విక్రమాదిత్యుడు

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు

విక్రమాదిత్యుడు (సంస్కృతం: विक्रमादित्य) (102 BCE నుండి 15 BCE వరకు) భారతదేశం, ఉజ్జయినీ సామ్రాజ్యానికి రారాజు, ఇతను తెలివితేటలు, శౌర్యం మరియు ఉదారతకు ప్రసిద్ధి చెందాడు. "విక్రమాదిత్యుడు" అనే పేరును తర్వాత భారతీయ చరిత్రలో పలువురు ఇతర రాజులు ఉపయోగించారు, వీరిలో ముఖ్యంగా గుప్త రాజు చంద్రగుప్త II మరియు సామ్రాట్ హేమ్ చంద్ర విక్రమాదిత్యుడు (ఇతని ఎక్కువమంది 'హేము' అని పిలుస్తారు.) విక్రమాదిత్యుడు అనే పదం ఒక సంస్కృత తత్పురుషుడు, దీనిలో विक्रम (vikrama ) అంటే అర్థం "శౌర్యం" మరియు आदित्य [[|Āditya]] అంటే అదితి యొక్క కుమారుడు అని భావిస్తారు. అదితి లేదా ఆదిత్య యొక్క ప్రముఖ కుమారుల్లో ఒకడు సూర్యుడు, సూర్య భగవానుడు; అందుకే, విక్రమాదిత్యుడు అంటే సూర్యుడు, దీని అనువాదం ప్రకారం "సూర్యునికి సమానంగా శౌర్యం కలిగిన (ఒకడు)" చెప్పవచ్చు. అతన్ని విక్రమా లేదా విక్రమార్కా (సంస్కృతంలో ఆర్కా అంటే సూర్యుడు) అని కూడా పిలుస్తారు.

విక్రమాదిత్యుడు మొదటి శతాబ్దం BCEలో జీవించాడు. కథ-సరిత-సాగర గ్రంథం ప్రకారం, అతను పారమార రాజ వంశానికి చెందిన ఉజ్జయినీ రాజు మహేంద్రాదిత్య కుమారుడిగా తెలుస్తుంది. అయితే దీనిని 12 శతాబ్దాల తర్వాత వ్రాశారు. ఇంకా, ఇతర మూలాల ప్రకారం, విక్రమాదిత్యుడు ఢిల్లీలోని తువార్ రాజవంశం పూర్వీకుడు కూడా తెలుస్తుంది.[1][2][3][4][5]

హిందూ పిల్లలకు ఎక్కువగా విక్రమ్ అనే పేరును విక్రమాదిత్యుడుకు ఉన్న ప్రజాదరణను కారణంగా పెడతారు మరియు అతని జీవితం గురించి రెండు ప్రముఖ జానపద కథలు ఉన్నాయి.

జైన్ సన్యాసి గ్రంథం[మార్చు]

కలాకాచార్య మరియు సాకా రాజు (కలాకాచార్య కథ-మనుస్క్రీప్ట్) చత్రపతి శివాజీ మహరాజ్ వాస్తు సంగ్రహాలయం, ముంబై.

ఒక రికార్డ్ రూపంలో, ఇటువంటి రాజు ఉన్నాడనే విషయాన్ని మహేసారా సూరి అని పిలిచే ఒక జైన్ సాధువు వ్రాసిన "కళాకాచార్య కథానకా" లో గమనించవచ్చు (ఇది సుమారుగా పన్నెండవ శతాబ్దం - ఈ కథ ఖచ్ఛితంగా తదుపరి కాలానికి చెందినది మరియు కాలక్రమానుసారం తప్పు). ఈ కథానకా (అర్థం "ఒక గ్రంథం")లో ప్రముఖ జైన్ సన్యాసి కాలాకచార్య యొక్క కథ చెప్పబడింది. దీనిలో ఆ కాలంలోని ఉజ్జయిని యొక్క శక్తివంతమైన రాజు గార్దాభిల్లా సన్యాసి సోదరి, ఒక సన్యాసిని సరస్వతి ని అపహరించుకుని పోయినట్లు చెప్పబడింది. ఆగ్రహించిన సన్యాసి సాకాస్థానాలోని సాకా రాజు, ఒక శాహిని సహాయం కోరతాడు. చాలా కష్టపడిన తర్వాత (కాని మాయల సహాయంతో) సాకా రాజు, గార్దాభిల్లాను ఓడించి, నిర్బంధంలో ఉంచుతాడు. సరస్వతి స్వదేశానికి పంపబడుతుంది. గార్దాభిల్లాను క్షమించి వదిలివేస్తారు. ఓడిపోయిన రాజు అరణ్యంలోకి వెళ్లిపోతాడు, అక్కడ అతను ఒక పులిచే చంపబడతాడు. అతను కుమారుడు, విక్రమాదిత్యుడు ప్రాతిస్థానా ను ఏలడానికి అడివిలో పెరుగుతాడు (ఆధునిక మహారాష్ట్రలో). తర్వాత, విక్రమాదిత్యుడు ఉజ్జయినీని ఆక్రమిస్తాడు మరియు సాకాస్ తరిమి కొడతాడు మరియు ఈ సంఘటనకు జ్ఞాపకార్ధంగా అతను విక్రమా సాంవాత్ అనే నూతన యుగాన్ని ప్రారంభించాడు.

ప్రముఖ విక్రమాదిత్యుడు[మార్చు]

ప్రముఖ విక్రమాదిత్యుడు భారతదేశంలోని సంస్కృతం మరియు ప్రాంతీయ భాషాలు రెండింటిలోనూ బాగా ప్రాచుర్యం పొందిన వ్యక్తిగా చెప్పవచ్చు. అతను పేరు చారిత్రాత్మక వివరాలు తెలియని ఏదైనా సంఘటన లేదా కాలానికి వీలుగా అనుబంధించబడి ఉంది, అయితే అతని చుట్టూ కొన్ని సాహస గాథలు రూపొందించబడ్డాయి. సంస్కృతంలోని బాగా ప్రసిద్ధి చెందినవి : బేతాళా పంచ్విమ్శాతి లేదా భేతాల పాచిసీ ("ది 25 (టేల్స్) ఆఫ్ ది వ్యాంపైర్") మరియు సింహసనా-ద్వాత్రిమ్శికా ("ది 32 (టేల్స్) ఆఫ్ ది థ్రోన్", దీనిని సింహసనా బాటీసీ అని కూడా పిలుస్తారు). ఈ రెండూ సంస్కృతంలో అలాగే ప్రాంతీయ భాషల్లో కూడా వేర్వేరు సంస్కరణల్లో లభ్యమవుతున్నాయి.

రాక్షసి (బేతాళ) యొక్క సాహస గాథల్లో ఇరవై-ఐదు కథలు చెప్పబడ్డాయి, వీటిలో రాజు ఒక రాక్షసిని పట్టుకుని, తన భుజంపై వేసుకుని తీసుకుని వెళుతున్నప్పుడు, అది రాజుకి చిక్కుతో కూడిన ఒక సాహస కథను చెప్పి, చివరిలో ఒక ప్రశ్నను అడుగుతుంది. ఇక్కడ, ప్రారంభంలో ఒక సాధువు రాజును ఆ రాక్షసిని తెచ్చి తనకి ఇవ్వాలని అభ్యర్థిస్తాడు, కాని తీసుకుని వచ్చేటప్పుడు ఒక మాట కూడా మాట్లాడరాదని షరతు పెడతాడు, అలా కాకుండా మాట్లాడినట్లయితే, ఆ రాక్షసి మళ్లీ వెనక్కి ఎగిరి వెళ్లి, తన స్థానానికి చేరుకుంటుందని చెబుతాడు. ఆ రాజుకి సమాధానం తెలియనప్పుడు మాత్రమే నిశ్శబ్దంగా ఉండగలడు లేదా సమాధానం తెలిసి చెప్పకుంటే అతని తల పగిలిపోతుంది. దురదృష్టకంగా, ఆ రాజు అతనికి ప్రతి ప్రశ్నకు సమాధానం తెలుసని గుర్తిస్తాడు; దీనితో వ్యాంపైర్‌ను పట్టుకోవడం మరియు అది తప్పించుకోవడానికి అవకాశం ఇవ్వడం, మళ్లీ దానిని పట్టుకోవడం, అది పారిపోవడం, ఇలా ఇరవై నాలుగు సార్లు జరిగిన తర్వాత, చివరి ప్రశ్న విక్రమాదిత్యుడిని సంశయంలో పడేస్తుంది. ఈ కథల యొక్క ఒక సంస్కరణ కథ-సరిత్సాగరంలో పొందపర్చబడి ఉంది.

సింహాసనం యొక్క కథల్లో విక్రమాదిత్యుడు సింహాసనాన్ని కోల్పోయిన తర్వాత, కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత మళ్లీ థార్ యొక్క పారమార రాజు భోజుడుచే తిరిగి సంపాదించిన విధానం గురించి ఉంటుంది. తదుపరి రాజు కూడా చాలా ఖ్యాతి గడించాడు మరియు ఈ కథల సమూహంలో సింహాసనంపై కూర్చునేందుకు అతని ప్రయత్నాల గురించి ఉంటుంది. ఈ సింహాసనం 32 సాల భంజికలు స్త్రీ ప్రతిమలతో అలకరించబడి ఉంటుంది, ఇవి మాట్లాడతాయి మరియు సింహాసనాన్ని అదిష్టించేందుకు ప్రయత్నించే వ్యక్తి విక్రమాదిత్యుడు వలె ఉదాత్తమైన వ్యక్తి అవునో కాదో నిర్ణయించేందుకు ప్రశ్నలు వేస్తాయి, వాటికి సరైన సమాధానం ఇస్తేనే సింహాసనాన్ని అధిష్టించడానికి అంగీకరిస్తాయి. దీనిలో విక్రమాదిత్యుడు ఎలాంటి ఉదాత్తమైన వ్యక్తి అనేది ఆమె వివరిస్తుంది. సింహాసనం పై ఉన్న 32 సాల భంజికలు , భోజ రాజు సింహాసనం అధిష్టించడానికి వచిన ప్రతీసారి విక్రమార్కుని ఔదార్యం గురించి ఒక కథ చెప్పి ఆ ఔదార్యం నీకు ఉన్నదా? అని ప్రశ్నిస్తుంది . అపుడు భోజ రాజు సింహాసనం పై కుర్ఛొనకున్దా తిరిగి వెళ్ళిపోతాడు .అలా విక్రమాదిత్యుని యొక్క 32 ప్రయత్నాలు (మరియు 32 కథలు) వివరించబడతాయి మరియు ప్రతి సందర్భంలోనూ భోజా అతని న్యూనతను తెలియజేస్తుంది. చివరికి, ఆ ప్రతిమలు అతని వినమ్రతకు ఆకర్షించబడి సింహాసనాన్ని అధిష్టించడానికి అంగీకరిస్తాయి.

విక్రమా మరియు శని[మార్చు]

శనితో సంబంధించి విక్రమాదిత్యుడు కథ తరచూ కర్నాటక రాష్ట్రంలో యక్షగానంలో ప్రదర్శించబడుతుంది. కథ ప్రకారం, విక్రమా నవరాత్రిని వైభవంగా జరుపుకుంటున్నాడు మరియు ప్రతి రోజు ఒక గ్రహంతో పోటీ పడుతున్నాడు. చివరి రోజున శనితో పోటీ పడాల్సి వచ్చింది. బ్రాహ్మణులు శని యొక్క శక్తులు, భూమిపై ధర్మాన్ని నిలబెట్టడానికి అతని పాత్రలతో సహా అతని యొక్క గొప్పతనాన్ని వివరించారు. ఆ ఉత్సవంలో బ్రాహ్మణులు విక్రమాదిత్యుని జాతకం ప్రకారం, అతనికి 12వ దశలో శని ప్రవేశిస్తాడని కూడా పేర్కొన్నారు, దీని వలన అతను కష్టాలు పాలు కావచ్చని చెప్పారు. అయితే విక్రమార్కుడు సంతృప్తి చెందలేదు; తన స్వంత తండ్రి (సూర్యుడు), గురువు (బృహస్పతి)ని సమస్యలకు గురి చేసినుందున అతను శనిని సమస్యల సృష్టికర్తగా భావించాడు. అయితే విక్రమార్కుడు అతని ప్రార్థనలను అందుకునేందుకు శని యొక్క మంచితనాన్ని అంగీకరించడానికి సిద్ధంగా లేనని చెప్పాడు. విక్రమార్కుడు ప్రత్యేకంగా సంపూర్ణమైన శ్రీ దేవి యొక్క దీవెనలతో అతని శక్తులుపై చాలా గర్వంగా ఉన్నాడు. నవరాత్రి ఉత్సవాలకు విచ్చేసిన అందరీ ముందు అతను శనిని తిరస్కరించడంతో, శనికి ఆగ్రహం వచ్చింది. అతను విక్రమార్కుడుతో నువ్వు నన్ను మొక్కేలా చేస్తానని సవాలు చేశాడు. శని ఆకాశంలో అదృశ్యమైన తర్వాత, విక్రమార్కుడు అది ఒక అదృష్టమని మరియు ఏ సవాలునైనా ఎదుర్కొనేందుకు అతనికి అన్ని దీవెనలు ఉన్నాయని పేర్కొన్నాడు. విక్రమార్కుడు బ్రాహ్మణులు అతని జాతకం గురించి చెప్పిందని వాస్తవమని నిర్ధారించాడు; కాని అతను శని యొక్క గొప్పతనాన్ని అంగీకరించలేదు. "ఏమి జరగాలని ఉంటే అది జరుగుతుంది మరియు ఏది జరగకూడదని వ్రాసి ఉంటే అది జరగదు" అని విక్రమార్కుడు చెప్పాడు మరియు తాను శని సవాలును స్వీకరిస్తున్నట్లు చెప్పాడు.

ఒకరోజు గుర్రాలను విక్రయించే వ్యక్తి అతని రాజభవనంలోకి ప్రవేశించాడు మరియు విక్రమార్కుడు సామ్రాజ్యంలో అతని గుర్రాన్ని కొనుగోలు చేసే మొనగాడు లేడని చెప్పాడు. ఈ గుర్రం ప్రత్యేక లక్షణాలను చెబుతూ - ఇది ఒకే గెంతులో పైకి ఎగురుతుందని మరియు ఒక సెకనులో భూమికి చేరుకుంటుందని చెప్పాడు. ఇది ఆకాశంలో ఎగరగలదని లేదా భూమిపై దౌడు తీయగలదని చెప్పాడు. విక్రమార్కుడు ఆ మాట నమ్మలేదు మరియు అందుకే అతను గుర్రాన్ని కొనుగోలు చేయడానికి ముందు దానిపై ఒకసారి సవారీ చేసి చూస్తానని చెప్పాడు. దానికి విక్రేత అంగీకరించాడు మరియు విక్రమార్కుడు గుర్రంపై కూర్చుని, గుర్రాన్ని అదిలించాడు. విక్రేత చెప్పినట్లు, ఆ గుర్రం అతన్ని ఆకాశంలో తీసుకుని వెళ్లింది. రెండవసారి అదిలించిన వెంటనే, అది భూమిపైకి రావాలి, కాని అలా జరగలేదు. దానికి విరుద్ధంగా విక్రమార్కుడిని దూరంగా తీసుకుని పోయి, అరణ్యంలో పారేసింది. విక్రమార్కుడు గాయపడ్డాడు మరియు అతను రాజ్యానికి తిరిగి వెళ్లేందుకు ప్రయత్నాన్ని ప్రారంభించాడు. అతను ఇది అంతా అతని తలరాతగా భావించాడు; అతను గుర్రం విక్రయించే రూపంలో వచ్చిన వ్యక్తి శనిగా గుర్తించలేకపోయాడు. అతను అరణ్యంలో మార్గాన్ని గుర్తించేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నప్పుడు, అతనిపై బందిపోటు దొంగలు సమూహం దాడి చేశారు. వారు అతని అన్ని ఆభరణాలను దోచుకున్నారు మరియు అతన్ని తీవ్రంగా కొట్టారు. అప్పటికీ విక్రమార్కుడు, దొంగలు అతని తలను కాకుండా కిరీటం మాత్రమే తీసుకుని వెళ్లారని భావిస్తూ ఆ పరిస్థితి గురించి బాధపడలేదు. అతను అలా నడుస్తూ, నీరు కోసం సమీపంలోని ఒక నది వద్దకు చేరుకుంటాడు. జారే నేలపై కాలు ఉంచడం వలన అతని నీటిలో పడపోతాడు మరియు చాలా దూరం వరకు కొట్టుకొని పోతాడు.

నెమ్మదిగా విక్రమార్కుడు ఒక నగరానికి చేరుకుంటాడు మరియు ఆకలితో ఒక చెట్టు క్రింద కూర్చుంటాడు. నగరంలో అతని ధనం గురించి చాలా జాగ్రత్తలు తీసుకునే ఒక దుకాణదారుడు విక్రమార్కుడు కూర్చున్న చెట్టు ఎదురుగా ఒక దుకాణాన్ని కలిగి ఉన్నాడు. విక్రమార్కుడు ఆ చెట్టు క్రింది కూర్చున్న రోజు నుండి, ఆ దుకాణంలోని అమ్మకాలు భారీగా పెరిగాయి. దుకాణదారుడు అత్యాశతో ఈ వ్యక్తిని దుకాణానికి బయట ఉండేలా చేస్తే ఎక్కువ ధనం సంపాదించవచ్చని ఆలోచించాడు మరియు అతను విక్రమార్కుడిని ఇంటి ఆహ్వానించి, అతనికి భోజనం పెట్టడానికి నిర్ణయించుకున్నాడు. దీర్ఘ-కాల అమ్మకాల పెరుగుదలను దృష్టిలో ఉంచుకుని అతను, అతని కుమార్తెతో విక్రమార్కుడిని వివాహం చేసుకోమని చెబుతాడు. భోజనం తర్వాత, గదిలో విక్రమార్కుడు నిద్రిస్తున్న సమయంలో, గదిలోకి కుమార్తె ప్రవేశిస్తుంది. ఆమె విక్రమార్కుడిని మేల్కొలపడానికి మంచం పక్కన నిలబడుతుంది. నెమ్మిదిగా ఆమెకు నిద్ర వస్తుంది. ఆమె తన ఆభరణాలను తొలగించి, బాతు చిత్రణతో ఉన్న ఒక మేకుకు వాటిని వ్రేలాడు దీస్తుంది. ఆమె నిద్రిస్తుంది. విక్రమార్కుడు మేల్కొన్నప్పుడు, అతను చిత్రణలోని బాతు ఆభరణాలను మింగడం చూస్తాడు. అతను చూసిన విషయాన్ని గుర్తు చేసుకుంటున్నప్పుడు, దుకాణదారుడు కుమార్తె మేల్కొని, ఆభరణాలు పోయాయని గుర్తిస్తుంది. ఆమె తన తండ్రిని పిలుస్తుంది మరియు అతను ఒక దొంగ అని చెబుతుంది.

విక్రమార్కుడిని ఆ ప్రాంతం రాజు వద్దకు తీసుకుని వెళ్లతారు. రాజు విక్రమార్కుని కాళ్లు మరియు చేతులు నరికేసి, ఎడారిలో విడిచి పెట్టాలని ఆదేశిస్తాడు. రక్తం కారుతూ, కదలడానికి కష్టపడుతూ ఎడారిలో ఉన్నప్పుడు, ఒక స్త్రీ ఉజ్జయినీలోని తన తండ్రి ఇంటి నుండి ఆమె భర్త ఇంటికి వెళుతూ విక్రమార్కుడిని చూస్తుంది మరియు అతనిని గుర్తిస్తుంది. అతని పరిస్థితి గురించి ఆరా తీస్తుంది మరియు గుర్రంపై ఎగిరిపోయిన తర్వాత, అతను కనిపించకపోవడంతో ఉజ్జయినీలోని ప్రజలు అతని కోసం బాధ పడుతున్నట్లు చెబుతుంది. ఆమె అతనిని తన ఇంటిలో ఉంచుకునేందుకు అత్తమామలను అభ్యర్థిస్తుంది మరియు వారు అతనిని ఇంటిలో ఉంచుకుంటారు. ఆమె కుటుంబం శ్రామికులు కావడంతో, విక్రమార్కుడు తాను పని చేస్తానని అడుగుతాడు. అతను పంటపొలంలో కూర్చుని, అరుస్తానని, ఇలా చేయడం వలన ఎద్దులు ధ్యానం వేరుచేయడానికి తిరుగుతాయని చెబుతాడు. అతను జీవితాంతం ఇతరుల అతిధ్యంపై బ్రతకడానికి ఇష్టపడలేదు.

విక్రమార్కుడు పనిలో ఉన్నప్పుడు ఒకరోజు, కొవ్వొత్తి గాలికి ఆరిపోతుంది. అతను దీపక రాగం పాడి, కొవొత్తిని వెలిగిస్తాడు. అది నగరంలోని అన్ని కొవ్వొత్తులను వెలిగిస్తుంది - నగరంలోని యువరాణి దీపక రాగం పాటతో కొవ్వొత్తులను వెలిగించే ఎవరినైనా పెళ్లి చేసుకుంటానని శపథం చేస్తుంది. ఆమె ఆ పాటను పాడిన వ్యక్తి ఒక వికలాంగుడని తెలుసుకుని ఆశ్చర్యపడుతుంది కాని అతన్ని వివాహం చేసుకునేందుకు నిర్ణయించుకుంటుంది. రాజు అతన్ని చూసిన వెంటనే మునుపటిలో దొంగతనం నేరం క్రింది శిక్ష అనుభవించిన వ్యక్తి ఇప్పుడు తన స్వంత కుమార్తెను వివాహం చేసుకునేందుకు సిద్ధమయ్యాడని తెలుసుకుని ఆగ్రహిస్తాడు. అతను విక్రమార్కుడు తల నరికేందుకు అతని ఖడ్గాన్ని తీస్తాడు. ఆ సమయంలో, విక్రమార్కుడు ఇవన్నీ శని యొక్క శక్తి కారణంగా జరుగుతున్నాయని గుర్తిస్తాడు. అతను చనిపోయే ముందు, అతను శనిని ప్రార్థిస్తాడు. అతను తన తప్పులను అంగీకరిస్తాడు మరియు అతని తన పరిస్థితికి చాలా గర్వపడుతున్నట్లు అంగీకరిస్తాడు. శని ప్రత్యక్షమై, అతనికి అతని ఆభరణాలు, కాళ్లు, చేతులు మరియు అన్ని తిరిగి ప్రసాదిస్తాడు. విక్రమార్కుడు తాను అనుభవించిన ఆ కష్టాలను సాధారణ ప్రజలకు ఇవ్వవద్దని శనిని అభ్యర్థిస్తాడు. అతను నీలాంటి శక్తివంతమైన వ్యక్తి మాత్రమే ఇలాంటి బాధలు భరించగలడు కాని సాధారణ ప్రజలు భరించలేరని చెబుతాడు. శని అంగీకరించి, అతను ఇలాంటి బాధలు పెట్టనని చెబుతాడు. ఇది అంతా అర్థం చేసుకున్న తర్వాత, రాజు అతని చక్రవర్తికి లొంగిపోతాడు మరియు అతని కుమార్తెను ఇచ్చి వివాహం చేయడానికి అంగీకరిస్తాడు. అదే సమయంలో, దుకాణదారుడు రాజభవనానికి వచ్చి, బాతు తన నోటి నుండి ఆభరణాలను వదిలివేసిందని చెబుతాడు. అతను కూడా చక్రవర్తికి అతని కూతురును ఇస్తాడు. విక్రమార్కుడు ఉజ్జయినీకి తిరిగి చేరుకుంటాడు మరియు శని దీవెనలతో శక్తివంతమైన చక్రవర్తిగా జీవిస్తాడు.

నవరత్నాలు మరియు ఉజ్జయినీలో విక్రమార్కుని రాజ్యసభ[మార్చు]

భారతీయ సంప్రదాయం ప్రకారం, ధన్వంతరీ, క్షాపాంకా, అమరసింహా, శంఖు, గటకర్పర్, కాళిదాసు, వేతాళభట్ట (లేజా వేతాళాభట్ట), వరారుచి మరియు వరహమిహిరాలు ఉజ్జయినీలోని విక్రమార్కుని రాజ్యసభలో ఉండేవారని తెలుస్తుంది. ఆ రాజు ఈ తొమ్మిది మందిని "నవ-రత్నాలు" అని పిలిచేవాడని (సాధారణంగా, తొమ్మిది రత్నాలు) ఉంది.

కాళిదాసు ఒక ప్రఖ్యాత సంస్కృత కవిగా తెలుస్తుంది. వరహ్మిహిరా ఆ యుగంలోని ఒక జ్యోతిష్కుడుగా పేరు గాంచాడు, ఇతను విక్రమార్కుని కుమారుడు మరణాన్ని ముందే తెలిపాడు. వేతాళభట్ట ఒక మాగా బ్రాహ్మణుడుగా పేరు పొందాడు. అతను విక్రమార్కుడికి పదహారు చరణాల "నీతి-ప్రదీపా"పై (Niti-pradīpa , సాధారణంగా, "ప్రవర్తన నియమావళి") పని చేసినట్లు చెబుతారు.

विक्रमार्कस्य आस्थाने नवरत्नानि

धन्वन्तरिः क्षपणको मरसिंह शंकू वेताळभट्ट घट कर्पर कालिदासाः। ख्यातो वराह मिहिरो नृपते स्सभायां रत्नानि वै वररुचि र्नव विक्रमस्य।।

విక్రమార్కస్య ఆస్థాన నవరత్నానీ

ధన్వంతరీహ్ క్షాపణాకో మరసింహ్ శంఖు వేతాళభట్టా ఘాటా కర్పారా కాళిదాసాహ్. ఖ్యాతో వరాహ్ మిహిరో నృపతే సస్యభయం రత్నానీ వై వరరుచి ర్నవ్ విక్రమస్యయా...

విక్రమార్కుని సంవత్ (విక్రమార్కుని కాలం)[మార్చు]

భారతదేశం మరియు నేపాల్‌లోని హిందూ సంప్రదాయంలో, విస్తృతంగా ఉపయోగించే పురాతన క్యాలెండర్‌ను విక్రమార్కుని సంవత్ లేదా విక్రమార్యుని కాలం అని పిలుస్తారు. ఇది 56 BCEలో సాకాలుపై విక్రమార్కుడు విజయం సాధించిన తర్వాత ఆ ప్రసిద్ధ రాజుపై ప్రారంభించబడినట్లు చెబుతారు.

సూచనలు[మార్చు]

  • ది కథా సరిత్ సాగరా, ఆర్ ఓసియన్ ఆఫ్ ది స్ట్రీమ్స్ ఆఫ్ స్టోరీ , C.H.తావ్నేచే 1880లో అనువదించబడింది
  • విక్రమ్ అండ్ ది వ్యాంపైర్ , రిచర్డ్ R. బర్టన్ 1870లో అనువదించారు
  • ది ఇన్‌రోడ్స్ ఆఫ్ ది సైథాయిన్స్ ఇంటూ ఇండియా, అండ్ ది స్టోరీ ఆఫ్ కలకాచార్య , జర్నల్ ఆఫ్ ది బొంబాయి బ్రాంచ్ ఆఫ్ ది రాయల్ ఆసియాటిక్ సొసైటీ, వాల్యూ. IX, 1872
  • విక్రమాస్ అడ్వెంచర్ ఆర్ ది ధర్టీ-టూ టేల్స్ ఆఫ్ ది థ్రోన్ , సంస్కృత రచనను నాలుగు వేర్వరు నవీకరణల్లో సవరించారు (విక్రమా-చరితా లేదా సింహసన-ద్వాత్రిషికా), ఫ్రాంక్లిన్ ఎడ్జెర్టన్‌చే అనువదించబడింది, హార్వార్డ్ విశ్వవిద్యాలయం, 1926.

ఇవి కూడా చూడండి[మార్చు]

గమనిక[మార్చు]

  1. జేమ్స్ ప్రిన్సెప్, ఎడ్వర్డ్ థామస్, హెన్రీ థోబే థామస్ ప్రిన్సెప్, J. ముర్రే వ్రాసిన ఎస్సేస్ ఆన్ ఇండియన్ యాంటీక్యిటియెస్ 1858, p250
  2. ప్రీ-ముసాల్మాన్ ఇండియా M. S. నాటెసన్ రచించాడు, ఆసియన్ ఎడ్యుకేషనల్ సర్వీసెస్ 2000, p131
  3. ది సైక్లోపీడియా ఆఫ్ ఇండియా అండ్ ఈస్టరన్ మరియు సదరన్ ఆసియా ఎడ్వర్డ్ బాల్ఫోర్, B. క్వార్టిచ్‌లు రచించారు 1885, p502
  4. అన్నాల్స్ అండ్ ఆంటీక్విటిస్ ఆఫ్ రాజస్థాన్ జేమ్స్ టోడ్, విలియమ్ క్రూకెవచే రచించబడింది, 1920, p912
  5. ఎస్సేస్ ఆన్ ఇండియన్ అంటీక్విటైస్, హిస్టారిక్, నమిస్మాటిక్ మరియు పాలోగ్రాఫిక్, ఆఫ్ ది లేట్ జేమ్స్ ప్రిన్సెప్ , జేమ్స్ ప్రిన్సెప్, ఎడ్వర్డ్ థామస్, హెన్రీ థోబే ప్రిన్సెప్‌లచే రచించబడింది, పబ్లిక్. J.ముర్రే, 1858, p157