రీసైక్లింగ్

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు

మూస:Criticism section

మూస:Recycling ఉపయోగకరమైన పదార్థాలు వ్యర్థమవకుండా నిరోధించేందుకు, తాజా ముడి పదార్థాల వినియోగాన్ని, ఇంధన వినియోగాన్ని, వాయు కాలుష్యాన్ని (భస్మీకరణం నుంచి) తగ్గించేందుకు మరియు "సంప్రదాయ" పద్ధతిలో వ్యర్థాలు పారవేసే అవసరాన్ని తగ్గించడం ద్వారా జల కాలుష్యాన్ని (ఖాళీ ప్రదేశాల్లో చెత్తను పారవేయడం ద్వారా) తగ్గించేందుకు మరియు అసలు ఉత్పత్తితో పోలిస్తే హరితగృహ వాయువు ఉద్గారాలను తగ్గించేందుకు, ఉపయోగించిన పదార్థాలను కొత్త ఉత్పత్తులుగా మార్చే ప్రక్రియను రీసైక్లింగ్ అంటారు.[1][2] ఆధునిక వ్యర్థపదార్థాల తగ్గింపులో రీసైక్లింగ్ ఒక కీలకమైన భాగంగా ఉంది మరియు ఇది "తగ్గింపు, పునరుపయోగం, పునర్వినియోగ" వ్యర్థ సోపాన క్రమంలో మూడో భాగంగా ఉంది.

పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల్లో గాజు, కాగితం, లోహం, ప్లాస్టిక్, వస్త్ర మరియు ఎలక్ట్రానిక్స్ వంటి అనేక రకాల పదార్థాలు ఉన్నాయి. ఆహారం లేదా తోట వ్యర్థ పదార్థాలు వంటి వాటిని పచ్చి ఎరువుగా మార్చడం లేదా కుళ్లబెట్టిన వ్యర్థ పదార్థాల ఇతర పునర్వినియోగాన్ని ఎక్కువగా రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియలో భాగంగా పరిగణించబడటం లేదు.[2] ఒక సేకరణ కేంద్రానికి తీసుకొచ్చే లేదా దారివెంట సేకరించే పునర్వినియోగపరిచే పదార్థాలను తరువాత పరిమాణం ప్రకారం వేరుచేసి, శుభ్రపరిచి, ఉత్పాదక మార్గంలో పునఃసంవిధానం ద్వారా కొత్త ఉత్పత్తులుగా తయారు చేస్తారు.

ఒక కఠిన దృష్టిలో, ఒక పదార్థం యొక్క రీసైక్లింగ్ తిరిగి అదే పదార్థం యొక్క తాజా సరఫరాను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, ఉదాహరణకు కార్యాలయాల్లో ఉపయోగించిన కాగితం తిరిగి ఇదే వినియోగానికి కాగితంగా అందుబాటులోకి వస్తుంది, లేదా ఉపయోగించిన ఫోమ్‌డ్‌ పాలీస్టైరిన్‌ను తిరిగి పాలీస్టైరిన్ కొత్త ఉత్పత్తిగా అందుబాటులోకి తేవచ్చు. అయితే, ఇది తరచుగా అధిక వ్యయప్రయాసలతో కూడుకొని ఉంటుంది (ముడి పదార్థాలు లేదా ఇతర వనరుల నుంచి ఇదే ఉత్పత్తిని తయారు చేయడంతో పోలిస్తే), అందువలన అనేక ఉత్పత్తుల "రీసైక్లింగ్" ద్వారా అవే పదార్థాలకు బదులుగా భిన్నమైన పదార్థాలు తయారు చేస్తారు (ఉదాహరణకు, కాగితపుఅట్టలు). అంతర్గత విలువ (ఉదాహరణకు, కార్ బ్యాటరీల నుంచి సీసం లేదా కంప్యూటర్ భాగాల నుంచి బంగారం) లేదా ప్రమాదకర ప్రవృత్తి (ఉదాహరణకు వివిధ పదార్థాల నుంచి పాదరసాన్ని తొలగించడం మరియు పునరుపయోగపరచడం) కలిగివున్న సంక్లిష్ట ఉత్పత్తుల నుంచి కొన్ని పదార్థాల ఉద్ధరణ ను మరో తరహా రీసైక్లింగ్‌గా చెప్పవచ్చు.

వ్యయాలు ఆధారంగా రీసైక్లింగ్ యొక్క ఆర్థిక మరియు పర్యావరణ ప్రయోజనాలను విమర్శకులు వివాదాస్పదం చేశారు, రీసైక్లింగ్ యొక్క మద్దతుదారులు తరచుగా పరిస్థితులను మరింత అధ్వాన్నం చేస్తున్నారని, ధ్రువీకరణ పక్షపాతం నుంచి ఈ ప్రయోజనాలు ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నాయని సూచించారు. ముఖ్యంగా, విమర్శకులు సేకరణ మరియు రవాణాలో ఉపయోగించే వ్యయాలు మరియు ఇంధన ఉత్పాదక ప్రక్రియలో వ్యయాలు ఇంధనం విషయంలో జరిగే ఆదాను తక్కువ చేస్తాయని (మరియు ఆదా కంటే బాగా ఎక్కువగా ఉంటాయని) వాదిస్తున్నారు: అంతేకాకుండా రీసైక్లింగ్ పరిశ్రమలో సృష్టించబడే ఉద్యోగాలు అసలు ఉత్పత్తికి సంబంధించిన కలప కోసం చెట్లు నరకడం, గనుల త్రవ్వకం మరియు ఇతర పరిశ్రమల్లో కోల్పోయే ఉద్యోగాల కంటే చాలా తక్కువగా ఉండవచ్చు; కాగితపు గుజ్జు వంటి పదార్థాలను కొన్నిసార్లు మాత్రమే రీసైక్లింగ్ చేయవచ్చు, పదార్థ అధోకరణం తదుపరి రీసైక్లింగ్‌ను నిరోధించే వరకు మాత్రమే ఇటువంటి పదార్థాలను రీసైక్లింగ్ చేసేందుకు అవకాశం ఉంది. రీసైక్లింగ్ మద్దతుదారులు ఈ వాదనలన్నింటినీ వ్యతిరేకిస్తున్నారు, రెండు వర్గాల యొక్క వాదనలు ఎప్పటికీ సమసిపోని వివాదానికి దారితీశాయి.

విషయ సూచిక

చరిత్ర[మార్చు]

ప్రారంభ రీసైక్లింగ్[మార్చు]

మానవ చరిత్ర యొక్క ఎక్కువ భాగంలో రీసైక్లింగ్ ఒక సాధారణ ఆచరణ పద్ధతిగా ఉంది, దీనికి సంబంధించిన ఆధారాలు 400 BCకి చెందిన ప్లేటో రచనల్లో కూడా ఉన్నాయి. వనరులు దొరకని కాలాల సందర్భంగా, పురాతన వ్యర్థ పదార్థాల కుప్పల్లో తక్కువ గృహసంబంధ వ్యర్థాలు (బూడిద, పగిలిన సాధనాలు మరియు మృణ్మయపాత్రలు వంటివి) కనిపించేవని పురాతత్వ అధ్యయనాలు చూపిస్తున్నాయి- అంటే ఈ సమయంలో ఎక్కువ వ్యర్థాలను కొత్త పదార్థం అందుబాటులోలేని కారణంగా పునరుపయోగపరిచినట్లు పరోక్షంగా తెలుస్తోంది.[3]

పారిశ్రామిక-పూర్వ కాలాల్లో, ఐరోపాలో కాంస్య చిత్తు మరియు ఇతర లోహాలను సేకరించేవారు, ఈ లోహ వ్యర్థ పదార్థాలను శాశ్వత పునరుపయోగం కోసం తిరిగి కరిగించేవారు, దీనికి సంబంధించిన ఆధారాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి.[4] బ్రిటన్‌లో కలప మరియు బొగ్గును మండించే ప్రదేశాల నుంచి వచ్చే దూళి మరియు బూడిదను 'కుప్పవాళ్లు' సేకరించేవారు, వీటిని ఇటుకల తయారీలో ఒక ప్రాథమిక ప్రదార్థంగా పునరుపయోగపరిచేవారు. అధిక జనసాంద్రత ఉన్న ప్రదేశాల్లో కూడా ప్రజా వ్యర్థ పదార్థాల తొలగింపు వ్యవస్థ లేకపోవడంతోపాటు, అసలు పదార్థాన్ని సేకరించేందుకు బదులుగా పునర్వినియోగపరిచిన ముడి పదార్థాన్ని ఉపయోగించడం వలన కలిగే ఆర్థిక ప్రయోజనం ఈ పునర్వినియోగ పద్ధతులకు ప్రధాన చోదకంగా చెప్పవచ్చు.[3] 1813లో, బెంజమిన్ లా యార్క్‌షైర్‌లోని బాట్లేలో గుడ్డ పేలికలను 'షాడీ' మరియు 'ముంగో' ఊలుగా మార్చే ప్రక్రియను అభివృద్ధి చేశాడు. అసలైన ఊలుకు రీసైకిల్ చేసిన నారను జోడించడం ద్వారా ఈ పదార్థాన్ని తయారు చేస్తారు. బాట్లే మరియు డెవ్స్‌బరీ వంటి పట్టణాల్లో పశ్చిమ యార్క్‌షైర్ షాడీ పరిశ్రమ 19వ శతాబ్దం ప్రారంభం నుంచి మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం వరకు కొనసాగింది.

US అల్యూమినియం ఉద్ధరణ కార్యక్రమం యొక్క ప్రచార చిత్రం, 1942

యుద్ధకాల రీసైక్లింగ్[మార్చు]

ప్రపంచ యుద్ధాలు మరియు ఇటువంటి ఇతర ప్రపంచ-మార్పు పరిణామాలు కారణంగా ఏర్పడిన వనరుల కొరత రీసైక్లింగ్‌ను బాగా ప్రోత్సహించింది.[5] రెండు ప్రపంచ యుద్ధంలో పాల్గొన్న ప్రతి దేశంలోనూ భారీ ప్రభుత్వ ప్రచార కార్యక్రమాలు నిర్వహించబడ్డాయి, లోహాలను విరాళంగా ఇవ్వాలని మరియు గణనీయమైన యుద్ధ ప్రాముఖ్యత కలిగిన పదార్థమైన నారను సంరక్షించాలని ప్రభుత్వాలు ప్రజలకు విజ్ఞప్తి చేశాయి. యుద్ధం తరువాత కూడా వనరుల సమృద్ధిలేని జపాన్ వంటి కొన్ని దేశాల్లో యుద్ధం సందర్భంగా చేపట్టిన వనరుల పరిరక్షణ కార్యక్రమాలు కొనసాగాయి.

యుద్ధం-తరువాత రీసైక్లింగ్[మార్చు]

పెరుగుతున్న ఇంధన వ్యయాలు కారణంగా, రీసైక్లింగ్‌లో తరువాతి భారీ పెట్టుబడి 1970వ దశకంలో పెట్టబడింది. అసలు ఉత్పత్తి కంటే రీసైకిల్ ద్వారా అల్యూమినియం ఉత్పత్తికి కేవలం 5% ఇంధనం మాత్రమే అవసరమవుతుంది; గాజు, కాగితం మరియు లోహాలు తక్కువ నాటకీయత కలిగివున్నప్పటికీ, రీసైకిల్ ద్వారా వచ్చిన ముడిపదార్థాన్ని ఉపయోగించినప్పుడు గణనీయమైన ఇంధన ఆదా చేయవచ్చు.[6]

అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో రీసైక్లింగ్‌ను తప్పనిసరి చేసిన మొదటి నగరంగా వుడ్‌బరీ, న్యూజెర్సీ గుర్తింపు పొందింది.[7] రోజ్ రోవాన్ నేతృత్వంలో[8] 1970వ దశకం ప్రారంభంలో, ఒక వ్యర్థ పదార్థాల నిర్వహణ వాహనం వెనుకవైపు రీసైక్లింగ్ ట్రైలర్‌ను జోడించే ఆలోచనతో ఒకే సమయంలో చెత్త మరియు పునర్వినియోగ పరచదగిన పదార్థం రెండింటిని వేర్వేరుగా సేకరించేందుకు వీలు ఏర్పడింది. ఇతర పట్టణాలు మరియు నగరాలు త్వరగానే ఈ విధానాన్ని పాటించాయి, ఈరోజు అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లోని అనేక నగరాలు రీసైక్లింగ్‌ను ఒక అవసరంగా మార్చాయి.

1987లో, న్యూయార్క్ నుంచి వ్యర్థపదార్థాలను తీసుకొచ్చిన పడవ మోబ్రో 4000ను స్వాగతించేందుకు ఉత్తర కారోలినా నిరాకరించింది. దీనిని తరువాత బెలిజ్‌కు పంపారు; అక్కడ కూడా దీనికి తిరస్కృతి ఎదురైంది. చివరకు ఈ చెత్తను తిరిగి న్యూయార్క్‌కు తీసుకొచ్చారు, ఇక్కడ దీనిని భస్మీకరణం చేశారు. ఈ సంఘటన కారణంగా వ్యర్థ పదార్థాలు పారవేయడం మరియు రీసైక్లింగ్‌పై మీడియాలో విస్తృత స్థాయి చర్చలు మొదలయ్యాయి. 1990వ దశకంలో రీసైక్లింగ్ "హిస్టీరియా"ను రగిల్చిన సందర్భంగా ఈ సంఘటన తరచుగా సూచించబడుతుంది.[4]

చట్టం[మార్చు]

సరఫరా[మార్చు]

కాలిఫోర్నియాలోని, హాఫ్ మూన్ బేలో ఉన్న ఒక రీసైక్లింగ్ డబ్బా.

రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమం పని చేయడానికి, పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థం యొక్క భారీ, స్థిరమైన సరఫరా ఎంతో ముఖ్యం. ఇటువంటి సరఫరాను సృష్టించేందుకు మూడు చట్ట ప్రత్యామ్నాయాలను ఉపయోగిస్తారు: తప్పనిసరి రీసైక్లింగ్ సేకరణ, కంటైనర్ డిపాజిట్ లెజిస్లేషన్, మరియు తిరస్కరణ నిషేధాలు. తప్పనిసరి సేకరణ చట్టాలు సరఫరా కోసం నగరాల్లో రీసైక్లింగ్ లక్ష్యాలను నిర్దేశించాయి, సాధారణంగా లక్షిత తేదీనాటికి నగరం యొక్క వ్యర్థ పదార్థ ప్రవాహం నుంచి ఒక నిర్దిష్ట శాతం పదార్థాన్ని రీసైక్లింగ్‌కు మళ్లించాలని ఈ లక్ష్యాలను నిర్దేశిస్తారు. తరువాత ఈ లక్ష్యాన్ని అందుకునే బాధ్యత నగరంపై ఉంటుంది.[2]

కంటైనర్ డిపాజిట్ లెజిస్లేషన్ (చట్టం) పరిధిలో గాజు, ప్లాస్టిక్ మరియు లోహాల వంటి పదార్థాలు కలిగిన కంటైనర్లకు బదులుగా వినియోగదారులకు కొంత డబ్బు తిరిగి చెల్లిస్తారు. ఇటువంటి కంటైనర్‌లోని ఉత్పత్తిని కొనుగోలు చేసినప్పుడు, దాని ధరకు కొద్దిమొత్తంలో అదనపుఛార్జిని జోడిస్తారు. కంటైనర్ తిరిగి సేకరణ కేంద్రానికి వచ్చినప్పుడు ఈ సర్‌ఛార్జిని వినియోగదారుడు తిరిగి పొందవచ్చు. ఈ కార్యక్రమాలు బాగా విజయవంతంగా నిర్వహించబడుతున్నాయి, తరచుగా 80% పునర్వినియోగ రేటు నమోదవుతుంది. ఇటువంటి మంచి ఫలితాలు వస్తున్నప్పటికీ, స్థానిక ప్రభుత్వం నుంచి పరిశ్రమకు సేకరణ వ్యయాల్లో మార్పు ఏర్పడింది, దీని కారణంగా కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఇటువంటి కార్యక్రమాల ఏర్పాటును వినియోగదారులు తీవ్ర వ్యతిరేకత వ్యక్తం చేస్తున్నారు.[2]

పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల సరఫరాను పెంచేందుకు ఉద్దేశించిన మూడో పద్ధతి కొన్ని రకాల పదార్థాలను వ్యర్థాలుగా పారవేయడం నిషేధించడం, ఉపయోగించిన చమురు, పాత బ్యాటరీలు, టైర్లు మరియు తోట వ్యర్థాలు ఎక్కువగా ఈ పరిధిలో ఉంటాయి. నిషేధిత ఉత్పత్తులను సరిగా పునర్వినియోగపరచడం ద్వారా ఒక ఆచరణీయ ఆర్థిక వ్యవస్థను సృష్టించడం ఈ పద్ధతి యొక్క ఒక లక్ష్యంగా ఉంది. ఈ రీసైక్లింగ్ సేవలు అమలులో ఉండేందుకు సరైన జాగ్రత్త తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది, లేదా ఇటువంటి నిషేధాలు అక్రమ డంపింగ్ పెరిగిపోవడానికి దారితీసే అవకాశం ఉంది.[2]

ప్రభుత్వం-తప్పనిసరి చేసిన డిమాండ్[మార్చు]

పునర్వినియోగపరిచిన పదార్థాలకు డిమాండ్‌ను పెంచేందుకు మరియు స్థిరంగా ఉంచేందుకు కూడా చట్టాన్ని ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇటువంటి చట్టానికి సంబంధించిన నాలుగు పద్ధతులు అమలులో ఉన్నాయి: కనీస రీసైకిల్ పదార్థ శాసనాలు, వినియోగ రేట్లు, సేకరణ విధానాలు, రీసైకిల్ చేసినట్లు ఉత్పత్తి లేబుల్‌‌పై ముద్ర.[2]

తమ కార్యకలాపాల్లో రీసైక్లింగ్‌ను కూడా చేర్చేవిధంగా ఉత్పత్తిదారులపై కనీస రీసైకిల్ పదార్థ శసనాలు మరియు వినియోగ రేట్లు రెండూ ఒత్తిడి తీసుకురావడం ద్వారా డిమాండ్‌ను ప్రత్యక్షంగా పెంచుతాయి. ఒక కొత్త ఉత్పత్తిలో కొంత శాతం పునర్వినియోగపరిచిన పదార్థం ఉండాలని పదార్థ శాసనాలు నిర్దేశిస్తాయి. వినియోగ రేట్లు మరింత సౌకర్యవంతమైన ప్రత్యామ్నాయం: తమ యొక్క కార్యకలాపాల ఏ దశలోనైనా రీసైక్లింగ్ లక్ష్యాలను సాధించేందుకు పరిశ్రమలను అనుమతిస్తారు లేదా వ్యాపారయోగ్య రుణాలకు బదులుగా రీసైక్లింగ్‌ను కాంట్రాక్టులపై బయటకు ఇచ్చేందుకు కూడా వీలు కల్పిస్తారు. ఈ రెండు పద్ధతులను వ్యతిరేకించేవారు వారు విధించే అవసరాలు బాగా ఎక్కువగా ఉన్నాయని, పరిశ్రమకు అవసరమైన వశ్యతను వారు దోచుకుంటున్నారని పేర్కొంటున్నారు.[2][9]

ప్రభుత్వాలు రీసైక్లింగ్ డిమాండ్‌ను పెంచేందుకు సొంత కొనుగోలు శక్తిని కూడా ఉపయోగిస్తున్నాయి, వీటిని "సేకరణ విధానాలు"గా పిలుస్తున్నారు. ఈ విధానాలు కొంత మొత్తాన్ని కేవలం రీసైకిల్ ఉత్పత్తులను ఖర్చు చేయడానికి "వీలు కల్పించే" కార్యక్రమాల రూపంలో లేదా రీసైకిల్ వస్తువులు కొనుగోలు చేసినప్పుడు పెద్ద బడ్జెట్ అందించే "ధర ప్రాధాన్య" కార్యక్రమాల రూపంలో ఉంటాయి. అదనపు నియంత్రణలు నిర్దిష్ట సందర్భాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంటాయి: ఉదాహరణకు, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో, ఎన్విరాన్‌మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజెన్సీ సాధ్యమైనప్పుడు రీసైకిల్ లేదా తిరిగి శుద్ధి చేసిన మూలాల నుంచి ఉత్పత్తి చేసిన చమురు, కాగితం, టైర్లు మరియు భవన ఉష్ణ వ్యాప్తి నిరోధకాన్ని కొనుగోలు చేయడాన్ని తప్పనిసరి చేసింది.[2]

డిమాండ్‌ను పెంచేందుకు ప్రభుత్వ తుది నియంత్రణ ఏమిటంటే రీసైకిల్డ్ ప్రాడక్ట్ లేబులింగ్. ఉత్పాదకులు తమ ఉత్పత్తిలో (ప్యాకేజింగ్‌తో సహా) ఉపయోగించిన రీసైకిల్ చేసిన పదార్థ పరిమాణాన్ని దాని యొక్క ప్యాకేజింగ్ లేబుల్‌పై నమోదు చేయడం ద్వారా, వినియోగదారులకు మెరుగైన అవగాహన కల్పించవచ్చు. సమృద్ధ కొనుగోలు శక్తి కలిగిన వినియోగదారులు మరింత పర్యావరణ అనుకూల ప్రత్యామ్నాయాలవైపు మొగ్గు చూపుతారు, దీని ద్వారా ఉత్పత్తిదారులు వారి యొక్క ఉత్పత్తుల్లో రీసైకిల్ చేసిన పదార్థ పరిమాణాన్ని పెంచేందుకు వీలు ఏర్పడుతుంది, తద్వారా దీనికి పరోక్షంగా డిమాండ్ పెరుగుతుంది. ఉత్పత్తి ఎక్కడ మరియు ఎలా రీసైకిల్ చేయబడుతుందనే సమాచారం కూడా లేబుల్‌పై ఉంటే, పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల సరఫరాపై ప్రామాణీకరించిన రీసైక్లింగ్ లేబులింగ్ సానుకూల ప్రభావం చూపగలదు.[2]

ప్రక్రియ[మార్చు]

సేకరణ[మార్చు]

దస్త్రం:DeutscheBahnRecycling20050814 CopyrightKaihsuTai Rotated.jpg
ఒక జర్మనీ రైల్వే స్టేషన్‌లోని రీసైక్లింగ్ మరియు చెత్త డబ్బా.

సాధారణ వ్యర్థ పదార్థాల నుంచి పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను సేకరించేందుకు అనేక రకాల వ్యవస్థలు అమలు చేయబడుతున్నాయి. ఈ వ్యవస్థలు ప్రజా సౌకర్యం మరియు ప్రభుత్వ సౌలభ్యం మరియు వ్యయం మధ్య బేరీజు పటంలో ఉంటాయి. మూడు ప్రధాన సేకరణ విభాగాలు ఏమిటంటే "వ్యర్థ పదర్థాలు వదలిపెట్టే కేంద్రాలు", "వ్యర్థాలు కొనుగోలు చేసే కేంద్రాలు" మరియు "రోడ్లవెంట సేకరణ".[2]

వ్యర్థాలు వదిలిపెట్టే కేంద్రాలకు వ్యవస్థాపిత లేదా సంచార సేకరణ కేంద్రం లేదా ప్రాసెసింగ్ ప్లాంట్ వంటి ఒక కేంద్ర ప్రదేశానికి పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను తీసుకొచ్చే ఒక వ్యర్థ పదార్థాల ప్రొడ్యూసర్ అవసరమవుతుంది. ఇటువంటి సేకరణ వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేయడం చాలా సులభం, అయితే తక్కువ లేదా అనూహ్యమైన ఫలితాలతో ఇది ఇబ్బందిపడుతోంది. కొనుగోలు కేంద్రాలు వీటికి భిన్నంగా ఉంటాయి, ఇవి శుభ్రపరిచిన పునర్వినియోగపరిచిన పదార్థాలను కొనుగోలు చేస్తాయి, అందువలన ఇది ఉపయోగానికి ఒక శుభ్రమైన ప్రోత్సాహకం అందజేయడంతోపాటు, ఒక స్థిరమైన సరఫరాను సృష్టిస్తుంది. సంవిధానపరిచిన తరువాత ఈ పదార్థాన్ని విక్రయించవచ్చు, ఇది ఆశాజనక లాభాన్ని సృష్టిస్తుంది. దురదృష్టవశాత్తూ ఒక సాధ్యపడే సంస్థగా నిలదొక్కుకునేందుకు కొనుగోలు కేంద్రాలకు ప్రభుత్వ సబ్సిడీలు అవసరమవతాయి, యునైటెడ్ స్టేట్స్ నేషన్ సాలిడ్ వేస్ట్స్ మేనేజ్‌మెంట్ అసోసియేషన్ ప్రకారం, ఒక టన్ను వ్యర్థ పదార్థాలను సంవిధాన పరచడానికి సగటున US$50 వ్యయం అవుతుంది, దీనిని తిరిగి US$30 మాత్రమే విక్రయించవచ్చు.[2]

రోడ్లపై సేకరణ[మార్చు]

రోడ్ల పక్కన ఉన్న వ్యర్థపదార్థాల డబ్బాలను సేకరించడంలో అనేక సూక్ష్మ పద్ధతులు ఉన్నాయి, పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు నిల్వ చేయడం మరియు శుభ్రపరిచే ప్రక్రియలో ఇవి ఎక్కువ వైవిధ్యం కలిగివుంటాయి. ప్రధాన విభాగాలు ఏమిటంటే మిక్స్‌డ్ వేస్ట్ కలెక్షన్ (వేర్వేరు రకాల పదార్థాలు కలిసిన వ్యర్థాల సేకరణ), కోమింగిల్డ్ రీసైక్లబుల్స్ (ప్రత్యేకంగా పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల సేకరణ) మరియు ఉత్పత్తి స్థాన విభజన.[2] సాధారణంగా ఒక వ్యర్థ పదార్థాల సేకరణ వాహనం వ్యర్థ పదార్థాలను సేకరిస్తుంది.

ఆస్ట్రేలియాలోని, కాన్‌బెర్రాలో రీసైక్లింగ్ డబ్బాలోని పదార్థాలను సేకరిస్తున్న ఒక రీసైక్లింగ్ వాహనం

మొదటి మిశ్రమిత వ్యర్థాల సేకరణలో సేకరించిన వ్యర్థాల నుంచి కావాల్సిన పదార్థాన్ని వేరు చేస్తారు, ఎందుకంటే ఇందులో అన్ని పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు మిగిలిన వ్యర్థాలతో కలిసి ఉంటాయి, వీటిలో కావాల్సిన పదార్థాలను ఒక ప్రధాన విభజన కేంద్రంలో వేరు చేసి, శుభ్రపరుస్తారు. దీని ఫలితంగా పెద్ద మొత్తంలో పునర్వినియోగపరచదగిన వ్యర్థ పదార్థాలు ఏర్పడతాయి, ముఖ్యంగా కాగితం తిరిగి సంవిధానపరిచేందుకు వీలులేనంత మురిగ్గా తయారవుతుంది, అయితే దీనిని ప్రయోజనాలు కూడా ఉన్నాయి: నగరం పునర్వినియోగ పదార్థాల ప్రత్యేక సేకరణను ఖర్చు చేయాల్సిన అవసరం లేదు మరియు దీనికి ప్రజా అవగాహన కూడా అవసరం లేదు. వ్యర్థాల యొక్క విభజన అంతా ఒక ప్రదేశంలో జరుగుతుంది కాబట్టి, పునర్వినియోగ ప్రక్రియలో ఏ పదార్థాలను చేర్చాలనే దానిపై తీసుకునే నిర్ణయాల్లో మార్పులను సులభంగా అమలు చేయవచ్చు.[2]

సహమిశ్రమ లేదా ఏక-ప్రవాహ వ్యవస్థలో, అన్ని పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు కలిసిపోయి ఉంటాయి, అయితే ఇవి ఇతర వ్యర్థ పదార్థాల నుంచి వేరుచేయబడి ఉంటాయి. ఇది వ్యర్థాలను సేకరణ-తరువాత శుభ్రపరిచే అవసరాన్ని బాగా తగ్గిస్తుంది, అయితే ఎటువంటి పదార్థాలు పునర్వినియోగపరచడానికి అనుకూలంగా ఉంటాయనే దానిపై ప్రజా అవగాహన చాలా ముఖ్యం.[2][4]

మూడో పద్ధతి అయిన ఉత్పత్తి స్థాన విభజనలో ప్రతి పదార్థం సేకరణకు ముందుగానే శుభ్రపరచబడి, విభజించబడి ఉంటుంది. ఈ పద్ధతికి కూడా కనీస సేకరణ-తరువాతి విభజన అవసరమవుతుంది, ఇది స్వచ్ఛమైన పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, అయితే ప్రతి వేరుచేసిన పదార్థాన్ని సేకరించేందుకు అదనపు నిర్వహణ వ్యయాలు అవతాయి. అంతేకాకుండా దీనికి విస్తృతమైన ప్రజా అవగాహన కార్యక్రమం కూడా అవసరమవుతుంది, పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు మిగిలిన వ్యర్థాలతో కలవకుండా ఉన్నప్పుడే ఇది విజయవంతం అవుతుంది.[2]

సహమిశ్రమ సేకరణ వలన అయ్యే వ్యయాలతో పోల్చినప్పుడు ఉత్పత్తి స్థాన విభజనను ఉపయోగకరమైన పద్ధతిగా పరిగణించబడింది. అయితే విభజన సాంకేతిక పరిజ్ఞానంలో ఆధునిక ఆవిష్కరణలు (కింద విభజనను చూడండి) ఈ భారాన్ని గణనీయంగా తగ్గించాయి-ఉత్పత్తి స్థాన విభజన కార్యక్రమాలు అభివృద్ధి చేయబడిన అనేక ప్రాంతాలు తరువాత సహమిశ్రమ సేకరణకు మొగ్గు చూపాయి.[4]

విభజన[మార్చు]

మొదటి ప్రదేశంలోనే పునర్వినియోగ పదార్థాల విభజన: గాజు మరియు ప్లాసిక్ సీసాలు (పోలెండ్)

సహమిశ్రమ పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు సేకరించి కేంద్ర సేకరణ ప్రదేశానికి సరఫరా చేసిన తరువాత, వివిధ రకాల పదార్థాలను నిల్వ చేయాలి. దీనిని కొన్ని దశల్లో చేస్తారు, వీటిలో ఎక్కువ స్వయంచాలక ప్రక్రియలు ఉంటాయి, అందువలన ఒక ట్రక్కు పదార్థాలను కూడా గంటకంటే తక్కువ సమయంలో భద్రపరచవచ్చు.[4] కొన్ని ప్లాంట్‌లు పదార్థాలను స్వయంచాలకంగా విభజిస్తాయి, దీనిని సింగిల్ స్ట్రీమ్ రీసైక్లింగ్ అంటారు. ఇటువంటి ప్లాంట్‌లు ఉన్న ప్రదేశాల్లో రీసైక్లింగ్ రేట్లు 30 శాతం పెరిగాయి.[10]

ప్రాథమికంగా, సహమిశ్రమ పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు సేకరణ వాహనం నుంచి తొలగిస్తారు, వాటిని తరువాత కన్వేయర్ బెల్ట్‌పై ఉంచి ఒక పొరలోకి వ్యాప్తి చేస్తారు. ఈ దశలో ముడతలు పడిన ఫైబర్‌బోర్డ్ మరియు ప్లాస్టిక్ సంచులను చేతితో తొలగిస్తారు, ఎందుకంటే ఇవి తరువాత యంత్రం పని నిలిచిపోయేందుకు కారణమవతాయి.[4]

తరువాత, స్వయంచాలక యంత్రం బరువు ప్రకారం పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను వేరు చేస్తుంది, భారీ గాజు మరియు లోహం నుంచి తేలికైన కాగితం మరియు ప్లాస్టిక్ వంటి పదార్థాలు వేరు చేయబడతాయి. మిశ్రమిత కాగితం నుంచి కార్డ్‌బోర్డ్ తొలగించబడుతుంది, అతి సాధారణ PET (#1) మరియు HDPE (#2) వంటి ప్లాస్టిక్‌ రకాలను సేకరిస్తారు. ఈ విభజన సాధారణంగా చేతితో చేస్తారు, అయితే కొన్ని కేంద్రాల్లో ఇది కూడా స్వయంచాలకంగా నిర్వహించబడుతుంది: స్పెక్ట్రోస్కోపిక్ స్కానర్‌ను ఉపయోగించి శోషన తరంగధైర్ఘ్యాల ఆధారంగా వివిధ రకాల కాగితం మరియు ప్లాసిక్‌లను వేరుస్తారు, ఆపై ప్రతి పదార్థాన్ని సరైన సేకరణ భాగంలోకి మళ్లిస్తారు.[4]

ఇనుము, ఉక్కు మరియు టిన్-ప్లేటెట్ స్టీల్ కాన్లు ("టిన్ కాన్లు") వంటి ఫెర్రస్ లోహ పదార్థాలను బలమైన అయస్కాంతాలను ఉపయోగించి వేరు చేస్తారు. ఫెర్రస్ యేతర లోహాలు మాగ్నటిక్ ఎడ్డీ కరెంట్‌లు ద్వారా వేరు చేయబడతాయి, ఇందులో ఒక తిరిగే అయస్కాంత క్షేత్రం అల్యూమినియం క్యాన్లు చుట్టూ ఒక విద్యుత్ ఆవేశాన్ని ప్రేరేపిస్తుంది, ఇది కాన్లు లోపల మాగ్నటిక్ ఎడ్డీ కరెంట్‌ను సృష్టిస్తుంది. ఈ మాగ్నటిక్ ఎడ్డీ కరెంట్ ఒక భారీ అయస్కాంత క్షేత్రంతో తొలగించబడుతుంది, పునర్వినియోగ పదార్థాల ప్రవాహం నుంచి ఈ క్యాన్లు బయటకు వస్తాయి.[4]

చివరకు, గాజును దాని రంగు ఆధారంగా చేతితో వేరు చేయాల్సి ఉంటుంది: గోధుమ రంగు, జేగురు రంగు, పసుపుపచ్చ లేదా పారదర్శక వంటి రంగులనుబట్టి గాజును వేరుచేస్తారు.[4]

వ్యయ-ప్రయోజన విశ్లేషణ[మార్చు]

+ రీసైక్లింగ్ యొక్క పర్యావరణ ప్రభావాలు[11]
పదార్థం ఇంధన ఆదాలు వాయు కాలుష్య ఆదాలు
అల్యూమినియం 95%[2][6] 95%[2][12]
కార్డ్‌బోర్డు 24%
గాజు 5-30% 20%
కాగితం 40%[6] 73%
ప్లాస్టిక్ 70%[6]
ఉక్కు 60%[4]

రీసైక్లింగ్ పర్యావరణపరంగా ప్రభావవంతమైనదా కాదా అనే దానిపై కొంత చర్చ జరుగుతోంది. పురపాలక సంస్థలు రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమాలు అమలు చేయడం ద్వారా ఆదాయ ప్రయోజనాలు పొందుతున్నట్లు చూస్తున్నాము, ఎక్కువగా ఖాళీప్రదేశాల్లో చెత్తపారేసేందుకు అయ్యే వ్యయాలు బాగా తగ్గుతుండటం వలన ఈ ప్రయోజనాలు వస్తున్నాయి.[13] టెక్నికల్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ డెన్మార్క్ చేత నిర్వహించబడిన ఒక అధ్యయనం 83% సందర్భాల్లో గృహ సంబంధ వ్యర్థాలను పారవేసేందుకు రీసైక్లింగ్‌ను అత్యంత ప్రభావవంతమైన పద్ధతిగా గుర్తించింది.[4][6] అయితే, 2004నాటి డానిష్ ఎన్విరాన్‌మెంటల్ అసెస్‌మెంట్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ అంచనా త్రాగేందుకు ఉపయోగించే డబ్బాలు, అల్యూమినియం డబ్బాలను పారవేసేందుకు అత్యంత సమర్థవంతమైన పద్ధతి భస్మీకరణమని నిర్ధారించింది.[14]

ఆర్థిక సమర్థత నుంచి ఆదాయ సమర్థత వేరుగా ఉంటుంది. రీసైక్లింగ్ యొక్క ఆర్థిక విశ్లేషణ ఆర్థికవేత్తలు బాహ్య అంశాలుగా పిలిచే వాటిని కూడా కలుపుకొని ఉంటుంది, ప్రైవేట్ లావాదేవీల బయట వ్యక్తులకు వచ్చే గుర్తించని వ్యయాలు మరియు ప్రయోజనాలను బాహ్య అంశాలు ఉంటారు. ఉదాహరణకు: భస్మీకరణం నుంచి వాయుకాలుష్యం మరియు హరితగృహ వాయువు ఉద్గారాలు తగ్గడం, ఖాళీప్రదేశాల్లో చెత్తపారేయడం ద్వారా ప్రమాదకర నిక్షాళనం తగ్గడం, తగ్గిన ఇంధన వినియోగం, తగ్గిన వ్యర్థ మరియు వనరులు వినియోగం వలన గనుల త్రవ్వకం మరియు కలప కార్యకలాపం వలన పర్యావరణానికి జరిగే నష్టం తగ్గేందుకు దోహదపడుతుంది. సుమారు 4,000 ఖనిజాలు గుర్తించబడ్డాయి, వీటిలో సుమారు 100 ఖనిజాలను అతి సాధారణమైనవిగా గుర్తిస్తారు, మరికొన్ని వందల ఖనిజాలు ఒక మోస్తారు సాధారణమైనవిగా, మిగిలినవి అరుదైనవిగా పరిగణించబడుతున్నాయి.[15] రీసైక్లింగ్‌కు ప్రాచుర్యం కల్పించకుండా, జింక్‌ను 2037 వరకు మాత్రమే ఉపయోగించగలం, ఇండియం మరియు హాఫ్నియం 2017నాటికి అడుగంటుతాయి, టెర్బియం 2012కు ముందుగానే కనుమరుగవుతుంది.[16] బాహ్య అంశాలను లోపలికి తీసుకొచ్చేందుకు పన్నులు లేదా సబ్సిడీలు అందించే వ్యవస్థలు లేకుండా ఉంటే, సమాజంపై వ్యయాలు విధించినప్పటికీ వ్యాపారాలు వాటిని విస్మరిస్తాయి. ఆదాయేతర ప్రయోజనాలకు ఆర్థిక సంబంధాన్ని ఆపాదించేందుకు, రీసైక్లింగ్ మద్దతుదారులు రీసైకిల్ పదార్థాలకు డిమాండ్‌ను పెంచేందుకు చట్టపరమైన చర్యకు పిలుపునిస్తున్నారు.[2] యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఎన్విరాన్‌మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజెన్సీ (EPA) రీసైక్లింగ్‌కు అనుకూలంగా స్పందించింది, దేశంలో రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమాలు 2005లో నికరంగా 49 మిలియన్ మెట్రిక్ టన్నుల మేర కర్బన ఉద్గారాలను తగ్గించాయని తెలిపింది.[4] యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌లో, వేస్ట్ అండ్ రీసోర్సెస్ యాక్షన్ కమిటీ గ్రేట్ బ్రిటన్ యొక్క రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమాలు ఏడాదికి CO2 ఉద్గారాలను 10-15 మిలియన్ టన్నుల మేర తగ్గించాయని పేర్కొంది.[4] జనసాంద్రత ఎక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో రీసైక్లింగ్ సమర్థవంతంగా పని చేస్తుంది, ఎందుకంటే ఇక్కడ ఉద్పాదక వ్యయంలో ఆదా కనిపిస్తుంది.[2]

రీసైక్లింగ్‌ను ఆర్థికంగా సాధ్యపరిచేందుకు మరియు పర్యావరణపరంగా సమర్థవంతంగా తీర్చిదిద్దేందుకు కొన్ని నిర్దిష్ట జాగ్రత్తలు తీసుకోవాల్సి ఉంది. వాటిలో పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల సరిపడా సరఫరాతోపాటు, వ్యర్థ ప్రదార్థాల ప్రవాహం నుంచి పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను సేకరించే ఒక వ్యవస్థ కావాలి, తరువాత ఈ పదార్థాలను పునఃసంవిధానపరిచేందుకు సమీపంలో కర్మాగారం ఉండాలి, మరియు రీసైకిల్ చేసిన ఉత్పత్తులకు డిమాండ్ ఉండేలా చూడాలి. చివరి రెండు అవసరాలు తరచుగా విస్మరించబడుతున్నాయి-సేకరించిన పదార్థాలను ఉపయోగించే ఉత్పత్తి కోసం ఒక పారిశ్రామిక విఫణి మరియు తయారు చేసిన ఉత్పత్తుల కోసం ఒక వినియోగదారు విఫణి రెండూ లేకుండా రీసైక్లింగ్ అసంపూర్ణమవుతుంది, వాస్తవానికి కేవలం "సేకరణ"గానే ఉంటుంది.[2]

అనేక మంది ఆర్థికవేత్తలు రీసైక్లింగ్ సేవలను అందజేసేందుకు పాక్షిక ప్రభుత్వ ప్రమేయం అవసరమవుతుందని అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఇటువంటి అభిప్రాయం కలిగిన ఆర్థికవేత్తలు బహుశా ఉత్పత్తి పరిష్కారాన్ని ఉత్పత్తి యొక్క బాహ్య అంశంగా చూస్తున్నారు, తదనుగుణంగా ఇటువంటి ఒక గందరగోళాన్ని తొలగించేందుకు ప్రభుత్వానికే ఎక్కువ సమర్థత ఉంటుందని వారు వాదిస్తున్నారు. అయితే, మున్సిపల్ రీసైక్లింగ్‌కు లీసెజ్ ఫైయిర్ పద్ధతికి మద్దతుపలికేవారు ఉత్పత్తి పరిష్కారాన్ని వినియోగదారుల విలువకు సంబంధించిన ఒక సేవగా చూస్తారు. స్వేచ్ఛా-మార్కెట్ పద్ధతి వినియోగదారుల ప్రాధాన్యతలకు బాగా సరిపోయేందుకు అవకాశం ఉంది, ఎందుకంటే ప్రభుత్వం కంటే, లాభాలు-కోరుకునే వ్యాపారాలు ఒక నాణ్యమైన ఉత్పత్తిని లేదా సేవను ఉత్పత్తి చేసేందుకు ఎక్కువ ప్రోత్సహకాన్ని ఇస్తాయి. అంతేకాకుండా, ఎక్కువ మంది ఆర్థికవేత్తలు ఎల్లప్పుడూ కొద్ది లేదా ఎటువంటి బాహ్య అంశాలు లేని విఫణిలో ప్రభుత్వ ప్రమేయాన్ని వ్యతిరేకిస్తుంటారు.” [17]

పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల్లో వాణిజ్యం[మార్చు]

అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లోని, వాషింగ్టన్‌లో ఒలంపియా వద్ద రీసైక్లింగ్‌కు పంపేందుకు సిద్ధంగా ఉంచిన కంప్యూటర్లు.

సంవిధానపరచని పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల్లో కొన్ని దేశాలు వాణిజ్యం నిర్వహిస్తున్నాయి. మరో దేశానికి విక్రయించబడిన పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలు చివరకు పునఃసంవిధానపరచడానికి బదులుగా ఖాళీ ప్రదేశాలుకు చేరుతున్నాయని కొందరు ఫిర్యాదు చేశారు. అమెరికాలో, రీసైక్లింగ్ కోసం వెళ్లిన కంప్యూటర్లలో 50-80% వాస్తవానికి రీసైకిల్ ప్రక్రియలోకి వెళ్లడం లేదని ఒక నివేదిక వెల్లడించింది.[18][19] చైనాకు దిగుమతి అవుతున్న అక్రమ-వ్యర్థ పదార్థాలు కార్మికుల ఆరోగ్య లేదా పర్యావరణ నష్టాలను పరిగణలోకి తీసుకోకుండా ద్రవ్య లబ్ది కోసం విచ్ఛిన్నం చేసి, రీసైకిల్ చేయబడుతున్నాయని కూడా వార్తలు వచ్చాయి. చైనా ప్రభుత్వం ఈ పద్ధతులను నిషేధించినప్పటికీ, వాటిని పూర్తిగా నిర్మూలించలేకపోయింది.[20] 2008లో, పునర్వినియోగపరచదగిన వ్యర్థ పదార్థాల యొక్క ధరలు భారీగా క్షీణించాయి, అయితే 2009లో ఇవి మళ్లీ పుంజుకున్నాయి. 2004-2008 మధ్యకాలంలో కార్డుబోర్డు సగటు ధర ఒక టన్నుకు £53 వద్ద ఉండగా, ఇది £19/టన్నుకు పతనమైంది, మే 2009లో తిరిగి కార్డు బోర్డు టన్ను ధర £59కి చేరుకుంది. PET ప్లాస్టిక్ సగటు ధర సుమారుగా £156/టన్ను వద్ద ఉండగా, ఇది £75/టన్ను స్థాయికి క్షీణించింది, మే 2009లో దీని ధర £195/టన్ను స్థాయికి పెరిగింది.[21] కొన్ని ప్రాంతాలు తాము రీసైకిల్ చేసిన పదార్థాలను ఉపయోగించేందుకు లేదా ఎగుమతి చేసేందుకు ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నాయి. ఈ సమస్య గాజు విషయంలో బాగా స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది: బ్రిటన్ మరియు U.S. రెండు దేశాలు పసుపుపచ్చ గాజు సీజాల్లో నిల్వచేసిన వైనును భారీస్థాయిలో దిగుమతి చేసుకుంటాయి. దీనిలో ఎక్కువ భాగం గాజు అమెరికన్ మిడ్‌వెస్ట్ బయట రీసైకిల్ చేసేందుకు పంపబడుతుంది, అయితే అక్కడ రీసైకిల్ చేసిన పదార్థాన్ని అంతా ఉపయోగించుకునేందుకు సరైన స్థాయిలో వైను ఉత్పత్తి లేదు. మిగిలిన అదనపు ఉత్పత్తిని తిరిగి భవననిర్మాణ పదార్థాలుగా మార్చడమో లేదా రోజువారీ వ్యర్థ పదార్థాల ప్రవాహంలో చేర్చడమో చేయాలి.[2]

ఇదే విధంగా, వాయువ్య అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో రీసైకిల్ చేసిన వార్తాపత్రికకు విఫణులను కనిపెట్టడం కష్టంగా ఉంది, ఈ ప్రాంతంలో గుజ్జు మిల్లులు ఎక్కువగా ఉండటం మరియు ఆసియా విఫణులు దగ్గరగా ఉన్నప్పటికీ దీనికి డిమాండ్ కరువైంది. అయితే U.S.లోని ఇతర ప్రాంతాల్లో, రీసైకిల్ చేసిన వార్తాపత్రికలకు డిమాండ్‌లో విస్తృతమైన హెచ్చుతగ్గులు కనిపిస్తుంటాయి.[2]

కొన్ని U.S. రాష్ట్రాల్లో, రీసైకిల్ బ్యాంక్ అని పిలిచే ఒక కార్యక్రమం రీసైకిల్ చేసేందుకు ప్రజలకు కూపన్లు చెల్లిస్తుంది, చెత్తపారవేసే ప్రదేశాల పరిమాణాన్ని తగ్గించడం ద్వారా స్థానిక పురపాలక సంఘాల నుంచి ఇది నిధులు పొందుతుంది. అన్ని పదార్థాలు స్వయంచాలకంగా విభజించబడే ఒక ఏక ప్రవాహ ప్రక్రియను ఇది ఉపయోగిస్తుంది.[22]

విమర్శ[మార్చు]

మూస:Cleanup-section

ఎక్కువ ఉత్పత్తులను రీసైక్లింగ్‌ను దృష్టిలో ఉంచుకొని తయారు చేయకపోవడం వాస్తవానికి రీసైక్లింగ్‌లో అంతర్లీనంగా ఉన్న ప్రధాన సమస్యగా చెప్పవచ్చు. ఈ సమస్యను పరిష్కరించే లక్ష్యంతో నిరంతర నమూనా అనే భావన ఉద్భవించింది, భవన నిర్మాణ నిపుణుడు విలియం మెక్‌డొనౌగ్ మరియు రసాయన నిపుణుడు మైకెల్ బ్రౌన్‌గార్ట్‌లు రచించిన "Cradle to Cradle: Remaking the Way We Make Things " పుస్తకంలో ఈ భావన మొదటిసారి ప్రస్తావించబడింది. ప్రతి ఉత్పత్తి (మరియు వాటికి అవసరమైన పూర్తి ప్యాకేజింగ్)లో ప్రతి భాగాన్ని గుర్తించేందుకు ఒక సంపూర్ణ క్లోజ్డ్-లూప్ సైకిల్‌ ఉండాలని వారు సూచించారు-ఈ మార్గంలో ప్రతి భాగం జీవఅధోకరణం ద్వారా సహజ పర్యావరణ వ్యవస్థలోకి లేదా నిరవధికంగా రీసైకిల్ అయ్యేందుకు వస్తుంది.[4]

పర్యావరణ ఆర్థిక శాస్త్రంతో మాదిరిగా, దీనిలో ఉన్న వ్యయాలు మరియు ప్రయోజనాలపై సంపూర్ణ దృష్టి పెట్టడంలో జాగ్రత్త తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. ఉదాహరణకు, ఆహార పదార్థాలకు ఉపయోగించే కార్డుబోర్డు ప్యాకేజింగ్‌ను ప్లాస్టిక్ కంటే సులభంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు, అయితే వీటిని రవాణా చేసేందుకు ఎక్కువగా శ్రమపడాలి, చెడిపోవడం వలన ఎక్కువ వ్యర్థమయ్యే అవకాశం కూడా ఉంది.[23]

రీసైక్లింగ్ కోసం ఉపయోగించే ప్రాచుర్య అంశాలపై విమర్శలు ఈ కింది విధంగా ఉన్నాయి.

ఇంధన ఆదా[మార్చు]

రీసైక్లింగ్ ద్వారా ఎంత పరిమాణంలో ఇంధనం ఆదా చేయబడుతుందనే దానిపై వివాదం నెలకొనివుంది. ఎనర్జీ ఇన్ఫర్మేషన్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (EIA) దాని యొక్క వెబ్‌సైట్‌లో ఒక కాగితపు మిల్లు తాజా కలప నుంచి కాగితం తయారు చేసేందుకు ఉపయోగించే ఇంధనం కంటే, పునర్వినియోగ కాగితం నుంచి తిరిగి కాగితం తయారు చేసేందుకు 40 తక్కువ ఇంధనాన్ని ఉపయోగించుకుంటుందని పేర్కొంది."[24] సంప్రదాయ చెత్తపారవేసే పద్ధతుల్లో పారవేయడం కంటే, రీసైకిల్ చేసిన ఉత్పత్తులను తయారు చేసేందుకు మొత్తం ప్రక్రియల్లో ఎక్కువ ఇంధనం ఉపయోగించబడుతుందని విమర్శకులు తరచుగా వాదిస్తున్నారు. పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను రోడ్లప్రక్కన సేకరించడం నుంచి ఈ వాదన మొదలవుతుంది, తరచుగా రెండో వ్యర్థ పదార్థాల ట్రక్‌ను ఉపయోగించి పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలను సేకరిస్తున్నారని విమర్శకులు సూచిస్తున్నారు. రీసైక్లింగ్ మద్దతుదారులు మాత్రం రీసైక్లింగ్ కోసం కాగితం సేకరించినట్లయితే, రెండో కలప లేదా చెక్క ట్రక్కులు తొలగించవచ్చని అభిప్రాయపడుతున్నారు.

వ్యర్థ పదార్థాలు పారవేసే ప్రక్రియలో జరిగే ఇంధన వినియోగం లేదా ఉత్పత్తిని స్పష్టంగా గుర్తించడం కష్టంగా ఉంది. రీసైక్లింగ్‌లో ఎంత ఇంధనాన్ని ఉపయోగించారనేది ఎక్కువగా రీసైకిల్ కోసం ఉపయోగించిన పదార్థ రకం లేదా దీని కోసం ఉపయోగించిన ప్రక్రియపై ఆధారపడివుంటుంది. ముడి పదార్థం నుంచి అల్యూమినియం తయారు చేయడంతో పోలిస్తే, దానిని పునర్వినియోగ పదార్థం నుంచి తయారు చేసినప్పుడు చాలా తక్కువ ఇంధనం వినియోగించబడుతుందనే విషయం సాధారణంగా అందరూ అంగీకరిస్తున్నారు. ఉదాహరణకు, ముడి పదార్థం, బాక్సైట్ నుంచి అల్యూమినియం తయారు చేయడంతో పోలిస్తే, అల్యూమినియం డబ్బాలు రీసైకిల్ చేయడం ద్వారా దానిని ఉత్పత్తి చేసేందుకు 95 శాతం తక్కువ ఇంధనం వినియోగించబడుతుందని EPA పేర్కొంది."[25]

ఆర్థికవేత్త స్టీవెన్ లాండ్స్‌బర్గ్..వ్యర్థ పదార్థాలు ఆక్రమించే ప్రదేశాన్ని తగ్గించడం ద్వారా కలిగే ఏకైక ప్రయోజనం కావాల్సిన ఇంధనం ద్వారా తగ్గిపోతుందని మరియు రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియలో వాయు కాలుష్యం ఏర్పడుతుందని సూచించారు.[26] అయితే ఇతరులు, జీవితకాల చక్ర అంచనా ద్వారా రీసైక్లింగ్ కాగితాన్ని ఉత్పత్తి చేయడానికి తక్కువ ఇంధనం మరియు నీరు అవసరం అవుతుందని సూచించారు, అసలు చెట్లను పెంచడం, వాటి నుంచి గుజ్జు తీయడం, సంవిధానపరచడం మరియు రవాణాకు దీని కంటే ఎక్కువ ఇంధనం అవసరం అవుతుందని పేర్కొన్నారు.[27] తక్కువ రీసైక్లింగ్ కాగితాన్ని ఉపయోగించడం ద్వారా, అసలు అడవులుగా రూపాంతరం చెందే వరకు అడవులను సృష్టించడం మరియు నిర్వహించడానికి అదనపు ఇంధనం అవసరమవుతుంది.

ప్రజా విధాన విశ్లేషకుడు జేమ్స్ V. డెలాంగ్ రీసైక్లింగ్ అనేది ఒక ఉత్పాదక ప్రక్రియగా అభివర్ణించారు, అనేక పద్ధతులు ఇది ఆదా చేసేదాని కంటే ఎక్కువ ఇంధనాన్ని ఉపయోగిస్తాయని సూచించారు. ఇంధన వినియోగంతోపాటు అదనంగా, రీసైక్లింగ్‌కు మూలధన మరియు కార్మిక శక్తి అవసరం అవుతుంది, అంతేకాకుండా కొంత వ్యర్థ పదార్థం కూడా ఉత్పత్తి అవుతుంది. అసలు ముడి పదార్థం నుంచి జరిగే ఉత్పత్తి కంటే ఈ ప్రక్రియలు మరింత సమర్థవంతంగా ఉండాల్సిన అవసరం ఉంది మరియు/లేదా రీసైక్లింగ్‌కు సంప్రదాయ చెత్త పారవేసే పద్ధతిని సమర్థవంతమైన పద్ధతిగా పరిగణించవచ్చు.[28]

డబ్బు ఆదా[మార్చు]

రీసైక్లింగ్ ద్వారా ఆదా చేయబడే డబ్బు విలువ వాస్తవానికి దీనిని చేసేందుకు ఉపయోగించే రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమం యొక్క సమర్థతపై ఆధారపడి ఉంటుంది. రీసైక్లింగ్‌కు సంబంధించిన వ్యయం రీసైకిల్ చేసే వర్గం యొక్క చుట్టూ ఉన్న వివిధ అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుందని ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ లోకల్ సెల్ఫ్-రిలయన్స్ వాదించింది, చెత్తపారవేసే ప్రదేశాల్లో రుసుములు మరియు ఈ వర్గం రీసైకిల్ చేసే పదార్థాల పరిమాణం వంటి అంశాలపై ఇది ఆధారపడివుంటుంది. సేకరణ షెడ్యూల్‌లు మరియు/లేదా ట్రక్కులకు మార్పులు చేయడం ద్వారా ఒక అదనపు పనిగా కాకుండా, తమ యొక్క సంప్రదాయ వ్యర్థ పదార్థాల వ్యవస్థకు రీసైక్లింగ్‌ను ఒక ప్రత్యామ్నాయంగా పరిగణించినప్పుడు సంబంధిత వర్గాలు డబ్బు ఆదా చేయడం ప్రారంభిస్తాయని ఇది సూచించింది.[29]

అనేక సందర్భాల్లో, పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాల యొక్క వ్యయం ముడి పదార్థాలకు చేసే వ్యయం కంటే పెరిగిపోతుంది. అసలు ప్లాసిక్ రెసిన్ సేకరణకు రీసైక్లింగ్ ద్వారా సేకరించిన రెసిన్ కంటే 40% తక్కువ వ్యయం అవుతుంది.[30] అంతేకాకుండా, జులై 15 నుంచి ఆగస్టు 2, 1991 వరకు పారదర్శకమైన గాజుపెంకుల ధరను పరిశీలించిన ఒక యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఎన్విరాన్‌మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజెన్సీ (EPA) అధ్యయనం, ఒక టన్నుకు సగటు వ్యయం $40 నుంచి $60 వరకు ఉన్నట్లు గుర్తించింది,[31] ఇదిలా ఉంటే USGS నివేదిక ముడి సిలికా ఇసుక ఒక టన్ను సేకరణకు వ్యయం 1993 నుంచి 1997 వరకు $17.33 మరియు $18.10 మధ్యకు పడిపోయిందని చూపించింది.[32]

1996లో న్యూయార్క్ టైమ్స్‌ కు రాసిన ఒక కథనంలో, జాన్ తీర్నే ఖాళీ ప్రదేశాల్లో వ్యర్థ పదార్థాలను పారవేయడం కంటే, వాటిని రీసైకిల్ చేసేందుకు ఎక్కువ వ్యయం అవుతుందని వాదించారు. అదనపు వ్యర్థపదార్థాల పారవేతకు, విభజనకు, పర్యవేక్షణకు రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియలో అదనపు వ్యక్తులను నియమించుకోవాల్సిన అవసరం ఉంటుందని, సంవిధాన వ్యయాలు కారణంగా వసూలు చేసే అనేక రుసుములు తుది ఉత్పత్తి విక్రయంపై వచ్చే లాభం కంటే ఎక్కువగా ఉంటాయని తీర్నే వాదించారు.[33] సాలిడ్ వేస్ట్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ నార్త్ అమెరికా (SWANA) నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనాన్ని తీర్నే ఇందుకు ఉదహరించారు, ఈ అధ్యయనంలో పాల్గొన్న ఆరు వర్గాల్లో, ఒక వర్గానికి మినహా, మిగిలినవాటన్నింటి కర్బ్‌సైడ్ రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమాల్లో చీకుడు ఎరువు సృష్టించే కార్యకలాపాలు మరియు వేస్ట్-టు-ఎనర్జీ భస్మీకరణాల ద్వారా వ్యర్థపదార్థాలు పారవేసేందుకు అయిన వ్యయాలు పెరిగినట్లు గుర్తించారు.[34]

చిత్తు పదార్థాలకు చెల్లించిన ధరలను పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థాలుగా వాటి యొక్క పర్యావరణ విలువకు ఒక ప్రమాణంగా తీర్నే ప్రతిపాదించారు. కొత్త అల్యూమినియం తయారీ కంటే చాలా తక్కువ ఇంధనం ఉపయోగించుకుంటున్న కారణంగా, చిత్తు అల్యూమినియం దాని యొక్క రీసైక్లింగ్ ప్రయోజనం ఫలితంగా అధిక ధరను పొందుతుంది."

పని పరిస్థితులు[మార్చు]

రీసైక్లింగ్ కొత్త ఉద్యోగాలు సృష్టిస్తున్నప్పుటికీ, అవి తక్కువ వేతన ఉద్యోగాలని, అంతేకాకుండా పనిచేసే ప్రదేశ పరిస్థితులు దారుణంగా ఉంటాయని విమర్శకులు వాదిస్తున్నారు.[35] ఈ ఉద్యోగాలు కొన్నిసార్లు మేక్-వర్క్ జాబ్‌లుగా పరిగణించబడుతున్నాయి, ఇటువంటి ఉద్యోగాలకు వేతన వ్యయాలు పెద్దగా ఉండవు. అనేక పర్యావరణ నియమాలు మరియు/లేదా కార్మిక సంరక్షణ చట్టాలు లేని ప్రదేశాల్లో, నౌకలు పగలగొట్టడం వంటి రీసైక్లింగ్‌కు సంబంధించిన ఉద్యోగాల వలన కార్మికులు మరియు పరిసర ప్రాంతాల్లోని జనాభా ఇద్దరికీ అధ్వాన్నమైన పరిస్థితులు ఏర్పడతాయి.

రీసైక్లింగ్ మద్దతుదారులు మాత్రం సమాన పరిమాణంలో అసలు పదార్థాన్ని సేకరించేందుకు సంబంధించిన ఉద్యోగాలు ఇంతకంటే దారుణమైన పరిస్థితులను సృష్టిస్తాయని వాదిస్తున్నారు. కలప పెంపకం మరియు ఖనిజ త్రవ్వకానికి సంబంధించిన ఉద్యోగాలు కాగితం రీసైక్లింగ్ మరియు లోహ రీసైక్లింగ్ కంటే ప్రమాదకరంగా ఉంటాయని గుర్తు చేస్తున్నారు.[citation needed]

చెట్ల పరిరక్షణ[మార్చు]

ఆర్థికవేత్త స్టీవెన్ ల్యాండ్స్‌బర్గ్ కాగిత రీసైక్లింగ్ వాస్తవానికి చెట్ల సంఖ్యను తగ్గిస్తుందని పేర్కొంటున్నారు. తమ ఆధీనంలో ఖాళీ అయిన అడవులను తిరిగి పెంచేందుకు కాగిత కర్మాగారాలకు ప్రోత్సాహకాలు ఉన్నాయి, అందువలన కాగితం డిమాండ్ పెరిగేకొద్ది, అడవుల పరిమాణం కూడా పెరుగుతుందని ఆయన వాదించారు. ఇదిలా ఉంటే, కాగితం డిమాండ్ తగ్గితే, పెంచే అడవుల పరిమాణం కూడా క్షీణించేందుకు దారితీస్తుందని సూచించారు.[36] స్వేచ్ఛా విఫణి కోసం ఉద్దేశించిన 1995నాటి ఒక కథనంలో ఇదేవిధమైన వాదనలు వ్యక్తమయ్యాయి.[37]

అడవులు పెంచే కంపెనీలు చెట్లను నరికివేసి, వాటి స్థానంలో మరిన్ని చెట్లు నాటతాయి. కాగిత ఉత్పత్తి కోసం ఉద్దేశించి ప్రత్యేకంగా పెంచుతున్న అడువుల్లోని కలప గుజ్జు నుంచే ఎక్కువ పరిమాణంలో కాగితం ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది.[28][34][37][38] అయితే, అనేక మంది పర్యావరణ శాస్త్రవేత్తలు, ఇలా పెంచిన అడవులు అసలు అడవులతో పోలిస్తే అనేక విధాలుగా తక్కువ నాణ్యత కలిగివుంటాయని వాదిస్తున్నారు. అసలు అడవులు అంత వేగంగా పెంచిన అడవులు మట్టిని నిలిపివుంచలేవు, దీని వలన విస్తృతస్థాయిలో భూమికోతకు గురవుతుంది, అంతేకాకుండా తరచుగా వీటిని పెంచేందుకు, నిర్వహణకు భారీ పరిమాణంలో ఎరువులు అవసరమవతాయి, అసలు అడవులతో పోలిస్తే వీటిలో తక్కువ చెట్లు మరియు జంతు జీవవైవిధ్యం ఉంటుంది.[39] నాటిన కొత్త చెట్లు నరికివేసిన చెట్లంత పెద్దవిగా ఉండవు, చిన్నచెట్లను కూడా లెక్కించినప్పుడు, "ఎక్కువ చెట్లు" అనే వాదన ఇక్కడ పొసగడం లేదు.

ఉష్ణమండల అడవిని పరిరక్షించడంతో కాగితపు రీసైక్లింగ్‌కు సంబంధం లేదు. ఎక్కువ మంది ఉష్ణమండల వర్షారణాల క్షీణతకు కాగితం తయారీ కోసం చెట్లు నరికివేయడం కారణమని తప్పుగా భావిస్తున్నారు, అయితే చాలా అరుదుగా మాత్రమే ఉష్ణమండల అడవుల్లోని కలపను కాగితం తయారీ కోసం వాడుతున్నారు. అటవీ నిర్మూలనకు ప్రధాన కారణంగా అధిక జనాభా ఒత్తిడి, వ్యవసాయం మరియు నిర్మాణ ఉపయోగం కోసం భూమికి డిమాండ్ పెరుగుతుండటంతో అడవుల నిర్మూలన జరుగుతుంది. అందువలన, రీసైక్లింగ్ కాగితం చెట్ల కలప కోసం డిమాండ్‌ను తగ్గిస్తున్నప్పటికీ, ఉష్ణమండల అటవీ ప్రాంతాల పరిరక్షణలో దీని వలన వచ్చే పెద్ద ప్రయోజనమేమీ లేదు.[40]

సంభవనీయ ఆదాయ నష్టం మరియు సామాజిక వ్యయాలు[మార్చు]

ప్రపంచంలోని కొన్ని సంపన్న మరియు అనేక తక్కువ సంపన్న దేశాల్లో, రీసైక్లింగ్‌కు సంబంధించిన సంప్రదాయ ఉద్యోగాల్లో కారంగ్ గుని, జబాలీన్, రాగ్ అండ్ బోన్ మ్యాన్, వేస్ట్ పికర్ మరియు జంక్ మ్యాన్ వంటి పేద ప్రజలు కనిపిస్తుంటాయి. లాభదాయకంగా ఉండే అవకాశం ఉన్న భారీ రీసైక్లింగ్ సంస్థలను సృష్టించడంతో, చట్టం లేదా వ్యయ ప్రయోజనం కారణంగా,[41][42] రీసైక్లింగ్ మరియు పునరుత్పాదక విఫణి నుంచి పేదలు బయటకు నెట్టబడేందుకు ఎక్కువ అవకాశం ఉంది. అవకాశం ఎక్కువగా ఉంది. పేదల ఆదాయానికి జరిగే ఈ నష్టాన్ని పూడ్చేందుకు, పేదలకు అండగా నిలిచే అదనపు రూపాల సామాజిక కార్యక్రమాలను సమాజం సృష్టించాల్సిన అవసరం ఏర్పడుతుంది[43]. పారబుల్ ఆఫ్ బ్రోకెన్ విండో మాదిరిగా, పేదలకు నికర నష్టం జరుగుతుంది, చట్టం ద్వారా సమాజం రీసైక్లింగ్‌ను కృత్రిమ పద్ధతిలో లాభదాయకంగా మార్చవచ్చు.

దేశం యొక్క సామాజిక మద్దతు రీసైక్లింగ్ చేస్తున్న పేదలకు జరిగే ఆదాయ నష్టం కంటే తక్కువగా ఉంటుంది కాబట్టి, పేదలు భారీ రీసైక్లింగ్ సంస్థలతో తగువుకు దిగేందుకు ఎక్కువ అవకాశం ఉంటుంది.[44][45] అంటే కొంత వ్యర్థ పదార్థం తిరిగి సంవిధానపరచాల్సిన అవసరం లేకుండా ఆర్థికపరంగా ప్రస్తుత రూపంలో తిరిగి ఉపయోగించదగినదైతే కొందరు వ్యక్తులు దానిని గుర్తించగలరు. రీసైక్లింగ్ పేదల విషయానికి వస్తే, కొన్ని పదార్థాలకు వారి యొక్క రీసైక్లింగ్ సమర్థత వాస్తవానికి ఎక్కువగా ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఎటువంటి వ్యర్థ పదార్థాన్ని పరిగణలోకి తీసుకోవాలనే దానిపై యంత్రాల కంటే వ్యక్తులకు ఎక్కువ నియంత్రణ ఉంటుంది.[46]

ఎలక్ట్రిక్ మరియు కంప్యూటర్ వ్యర్థాన్ని కార్మిక-అవధారణార్థకమైన వ్యర్థపదార్థంగా పరిగణిస్తారు. ఎందుకంటే ఇది ఇప్పటికీ పనిచేస్తుంటుంది, అంతేకాకుండా ఇది ఎక్కువగా పేదలకు అవసరమై ఉండవచ్చు, పెద్ద రీసైక్లింగ్ సంస్థల కంటే పేదలు దీనిని తదుపరి ఉపయోగం కోసం విక్రయించగలరు లేదా గరిష్ట సామర్థ్యం వరకు పునరుపయోగించగలరు.

అనేక మంది రీసైక్లింగ్ మద్దతుదారులు ఈ లైసెజ్-ఫెయిర్ వ్యష్టి-ఆధారిత రీసైక్లింగ్ పరిధిలోకి అన్నిరకాల సామాజిక అవసరాలు రావని భావిస్తున్నారు. అందువలన, ఇది ఒక వ్యవస్థీకృత రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమ అవసరాన్ని తిరస్కరించలేదు[47]. స్థానిక ప్రభుత్వం తరచుగా రీసైక్లింగ్ పేదల యొక్క కార్యకలాపాలను పరిగణలోకి తీసుకుంటుంది.

పత్రికాముద్రణ[మార్చు]

ప్రపంచంలో రీసైకిల్ చేసిన ఫైబర్ నుంచి తయారు చేసే పత్రికాముద్రణకు ఉపయోగించే కాగితానికి గరిష్ట హద్దులు ఉన్నాయి. అత్యంత స్పష్టమైన ఎగువ హద్దును రీసైక్లింగ్ యొక్క లక్షణం ఆధారంగా విధిస్తారు. ప్రక్రియలో అంతర్లీనంగా ఉన్న అసమర్థతలు కారణంగా, రీసైక్లింగ్ గుజ్జు మిల్లులో ప్రవేశించే కొంత ఫైబర్ (పీచు) గుజ్జు తయారీలో కోల్పోవాల్సి వస్తుంది. ఫ్రెండ్స్ ఆఫ్ ది ఎర్త్ U.K. విభాగ వెబ్‌సైట్ ప్రకారం[48] కలప పీచును ఐదుసార్లు మాత్రమే రీసైక్లింగ్ చేయవచ్చు, ఫైబర్‌కు జరిగిన నష్టం కారణంగా దీనిని ఇంతకంటే ఎక్కువసార్లు రీసైకిల్ చేసేందుకు అవకాశం లేదు. అందువలన, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రతి ఏటా పత్రికాముద్రణకు ఉపయోగించే కాగిత పరిమాణంలో లోటు లేకుండా చేసేందుకు, కొంత మొత్తంలో కొత్త (అసలు) ఫైబర్ ప్రతి ఏటా అంతర్జాతీయవ్యాప్తంగా అవసరమవుతుంది, పత్రికాముద్రణ కాగితం తయారు చేసే మిల్లు 100% రీసైకిల్ ఫైబర్‌ను ఉపయోగిస్తున్నప్పటికీ దీని అవసరం ఉంటుంది.

అంతేకాకుండా, కొన్ని పాత వార్తాపత్రికలు రీసైక్లింగ్ ప్లాంట్‌లో పనికొచ్చే అవకాశం ఉండదు, వీటిని గృహావసరాలు మరియు పారిశ్రామిక అనువర్తనాల్లో ఉపయోగించడం వలన ఇవి రీసైకిల్‌కు పనికిరాకుండా పోతాయి, ఇవి చివరకు నిరర్థకంగా మిగులుతాయి. రీసైకిల్ రేట్లు (పత్రికాముద్రణకు ఉపయోగించే కాగితపు వార్షిక వినియోగ శాతం, దీనిని తరువాత రీసైక్లింగ్‌కు ఉపయోగిస్తారు) దేశానికి దేశానికి మరియు దేశంలోనూ నగరం నుంచి గ్రామీణ ప్రాంతాలతోపాటు, నగరం నుంచి నగరానికి మారుతుంటాయి. 2006లో ఉత్తర అమెరికా ఖండంలో ఉత్పత్తి చేయబడిన పత్రికాముద్రణ కాగితంలో 72% కంటే ఎక్కువ భాగం తిరిగి ఉపయోగించబడటం లేదా ఎగుమతి చేయబడటం జరిగిందని అమెరికన్ ఫారెస్ట్ & పేపర్ అసోసియేషన్ అంచనా వేసింది, సుమారుగా 58% పునరుపయోగానికై తిరిగి కాగితం లేదా పేపర్‌బోర్డ్ మిల్లుకు తీసుకెళ్లబడింది, 16% మోల్డెడ్ పల్ప్ మిల్లులు (కోడిగ్రుడ్డు అట్టపెట్టలు వంటి ఉత్పత్తులు తయారు చేసే)కు సరఫరా చేయబడగా, మిగిలిన కాగితం విదేశాలకు ఎగుమతి చేయబడింది. ఉత్తర అమెరికా కాగితపు లేదా కాగితపుఅట్ట మిల్లుల చేత పునరుపయోగించబడే కాగితపు శాతంలో, మూడోవంతు పత్రికాముద్రణకు ఉపయోగించే కాగితం తయారీకి సరఫరా చేయబడుతుందని AFPA అంచనా వేసింది. పాత వార్తాపత్రికలకు చెల్లించే చంచలమైన మార్కెట్ ధరను బట్టి రీసైకిల్ రేట్లు కూడా మారుతుంటాయి. ఉదాహరణకు, ఇటీవల సంవత్సరాల్లో, చైనా వివిధ రకాల కాగితం మరియు ప్యాకేజింగ్ తయారీ శక్తిగా ఎదుగుతోంది - దీని కోసం ఆ దేశం U.S. మరియు ఇతర దేశాల నుంచి రీసైకిల్ చేసిన ఫైబర్‌ను భారీగా దిగుమతి చేసుకుంటుంది - పాత వార్తాపత్రికలకు చైనాలో ఉన్న డిమాండ్ ఇదే సమయంలో ప్రపంచవ్యాప్తంగా రీసైకిల్ ఫైబర్ ధరలను ప్రభావితం చేస్తుంది. అధిక రీసైకిల్ ఫైబర్ ధరలు వ్యర్థ పదార్థాలు పారవేసేందుకు అవసరమైన ఖాళీ ప్రదేశాల పరిమాణాన్ని తగ్గించేందుకు దోహదపడటం మంచివార్తే అయినప్పటికీ, అవి రీసైకిల్ ఫైబర్‌లను ఉపయోగించే పత్రికాముద్రణకు ఉపయోగించే కాగితం తయారు చేసే పరిశ్రమలపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతాయి.

పత్రికాముద్రణ కాగితం తయారు చేసే మిల్లులు ఫైబర్ ఎంపికలో వ్యయంతోపాటు అధిక వేగం కలిగిన ఆధునిక పత్రికాముద్రణ యంత్రాలు మరియు ఆధునిక వార్తాపత్రిక ముద్రణా యంత్రాలపై కూడా ప్రధానంగా దృష్టిపెట్టాలి. పరిశ్రమ సమాచార గ్రూపు RISI Inc ప్రకారం U.S.లో నిమిషానికి 1,400 మీటర్ల వార్తాపత్రికను ముద్రించగల పత్రికాముద్రణ యంత్రాలు ఉన్నాయి. ప్రపంచంలోని ఆధునిక యంత్రాలు (ఇటీవల చైనాలో వ్యవస్థాపన చేసిన యంత్రాలతోసహా) నిమిషానికి 1,800 మీటర్ల వేగాన్ని అందుకునే సామర్థ్యం కలిగివున్నాయి. ఆధునిక వార్తాపత్రిక ముద్రణా కేంద్రాలు గంటకు 90,000 కాపీలను ముద్రించగల వేగం కలిగివుంటాయి (IFRA అనే ముద్రణా పరిశ్రమ సంఘం ప్రకారం), వీటిలో కొన్ని 100,000 cphను కూడా అందుకుంటున్నాయి.

ఇటువంటి అధిక వేగాలు బలమైన కాగితాన్ని డిమాండ్ చేస్తున్నాయి, ఉద్పాదక ప్రక్రియలో కాగిత యంత్రం మరియు ముద్రణా కేంద్రంలో ముద్రణ సందర్భంగా బలమైన కాగితానికి డిమాండ్ పెరిగింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా పత్రికాముద్రణకు ఉపయోగించే కాగితాన్ని తయారు చేసే అనేక మిల్లులు వాణిజ్యపరంగా ఆమోదయోగ్యమైన నాణ్యతల్లో కాగితం తయారు చేసేందుకు 100% రీసైకిల్ ఫైబర్‌ను ఉపయోగిస్తున్నాయి. అయితే, అటువంటి మిల్లు నిర్వాహకులు వ్యర్థ ప్రవాహం యొక్క నాణ్యతపై బాగా దృష్టిపెట్టాలి, కనీస మిశ్రమాలు చేర్చడం ద్వారా పొడవైన పాత వార్తాపత్రికల కాగితాన్ని తయారు చేయగలిగేలా నాణ్యతను చూసుకోవాలి. వార్తాపత్రిక ముద్రణకు ఉపయోగించే అసలు కాగితం పొడవైన-పీచు (మెత్తనికలప) పదార్థం కలిగిన స్ప్రుస్, ఫిర్, బాల్సం మరియు పైన్ వంటి చెట్ల నుంచి తయారు చేయబడుతుంది, ఇదిలా ఉంటే కొంత కాగితం మరియు కాగితపుఅట్ట ఉత్పత్తులను పొట్టి-ఫైబర్ కలిగిన గట్టికలప ముక్కల నుంచి తయారు చేస్తారు. వార్తాపత్రికలకు కాగితం తయారు చేసే మిల్లులు పాత వార్తాపత్రికలను ఉపయోగించేందుకు మొగ్గు చూపుతాయి లేదా ఇతర కాగితపు రకాల రీసైక్లింగ్ కంటే పాత వార్తాపత్రికలను మరియు పాత మేగజైన్ల రీసైక్లింగ్‌ను ఆశ్రయిస్తాయి. U.S. పురపాలక సంఘాలు ఇటీవల సింగిల్ స్ట్రీమ్ రీసైక్లింగ్‌వైపు ఆసక్తి చూపిస్తున్నాయి - వాహనం యొక్క ఒకవైపు భాగంలో వివిధ వ్యర్థ ఉత్పత్తులను సేకరిస్తున్నాయి - గుజ్జు తయారీ ప్రయోజనాల కోసం స్వచ్ఛమైన, తగిన వ్యర్థ పదార్థాలను సేకరించేందుకు మిల్లులు నిధులు ఖర్చు చేసేలా వాటిపై ఒత్తిడి తీసుకొస్తున్నాయి.

అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో[మార్చు]

ప్రభుత్వం తప్పనిసరి చేసిన రీసైక్లింగ్ వ్యర్థపదార్థాలు అవి ఆదా చేసేవాటి కంటే ఎక్కువ వనరులను వృధా చేస్తున్నాయని న్యూయార్క్ టైమ్స్ పత్రికలో 1996నాటి ఒక కథనంలో జాన్ తీర్నే పేర్కొన్నారు.[23] ఈ కథనంలోని ముఖ్యాంశాలు:

  • భారీ అల్యూమినియం చిత్తు వంటి రీసైక్లింగ్ వాస్తవానికి వనరులను ఆదా చేసే సందర్భాల్లో, ఇది మార్కెట్ ధరల్లో ప్రతిఫలించడంతోపాటు, స్వచ్ఛంద రీసైక్లింగ్ మొదలయ్యే అవకాశం ఉంది. అందువలన, దీనిని ప్రభుత్వం తప్పనిసరి చేయాల్సిన అవసరం లేదు.
  • పే-యాజ్-యు-త్రో పథకం ప్రజలకు ఏది పునర్వినియోగపరచదగిన పదార్థమో గుర్తించేలా అవగాహన కల్పిస్తుంది, అందువలన రీసైక్లింగ్ చట్టాల అవసరం లేదు. ఈ వాదనకు కొన్ని పర్యావరణ సంస్థలు కూడా మద్దతు ఇచ్చాయి.
  • చెట్లు పెంచే రైతులు వారి నరికివేసే చెట్ల కంటే ఎక్కువ చెట్లు నాటతారు.
  • ప్రభుత్వం తప్పనిసరి చేసిన రీసైక్లింగ్, వ్యర్థ పదార్థాలను ఖాళీ ప్రదేశాల్లో పారవేయడం కంటే ఎక్కువ వ్యయంతో కూడుకొని ఉంటుంది.
  • వ్యర్థాలకు ఉద్దేశించిన ఖాళీ ప్రదేశాలు కలిగివున్న కొన్ని చిన్నపట్టణాలు ఇతర నగరాలు మరియు రాష్ట్రాల నుంచి వ్యర్థపదార్థాలను దిగుమతి చేసుకునేందుకు ఆసక్తి చూపుతున్నాయి, ఎందుకంటే ఇవి ఉద్యోగాలు మరియు పన్ను ఆదాయాలు సృష్టిస్తాయి.
  • ప్రస్తుత ఆధునిక వ్యర్థపదార్థాలు పారవేసే ప్రదేశాలు (ల్యాండ్‌ఫిల్స్) చాలా శుభ్రంగా మరియు సురక్షితంగా ఉంటున్నాయి, గతంలో కంటే ఈ ల్యాండ్‌ఫిల్స్ నుంచి కాలుష్యం లేదా ఇతర ఇబ్బందులు ఎదురయ్యేందుకు చాలా తక్కువ అవకాశం ఉంది.
  • భస్మీకారిణిలు రీసైక్లింగ్ చేసే ఆదా కంటే ఎక్కువ ఇంధనాన్ని (శక్తిని) సృష్టిస్తాయి. గాజు కాగితం వంటి కొన్ని పదార్థాలు రీసైకిల్ చేయలేము, అందువలన ఇటువంటి పదార్థాలను శక్తిని ఉత్పత్తి చేసేందుకు దహనం చేయడం మంచింది.
  • వాషింగ్టన్‌లోని స్పోకనేలో ఉన్న గోనజాగా విశ్వవిద్యాలయ ఆర్థికవేత్త A. క్లార్క్ వైజ్‌మాన్ అమెరికా పౌరులు 1,000 సంవత్సరాల పాటు ప్రస్తుత స్థాయిల్లో వ్యర్థ పదార్థాలను ఉత్పత్తి చేస్తూ, వారి యొక్క మొత్తం వ్యర్థ పదార్థాలను 100 yards (91 m) లోతైన ల్యాండ్‌ఫిల్‌లో పడవేస్తూ ఉంటే, 3000 సంవత్సరం సమయానికి జాతీయ వ్యర్థపదార్థాల నిల్వలు ప్రతివైపు 35 miles (56 km) చదరపు భూభాగాన్ని ఆక్రమిస్తుందని వేసిన అంచనాను తీర్నే U.S.లో వ్యర్థ పదార్థాలు పారవేసేందుకు అందుబాటులో ఉన్న స్థలం హరించుకుపోతుందనే వాదనకు బదులుగా చూపించారు. అమెరికా వంటి ఒక దేశంలో ఇది పెద్దగా ప్రభావం చూపదని వ్యాఖ్యానించారు. పర్యావరణవేత్తలు ప్రతిపాదించిన జాతీయ సోలార్ ప్యానళ్ల అమరికకు అవసరమైన భూభాగంలో కేవలం 5 శాతం భూభాగాన్ని మాత్రమే వ్యర్థ పదార్థాలు ఆక్రమిస్తాయి. అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో పశువుల కోసం పచ్చిక పెంపకానికి అందుబాటులో ఉన్న మొత్తం భూభాగంలో ఒక వంతులో పదో వంతు భూభాగంలో వెయ్యేళ్లపాటు వ్యర్థాలు పారవేయవచ్చు. 35-mile (56 km) చదరపు మైళ్ల భూభాగాన్ని కూడా వదలిపెట్టడం ఇబ్బందికరంగా ఉంటే, ఈ నష్టం తాత్కాలికమేనని గుర్తుంచుకోవాలి. గతంలో వ్యర్థ పదార్థాలు పడవేసేందుకు ఉపయోగించిన ప్రదేశాలు మాదిరిగానే, చివరకు కొత్త ప్రదేశాలపై కూడా గడ్డి పెరిగి దేశం యొక్క 150,000 square miles (390,000 km2) ఉద్యానవన భూభాగంలో ఇవి భాగమవతాయి.

తీర్నే యొక్క కథనంపై ఎన్విరాన్‌మెంటల్ డిఫెన్స్ ఫండ్ తీవ్రంగా విమర్శలు గుప్పించింది, రీసైక్లింగ్‌ను తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్న సలహాదారులు మరియు ఆలోచనాపరుల సమూహాలు చేసిన వ్యాఖ్యానాలు మరియు సమాచారంపై ఈ కథనంగా ఎక్కువగా ఆధారపడిందని విమర్శించింది.[49] 2003లో, కాలిఫోర్నియాలోని శాంతా క్లారిటా నగరం ఒక ల్యాండ్‌ఫిల్‌లో వ్యర్థ పదార్థాలను పారవేసేందుకు టన్నుకు $28 చెల్లిస్తుంది. తరువాత నగరం తప్పనిసరి చేసిన డైపర్ రీసైక్లింగ్ కార్యక్రమాన్ని స్వీకరించింది, దీనిలో టన్ను వ్యర్థ పదార్థాలు రీసైకిల్ చేసేందుకు $1,800 వ్యయం అవుతుంది.[50] 2007నాటి ఒక కథనంలో, డ్యూక్ యూనివర్శిటీలోని రాజకీయ శాస్త్ర విభాగాధిపతి మైకెల్ ముంగెర్ మాట్లాడుతూ, "... కొత్త పదార్థాల ఉపయోగం కంటే రీసైక్లింగ్ అధిక వ్యయంతో కూడుకొని ఉన్నట్లయితే, ఇది సమర్థవంతమైన పద్ధతి కాలేదు... ఏదైనా ఒక పదార్థం వనరా...లేదా వ్యర్థపదార్థమా తెలుసుకునేందుకు ఒక సులభమైన పరీక్ష ఉంది. ఒక వస్తువు కోసం ఎవరైనా డబ్బు చెల్లిస్తే, అది ఒక వనరు... ఒక వస్తువును తొలగించేందుకు నువ్వు డబ్బు చెల్లించాల్సి వస్తే...అది వ్యర్థ పదార్థమని సూచించారు."[51] 2002లోహార్ట్‌ల్యాండ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ కోసం కాటో ఇన్‌స్టిట్యూట్ సహజ వనరుల అధ్యయన విభాగ డైరెక్టర్ జెర్రీ టేలర్ రాసిన ఒక కథనంలో... ఉదాహరణకు కొత్తగా తయారు చేసిన ప్లాస్టిక్‌ను విఫణిలోకి పంపేందుకు X వ్యయం అయితే, రీసైకిల్ చేసిన ప్లాస్టిక్‌ను విఫణిలోకి తీసుకురావడానికి 10X వ్యయం అవుతుందని పేర్కొన్నారు, దీనినిబట్టి ముడి పదార్థం నుంచి ప్లాస్టిక్ చేసేందుకు అవసరమైన వనరలు కంటే రీసైకిల్ చేసిన ప్లాస్టిక్‌కు అవసరమైన వనరులు 10 రెట్లు ఎక్కువ కొరతను ఎదుర్కొంటాయని నిర్ధారించవచ్చని అభిప్రాయపడ్డారు. రీసైక్లింగ్ వనరుల పరిరక్షణకు ఉద్దేశించిన పద్ధతి కావున, ఇటువంటి పరిస్థితుల్లో రీసైక్లింగ్‌ను తప్పనిసరి చేయడం వలన మేలు కంటే కీడే ఎక్కువగా జరుగుతుంది."[52] 2002లో, న్యూయార్క్ నగరవాసులు రీసైక్లింగ్ కోసం వేరుచేసి పెట్టిన 40% వ్యర్థ పదార్థాల్లో పనికిరాని ప్రదేశాల్లో పారవేయబడ్డాయని WNYC సూచించింది.[53]

సాధారణ పునర్వినియోగ పదార్థాలు[మార్చు]

అనేక రకాల పదార్థాలను రీసైక్లింగ్ చేయవచ్చు, అయితే ఒక్కో పదార్థానికి ఒక్కో పద్ధతిని ఉపయోగిస్తారు.

కంకర మరియు కాంక్రీటు[మార్చు]

కాంక్రీటు దిమ్మెలు

భవనాలు కూల్చివేసిన ప్రదేశాల నుంచి సేకరించిన వ్యర్థాలను ఒక క్రషింగ్ మిషన్‌లో వేసి కాంక్రీటు కంకరను సేకరిస్తారు, ఈ కంకర తరచుగా తారు, ఇటుకలు, ధూళి మరియు రాళ్లతో కలిసి ఉంటుంది. కొత్త నిర్మాణ ప్రాజెక్టులకు కాంక్రీటు ముక్కులను కంకరగా ఉపయోగిస్తారు. పిండి చేసిన రీసైకిల్ కాంక్రీటు ఎటువంటి కలుషితాలు లేకుండా ఉన్నట్లయితే, కొత్త కాంక్రీటు తయారీలో దానిని పొడి కంకరగా ఉపయోగిస్తారు. దీని వలన ఇతర రాళ్లను త్రవ్వి తీయాల్సిన అవసరం తగ్గుతుంది, దీని వలన చెట్లు మరియు సహజావరణాలు రక్షించబడతాయి.[54]

బ్యాటరీలు[మార్చు]

కొన్ని బ్యాటరీలు విషపూరిత భార లోహాలు కలిగివుంటాయి, వీటిని రీసైక్లింగ్ లేదా సరైన పద్ధతిలో తొలగించడానికి అత్యంత ప్రాధాన్యత ఇవ్వబడుతుంది

బ్యాటరీల పరిమాణం మరియు రకంపై భారీ తేడాలు వాటి యొక్క రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియను కష్టతరం చేస్తాయి: వీటిని మొదట ఏకరూప రకాలుగా వేరుచేయాల్సి ఉంటుంది, ప్రతి ఒక్క రకానికి ఒక్కో రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియ అవసరం అవుతుంది. అంతేకాకుండా, పాత బ్యాటరీలు పాదరసం మరియు కాడ్మియం కలిగివుంటాయి, ఇవి చాలా ప్రమాదకరమైనవి కావడంతో, వీటి విషయంలో జాగ్రత్తలు పాటించాలి. పర్యావరణానికి నష్టం చేసే అవకాశం ఉన్న కారణంగా, అనేక ప్రాంతాల్లో చట్టాలు ప్రకారం వీటికి సరైన పరిష్కారాన్ని పాటించాల్సిన అవసరం ఉంది. దురదృష్టవశాత్తూ, ఈ చట్టాన్ని అమలు చేయడం కష్టతరమవుతుంది.[55]

ఆటోమొబైల్స్‌లో ఉపయోగించే లెడ్-యాసిడ్ బ్యాటరీలను సులభంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు, అనేక ప్రాంతాల్లో చట్టాలు ఉపయోగించిన ఉత్పత్తులను స్వీకరించాలని వ్యాపారులకు సూచిస్తున్నాయి. అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో, వీటి రీసైక్లింగ్ రేటు 90% ఉంది, కొత్త బ్యాటరీలు 80% రీసైకిల్ చేసిన పదార్థాన్ని కలిగివుంటున్నాయి.[55]

జీవవిచ్ఛిన్నశీల వ్యర్థ పదార్థాలు[మార్చు]

పచ్చిఎరువు కోసం ఉద్దేశించిన తోట వ్యర్థ పదార్థాలు

వంటగది, తోట మరియు ఇతర హరిత వ్యర్థ పదార్థాలను క్షయకరణం ద్వారా ఉపయోగకరమైన పదార్థంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు. ఈ ప్రక్రియలో ప్రకృతిసిద్ధమైన ఏరోబిక్ బాక్టీరియా వ్యర్థ పదార్థాలను సారవంతమైన మట్టిపొరగా విచ్ఛిన్నం చేస్తుంది. ఎక్కువ భాగం క్షయకరణం ఇంటి ప్రాంగణాల్లో చేయబడుతుంది, అయితే పురపాలక హరిత-వ్యర్థ సేకరణ కార్యక్రమాలు కూడా అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఈ కార్యక్రమాలు వ్యర్థ పదార్థాల ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడిన సారవంతమైన మట్టిని విక్రయించడం ద్వారా పెట్టిన పెట్టుబడిలో తిరిగి కొంత భాగాన్ని పొందుతున్నాయి.

వస్త్రాలు[మార్చు]

అప్పగింత లేదా ఇచ్చిపుచ్చుకోవడం ద్వారా వస్త్రాలను రీసైకిల్ చేయడం బాగా ఆదరణ పొందుతోంది. వస్త్రాలు ఇచ్చిపుచ్చుకోవడంలో, కొందరు వ్యక్తులు తమ వద్ద ఉన్న వస్త్రాలను పరస్పరం మార్చుకునేందుకు ఒక వేదిక వద్ద గుమిగూడతారు. క్లోతింగ్ స్వాప్, ఇంక్. వంటి సంస్థల్లో ఎవరూ తీసుకోని వస్త్రాలను స్థానిక స్వచ్ఛంద సంస్థలకు విరాళంగా ఇస్తారు.

ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలు వేరుచేయడం మరియు పునరుద్ధరణ[మార్చు]

వదలిపెట్టిన ఒక కంప్యూటర్ మోనిటర్

పాత కంప్యూటర్లు మరియు మొబైల్ ఫోన్లు వంటి ఎలక్ట్రికల్ పరికరాలను నేరుగా పారవేయడం అనేక ప్రదేశాల్లో నిషేధించబడింది, నిర్దిష్ట భాగాలు విషతుల్య పదార్థాలు కలిగివుండటంతో వీటిని బయట పారేయడం నిషేధించారు. పరికరంలోని లోహాలు, ప్లాస్టిక్ మరియు సర్క్యూట్ బోర్డులను యాంత్రికంగా వేరుచేయడం ద్వారా రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియ పనిచేస్తుంది. ఒక ఎలక్ట్రానిక్ వేస్ట్ రీసైక్లింగ్ ప్లాంటులో దీనిని భారీ స్థాయిలో నిర్వహించినప్పుడు వ్యయ-సమర్థ పద్ధతిలో భాగాల సేకరణను సాధించవచ్చు.

ఇనుము సంబంధ లోహాలు[మార్చు]

రీసైక్లింగ్ కోసం క్రష్ చేసి బేళ్లు కట్టిన ఉక్కు

ప్రపంచంలో అత్యధికంగా రీసైకిల్ చేయబడుతున్న పదార్థాలుగా ఇనుము మరియు ఉక్కు గుర్తింపు పొందాయి, అంతేకాకుండా సులభంగా రీసైకిల్ చేయదగిన పదార్థాల్లో కూడా ఇవి ఉన్నాయి, వ్యర్థ పదార్థాల నుంచి వీటిని అయస్కాంతం ద్వారా వేరు చేయవచ్చు. ఒక స్టీల్‍‌వర్క్స్ ద్వారా రీసైక్లింగ్ చేస్తారు: చిత్తును ఎలక్ట్రిక్ ఆర్క్ ఫర్నస్ (90-100% చిత్తు)లో కరిగించడం లేదా ప్రాథమిక ఆక్సిజన్ ఫర్నస్ (కొలిమి)లో ఛార్జిలో భాగంగా ఉపయోగిస్తారు (సుమారుగా 25% చిత్తు).[56] ఎటువంటి రకమైన ఉక్కునైనా తిరిగి అత్యుత్తమ నాణ్యత కలిగిన కొత్త లోహంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు, ఉక్కును మళ్లీ మళ్లీ రీసైకిల్ చేసే అవకాశం ఉన్న కారణంగా ప్రధాన పదార్థం నుంచి అల్ప నాణ్యతా పదార్థాల వరకు ఇది క్షయకరణం చెందదు. 42% ముడి ఉక్కు రీసైకిల్ పదార్థంగా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది.[57]

ఇనుము యేతర లోహాలు[మార్చు]

అత్యంత సమర్థవంతమైన మరియు విస్తృతంగా రీసైకిల్ చేయబడుతున్న పదార్థాల్లో అల్యూమినియం ఒకటి.[58][59] అల్యూమినియంను ముక్కులు చేయడం మరియు చిన్న భాగాలుగా వేరు చేయడం లేదా బేళ్లు మాదిరిగా అణిచివేయడం చేయవచ్చు. ద్రవ అల్యూమినియం ఉత్పత్తి చేసేందుకు ఈ ముక్కలు లేదా బేళ్లను ఒక అల్యూమినియం స్మెల్టెర్‌లో కరిగిస్తారు. ఈ దశతో రీసైకిల్ చేసిన అల్యూమినియం అసలు అల్యూమినియంతో వేరుచేయలేనంతగా ఒకే విధంగా కనిపిస్తుంది, తదుపరి ప్రక్రియలు రెండు రకాల అల్యూమినియంకు ఒకే విధంగా ఉంటాయి. ఈ ప్రక్రియ లోహంలో ఎటువంటి మార్పును సృష్టించదు, దీని వలన అల్యూమినియంను నిరవధికంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు.

కొత్త అల్యూమినియం తయారు చేయడంతో పోలిస్తే, రీసైక్లింగ్ అల్యూమినియం 95% ఇంధనాన్ని ఆదా చేస్తుంది.[6] పునర్వినియోగ, దాదాపుగా స్వచ్ఛమైన, అల్యూమినియం కరిగించేందుకు అవసరమైన ఉష్ణోగ్రత 600 °Cకాగా, ఇదిలా ఉంటే గనుల నుంచి సేకరించిన ముడి పదార్థం నుంచి అల్యూమినియం సేకరించేందుకు 900 °C ఉష్ణోగ్రత అవసరమవుతుంది, ఈ వ్యత్యాసం వలన ఇంధనం ఆదా చేయబడుతుంది. ఈ అధిక ఉష్ణోగ్రతను చేరుకోవడానికి, అధిక ఇంధనం అవసరమవుతుంది, దీంతో అల్యూమినియం రీసైక్లింగ్ ద్వారా పర్యావరణ ప్రయోజనాలు కూడా ఉన్నాయి. అమెరికా పౌరులు ప్రతి ఏటా వారి వ్యాపార విమానాలు మొత్తం పునర్నిర్మించేందుకు అవసరమైన అల్యూమినియంను ఉపయోగిస్తున్నారు. అంతేకాకుండా, ఒక అల్యూమినియం క్యాన్‌ను రీసైకిల్ చేయడం ద్వారా జరిగే ఇంధన ఆదా ద్వారా, ఒక టెలివిజన్‌ను మూడు గంటలు పని చేయించవచ్చు.[12]

గాజు[మార్చు]

పారదర్శకమైన, హరిత మరియు జేగురు రంగు గాజును విడివిడిగా సేకరించేందుకు ఉద్దేశించిన బహిరంగ గాజు వ్యర్థాల సేకరణ స్థానం

గాజు సీసాలు మరియు పాత్రలను వ్యర్థ పదార్థాల సేకరణ ట్రక్కులు మరియు బాటిల్ బ్యాంకుల చేత సేకరిస్తాయి, వీటిని తరువాత వర్ణాన్ని బట్టి విభజిస్తారు. సేకరించిన గాజు పెంకు ను ఒక గాజు రీసైక్లింగ్ ప్లాంటుకు తీసుకెళతారు, ఇక్కడ దీనిలో స్వచ్ఛత కోసం మరియు కలుషితాలను వేరు చేసేందుకు చర్యలు చేపడతారు. తరువాత ముక్కులను లేదా పెంకులను చూర్ణం చేసి, కాలుతున్న కొలిమిలో ఒక ముడి పదార్థ మిశ్రమానికి కలుపుతారు. దీని నుంచి తరువాత యాంత్రిక పద్ధతుల్లో కొత్త పాత్రలు మరియు బాటిళ్లు తయారు చేస్తారు. గాజు పెంకును నిర్మాణ పరిశ్రమలో కూడా ఉపయోగిస్తారు, దీనిని ఇక్కడ కంకర మరియు గ్లాస్‌ఫాల్ట్‌గా ఉపయోగిస్తారు. గ్లాస్‌ఫాల్ట్ అనేది రోడ్లు-వేసేందుకు ఉపయోగించే పదార్థం, ఇది సుమారుగా 30% రీసైకిల్ చేసిన గాజు కలిగివుంటుంది. పునఃసంవిధానం చేసినప్పుడు దాని యొక్క నిర్మాణం ప్రభావితం కాదు కాబట్టి గాజును కూడా నిరవధికంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు.

రంగు[మార్చు]

ప్రభుత్వం-నడిపే గృహసంబంధ ప్రమాదకర వ్యర్థ పదార్థాల నిర్వహణ కేంద్రాల నుంచి రంగును తరచుగా సేకరిస్తుంటారు. ఇక్కడ నుంచి, దీనిని పేయింట్ రీసైక్లర్లకు తీసుకెళతారు, ఇక్కడ దీనిని నాణ్యత ప్రకారం విభజిస్తారు. పునఃసంవిధానపరచలేని మరియు తిరిగి విక్రయించలేని వర్ణం యొక్క ఉపయోగాలు రీసైక్లర్‌నుబట్టి మారుతుంటాయి.

కాగితం[మార్చు]

గుజ్జుగా మార్చడం ద్వారా, కొత్తగా పెంచిన కలప నుంచి సేకరించిన గుజ్జుతో కలపడం ద్వారా కాగితాన్ని రీసైకిల్ చేయవచ్చు. రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియ కాగితపు పీచులు విచ్ఛిన్నమయ్యేందుకు కారణమవుతుంది, కాగితం రీసైకిల్ చేసిన ప్రతిసారీ నాణ్యత క్షీణిస్తుంది. అంటే దీనికి అధిక శాతం కొత్త ఫైబర్‌లను తప్పనిసరిగా జోడించాలి లేదా కాగితాన్ని తక్కువ నాణ్యత కలిగిన ఉత్పత్తుల తయారు చేసేందుకు ఉపయోగించాలి. కాగితంపై ఏదైనా రాసివున్నా లేదా రంగులు వేసినా దానిని మొదట డీఇంకింగ్ ద్వారా తొలగించాలి, ఇది కాగితంపై మట్టి మరియు మరకలు మరియు పీచు ముక్కులను కూడా తొలగిస్తుంది.[60]

ప్రస్తుతం అన్ని రకాల కాగితాన్ని రీసైకిల్ చేయవచ్చు, కొన్ని రకాల కాగితం మాత్రం ఇతర రకాల కాగితంతో పోలిస్తే రీసైకిల్ చేయడం చాలా కష్టం. ప్లాస్టిక్ లేదా అల్యూమినియం పూత ఉపయోగించిన కాగితాలు మరియు మైనం లేదా జిగురు అంటించిన కాగితాలను సాధారణంగా రీసైకిల్ చేయరు, ఎందుకంటే వీటిని రీసైకిల్ చేసే ప్రక్రియ చాలా వ్యయంతో కూడుకొని ఉంటుంది. బహుమతుల-అలంకరణకు ఉపయోగించే కాగితాన్ని రీసైకిల్ చేయరు, ఎందుకంటే దీనిని తయారు చేసేందుకే అతి తక్కువ నాణ్యత కలిగిన కాగితాన్ని ఉపయోగిస్తారు.[60]

కొన్నిసార్లు రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియలో వార్తాపత్రికల నుంచి గాజు సంబంధ భాగాలను తొలగించాల్సిన అవసరం ఏర్పడుతుంది, ఎందుకంటే ఇవి భిన్నమైన రకానికి చెందిన కాగితాన్ని ఉపయోగిస్తాయి. గాజు సంబంధ భాగాలు ఎక్కువస్థాయిలో మట్టి పూత కలిగివుంటాయి, అందువలన వీటిని కొన్ని కాగిత మిల్లులు అనుమతించవు. రీసైకిల్ గుజ్జు నుంచి ఎక్కువ భాగం మట్టి తొలగించబడుతుంది, దీనిని బయట పారవేస్తారు. పూత కలిగివున్న కాగితం 20% మట్టి కలిగివుంటే, ఇటువంటి ఒక టన్ను కాగితం 200 kgలకుపైగా అవక్షేపాన్ని, 800 kg కంటే తక్కువ ఫైబర్‌ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది.[60]

ప్లాస్టిక్[మార్చు]

ప్లాస్టిక్ షిప్పింగ్ డబ్బాలు

చిత్తు లేదా వృధా ప్లాస్టిక్‌ను సేకరించి, దానిని ఉపయోగకరమైన ఉత్పత్తుల తయారు చేసేందుకు ముడి పదార్థంగా పునఃసంవిధానం చేసే ప్రక్రియను ప్లాస్టిక్ రీసైక్లింగ్ అంటారు. గాజు మరియు లోహ పదార్థాలతో పోలిస్తే, ప్లాస్టిక్ రీసైక్లింగ్ అనేక సవాళ్లు విసురుతుంది. అనేక రకాల ప్లాస్టిక్ ఉండటం వలన, వాటిలో ప్రతి ఒక్కటీ ఒక రెసిన్ ఐడెంటిఫికేషన్ కోడ్ కలిగివుంటుంది, రీసైకిల్ చేయడానికి ముందుగానే ఇటువంటి వేరు చేయాల్సి ఉంటుంది. ఇది ఎక్కువ వ్యయంతో కూడుకొని ఉంటుంది: లోహాలను అయితే విద్యుదయస్కాంతాలు ఉపయోగించి వేరు చేయవచ్చు, ప్లాస్టిక్‌ను సులభంగా వేరు చేసే సామర్థ్యం ఉన్న ఇటువంటి పద్ధతులేవీ అందుబాటులో లేవు. అంతేకాకుండా, రీసైక్లింగ్ కోసం సీసాల నుంచి లేబుళ్లను తొలగించాల్సిన అవసరం లేదు, మూతలను తరచుగా పునరుపయోగపరచలేని ప్లాస్టిక్ నుంచి తయారు చేస్తుంటారు.

వివిధ రకాల ప్లాస్టిక్ వస్తువుల్లో పదార్థాలను గుర్తించడం సాయంగా ఉండేందుకు, ఆరు సాధారణ రకాల పునర్వినియోగపరచదగిన ప్లాస్టిక్ రెసిన్‌లకు 1-6 వరకు రెసిన్ ఐడెంటిఫికేషన్ కోడ్ నెంబర్లు కేటాయించారు, 7వ నెంబర్‌తో ఇతర రకాల ప్లాస్టిక్‌ను సూచిస్తారు, దీనిలో రీసైకిల్ చేసేందుకు అనువైన లేదా అనువుకాని రెండు రకాలు ఉంటాయి. ప్రతి రకానికి చెందిన రెసిన్ కోడ్‌లను సమగ్రపరిచేందుకు ప్రామాణికం చేసిన గుర్తులు అందుబాటులో ఉన్నాయి.

వస్త్రాలు[మార్చు]

వస్త్రాల రీసైక్లింగ్‌ను పరిగణలోకి తీసుకోవాలంటే, ముందుగా ఇది ఎటువంటి పదార్థాన్ని కలిగివుందో అర్థం చేసుకోవాలి. ఎక్కువ వస్త్రాలు పత్తి (జీవవిచ్ఛిన్నశీల పదార్థం) మరియు సింథటిక్ ప్లాస్టిక్‌లు కలిగివుంటాయి. వస్త్ర మిశ్రమం దాని యొక్క మన్నిక మరియు రీసైక్లింగ్ పద్ధతిని ప్రభావితం చేస్తుంది.

సేకరించిన వస్త్రాల్లో మంచి నాణ్యత దుస్తులను మరియు పునరుపయోగించిన లేదా అరిగిపోయిన బుట్లను కార్మికులు వేరు చేస్తారు. ఇటువంటి కేంద్రాలను అభివృద్ధి చెందిన దేశాల నుంచి అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు తరలిస్తున్న ధోరణి కూడా కనిపిస్తుంది, స్వచ్ఛంద సేవల్లో భాగంగా లేదా తక్కువ ధరకు విక్రయించేందుకు ఇటువంటి చర్యలు చేపడుతున్నారు.[61] అనేక అంతర్జాతీయ సంస్థలు అభివృద్ధి చెందిన దేశాల నుంచి ఉపయోగించిన వస్త్రాలను సేకరించిన తృతీయ ప్రపంచ దేశాలకు విరాళంగా అందిస్తున్నాయి. అవసరాల్లో ఉన్న వారికి దుస్తులు అందచేయడంతోపాటు, అవాంఛిత వ్యర్థ పదార్థాలను తగ్గిస్తున్న కారణంగా ఈ రీసైక్లింగ్ పద్ధతి ప్రోత్సహించబడుతుంది.[62] పాడైపోయిన వస్త్రాలను మరింత విభజన చేసి పరిశ్రమల్లో తుడిచేందుకు ఉపయోగించే వస్త్రాలు తయారు చేసేందుకు మరియు కాగితం తయారీలో లేదా ఫైబర్ పునరుద్ధరణకు అనుకూలమైన పదార్థానికి ఉపయోగించేందుకు మరియు ఇతర ఉత్పత్తులకు వాడుతున్నారు. అయితే వస్త్రాల పునఃసంవిధాన యంత్రాల్లోకి తడిసిన లేదా మట్టి అంటుకున్న వస్త్రాలు వచ్చినట్లయితే వాటిని ఖాళీ ప్రదేశాల్లో పారవేయాల్సి వస్తుంది, ఎందుకంటే ఇటువంటి కేంద్రాల్లో వస్త్రాలు ఉతికే లేదా ఎండబెట్టే సౌకర్యాలు ఉండవు.[63]

ఫైబర్ పునరుద్ధరణ మిల్లులు వస్త్రాలను ఫైబర్ రకం మరియు రంగు ఆధారంగా వేరు చేస్తాయి. రంగు ప్రకారం చేసే విభజన రీసైకిల్ వస్త్రాలకు తిరిగి డై వేయాల్సిన అవసరం లేకుండా చేస్తాయి. రీసైకిల్ చేసిన నూలు యొక్క ఉద్దేశించిన తుది వినియోగం ఆధారంగా, వస్త్రాలను నాణ్యతలేని ఫైబర్‌గా ముక్కలు చేయడం లేదా ఇతర ఎంపిక చేసిన ఫైబర్‌లతో కలపడం చేస్తారు. ఫైబర్‌లను శుభ్రపరిచేందుకు లేదా మిశ్రమం చేసేందుకు కలిపివేసిన మిశ్రమాన్ని వేరు చేస్తారు మరియు అల్లిక లేదా కుట్టడానికి వడికిన మిశ్రమం సిద్ధంగా ఉంటుంది. పరుపుల ఉత్పత్తికి కూడా ఈ పైబర్‌లను ఉపయోగిస్తారు. ప్లోకింగ్ పరిశ్రమకు పంపే వస్త్రాలను ముక్కలుగా చేసి కార్ ఇన్సులేషన్, రూఫింగ్ ఫెల్ట్‌లు, లౌడ్‌స్పీకర్ల కోన్‌లు, ప్యానల్ లైనింగ్‌లు మరియు ఫర్నీచర్ పాడింగ్ కోసం నింపే పదార్థంగా ఉపయోగిస్తారు.

కలప[మార్చు]

రీసైక్లింగ్ లేదా పునర్వినియోగం కోసం సిద్ధంగా ఉన్న చెక్క పెట్టెలు

పర్యావరణ అనుకూల పదార్థంగా ఉండటంతో కలప రీసైక్లింగ్ బాగా ప్రాచుర్యం పొందింది, రీసైకిల్ చేసిన కలపను కొనుగోలు చేయడం ద్వారా హరిత కలప కు గల డిమాండ్ తగ్గుతుందని, దీని వలన చివరకు పర్యావరణానికి మేలు జరుగుతుందని వినియోగదారులు భావిస్తున్నారు. గ్రీన్‌పీస్ కూడా రీసైకిల్ చేసిన కలపను పర్యావరణ అనుకూల ఉత్పత్తిగా పరిగణిస్తోంది, దాని యొక్క వెబ్‌సైట్‌లో ఇది అత్యంత ఉత్తమమైన కలప మూలంగా సూచించబడుతుంది. నిర్మాణ ఉత్పత్తిగా రీసైకిల్ చేసిన కలప ప్రవేశం అటవీ నిర్మూలనపై పరిశ్రమ మరియు వినియోగదారుల అవగాహనను పెంచడంలో ముఖ్యమైన అంశంగా పరిగణించబడుతుంది, కలప మిల్లులు పర్యావరణానికి మరింత అనుకూలమైన పద్ధతులను పాటించేలా ఇది ప్రోత్సహిస్తుంది.

కలప రీసైక్లింగ్‌ను ఇటీవల సంవత్సరాల్లో మన జీవితాల్లో ఇంతకుముందు కంటే పెద్ద పాత్ర పోషిస్తున్న అంశంగా చెప్పవచ్చు. అయితే, అనేక స్థానిక యంత్రాంగాలు రీసైక్లింగ్ ఆలోచనను ఇష్టపడుతున్నప్పటికీ, దానికి అవి పూర్తిస్థాయిలో మద్దతు అందించడం లేదు. దీనికి అనేక ఉదాహరణలు ఉన్నాయి, వాటిలో ఒకటి ఏమిటంటే, నగరాల్లో రీసైక్లింగ్ చేసిన కలప వినియోగం పెరుగుతున్న విషయం వార్తల్లో ఉంది. రీసైక్లింగ్ కలప, చెట్లు మరియు ఇతర మూలాలు పేర్లు గమనించవచ్చు.[64]

ఇతర పద్ధతులు[మార్చు]

అనేక ఇతర పదార్థాలను కూడా సాధారణంగా రీసైకిల్ చేయవచ్చు, తరచుగా వీటిని పారిశ్రామిక స్థాయిలో చేస్తున్నారు.

నౌకా విచ్ఛిన్నం ఇందుకు ఒక ఉదాహరణ, దీని వలన ఈ కార్యకలాపాలు నిర్వహించే ప్రదేశంలో పర్యావరణ, ఆరోగ్య మరియు భద్రతా ప్రమాదాలు పొంచి ఉంటాయి; వీటన్నింటినీ సరిచూసుకొని కార్యకలాపాలు సాగించడం ఒక పర్యావరణ న్యాయ సమస్యగా ఉంది.

టైర్లు రీసైక్లింగ్ కూడా సాధారణంగా కనిపిస్తుంది. ఉపయోగించిన టైర్లను తారుకు కలిపి రోడ్లు వేసేందుకు లేదా క్రీడామైదానాల్లో భద్రత కోసం ఉపయోగించే రబ్బరు ముల్చ్ తయారు చేసేందుకు ఉపయోగిస్తారు. ఎర్త్‌షిప్‌లుగా తెలిసిన ప్రత్యేకంగా నిర్మించిన గృహాల్లో వ్యాప్తి నిరోధకానికి మరియు ఉష్ణ శోషణ/విడుదల పదార్థంగా కూడా వీటిని తరచుగా ఉపయోగిస్తున్నారు.

ఇవి కూడా చూడండి[మార్చు]

Lua error in package.lua at line 80: module `Module:Portal/images/s' not found. Lua error in package.lua at line 80: module `Module:Portal/images/e' not found.

రీసైక్లింగ్ రకాలు
సాధారణ విషయాలు
వాణిజ్య సంఘాలు

సూచనలు[మార్చు]

  1. PM Advisor hails recycling as climate change action "Lets recycle". సంగ్రహించిన తేదీ 2006-11-08. [dead link]
  2. 2.00 2.01 2.02 2.03 2.04 2.05 2.06 2.07 2.08 2.09 2.10 2.11 2.12 2.13 2.14 2.15 2.16 2.17 2.18 2.19 2.20 2.21 The League of Women Voters (1993). The Garbage Primer. New York: Lyons & Burford. పేజీలు. 35–72. ISBN 1558218507 Check |isbn= value (సహాయం). 
  3. 3.0 3.1 Black Dog Publishing (2006). Recycle : a source book. London, UK: Black Dog Publishing. ISBN 1904772366. 
  4. 4.00 4.01 4.02 4.03 4.04 4.05 4.06 4.07 4.08 4.09 4.10 4.11 4.12 4.13 "The truth about recycling". The Economist. June 7, 2007. 
  5. ఆవుట్ ఆఫ్ ది గార్బేజ్-పాయిల్ ఇన్‌టు ది ఫైర్: ఫ్యూయల్ బ్రిక్స్ నౌ యాడెడ్ టు ది లిస్ట్ ఆఫ్ థింగ్స్ సాల్వేజ్‌డ్ బై సైన్స్ ఫ్రమ్ ది నేషన్స్ వేస్ట్ , పాపులర్ సైన్స్ మంథ్లీ, ఫిబ్రవరి 1919, పేజి 50-51, స్కాన్డ్ బై గూగుల్ బుక్స్: http://books.google.com/books?id=7igDAAAAMBAJ&pg=PA50
  6. 6.0 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 "The price of virtue". The Economist. June 7, 2007. 
  7. రోవాన్ & అసోసియేట్స్ గో గ్రీన్: జులై 18, 2007 ప్రెస్ రిలీజ్ - NJBiz.com. జులై 22, 2007న సేకరించబడింది.
  8. కరెంట్లీ ది ప్రెసిడెంట్ ఆఫ్ ది ప్రమోషనల్ ప్రోడక్ట్స్ బాంటిక్యూ రోవాన్ & అసోసియేట్స్.
  9. "Regulatory Policy Center - PROPERTY MATTERS - James V. DeLong". సంగ్రహించిన తేదీ 2008-02-28. 
  10. సైన్స్‌డైలీ. (2007). రీసైక్లింగ్ వితౌట్ సార్టింగ్ ఇంజనీర్స్ క్రియేట్ రీసైక్లింగ్ ప్లాంట్ దట్ రిమూవ్స్ ది నీడ్ టు సార్ట్.
  11. అన్‌లెస్ అదర్‌వైజ్ ఇండికేటెడ్, దిస్ డేటా ఈజ్ టేకెన్ ఫ్రమ్ The League of Women Voters (1993). The Garbage Primer. New York: Lyons & Burford. పేజీలు. 35–72. ISBN 1558218507 Check |isbn= value (సహాయం). , విచ్ యాట్రిబ్యూట్స్, "గార్బేజ్ సొల్యూషన్స్: ఎ పబ్లిక్ ఆఫీషియల్స్ గైడ్ టు రీసైక్లింగ్ అండ్ ఆల్టర్‌నేటివ్ సాలిడ్ వేస్ట్ మేనేజ్‌మెంట్ టెక్నాలజీస్, యాజ్ సైటెడ్ ఇన్ ఎనర్జీ సేవింగ్స్ ఫ్రమ్ రీసైక్లింగ్, జనవరి/ఫిబ్రవరి 1989; అండ్ వరల్డ్‌వాచ్ 76 మైనింగ్ అర్బన్ వేస్ట్స్: ది పొటెన్షియల్ ఫర్ రీసైక్లింగ్, ఏప్రిల్ 1987."
  12. 12.0 12.1 "Recycling metals - aluminium and steel". సంగ్రహించిన తేదీ 2007-11-01. 
  13. లావీ D. (2007). ఈజ్ మున్సిపల్ సాలిడ్ వేస్ట్ రీసైక్లింగ్ ఎకనామికల్లీ ఎఫిషియంట్? ఎన్విరాన్‌మెంటల్ మేనేజ్‌మెంట్.
  14. Vigso, Dorte (2004). "Deposits on single use containers - a social cost-benefit analysis of the Danish deposit system for single use drink containers". Waste Management & Research 22 (6): 477. doi:10.1177/0734242X04049252. PMID 15666450. 
  15. "మినరల్స్ అండ్ ఫోరెన్సిక్ సైన్స్" (PDF). యూనివర్శిటీ ఆఫ్ మాసాచుసెట్స్ లోవెల్, డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ ఎన్విరాన్‌మెంటల్, ఎర్త్, & అట్మాస్పియరిక్ సైన్సెస్.
  16. "ఎర్త్'s నాచురల్ వెల్త్: ఎన్ ఆడిట్". న్యూ సైంటిస్ట్ 23 మే 2007
  17. గుంటెర్, మాథ్యూ. "డు ఎకనామిస్ట్స్ రీచ్ ఎ కంక్లూజన్ ఆన్ హౌస్‌హోల్డ్ అండ్ మున్సిపల్ రీసైక్లింగ్?" (జనవరి 2007). [1]
  18. మచ్ టాక్సిక్ కంప్యూటర్ వేస్ట్ ల్యాండ్స్ ఇన్ థర్డ్ వరల్డ్
  19. Environmental and health damage in China
  20. ఇల్లీగల్ డంపింగ్ అండ్ డామేజ్ టు హెల్త్ అండ్ ఎన్విరాన్‌మెంట్
  21. హోగ్ M. వేస్ట్ అవుట్‌షైన్స్ గోల్డ్ యాజ్ ప్రైసెస్ సర్జ్. ఫైనాన్షియల్ టైమ్స్ .మూస:Registration required
  22. బోనీ డెసిమోన్. (2006). రివార్డింగ్ రీసైక్లర్స్, అండ్ ఫైండింగ్ గోల్డ్ ఇన్ ది గార్బేజ్. న్యూయార్క్ టైమ్స్
  23. 23.0 23.1 Tierney, John (June 30, 1996). "Recycling Is Garbage". New York: New York Times. పేజీ. 3. సంగ్రహించిన తేదీ 2008-02-28. 
  24. ఎనర్జీ ఇన్ఫర్మేషన్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ రీసైక్లింగ్ పేపర్ & గ్లాస్. అక్టోబరు 18, 2006న సేకరించబడింది.
  25. ఎన్విరాన్‌మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజెన్సీ ఫ్రీక్వెంట్లీ ఆస్క్‌డ్ క్వచన్స్ ఎబౌట్ రీసైక్లింగ్ అండ్ వేస్ట్ మేనేజ్‌మెంట్. అక్టోబరు 18, 2006న సేకరించబడింది.
  26. లాండ్స్‌బర్గ్, స్టీవెన్ A. ది ఆర్మ్‌చైర్ ఎకనామిస్ట్. పేజి 86.
  27. సెల్కే 116
  28. 28.0 28.1 రెగ్యులేటరీ పాలసీ సెంటర్ వేస్టింగ్ అవే: మిస్‌మేనేజింగ్ మున్సిపల్ సాలిడ్ వేస్ట్. నవంబరు 4, 2006న సేకరించబడింది.
  29. వేస్ట్ టు వెల్త్ ది ఫైవ్ మోస్ట్ డేంజరస్ మైథ్స్ ఎబైట్ రీసైక్లింగ్. సేకరణ తేదీ: అక్టోబరు 18, 2006.
  30. యునైటెడ్ స్టేట్స్ డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ ఎనర్జీ కన్జర్వింగ్ ఎనర్జీ - రీసైక్లింగ్ ప్లాస్టిక్స్. నవంబరు 10, 2006న సేకరించబడింది.
  31. ఎన్విరాన్‌మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజెన్సీ మార్కెట్స్ ఫర్ రికవర్డ్ గ్లాస్. నవంబరు 10, 2006న సేకరించబడింది.
  32. యునైటెడ్ స్టేట్స్ జియోలాజికల్ సర్వే మినరల్ కమ్మాడిటీ సమ్మరీస్. నవంబరు 10, 2006న సేకరించబడింది.
  33. రీసైక్లింగ్ సడన్లీ గెట్స్ ఎక్స్‌పెన్సివ్ : NPR
  34. 34.0 34.1 న్యూయార్క్ టైమ్స్ రీసైక్లింగ్... ఈజ్ గార్బేజ్ (nytimes.com Published 30 June 1996) రీసైక్లింగ్... ఈజ్ గార్బేజ్ (ఆర్టికల్ తిరిగి ఉత్పత్తి చేయబడింది) రీసైక్లింగ్... ఈజ్ గార్బేజ్ (వ్యాసం తిరిగి ఉత్పత్తి చేయబడింది). అక్టోబరు 18, 2006న సేకరించబడింది.
  35. హార్ట్‌ల్యాండ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ రీసైక్లింగ్: ఇట్ ఈజ్ ఎ బాడ్ ఐడియా ఇన్ న్యూయార్క్. అక్టోబరు 18, 2006న సేకరించబడింది.
  36. లాండ్స్‌బర్గ్, స్టీవెన్ A. ది ఆర్మ్‌చైర్ ఎకనామిస్ట్. పేజి 81.
  37. 37.0 37.1 ది ఫ్రీ మార్కెట్ డోంట్ రీసైకిల్: త్రో ఇట్ అవే!. నవంబరు 4, 2006న సేకరించబడింది.
  38. జెవిష్ వరల్డ్ రివ్యూ ది వేస్ట్ ఆఫ్ రీసైక్లింగ్. నవంబరు 4, 2006న సేకరించబడింది.
  39. బైర్డ్, కొలిన్ (2004) ఎన్విరాన్‌మెంటల్ కెమిస్ట్రీ (3వ ఎడిషన్) W. H. ఫ్రీమాన్ ISBN 0-7167-4877-0
  40. "All About Paper". Paper University. సంగ్రహించిన తేదీ 2009-02-12. 
  41. NRDC: టూ గుడ్ టు త్రో అవే - అపెండిక్స్ A
  42. మిషన్ పోలీస్ స్టేషన్
  43. PBS న్యూస్‌అవర్, ఫిబ్రవరి 16,2010. జబలీన్‌లో నివేది
  44. ది న్యూస్-హెరాల్డ్ - స్క్రాప్ మెటల్ ఎ స్టీల్
  45. రైడ్స్ ఆన్ రీసైక్లింగ్ బిన్స్ కాస్ట్‌లీ టు బే ఏరియా : NPR
  46. PBS న్యూస్‌అవర్, ఫిబ్రవరి 16,2010. జబలీన్‌పై నివేదిక
  47. PBS న్యూస్అవర్, ఫిబ్రవరి 16,2010. జబలీన్‌పై నివేదిక
  48. ఫ్రెండ్స్ ఆఫ్ ది ఎర్త్
  49. Richard A. Dension, Ph.D.; John F. Ruston (July 16, 1996). "Anti-Recycling Myths". Environmental Defense Fund. 
  50. డైపర్ రీసైక్లింగ్ ఇన్ కాలిఫోర్నియా ది ఫ్రీ లిబరల్, సెప్టెంబరు 8, 2003
  51. "థింక్ గ్లోబల్లీ, యాక్ట్ ఇర్రేషనల్లీ: రీసైక్లింగ్
  52. రీసైక్లింగ్: ఇట్ ఈజ్ ఎ బాడ్ ఐడియా ఇన్ న్యూయార్క్ ది హార్ట్‌ల్యాండ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్, మే 1, 2002
  53. సిటీ కౌన్సిల్ హోల్డ్స్ హియరింగ్స్ ఆన్ సేవింగ్ రీసైక్లింగ్, WNYC, ఏప్రిల్ 18, 2002
  54. "Concrete Recycling". Associated Construction Publications. సంగ్రహించిన తేదీ 2008-02-21. [dead link]
  55. 55.0 55.1 "Batteries". United States Environmental Protection Agency. సంగ్రహించిన తేదీ 2008-02-21.  Text " Municipal Solid Waste (MSW) " ignored (సహాయం); Text " U.S. EPA " ignored (సహాయం)
  56. "Sustainable Development and Steel, Canadian Institute of Steel Construction". సంగ్రహించిన తేదీ 2006-11-16. 
  57. "Steel: The Foundation of a Sustainable Future—Sustainability Report of the World Steel Industry 2005" (PDF). Archived from the original on 2010-07-05. సంగ్రహించిన తేదీ 2006-11-16. [dead link]
  58. DRLP Fact Sheets
  59. ఎన్విరాన్‌మెంటల్ ప్రొటెక్షన్ ఏజెన్సీ ఫ్రీక్వెంట్లీ ఆస్క్‌డ్ క్వచన్స్ ఎబౌట్ రీసైక్లింగ్ అండ్ వేస్ట్ మేనేజ్‌మెంట్
  60. 60.0 60.1 60.2 "EarthAnswers - How is Paper Recycled?". సంగ్రహించిన తేదీ 2008-02-23. 
  61. UK in 'frightening' reliance on foreign textile sorting "www.letsrecycle.com". సంగ్రహించిన తేదీ 2006-11-08. [dead link]
  62. Salvation Army "Salvation Army". సంగ్రహించిన తేదీ 2008-02-29. 
  63. Councils "need to understand" importance of textile quality "www.letsrecycle.com". సంగ్రహించిన తేదీ 2006-11-24. [dead link]
  64. , www.citywood.co.uk. నవంబరు 24, 2006న సేకరించబడింది.

మరింత చదవడానికి[మార్చు]

  • అకెర్మాన్, ఫ్రాంక్. (1997). వై డు వి రీసైకిల్?: మార్కెట్స్, వాల్యూస్, అండ్ పబ్లిక్ పాలసీ . ఐస్‌ల్యాండ్ ప్రెస్. ISBN 1-55963-504-5, 9781559635042
  • పోర్టెర్, రిచర్డ్ C. (2002) ది ఎకనామిక్స్ ఆఫ్ వేస్ట్ . రీసోర్సెస్ ఫర్ ది ఫ్యూచర్. ISBN 1-891853-42-2, 9781891853425

బాహ్య లింకులు[మార్చు]

మూస:Waste management మూస:Sustainable technology మూస:Sustainability