg
వికీవ్యాఖ్యలో ఈ విషయానికి సంబంధించిన వ్యాఖ్యలు చూడండి.
  • ఆక్సియాలజీ
  • సాధారణ మంచితనం
  • వివరణాత్మక నైతికతలు
  • చెడు
  • ప్రేరక తార్కికం
  • అధి-నైతికతలు
  • మంచి మరియు చెడు యొక్క బాహ్యమైన సిద్ధాంతం
  • చెడు యొక్క సమస్య
  • సర్వోత్కృష్టమైన మంచి
  • పాపం
  • మంచి మరియు చెడు యొక్క విజ్ఞాన వృక్షం
  • విలువ సిద్ధాంతం

సూచనలు[మార్చు]

ప్రత్యేక సూచనలు:

  1. డోనాల్డ్ బ్రౌన్ (1991) మానవ సర్వవ్యాప్తులు . ఫిలడెల్ఫియా, టెంపుల్ విశ్వవిద్యాలయ ముద్రణ (ఆన్‌లైన్ విషయం).
  2. చార్లెస్ H. కహన్, డెమోక్రిటస్ అండ్ ది ఆరిజన్ ఆఫ్ మోరల్ సైకాలజీ , అమెరికా ఫిలాజీ పత్రిక (1985)
  3. చర్చ కొరకు, మోనోకల్చర్ మరియు పెర్మాకల్చర్ యొక్క చర్చలు చూడండి.

సాధారణ సూచనలు

  • అట్కిన్సన్, ఫిలిప్. మంచి మరియు చెడులను గుర్తించటంourcivilisation.com
  • అరిస్టాటిల్ నికోమాచియన్ నైతికతలు . 1998. USA: ఆక్స్‌ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయ ముద్రణ. (1177a15)
  • బెంతం, జెరెమీ. నీతులు మరియు శాసనం యొక్క సిద్ధాంతాలు . 1988. ప్రొమెత్యుస్ బుక్స్.
  • డెవే, జాన్. లెక్కింపు యొక్క సిద్ధాంతం . 1948. చికాగో విశ్వవిద్యాలయ ముద్రణ.
  • డ్యురంట్, ఏరియల్ మరియు W. డ్యురంట్. చరిత్ర పాఠాలు . 1997. MJF బుక్స్. (p72)
  • గార్సియా, జాన్ డేవిడ్. ది మోరల్ సొసైటీ - మరణానికి ఒక వాస్తవమైన ప్రత్యామ్నాయం . 2005. వైట్‌మోర్ పబ్లిషింగ్.
  • గ్రిఫ్ఫిన్, జేమ్స్. మానవ మనుగడ: దాని అర్థం, కొలమానం మరియు నైతిక ప్రాముఖ్యత. 1986. ఆక్స్‌ఫోర్డ్: ఆక్స్‌ఫోర్డ్ యూనివర్సిటీ ప్రెస్.
  • హ్యూమ్, డేవిడ్. మానవ స్వభావం యొక్క ట్రీటైజ్ . 2000. ఆక్స్‌ఫోర్డ్: ఆక్స్‌ఫోర్డ్ యూనివర్సిటీ ప్రెస్.
  • హుర్కా, థామస్. పరిపూర్ణత్వం . 1993. ఆక్స్‌ఫోర్డ్: ఆక్స్‌ఫోర్డ్ యూనివర్సిటీ ప్రెస్.
  • కాంట్, ఇమాన్యూల్. మెటా ఫిజిక్స్ ఆఫ్ మోరల్స్ యొక్క ఆరంభ కృషి . 1996. కేంబ్రిడ్జ్ యూనివర్సిటీ ప్రెస్. మూడవ విభాగం, [446]-[447].
  • రాల్స్, జాన్. న్యాయం యొక్క సిద్ధాంతం . 1999. బెల్క్‌నాప్ ముద్రణ
  • రొమెరో, రైస్. "జస్ట్ బీయింగ్ అ స్టూడెంట్". 2009. ఆస్టిన్ స్టూడెంట్ ప్రెస్.

మూస:Philosophy topics మూస:Ethics