మిస్‍క్యారేజ్

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
Miscarriage
Classification and external resources
ICD-10 O03
ICD-9 634
MedlinePlus 001488
eMedicine topic list
MeSH D000022

మిస్‍క్యారేజ్ లేదా సహజ గర్భవిచ్చిత్తి అనేది పిండం లేదా గర్భస్థ శిశువు జీవించలేని స్థితిలో ఒక గర్భం యొక్క తక్షణ అంతం, ఈ స్థితి సాధారణంగా మానవులలో 24 వారాల గర్భధారణగా నిర్వచించే దానికన్నా మునుపు సంభవిచేది. మిస్‍క్యారేజ్ అనేది గర్భం ప్రారంభంలో ఎదురయ్యే అతి సాధారణ సమస్య.[1]

పరిభాష[మార్చు]

అతి ప్రారంభ గర్భస్రావాలు—LMP (స్త్రీ యొక్క చివరి ఋతుక్రమ కాలం నుండి) ఆరవ వారం కన్నా ముందు సంభవించేవి — వైద్య పరిభాషలో ప్రారంభ గర్భ నష్టం [2] లేదా రసాయన గర్భం గా చెప్పబడతాయి.[3] LMP తరువాత ఆరువారాలపై సంభవించే గర్భస్రావాలు, వైద్య పరిభాషలో వైద్య తక్షణ గర్భస్రావం గా చెప్పబడతాయి.[2]

వైద్య (మరియు పశువైద్య) సందర్భాలలో, "గర్భ విచ్చిత్తి" అనే పదం పిండం మరణం మరియు తొలగింపు లేదా విడుదలతో అంతమయ్యే ఏదైనా గర్భాన్ని సూచించేందుకు వాడతారు, ఇది సమయానుకూలం లేదా ఉద్దేశ పూర్వకంగా తెప్పించినదా అన్న విషయంతో సంబంధం లేదు. కానీ, ఎందరో గర్భస్రావాలు పొందిన స్త్రీలు, వారి అనుభవాన్ని "గర్భ విచ్చిత్తి"గా పేర్కొనడం ఇష్టపడరు, ఎందుకంటే అది సాధారణంగా ఉద్దేశపూర్వకమైన గర్భ విచ్చిత్తి కాబట్టి. ఇటీవలి కాలంలో వైద్య సమాజంలో ఈ పదం బదులుగా మరింత స్పష్టమైన పదం "గర్భస్రావం" అనేది వాడడం గురించి చర్చలు జరుగుతున్నాయి.[4]

గర్భం ధరించిన తరువాత 37వ వారం లోపు నొప్పులు మొదలై బిడ్డ పుట్టడాన్ని "అపరిణత పుట్టుక"గా చెబుతారు, తరువాత వెంటనే బిడ్డ చనిపోయినా కూడా. 50% పిండం/శిశువులు ఎక్కువ కాలం జీవించడం యొక్క సాధ్య పరిమితి సుమారు 24 వారాలు, ఇందులో మధ్యంతర లేదా అత్యధిక నరాల వైకల్యం కేవలం 26 వారాలకు, 50% తగ్గుతుంది.[5] గర్భం తరువాత 21 వారాలు మరియు 5 రోజులకన్నా ముందు జన్మించిన శిశువులు ఎక్కువ కాలం జీవించినట్టూ తెలియకపోయినా,[6] కొన్నిసార్లు గర్భం తరువాత దాదాపు 16వ వారంలో కూడా జన్మించిన శిశువులు, పుట్టిన తరువాత కొన్ని నిముషాల వరకూ జీవించి ఉండవచ్చు.[7]

గర్భం తరువాత సుమారు 20-24 వారాల సమయంలో గర్భాశయం లోపలే మరణించిన పిండాన్ని "నిశ్చలమైన పుట్టుక"గా చెబుతారు; ఖచ్చితమైన గర్భధారణ కాలపు నిర్వచనం ప్రతి దేశానికీ మాఋతుంది. అపరిణత పుట్టుకలు లేదా నిశ్చలమైన పుట్టుకలు సాధారణంగా గర్భస్రావాలుగా పరిగణించబడవు, కానీ ఈ సంఘటనలలో పదాల ఉపయోగాలు మరియు కారణాలు ముడిపడి ఉండవచ్చు.

ఒక పిండం యొక్క గర్భస్రావాన్ని ఇంకా ఇంట్రాయుటెరిన్ ఫీటల్ డెత్ (IUFT)గా చెబుతారు.

వర్గీకరణ[మార్చు]

ఒక గర్భ విచ్చిత్తి ప్రమాదం యొక్క వైద్య పరిభాషలో సాధ్యత కన్నా మునుపు ఎటువంటి రక్తస్రావం కనిపించినపుడు, తదుపరి పరిశీలనకు గురిచేయాల్సిన స్థితిని వివరించడం జరుగుతుంది. పరీక్షలో పిండం క్షేమంగా ఉన్నట్టూ మరియు ఇతర సమస్యలు లేక గర్భం కొనసాగించవచ్చునని తెలియవచ్చు. అల్ట్రా సౌండ్ స్కాన్లలో ఒక చిన్న సబ్-కోరియానిక్ హెమటోమా కనిపించినపుడు, పడక విశ్రాంతి తీసుకోవడం వలన గర్భం కొనసాగే అవకాశాలు ఉన్నాయని సూచించబడింది.[8]

ప్రత్యామ్నాయంగా కొనసాగని గర్భాలకు ఈ క్రింది పదాలను వాడతారు:

  • ఒక ఖాళీ తిత్తి అనేది, గర్భధారణ తిత్తి సామాన్యంగా అభివృద్ది చెందుతూ, గర్భానికి చెందినా పిండపు భాగం అసలు లేకపోవడం లేదా మరీ ప్రారభంలోనే పెరగడం ఆగిపోవడం అనే పరిస్థితిని సూచిస్తుంది. ఈ పరిస్థితిని తెలిపే ఇతర పదాలు, నిర్మూలిత అండం మరియు పిండ-రహిత గర్భం .
  • ఒక అనివార్య గర్భ విచ్చిత్తి అనేది గర్భాశయ ద్వారం అప్పటికే వెడల్పై ఉండడం,[9] కానీ పిండం వెలికిరాని స్థితిని తెలుపుతుంది. ఇది సామాన్యంగా ఒక పూర్తి గర్భ విచ్చిత్తిగా పరిణతి చెందుతుంది. పిండం గుండె చప్పుడు ఆగినట్టూ కనిపించవచ్చు, కానీ ఇది లక్షణాలలో ఒకటి కాదు.
  • ఒక పూర్తి గర్భ విచ్చిత్తి అనేది, గర్భధారణకు చెందిన అన్నీ వెలికి రావడం. గర్భధారణ ఉత్పత్తులు అనేవి ట్రోఫోబ్లాస్ట్, కోరియానిక్ విల్లై, జేస్టేషనల్ శాక్, యోక్ శాక్, మరియు ఫీటల్ పోల్ (ఎంబ్రయో); లేదా గర్భం తరువాత పిండం, అంబిలికల్ కార్డ్, ప్లసేంటా, అమ్నియాటిక్ ద్రవం, మరియు అమ్నియాటిక్ పొరలై ఉండవచ్చు.
  • ఒక అసంపూర్ణ గర్భ విచ్చిత్తి అనేది టిష్యూ వెలికి వచ్చినా, కొంత గర్భాశయంలో ఉండిపోయినప్పుడు సంభవిస్తుంది.[10]
  • ఒక తప్పిన గర్భ విచ్చిత్తి అనేది పిండం లేదా గర్భస్థ శిశువు చనిపోయి, గర్భస్రావం జరగనప్పుడు సంభవిస్తుంది. దీనిని ఇంకా ఆలస్యమైనా లేదా తప్పిన గర్భస్రావం గా చెబుతారు.

ఈ క్రింది రెండు పదాలూ గర్భస్రావం యొక్క విస్తృత సమస్యలు లేదా పరిణామాలను పరిగణిస్తాయి:

  • ఒక కుళ్ళిన గర్భ విచ్చిత్తి అనేది తప్పిన లేదా అసంపూర్తి గర్భ విచ్చిత్తిలోని టిష్యూ కుళ్ళినప్పుడు సంభవిస్తుంది. గర్భాశయం పాడు కావడం వలన ఈ కుళ్లడం అనేది (సేప్టికేమియా) విస్తరించే అపాయం ఉంది మరియు ఇది స్త్రీ యొక్క జీవితానికి ఎంతో అపాయకరం.
  • రికరెంట్ ప్రేగ్నన్సీ లాస్ (RPL) లేదా ఆవృత గర్భస్రావం (వైద్యపరంగా వాడుకగా గర్భ విచ్చిత్తి అంటారు) అనేది వరుసగా మూడు గర్భస్రావాలు కావడం. గర్భస్రావంతో అంతమయే గర్భాల నిష్పత్తి 15% అయినప్పుడు,[11] రెండు వరుస గర్భస్రావాల అవకాశం 2.25% మరియు మూడు వరుస గర్భస్రావాల అవకాశం 0.34%. రికరెంట్ ప్రేగ్నన్సీ లాస్ సంభవించడం 1%.[11] రెండు గర్భస్రావాలు కలిగిన అధిక శాతం (85%) స్త్రీలు, తరువాత గర్భం దాల్చి మామూలుగానే కొనసాగడం జరుగుతుంది.

ఒక గర్భస్రావం యొక్క భౌతిక లక్షణాలు గర్భం యొక్క కాలపరిమితిని అనుసరించి మారతాయి:[12]

  • ఆరు వారాల వరకూ కేవలం కొద్దిగా రక్తం గడ్డకట్టడం ఉండవచ్చు, ఇది బహుశా కొద్దిగా పట్టివేయడం లేదా ఋతుక్రమపు నొప్పిలా ఉండవచ్చు.
  • 6 నుండి 13 వారాల వ్యవధిలో గర్భస్థ శిశువు లేదా పిండం, మరియు ప్లసేంటా చుట్టూ గడ్డకట్టడం జరగవచ్చు, ఇందులో సుమారు 5 సెం.మీ పరిమాణంలో ఉండేవి పూర్తి గర్భస్రావానికి మునుపే వెలుపలికి రావచ్చు. ఈ ప్రక్రియ కొన్ని గంటలలో జరగవచ్చు లేదా కొన్ని రోజుల వరకూ అప్పుడప్పుడూ జరగవచ్చు. లక్షణాలు విస్తారంగా మారవచ్చు మరియు ఇందులో బహుశా శారీరక అసౌకర్యం కారణంగా వాంతులు మరియు విరేచనాలు సంభవించవచ్చు.
  • 13 వారాల తరువాత పిండం సునాయాసంగా గర్భాశయం నుండి వెలికి రావచ్చు, కానీ ప్లసేంటా మాత్రం పూర్తిగా లేదా పాక్షికంగా గర్భాశయం లోనే ఉండిపోవచ్చు, దీని కారణంగా అసంపూర్ణ గర్భ విచ్చిత్తి సంభవించవచ్చు. రక్తస్రావం, పట్టుకు పోవడం మరియు నొప్పి వంటి భౌతిక సంకేతాలు ప్రారంభ గర్భస్రావంతో పోలి ఉండవచ్చు, కానీ కొన్నిసార్లు మరింత తీవ్రంగా మరియు ప్రసూతి నొప్పుల లాగా రావచ్చు.

వ్యాధి సంకేతాలు మరియు లక్షణాలు[మార్చు]

గర్భస్రావం యొక్క అతి సామాన్య లక్షణం రక్తస్రావం;[13] గర్భం సమయంలో రక్తస్రావాన్ని గర్భ విచ్చిత్తి ప్రమాదం గా పేర్కొనవచ్చు. గర్భం సమయంలో రక్తశ్రావానికి వైద్య చికిత్స చేయించుకునే స్త్రీలలో, సుమారు సగం మందికి గర్భస్రావం జరుగుతుంది.[14] రక్తస్రావం కాకుండా ఇతర లక్షణాలు గణాంకపరంగా గర్భస్రావంతో సంబంధం కలిగినవి కావు.[13]

గర్భస్రావం అనేది అల్ట్రా-సౌండ్ పరీక్ష లేదా సీరియల్ హ్యూమన్ కోరియానిక్ గోనడోట్రోపిన్ (HCG) పరీక్షలో కూడా తెలియవచ్చు. ART పద్ధతుల ద్వారా గర్భం దాల్చిన స్త్రీలు, మరియు గర్భస్రావం చరిత్ర ఉన్న స్త్రీలలో, జాగ్రత్తగా పరిశీలించడం ద్వారా అటువంటి పరిశీలనలు లేనివారికన్నా త్వరగా గర్భస్రావం కనిపెట్టవచ్చు.

సహజంగా పూర్తికాని అసాధ్య గర్భాలను నమోదు చేయడం అనే ఎన్నో వైద్య అవకాశాలు ఉన్నాయి.

మానసికమైనవి[మార్చు]

ఒక గర్భస్రావం నుండి స్త్రీ శారీరకంగా త్వరగా కోలుకోవచ్చు, కానీ సాధారణంగా తల్లిదండ్రులు మానసికంగా కోలుకోవడానికి ఎక్కువ కాలం పట్టవచ్చు. ఈ విషయంలో ప్రజల్లో చాలా తేడాలున్నాయి: కొందరు కొన్ని నెలల తరువాత కోలుకుంటే, కొందరు ఒక సంవత్సరం పైగా తీసుకుంటారు. మరికొందరు విముక్తులుగా భావించవచ్చు లేదా ఇతరులు తక్కువ చెడు ఉద్వేగాలకు లోనుకావచ్చు. గర్భస్రావం జరిగిన స్త్రీలపై ఒక ప్రశ్నాపత్రం (GHQ-12 జనరల్ హెల్త్ క్వశ్చనేర్) పరిశోధన ప్రకారం, గర్భస్రావం జరిగిన స్త్రీలలో సగం (55%), గర్భస్రావం జరిగిన వెంటనే గణనీయంగా మానసిక ఒత్తిడిని చూపగా, 3 నెలల కాలంలో 25%; 6 నెలల కాలంలో 18%, మరియు 1 సంవత్సరం తరువాత 11% చూపడం జరిగింది.[15]

గర్భస్రావ శిశువులకు శ్మశానం

ఈ బాధకు చెందిన ప్రక్రియకు గురయ్యే వారిలో, అది తరచూ బిడ్డ పుట్టినా, చనిపోయిన స్థాయిలో ఉంటుంది. కోల్పోయిన భావానికి పిండం ఎంత తక్కువ కాలం గర్భంలో ఉన్న విషయానికీ సంబంధం ఉండకపోవచ్చు. గర్భం ధరించిన విషయం తెలిసినప్పటి నుండి, తల్లిదండ్రులు గర్భస్థ శిశువు లేదా పిండంతో బంధాన్ని పెంచుకోవచ్చు. ఆ గర్భం ఫలవంతం కానపుడు, భవిష్యత్తుకు చెందిన కలలు, కల్పనలు మరియు పతకాలు తీవ్రంగా బాధింపబడతాయి.

కోల్పోయిన భావం కన్నా, ఇతరులు అర్థం చేసుకోకపోవడం అనేది తరచూ ముఖ్యమైనది. వారుగా గర్భస్రావం ఎదుర్కొని వారు ఏం జరిగిందో అర్థం చేసుకుని సానుభూతి చూపడం, మరియు అది ఎంత విషాదాన్ని కలుగాజేస్తుందో అర్థం చేసుకోవడం కష్టం. ఇందువలన తల్లిదండ్రులు కోలుకోవడం పట్ల అవాస్తవ ఊహలు ఏర్పడవచ్చు. సంభాషణలో గర్భం మరియు గర్భస్రావం అనేవి రావడం కష్టం, ఎందుకంటే ఆ విషయం ఎంతో బాధాకరమైనది. ముఖ్యంగా స్త్రీ ఒంటరినన్న భావాన్ని అనుభవించవచ్చు. వైద్య వృత్తి నుండి అసంబద్ధమైన లేదా కఠినమైన సమాధానాలు ఒత్తిడి మరియు బాధను పెంచవచ్చు, కాబట్టి కొన్ని సందర్భాలలో ఒక ప్రామాణిక పద్ధతిని ఏర్పరిచే ప్రయత్నాలు జరిగాయి.[16]

గర్భస్రావం అనుభవించిన తల్లిదండ్రులకు గర్భిణీ స్త్రీలు మరియు అప్పుడే పుట్టిన శిశువుల మధ్య తిరుగాడడం కూడా ఎంతో బాధాకరం. కొన్నిసార్లు ఇందు వలన స్నేహితులు, పరిచయస్తులు మరియు కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడడం మరింత కష్టంగా మాఋతుంది.[17]

కారణాలు[మార్చు]

గర్భస్రావాలు ఎన్నో కారణాల వలన సంభవించవచ్చు, వీటన్నిటినీ గుర్తించలేము. ఈ కారణాలలో కొన్ని జన్యుపరమైనవి, గర్భాశయ లేదా హార్మోనుల అసాధారణత, ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థలో లోపాలు మరియు టిష్యూ తిరస్కరణ వంటివి.

ప్రథమ త్రైమాసికం[మార్చు]

గర్భధారణ నుండి సుమారు ఆరు వారాల సమయంలో సంపూర్ణ గర్భస్రావం, అంటే, చివరి ఋతుక్రమ కాలం(లాస్ట్ మెన్స్ట్రల్ పీరియడ్)(LMP) నుండి ఎనినిది వారాలు

ఎక్కువగా వైద్యపరంగా కనిపించే గర్భస్రావాలు (వివిధ పరిశోధనలలో మూడింట రెండు వంతుల నుండి నాలుగింట మూడు వంతులు) మొదటి త్రైమాసికంలో సంభవిస్తాయి.[18][19]

మొదటి 13 వారాల్లో గర్భస్రావమైన గర్భస్థ శిశువులలో సగానికి పైగా క్రోమోజోముల అసాధారణతలు కనిపిస్తాయి. ఒక జన్యుపర సమస్య కలిగిన గర్భం, గర్భస్రావంతో ముగిసేందుకు 95% అవకాశం ఉంది. చాలావరకూ క్రోమోజోముల సమస్యలు యాదృచ్చికంగా సంభవిస్తాయి, వీటికి తల్లిదండ్రులతో సంబంధం ఉండదు, మరియు ఇవి తిరిగి సంభవించే అవకాశం తక్కువ. తల్లిదండ్రుల జన్యువుల కారణంగా క్రోమోజోముల సమస్యలు, కూడా, ఉత్పన్నం కావచ్చు. ఇది సాధారణంగా మళ్ళీ మళ్ళీ సంభవించే గర్భస్రావాల విషయంలో, లేదా తల్లిదండ్రులలో ఒకరు పుట్టుక లోపాలు కలిగిన పిల్లలు లేదా ఇతర బంధువులను కలిగి ఉన్న పక్షంలో, కారణం కావచ్చు.[20] ఎక్కువ వయసు కలిగిన తల్లిదండ్రులలో జన్యు సమస్యలు ఉత్పన్నమాయే అవకాశం ఎక్కువ; ఎక్కువ వయసు కలిగిన స్త్రీలలో గర్భస్రావం ఎక్కువగా జరిగేందుకు ఇది కారణం కావచ్చు.[21]

ప్రారంభంలో గర్భస్రావం కావడానికి మరొక కారణం ప్రోజేస్టిరాన్ లోపం కావచ్చు . ఋతుక్రమంలో రెండవ సగంలో (లూటియల్ దశ) తక్కువ ప్రోజేస్టిరాన్ స్థాయిలు కలిగిన స్త్రీలకు గర్భం యొక్క మొదటి త్రైమాసికంలో తీసుకునేందుకు ప్రోజేస్టిరాన్ మందులు ఇవ్వవచ్చు.[20] కానీ, ఎలాంటి పరిశోధనలోనూ సాధారణ ప్రథమ త్రైమాసిక ప్రోజేస్టిరాన్ మందుల కారణంగా గర్భస్రావం అపాయం తగ్గుతుందని తెలియలేదు,[22] మరియు లూటియల్ దశలోని సమస్యలను గుర్తించి గర్భస్రావం కలిగిస్తున్నాయని చెప్పడం కూడా ప్రశ్నింపబడింది.[23]

ద్వితీయ త్రైమాసికం[మార్చు]

రెండవ త్రైమాసికంలో 15% వరకూ గర్భ నష్టాలు గర్భాశయ నిర్మాణలోపం, గర్భాశయంలో పెరుగుదల (ఫైబ్రాయిడ్లు), లేదా గర్భాశయ ద్వారా సమస్యల వలన సంభవిస్తాయి.[20] ఈ పరిస్థితులు ఇంకా అపరిణత పుట్టుకకూ దారితీయవచ్చు.[18]

ఒక పరిశోధనలో రెండవ త్రైమాసికంలో 19% నష్టాలు అంబిలికల్ కార్డ్ సమస్యల వలన కలుగుతాయని తెలిసింది. ప్లసేంటాతో సమస్యలు కూడా గణనీయంగా తరువాతి స్థాయి గర్భస్రావాలకు కారణం కావచ్చు.[24]

సాధారణ హాని కారకాలు[మార్చు]

ఒక పిండం కన్నా ఎక్కువ కలిగిన గర్భాలలో గర్భస్రావం అపాయం ఎక్కువ.[20]

అనియంత్రిత మధుమేహం కారణంగా గర్భస్రావం అపాయం ఎంతగానో పెరుగుతుంది. నియంత్రిత మధుమేహం కలిగిన స్త్రీలలో గర్భస్రావం అపాయం మరీ ఎక్కువ కాదు. గర్భం సమయంలో కూడా మధుమేహం వృద్ది చెందవచ్చు (గర్భధారణ మధుమేహం) కాబట్టి, ప్రసవ-పూర్వ సంరక్షణలో ముఖ్య భాగం ఈ వ్యాధి సంకేతాలను పరిశీలించడం.[20]

పాలీసిస్టిక్ ఓవరీ సిండ్రోం అనేది గర్భస్రావం అపాయ కారకం, ఇందువలన PCOS కలిగిన స్త్రీలలో 30-50% మందిలో మొదటి త్రైమాసికంలో గర్భస్రావం జరుగుతుంది. రెండు పరిశోధనల్లో తెలిసిన ప్రకారం, మెట్-ఫార్మిన్ మందుతో చికిత్స PCOS కలిగిన స్త్రీలలో గర్భస్రావం అవకాశాల్ని తగ్గిస్తుంది (నియంత్రిత బృందాలలో మెట్-ఫార్మిన్-చికిత్స పొందిన బృందంలో సుమారు మూడింట ఒక వంతు గర్భస్రావం సంభవించింది).[25] కానీ, ఒక 2006 సమీక్షలో, గర్భం సమయంలో మెట్-ఫార్మిన్ చికిత్స భద్రతకు సరైన రుజువు కాదు కనుక, ఈ మందుతో చికిత్సను మామూలుగా కొనసాగించడం లేదు.[26]

గర్భం సమయంలో అధిక రక్త పోటు, ప్రీ-ఎక్లంప్సియాగా పిలువబడేది, కొన్నిసార్లు వృద్ది చెందే పిండం యొక్క అసంబద్ధ వ్యాధినిరోధక ప్రతిచర్య వలన సంభవిస్తుంది, మరియు గర్భస్రావం అపాయానికి సంబంధించింది. అదే విధంగా, మళ్ళీ మళ్ళీ గర్భస్రావాల చరిత్ర కలిగిన స్త్రీలకు ప్రీ-ఎక్లెంప్సియా వచ్చే అవకాశం ఉంది.[27]

తీవ్రమైన హైపోథైరాయిడిజం యొక్క సందర్భాలలో గర్భస్రావం అపాయం పెరుగుతుంది. హైపో-థైరాయిడిజం తక్కువగా ఉన్న సందర్భాలలో గర్భస్రావాలపై ప్రభావం నిరూపింపబడలేదు. కొన్ని వ్యాధినిరోధక పరిస్థితులు, ఉదాహరణకు ఆటోఇమ్యూన్ వ్యాధి వంటివి గర్భస్రావం అపాయాన్ని పెంచుతాయి.[20]

కొన్ని రోగాలు (రుబెల్లా, క్లామీడియా మరియు ఇతరాలు వంటివి) గర్భస్రావం అపాయాన్ని పెంచుతాయి.[20]

పొగాకు (సిగరెట్టు) త్రాగేవారికీ గర్భస్రావం అపాయం ఎక్కువగా ఉంటుంది.[28] తండ్రి సిగరెట్టు త్రాగేవాడైనా కూడా గర్భస్రావం జరిగే అవకాశం ఎక్కువ.[2] భర్తలపై పరిశోధనలో, రోజుకు 20 సిగరెట్ల కన్నా తక్కువ త్రాగే భర్తలకు 4% ఎక్కువ అపాయం ఉండగా, రోజుకు 20 లేదా ఎక్కువ త్రాగే భర్తలకు 81% ఎక్కువ అపాయం ఉన్నట్లు తేలింది.

కొకైన్ వాడకం కూడా గర్భస్రావం అవకాశాన్ని పెంచుతుంది.[28] శారీరక ట్రామా, వాతావరణ టాక్సిన్లకు గురికావడం, మరియు గర్భధారణ సమయంలో IUD వాడకం కూడా గర్భస్రావం అపాయాన్ని పెంచుతాయి.[29]

ఒత్తిడి తగ్గించే మందులు, ముఖ్యంగా పరోక్సేటిన్ మరియు వేన్లఫక్సిన్ కూడా సహజ గర్భ విచ్చిత్తికి దారితీయవచ్చు.[30][31]

దస్త్రం:Age-and-miscarriage.png
20 సంవత్సరాల వయసు తరువాత గర్భస్రావాల సంఖ్య పెరుగుతుంది

తల్లి వయసు ఒక ప్రధాన అపాయ కారకం. గర్భస్రావం అవకాశాలు 20 ఏళ్ళ వయసు తరువాత ఎప్పటికీ పెరుగుతూ పోతాయి. [32][33]

సందేహాస్పద హాని కారకాలు[మార్చు]

అధికంగా గర్భస్రావం సంభవించడానికి ఎన్నో కారణాలు చెప్పబడ్డాయి, కానీ అవి గర్భస్రావాలను కలిగిస్తాయా అన్నది ప్రశ్నార్థకం. ఇందులో ఎలాంటి యథాలాప యాంత్రికత లేదు, సంబంధం చూపే పరిశోధనలు భవిష్యత్తుకు చెందడం కన్నా (స్త్రీ గర్భం దాల్చక మునుపే పరిశోధన ప్రారంభించడం), గతానికి చెందినవి కావచ్చు (పరిశోధనను గర్భస్రావాలు జరిగిన తరువాత జరపడం వలన పక్షపాతం ప్రవేశించవచ్చు) లేదా రెండూ కావచ్చు.

నౌజియా అండ్ వామిటింగ్ అఫ్ ప్రేగ్నన్సీ (NVP, లేదా మార్నింగ్ సిక్-నెస్) అనేవి గర్భస్రావం అపాయం తగ్గించేవి. ఈ సంబంధాన్ని వివరించడానికి ఎన్నో సిద్ధాంతాలు చెప్పబడినా, ఏదీ విస్తారంగా స్వీకరింపబడలేదు.[34] గర్భం సమయంలో ఒక స్త్రీ ఆహారం తీసుకోవడం మరియు ఇతర చర్యలను NVP మార్చే అవకాశం ఉన్నందున, గర్భస్రావం యొక్క కారణాలని పరిశీలించేప్పుడు అయోమయం చెందే అవకాశం ఉంది.

అటువంటి ఒక కారణం వ్యాయామం. 92,000 కు పైగా గర్భిణీ స్త్రీలపై పరిశోధన ప్రకారం, చాలా రకాల వ్యాయామం (ఈత మినహా) 18 వారాల లోపు గర్భస్రావం అపాయం పెంచడంతో సంబంధం కలిగి ఉంది. వ్యాయామంపై వెచ్చించే సమయం పెంచడం గర్భస్రావం అపాయాన్ని పెంచుతుంది: సుమారు 10% అపాయం, వారానికి 1.5 గంటల వ్యాయామంతో ముడిపడి ఉంది, మరియు వారానికి 7 గంటలపైగా వ్యాయామం ద్వారా అపాయం 200% పెరుగుతుంది. అధిక-ప్రభావం చూపే వ్యాయామం ప్రత్యేకంగా అపాయాన్ని పెంచుతుంది. గర్భం దాల్చిన 18వ వారం తరువాత, వ్యాయామం మరియు గర్భస్రావం అవకాశం మధ్య సంబంధం లేదని తెలిసింది. అధికశాతం గర్భస్రావాలు పరిశోధనకు స్త్రీలు తీసుకోబడినప్పుడే సంభవించాయి, మరియు గర్భం సమయంలో తలతిరగడం లేదా గర్భం దాల్చడానికి మునుపటి వ్యాయామం అలవాట్ల గురించి సమాచారం సేకరించలేదు.[35]

కెఫీన్ తీసుకోవడం కూడా గర్భస్రావం అవకాశంతో సంబంధం కలిగి ఉన్నట్లు తెలిసింది, కనీసం ఎక్కువగా తీసుకోవడం. 2007 పరిశోధనలో 1,000 కి పైగా గర్భిణీ స్త్రీలను పరిశీలించిన తరువాత, అసలు కెఫీన్ తీసుకొని స్త్రీలలో 13% తో పోల్చినప్పుడు, రోజుకు 200 mg లేదా ఎక్కువ కెఫీన్ తీసుకున్న స్త్రీలలో 25% గర్భస్రావం అవకాశాలు ఉన్నట్లు తెలిసింది. 200 mg కెఫీన్, 10 oz (300 mL) కాఫీ లేదా 25 oz (740 mL) టీలో లభిస్తుంది. ఈ పరిశోధన గర్భ-సంబంధ నౌజియా మరియు వామిటింగ్ (NVP లేదా మార్నింగ్ సిక్-నెస్) ను నియంత్రించింది: అధికంగా కెఫీన్ వాడే స్త్రీలలో, NVP ప్రభావంతో సంబంధం లేకుండా అధికంగా గర్భస్రావం సంభవించింది. సుమారు సగం గర్భస్రావాలు, పరిశోధనకు స్త్రీలు తీసుకోబడినప్పుడే సంభవించాయి.[36] రెండవ 2007 పరిశోధనలో, సుమారు 2,400 గర్భిణీ స్త్రీలను పరిశీలించినపుడు రోజుకు 200 mg కెఫీన్ తీసుకోవడం అధిక గర్భస్రావం అవకాశాలకు కారణం కాదు అని తెలిసింది (ఈ పరిశోధనలో ప్రారంభ గర్భం సమయంలో రోజుకు 200 mg కన్నా ఎక్కువ త్రాగే స్త్రీలను పరిగణించలేదు).[37] ఒక ఊహాత్మక బృందం పరిశీలన 2009లో అపాయం పెరగలేదని చూపింది.[38]

వ్యాధి నిర్ధారణ[మార్చు]

ఒక గర్భస్రావం, అల్ట్రాసౌండ్ ద్వారా మరియు వెలికి వచ్చిన టిష్యూ పరీక్ష ద్వారా ద్రువపరచవచ్చు. గర్భస్రావం యొక్క పూర్తి లేదా సూక్ష్మ ప్రయోగాత్మక లక్షణాలను చూసేప్పుడు, గర్భధారణ ఉత్పత్తుల కోసం చూడడం జరుగుతుంది. సూక్ష్మంగా, ఇవి విల్లై, ట్రోఫోబ్లాస్ట్, పిండం భాగాలు, మరియు ఎండోమెట్రియంలో గర్భధారణ నేపథ్య మార్పులు. అసాధారణ క్రోమోజోం అమరికల కొరకు జన్యు పరీక్షలు కూడా జరుపవచ్చు.

నిర్వహణ[మార్చు]

గర్భం ప్రారంభంలో రక్తం నష్టపోవడం అనేది గర్భస్రావం మరియు ఎక్టోపిక్ ప్రేగ్నన్సీలలో అతి సామాన్య లక్షణం. నొప్పి, గర్భస్రావంతో బలమైన సంబంధం కలిగి ఉండదు, కానీ ఎక్టోపిక్ ప్రేగ్నన్సీలో సామాన్య లక్షణం.[13] తీవ్రమైన రక్త నష్టం, నొప్పి, లేదా రెండూ ఉన్నప్పుడు, ట్రాన్స్-వెజైనల్ అల్ట్రాసౌండ్ చేస్తారు. అల్ట్రాసౌండ్ ద్వారా సాధ్యమైన గర్భాశయాంతర గర్భం కనిపించనపుడు, సీరియల్ βHCG పరీక్షలు జరిపి ఎక్టోపిక్ ప్రేగ్నన్సీ అవకాశం నిర్మూలించాలి, ఎందుకంటే అది జీవితానికే అపాయకరం.[39][40]

రక్తస్రావం తక్కువగా ఉంటె, వైద్యుడిని సంప్రదించడం మంచిది. రక్తస్రావం అధికంగా ఉండి, ఎక్కువ నొప్పి, లేదా జ్వరం ఉన్నప్పుడు, అత్యవసర వైద్య సేవ అందించడం మంచిది.

పూర్తి గర్భ విచ్చిత్తి నిర్ధారించినపుడు చికిత్స అవసరం లేదు (ఎక్టోపిక్ ప్రేగ్నన్సీ కానంత వరకూ). అసంపూర్ణ గర్భ విచ్చిత్తి, ఖాళీ తిత్తి, లేదా తప్పిన గర్భ విచ్చిత్తి సందర్భాలలో, మూడు చికిత్సా విధానాలు ఉన్నాయి:

  • చికిత్స లేకుండా (పర్యవేక్షక నిరీక్షణ), ఇలాంటి సందర్భాలలో రెండు నుండి ఆరు వారాలలో సహజంగా చాలా వరకూ (65–80%) జరుగుతాయి.[41] ఈ మార్గం ద్వారా ఔషధాలు మరియు శస్త్రచికిత్సల దుష్ప్రభావాలు తప్పించవచ్చు.[42]
  • వైద్య నిర్వహణ సామాన్యంగా మీసోప్రోస్తోల్ వాడకం ద్వారా (ప్రోస్టాగ్లాండిన్, బ్రాండ్ పేరు సైటోటెక్) గర్భస్రావం పూర్తి కావడాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది. సుమారు 95% సందర్భాలలో మీసోప్రోస్తోల్ చికిత్స కొన్ని రోజులలో పూర్తవుతుంది.[41]
  • శస్త్ర చికిత్స (ఎంతో సామాన్యంగా వాక్యూం ఆస్పిరేషన్, కొన్ని సార్లు దీనిని D&C లేదా D&E గా చెబుతారు) గర్భస్రావం పూర్తి చేయడానికి త్వరిత మార్గం. ఇందువలన రక్తస్రావం సమయం మరియు పరిమాణం తగ్గుతాయి, మరియు గర్భస్రావం ద్వారా సంభవించే శారీరక బాధకు ఇది అత్యుత్తమ చికిత్స.[41] ఆవృత గర్భస్రావం లేదా తరువాతి-సమయంలో గర్భ నష్టం సందర్భాలలో, ప్రయోగశాల పరీక్షకు టిష్యూ శాంపిల్స్ సేకరించడానికి D&C అత్యుత్తమ మార్గం. కానీ, D&C లో సమస్యలు ఉత్పన్నమయే అపాయం ఎక్కువ, ఇందులో గర్భాశయ ద్వారం మరియు గర్భాశయానికి గాయం, గర్భాశయం చీరుకుపోవడం, మరియు గర్భాశయం లోపలి పొరపై మచ్చలు ఏర్పడే అవకాశం ఉంటాయి. భవిష్యత్తులో పిల్లలు కావాలనుకుని, వారి గర్భాశయానికి అపాయం జరగకూడదని భావించే స్త్రీలకు ఇది చాలా ముఖ్యమైన పరిగణన విషయం.

సాంక్రమిక రోగ విజ్ఞానం[మార్చు]

గర్భస్రావం ఉండడం నిర్దారించడం కష్టం. ఎన్నో గర్భస్రావాలు గర్భం యొక్క ప్రారంభ దశలో, స్త్రీ తాను గర్భవతినన్న విషయం తెలుసుకునేలోపు జరుగుతాయి. గర్భస్రావం జరిగిన స్త్రీలకు ఇంటివద్ద చికిత్స అర్థం, ఎన్నో సందర్భాలను గర్భస్రావం గణాంకాలు చూడలేవు.[14] అతి సున్నిత ప్రారంభ గర్భ పరీక్షలు జరిపిన ఊహాత్మక పరిశోధనల వలన తెలిసిందేమిటంటే LMP (స్త్రీ యొక్క చివరి ఋతుక్రమ కాలం) తరువాత ఆరవ వారానికి 25% గర్భాలు గర్భస్రావం పాలవుతాయి.[43][44] వైద్యపరమైన గర్భస్రావాలు (LMP తరువాత ఆరవ వారంపై జరిగేవి) 8% గర్భాలలో సంభవిస్తాయి.[44]

గర్భస్రావం అపాయం గణనీయంగా LMP తరువాత 10వ వారానికి, అంటే, పిండం దశ ప్రారంభమైనపుడు తగ్గుతుంది.[45] LMP తరువాత 8.5 వారాలు మరియు పుట్టుక మధ్య నష్టం జరిగే అవకాశాలు సుమారు రెండు శాతం; నష్టం అనేది “గర్భస్థ శిశువు కాలం అనటానికి దాదాపు సంపూర్ణమవుతుంది."[46]

గర్భస్రావం సంభవించడం, తల్లిదండ్రుల వయసుతో పాటు గణనీయంగా పెరుగుతుంది. ఒక పరిశోధన ప్రకారం, 25–29 ఏళ్ళ వయసులో ఉన్న పురుషుల కన్నా, 25 ఏళ్ళ వయసులో ఉన్న పురుషుల ద్వారా సంక్రమించిన గర్భాలు 40% తక్కువగా గర్భస్రావంలో ముగుస్తాయని తెలిసింది. అదే పరిశోధనలో 25–29-ఏళ్ళ వయసు మగవారి కన్నా 40 ఏళ్ళ పైబడిన పురుషుల ద్వారా కలిగిన గర్భాలు 60% ఎక్కువగా గర్భస్రావంలో ముగిసే అవకాశం ఉందని తెలిసింది.[47] మరొక పరిశోధన ప్రకారం ఎక్కువ వయసున్న పురుషుల ద్వారా సంక్రమించిన గర్భాలలో గర్భస్రావం అవకాశం పెరగడం మొదటి త్రైమాసికంలో కనిపిస్తుంది.[48] ఇంకా ఒక పరిశోధనలో, 45 ఏళ్ళ వయసుగల స్త్రీలలో, సుమారు 800% (ఆ పరిశోధనలో 20–24 వయసు సమూహంతో పోల్చినప్పుడు) అపాయం అవకాశం ఉంటుందని తెలిసింది, వారిలో 75% గర్భాలు గర్భస్రావంలో ముగిసినట్టూ తెలిసింది.[49]

ఇతర జంతువులలో[మార్చు]

గర్భస్రావం అనేది గర్భం దాల్చే అన్ని జంతువులలోనూ సంభవిస్తుంది. మానవులు కాని జంతువులలో గర్భస్రావానికి ఎన్నో రకాల ప్రమాద కారకాలు గుర్తింపబడ్డాయి. ఉదాహరణకు, గొర్రెలలో, ఇది ద్వారాల వద్ద గుంపుగా ఏర్పడడం వలన, లేదా కుక్కలచే తరమబడడం వలన జరగవచ్చు.[50] ఆవులలో, గర్భస్రావం (అంటే సహజ గర్భ విచ్చిత్తి) సంక్రమణ వ్యాధి ద్వారా, ఉదాహరణకు బ్రుసెల్లోసిస్ లేదా కాంపీలోబాక్టర్ వంటివి, సంభవించవచ్చు, కానీ తరచూ దీనిని టీకాల ద్వారా నియంత్రించవచ్చు.[51] ఇతర వ్యాధులు కూడా జంతువులలో గర్భస్రావం కలిగిస్తాయని తెలిసింది. సహజ గర్భ విచ్చిత్తి అనేది గర్భం దాల్చిన ప్రయరీ వోల్స్ లో వాటి భాగస్వామిని తీసి వేయడం మరియు అవి ఇతర మగ జంతువుతో సాహచర్యం చేయడం ద్వారా జరుగుతుంది, [52] బ్రూస్ ప్రభావం యొక్క ఒక ఉదాహరణ, కానీ ఈ ప్రభావం ప్రయోగశాలకన్నా తక్కువగా సహజ వాతావరణంలో కనబడుతుంది.[53] సహజ గర్భ విచ్చిత్తి కలిగిన ఆడ ఎలుకలు, గర్భ విచ్చిత్తి కన్నా మునుపు అపరిచిత మగ ఎలుకలతో సమయం గడిపినట్టూ గమనించడం జరిగింది.[54]

ICD10 codes[మార్చు]

# !!
  • వాడుకగా గర్భస్రావం
  • అసంపూర్ణ గర్భస్రావం
  • తప్పిన గర్భస్రావం
  • గర్భస్రావ ప్రమాదం
# !! N96
O03.0-O06.4
O02.1
O20.0

వీటిని కూడా చూడండి.[మార్చు]

సూచనలు[మార్చు]

  1. Petrozza, John C (August 29, 2006). "Early Pregnancy Loss". eMedicine. WebMD. Retrieved 20 July 2007. 
    "Early Pregnancy Loss (Miscarriage)". Pregnancy-bliss.co.uk. The Daily Telegraph. 2007. Retrieved 20 July 2007. 
  2. 2.0 2.1 2.2 Venners S, Wang X, Chen C, Wang L, Chen D, Guang W, Huang A, Ryan L, O'Connor J, Lasley B, Overstreet J, Wilcox A, Xu X (2004). "Paternal smoking and pregnancy loss: a prospective study using a biomarker of pregnancy.". Am J Epidemiol 159 (10): 993–1001. doi:10.1093/aje/kwh128. PMID 15128612. 
  3. "What is a chemical pregnancy?". Baby Hopes. Retrieved 27 April 2007. 
  4. Hutchon D, Cooper S (1998). "Terminology for early pregnancy loss must be changed". BMJ 317 (7165): 1081. PMC 1114078. PMID 9774309. 
    Hutchon D (1998). "Understanding miscarriage or insensitive abortion: time for more defined terminology?". Am. J. Obstet. Gynecol. 179 (2): 397–8. doi:10.1016/S0002-9378(98)70370-9. PMID 9731844. 
  5. Kaempf JW, Tomlinson M, Arduza C, et al. (2006). "Medical staff guidelines for periviability pregnancy counseling and medical treatment of extremely premature infants". Pediatrics 117 (1): 22–9. doi:10.1542/peds.2004-2547. PMID 16396856.  - ప్రత్యేకంగా చూడండి టేబుల్ 1 సర్వైవల్ అండ్ న్యూరోలజిక్ డిసెబిలిటి రేట్స్ అమాంగ్ ఎక్స్ట్రీంలీ ప్రిమెచ్యూర్ ఇన్ఫాంట్స్
  6. "Powell's Books - Guinness World Records 2004 (Guinness Book of Records) by". Retrieved 28 November 2007. 
  7. Patricia Lee June (November 2001). "A Pediatrician Looks at Babies Late in Pregnancy and Late Term Abortion". Presbyterians Pro-Life. Retrieved on 24 December 2006.
  8. Ben-Haroush A, Yogev Y, Mashiach R, Meizner I (2003). "Pregnancy outcome of threatened abortion with subchorionic hematoma: possible benefit of bed-rest?". Isr. Med. Assoc. J. 5 (6): 422–4. PMID 12841015. 
  9. Kaufman, Matthew H.; Latha Stead; Feig, Robert (2007). First aid for the obstetrics & gynecology clerkship. New York: McGraw-Hill, Medical Pub. Division. p. 138. ISBN 0-07-144874-8. 
  10. MedlinePlus (25 October 2004). "Abortion - incomplete". Medical Encyclopedia. Archived from the original on 25 April 2006. Retrieved 24 May 2006. 
  11. 11.0 11.1 Royal College of Obstetricians and Gynaecologists (May 2003). "The investigation and treatment of couples with recurrent miscarriage". Guideline. No 17. Retrieved 25 June 2009. 
  12. "miscarriage". October 2004. Retrieved 0 March 2009.  Text " author www.birth.com.au " ignored (help);
  13. 13.0 13.1 13.2 Gracia C, Sammel M, Chittams J, Hummel A, Shaunik A, Barnhart K (2005). "Risk factors for spontaneous abortion in early symptomatic first-trimester pregnancies". Obstet Gynecol 106 (5 Pt 1): 993–9. doi:10.1097/01.AOG.0000183604.09922.e0 (inactive 2010-03-17). PMID 16260517. 
  14. 14.0 14.1 Everett C (5 July 1997). "Incidence and outcome of bleeding before the 20th week of pregnancy: prospective study from general practice.". BMJ 315 (7099): 32–4. PMC 2127042. PMID 9233324. 
  15. Lok IH, Yip AS, Lee DT, Sahota D, Chung TK (April 2010). "A 1-year longitudinal study of psychological morbidity after miscarriage". Fertil. Steril. 93 (6): 1966–75. doi:10.1016/j.fertnstert.2008.12.048. PMID 19185858. 
  16. మిస్‍క్యారేజ్ స్టాండర్డ్ కోడ్ అఫ్ ప్రాక్టిస్
  17. David Vernon (2005). "Having a Great Birth in Australia". Archived from the original on 2007-01-29. 
  18. 18.0 18.1 Rosenthal, M. Sara (1999). "The Second Trimester". The Gynecological Sourcebook. WebMD. Retrieved 18 December 2006. 
  19. Francis O (1959). "An analysis of 1150 cases of abortions from the Government R.S.R.M. Lying-in Hospital, Madras". J Obstet Gynaecol India 10 (1): 62–70. PMID 12336441. 
  20. 20.0 20.1 20.2 20.3 20.4 20.5 20.6 "Miscarriage: Causes of Miscarriage". HealthSquare.com. Retrieved 18 September 2007. టేకెన్ వర్డ్-ఫర్-వర్డ్ ఫ్రొం పేజీలు. 347-9 అఫ్: "Chapter 27. What To Do When Miscarriage Strikes". The PDR Family Guide to Women's Health and Prescription Drugs. Montvale, NJ: Medical Economics. 1994. pp. 345–50. ISBN 1-56363-086-9. 
  21. "Pregnancy Over Age 30". MUSC Children's Hospital. Archived from the original on 13 November 2006. Retrieved 18 December 2006. 
  22. Wahabi HA, Abed Althagafi NF, Elawad M (2007). "Progestogen for treating threatened miscarriage". Cochrane database of systematic reviews (Online) (3): CD005943. doi:10.1002/14651858.CD005943.pub2. PMID 17636813. 
  23. Bukulmez O, Arici A (2004). "Luteal phase defect: myth or reality". Obstet. Gynecol. Clin. North Am. 31 (4): 727–44, ix. doi:10.1016/j.ogc.2004.08.007. PMID 15550332. 
  24. Peng H, Levitin-Smith M, Rochelson B, Kahn E (2006). "Umbilical cord stricture and overcoiling are common causes of fetal demise.". Pediatr Dev Pathol 9 (1): 14–9. doi:10.2350/05-05-0051.1. PMID 16808633. 
  25. Jakubowicz DJ, Iuorno MJ, Jakubowicz S, Roberts KA, Nestler JE (2002). "Effects of metformin on early pregnancy loss in the polycystic ovary syndrome". J. Clin. Endocrinol. Metab. 87 (2): 524–9. doi:10.1210/jc.87.2.524. PMID 11836280. Retrieved 17 July 2007. 
    Khattab S, Mohsen IA, Foutouh IA, Ramadan A, Moaz M, Al-Inany H (2006). "Metformin reduces abortion in pregnant women with polycystic ovary syndrome". Gynecol. Endocrinol. 22 (12): 680–4. doi:10.1080/09513590601010508. PMID 17162710. 
  26. Lilja AE, Mathiesen ER (2006). "Polycystic ovary syndrome and metformin in pregnancy". Acta obstetricia et gynecologica Scandinavica 85 (7): 861–8. doi:10.1080/00016340600780441. PMID 16817087. 
  27. "ది ఎఫ్ఫెక్ట్ అఫ్ రి కర్రెంట్ మిస్కేర్రేజ్ అండ్ రిస్క్ అఫ్ ప్రి-ఎక్లంప్సియ."; ట్రోగ్ స్టాడ్ L, మాగ్నస్ P, మోఫ్ఫెట్ట్ A, స్టోల్టెన్బెర్గ్ C.; BJOG: ఇంటర్నేషనల్ జోర్నాల్ అఫ్ ఓబ్స్టిట్రిక్స్ & గైనకాలజీ, సంచిక 116 ఇష్యు 1, పేజీలు. 108–113; http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19087081
  28. 28.0 28.1 Ness R, Grisso J, Hirschinger N, Markovic N, Shaw L, Day N, Kline J (1999). "Cocaine and tobacco use and the risk of spontaneous abortion.". N Engl J Med 340 (5): 333–9. doi:10.1056/NEJM199902043400501. PMID 9929522. 
  29. "Miscarriage: An Overview". Armenian Medical Network. 2005. Retrieved 19 September 2007. 
  30. మూస:Cite pmid
  31. మూస:Cite pmid
  32. హేఫ్ఫ్నర్ L. అడ్వాన్స్డ్, మెటర్నాల్ ఏజ్ – హౌ ఓల్డ్ ఈస్ టూ ఓల్డ్? న్యూ ఇంగ్లాండ్ జోర్నాల్ అఫ్ మెడిసిన్ 2004; 351(19):1927–29.
  33. http://www.endo.gr/cgi/reprint/351/19/1927.pdf
  34. Furneaux EC, Langley-Evans AJ, Langley-Evans SC (2001). "Nausea and vomiting of pregnancy: endocrine basis and contribution to pregnancy outcome". Obstet Gynecol Surv 56 (12): 775–82. doi:10.1097/00006254-200112000-00004. PMID 11753180. 
  35. Madsen M, Jørgensen T, Jensen ML, et al. (2007). "Leisure time physical exercise during pregnancy and the risk of miscarriage: a study within the Danish National Birth Cohort". BJOG 114 (11): 1419–26. doi:10.1111/j.1471-0528.2007.01496.x. PMC 2366024. PMID 17877774. 
  36. Weng X, Odouli R, Li DK (2008). "Maternal caffeine consumption during pregnancy and the risk of miscarriage: a prospective cohort study". Am J Obstet Gynecol 198 (3): 279.e1–8. doi:10.1016/j.ajog.2007.10.803. PMID 18221932. 
    Grady, Denise (January 20, 2008). "Study Sees Caffeine Possibly Tied to Miscarriages". The New York Times. Retrieved 23 January 2008. 
  37. Savitz DA, Chan RL, Herring AH, Howards PP, Hartmann KE (January 2008). "Caffeine and miscarriage risk" (PDF). Epidemiology 19 (1): 55–62. doi:10.1097/EDE.0b013e31815c09b9. PMID 18091004. Archived from the original on 2008-09-10. 
    "Studies Examine Effects Of Caffeine Consumption On Miscarriage Risk". Medical News Today. 23 January 2008. Retrieved 16 February 2008. 
  38. Pollack AZ, Buck Louis GM, Sundaram R, Lum KJ (September 2009). "Caffeine consumption and miscarriage: a prospective cohort study". Fertil. Steril. 93 (1): 304–6. doi:10.1016/j.fertnstert.2009.07.992. PMC 2812592. PMID 19732873. 
  39. Yip S, Sahota D, Cheung L, Lam P, Haines C, Chung T (2003). "Accuracy of clinical diagnostic methods of threatened abortion". Gynecol Obstet Invest 56 (1): 38–42. doi:10.1159/000072482. PMID 12876423. 
  40. Condous G, Okaro E, Khalid A, Bourne T (2005). "Do we need to follow up complete miscarriages with serum human chorionic gonadotrophin levels?". BJOG 112 (6): 827–9. doi:10.1111/j.1471-0528.2004.00542.x. PMID 15924545. 
  41. 41.0 41.1 41.2 Kripke C (2006). "Expectant management vs. surgical treatment for miscarriage". Am Fam Physician 74 (7): 1125–6. PMID 17039747. Archived from the original on 29 September 2007. Retrieved 31 December 2006. 
  42. Tang O, Ho P (2006). "The use of misoprostol for early pregnancy failure.". Curr Opin Obstet Gynecol 18 (6): 581–6. doi:10.1097/GCO.0b013e32800feedb. PMID 17099326. 
  43. Wilcox AJ, Baird DD, Weinberg CR (1999). "Time of implantation of the conceptus and loss of pregnancy.". New England Journal of Medicine 340 (23): 1796–1799. doi:10.1056/NEJM199906103402304. PMID 10362823. 
  44. 44.0 44.1 Wang X, Chen C, Wang L, Chen D, Guang W, French J (2003). "Conception, early pregnancy loss, and time to clinical pregnancy: a population-based prospective study.". Fertil Steril 79 (3): 577–84. doi:10.1016/S0015-0282(02)04694-0. PMID 12620443. 
  45. Q&A:గర్బస్రావం . (ఆగష్టు 6 , 2002). BBC న్యూస్. జనవరి 17, 2006న మరల తీసుకొనివచ్చెను. వీటిని కూడా చూడుము లెన్నార్ట్ నిల్స్సన్, ఏ చైల్డ్ ఈస్ బోర్న్ 91 (1990)(ఏనిమిది వారాల్లో, "ది డేంజెర్ అఫ్ మిస్కార్రేజ్ . . . డిమినిషెస్ షార్ప్లి.")
  46. రోడిక్, చార్లెస్; విట్టిల్, మార్టిన్. ఫెటల్ మెడిసిన్: బేసిక్ సైన్స్ అండ్ క్లినికల్ ప్రాక్టీస్ (ఎల్సివియర్ హెల్త్ సైన్సెస్ 1999), పేజి 835.
  47. Kleinhaus K, Perrin M, Friedlander Y, Paltiel O, Malaspina D, Harlap S (2006). "Paternal age and spontaneous abortion". Obstet Gynecol 108 (2): 369–77. doi:10.1097/01.AOG.0000224606.26514.3a (inactive 26 June 2008). PMID 16880308. 
  48. Slama R, Bouyer J, Windham G, Fenster L, Werwatz A, Swan S (2005). "Influence of paternal age on the risk of spontaneous abortion.". Am J Epidemiol 161 (9): 816–23. doi:10.1093/aje/kwi097. PMID 15840613. 
  49. Nybo Andersen A, Wohlfahrt J, Christens P, Olsen J, Melbye M (2000). "[[Maternal age effect|Maternal age]] and fetal loss: population based register linkage study". BMJ 320 (7251): 1708–12. doi:10.1136/bmj.320.7251.1708. PMC 27416. PMID 10864550.  Wikilink embedded in URL title (help)
  50. స్పెన్సర్, జేమ్స్. షీప్ హస్బండ్రి ఇన్ కెనడా , పేజి 124 (1911).
  51. "బీఫ్ కాటిల్ అండ్ బీఫ్ ప్రొడక్షన్: మానేజ్మెంట్ అండ్ హస్బండ్రి అఫ్ బీఫ్ కాటిల్”, ఎన్సైక్లోపెడియా అఫ్ న్యూజీల్యాండ్ (1966).
  52. Fraser-Smith, AC (1975). "Male-induced pregnancy termination in the prairie vole, Microtus ochrogaster". Science (American Association for the Advancement of Science) 187 (4182): 1211–1213. doi:10.1126/science.1114340. PMID 1114340. 
  53. Wolff, Jerry O; Wolff, Jerry (June 2002). "A field test of the Bruce effect in the monogamous prairie vole (Microtus ochrogaster)". Behavioral Ecology and Sociobiology (Berlin/Heidelberg: Springer) 52 (1): 31–7. doi:10.1007/s00265-002-0484-0. ISSN 1432-0762. 
  54. Becker, Stuart D; Jane L Hurst (February 25, 2009 (online) / 7 May 2009). "Female behaviour plays a critical role in controlling murine pregnancy block". Proc. R. Soc. B (London: The Royal Society) 276 (1662): 1723–9. doi:10.1098/rspb.2008.1780. ISSN 1471-2945 Check |issn= value (help). PMC 2660991. PMID 19324836. 

బాహ్య లింకులు[మార్చు]