సాహసకృత్యం

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
ఇతర వాడుకలు కొరకు, సాహసకృత్యం (disambiguation) చూడండి.
దస్త్రం:Walking Across Log.JPG
కవాడి చేయటం, అన్వేషించటం లాంటి పనులు సాహసక్రుత్యంగా పరిగణించవచ్చును.

సహస కృత్యం అనేది ప్రమాదం లేదా హాని కలిగించేది లేక ఉత్తేజపరిచే అనుభవాన్ని మిగిల్చే ఓ కార్యం.[citation needed]

చాలా సందర్భాలలో ఈ పదాన్ని శరీరానికి హాని కలిగించే పనులని సూచించటానికి వాడతారు. ఉదాహరణకు: చాలా ఎత్తు నుంచి దూకటం, పర్వతారోహణం, ముక్కలు చేయటం మరియు ప్రవేశించటం, చట్టవిరోధమైన పనులు చేయటం మరియు విపరీతమైన క్రీడలలో పాల్గొనటం. స్థూలంగా, ఈ పదం శారీరక, మానసిక, లేక ఆర్ధిక హాని లేదా విపత్తు కలిగించే వ్యాపారం, ప్రేమ వ్యవహారం, లేదా జీవితంలో తీసుకునే పెద్ద నిర్ణయాల లాంటి పనులని/ పరిశ్రమలని సూచించడానికి వాడుతుంటారు.

సహస పూరిత మైన అనుభవాలు మానసిక మరియు శారీరక ఉత్ప్రేరకాలు[1] కలిగిస్తాయి. ఈ ఉత్ప్రేరకాలు భయం లాంటి ప్రతికులమైనవి గానైనా లేక పొంగిపొరలే శక్తినిచ్చే అనుకిలమైనవి గానైనా ప్రకటితమవ్వచ్చు. యెర్కెస్-డోడ్సన్ సూత్రం ప్రకారం ఈ ఉత్ప్రేరకాలు మనిషికి నష్టం కూడా తేవచ్చును. కొందరికి సాహసాలు చేపట్టటమే ప్రధాన వృత్తి. ఎండ్రే మేల్రక్స్ అనే సాహసి "ల కండిషన్ హుమెన్ " (1933)లో రాసిన ప్రకారం "తన జీవితంలో తెగించని మనిషికి గౌరవము ఎక్కడ ఉంటుంది?" అలాగే హెలెన్ కెల్లెర్ "జీవితం అయితే ఒక సాహసం, లేకపొతే అసలు ఏది కాదు" అన్న వ్యాఖ్య చాలా ప్రసిద్ధికెక్కింది.

సాహసపు పందేలు మరియు సాహసపు పర్యటన లాంటి బయట చేసే సహస కృత్యాలు సాధారణంగా వినోదాల కోసమో ఉత్తేజం కోసమో చేస్తారు. అన్వేషకులు, మార్గదర్శకులు మరియు పథ నిర్ణేతలు చేపట్టే సాహసాలు మానవ విజ్ఞానం పెంపుదలకు కూడా దారి తీయవచ్చు. కావాలని సవాలు చేసే అనుభవాలకు లోను చేయటం ద్వారా సహసికృత విద్యావిధానం అధ్యయనానికి తోడ్పడుతుంది.

పురాణాలలోని సాహసాలు[మార్చు]

అన్నింటికంటే పాతవి మరియు ప్రపంచంలో విస్తృత ప్రచారంలో ఉన్న కథలు సహస గాధలే.[2] పురాణాలను అధ్యయనం చేసే జోసెఫ్ కాంప్బెల్ తన పుస్తకం "ద హిరో విత్ ఎ థౌసంద్ ఫాసిస్ "లో పురణములన్నియు ఒక్కటే అనే భావనను చర్చించాడు. కాంప్బెల్ ప్రకారం అన్ని సంస్కృతుల వీరోచిత పురాణ గాధలు అంతర్గతంగా సాహసానికి ప్రేరేపణతో మొదలుపెట్టి ఒక ప్రమాదకరమైన ప్రయాణము, చివరికి విజయము అనే ఒకే నిర్మాణ క్రమంతో ఉన్నాయి. సహస గాధాలున్న నవలలు "సహస ప్రయాణం చేపట్టిన ముఖ్య పాత్ర ధారుల" గుణాలను చూపిస్తాయి. స్టార్ వార్స్ లాంటి లోకప్రియమైన చలన చిత్రాలు కూడా ఇటువంటి గుణాలనే కలిగి ఉంటాయి.

లివిస్ కరోలస్ వారి ఆలిస్ ఇన్ వండర్లాండ్ కాల్పనిక సహసగాధకు ఒక ఉదాహరణ
ధనమ్కోసంకాక్ సహసం కోసమే పరితపించే యువ సాహసికులు.

సాహసికులు[మార్చు]

సహస పూరితమైన కార్యాల మీద తన జీవిత శైలిని లేదా ఐశ్వర్యాన్ని ఆధార పడేలా జీవించే మనిషిని సాహసికుడు అంటారు. సహసి అనే పదానికి ఈ క్రింది ముగ్గురిలో ఒక మనిషిగా అర్ధం చేసుకోవచ్చు:

  • అసాధారణమైన, విలక్షణమైన ప్రయాణాలు చేసే వ్యక్తి. అయితే ఈ ప్రయాణాలు అన్వేషణగా పరిగిణించబడేటంత విలక్షణంగా ఉండవు.
  • తన తెలివితో, బహుశ కొంత కపట మార్గాలలో, ధనార్జన చేసే వ్యక్తి.
  • అధిక లాభాలు ఉపేక్షించి లేక పెద్ద పదవి కోసం అపాయకరమైన లేక తెగించి నిశ్చయము లేని (సట్టా) మార్గాన్ని ఎంచుకునే వ్యక్తి.

కాల్పనిక సాహిత్యంలో సాహసి ఎల్లప్పుడు క్రొత్తదనం కోరుకుంటూ సాధారణ ప్రజలు ఎంచుకోని గమనం కలిగిన మధ్య యుగాల కళా సాహిత్యంలోని సాహస వీరుల వారసునిగా దర్శనమిస్తాడు. ఆ వీరులలాగే ఈ సాహసి కుడా అప్పుడప్పుడు సంపద, ప్రణయం లేక యుద్ధం వంటి తాకుడులను ఎదుర్కొంటూ తన గమనం సాగిస్తూ వుంటాడు. అలనాటి విరులలా కాక, కాల్పనిక సాహిత్యంలోని సాహసి వాస్తవికతకు దగ్గరగా ఉన్న వాడి గాను, క్రింది తరగతికి చెందిన వాడి గాను, లేక ఇతర కారణాల వల్ల క్షీణిమ్ప బడిన వాడి గాను కనిపించి, పరిస్థితులు బలవంతం చేయడం వలన తన భాగ్యాన్ని తన చేతులతోనే, చాలా సార్లు కపటం ఉపయోగించి, రాసుకునే వాడిగా కనిపించాడు. అవినీతి నిండిన సమాజంలో తన తెలివితో, కొన్ని సార్లు కొందరిని మోసం చేసి, ధనార్జన చేసే ధూర్త కథా నాయకుడుగా కూడా సాహసి కనిపిస్తాడు. ధూర్త కథానాయకులున్న నవలలు 15 వ శతాబ్దం మధ్య కాలంలో స్పెయిన్ లో ఆవిర్భవించాయి. లజారిల్లో డి తోర్మ్స్ వంటి నవలలు ఐరోపా ఖండం మొత్తాన్ని ప్రభావితం చేసాయి. 18వ శతాబ్దం అంతటా చాలా నవలలో భాగ్యాన్ని సంతోషాన్ని తమ సొంతం చేసుకున్న ధైర్య వంతులు సదాచార దూరులు సాహసులు అయిన ముఖ్య పాత్రధారులకు ప్రత్యేక స్థానం కనబడుతుంది. కొన్ని సార్లు స్పెయిన్ నమూనా మాదిరి దురచారులైన ముఖ్య పాత్రధారులు సదచారులుగా మారటం కూడా కనిపిస్తుంది.

విక్టోరియా రాణి కాలంలోని నైతిక విలువలలో ఈ పదం తక్కువ సదాచార ప్రవర్తన కలిగిన, ప్రత్యేకించి ధనం కోసమే వివాహం చేసుకునే, వ్యక్తిని సూచించటం మొదలు పెట్టింది.

అఫిషియల్ హ్యాండ్ బుక్ ఆఫ్ ద మర్వెల్ యూనివర్స్ మరియు ఇతర హాస్య ఖండాలలో పాత్రధారి యొక్క వృత్తిని సూచించే టప్పుడు సాహసి అనే పదం అతీత శక్తులున్న విరునికి పర్యాయ పదంగా వాడబడుతోంది.

పాత్ర పోషించే ఆటలలోని ఆటాడే పాత్రలు ఎక్కువగా ప్రమాదకర లక్ష్యాలను సాధించటం, అవశేషాలను అన్వేషించటం, అతి క్రూరులను సంహరించటం వంటి సహస కృత్యాలతో నిధిని పేరును సంపాదించే సాహసులే. ఈ మూస ఎంత బలమైనదంటే సాహసికులు అన్న పదం ఆటాడే పాత్రల కు పర్యాయ పదంగా కూడా వాడుతున్నారు. ఆట ఆడని పాత్రలలో సాహసికుల జట్టులు ఉండవచ్చు. వీరితో అట అదే పాత్రలలోని సాహసికుల అకస్మాత్ సంఘర్షణ ఆడేవారికి ఆసక్తిగా పరిణమిస్తుంది.

సాహసికుల పట్టిక[మార్చు]

చారిత్ర సహసికులు[మార్చు]

లారెన్స్ ఆఫ్ అరేబియా గా కూడా ప్రసిద్ది చెందిన టి. ఇ. లారెన్స్
  • రాయ్ చాప్మన్ అన్ద్రుస్
  • ఫ్రెడరిక్ గుస్తావుస్ బుర్నబి
  • రిచర్డ్ ఫ్రాన్సిస్ బుర్టన్
  • మార్త జెన్ "దుర్ఘటన జెన్ " కానరీ- బుర్కే
  • గియాకోమో కాసనోవా
  • పెర్సి ఫవ్సేత్ట్
  • బర్తోలోమ్యు గోస్నోల్ద్
  • మాట హరి
  • జేమ్స్ హోల్మన్
  • ఎఫ్. ఎ. మిచెల్-హేద్గేస్
  • ఇబ్న్ బటుట
  • జోర్గెన్ జోర్గేన్సేన్
  • టి. ఇ. లరెంసే
  • డేవిడ్ లివింగ్స్టన్
  • రానల్ద్ మెక్ డోనాల్డ్
  • జాన్ ముయిర్
  • మార్కో పోలో
  • ఆర్థర్ రిమ్బౌద్
  • టెడ్డి రూసవేల్ట్
  • కెప్టెన్ జోన్ స్మిత్
  • ఎడ్వర్డ్ జోన్ ట్రేలని
  • ఎడ్వర్డ్ మరియా విన్గ్ఫీల్ద
  • అలేక్జాందర్ వాన్ హంబోల్ట్
  • గుస్తావాస్ వాన్ తెమ్ప్స్కి

ఆధునిక సాహసికులు[మార్చు]

మూస:Cleanup-laundry

  • బెనెడిక్ట్ ఎల్లెన్
  • సర్ పీటర్ బ్లేక్ (1948–2001)
  • చార్లీ బూర్మన్
  • స్తనిస్ల బులాక్ బలకోవిచ్ (1883–1940)
  • మోరిస్ కోహెన్ (1887–1970)
  • రానుల్ఫ్ ఫిన్నేస
  • బెన్ ఫోగ్లె
  • స్టీవ్ ఫోస్సేట్ (1944–2007)
  • జోషువ ఫ్రెంచ్ మరియు జోస్తోల్ మోలాండ్
  • జోష్ గేట్స్
  • జోన్ గొడ్దార్డ్
  • రిచర్డ్ హలిబుర్టన్ (1900–1939)
  • హయతుల్ల ఖాన్ దుర్రాని
  • హింరిఖ్ హర్రేర్ (1912–2006)
  • డేవిడ్ హేమ్పిల్మన్-ఆడమ్స్
  • తొర్ హేఎర్దాల్ (1914–2002)
  • మైక్ హార్న్
  • అలస్తైర్ హుమ్ఫ్రేయ్స్
  • జార్జ్ కౌరౌనిస్
  • డేవిడ్ హన్రి లెఉఇస్ (1917–2002)
  • రోరి మచ్లేయన్
  • {0{0}}క్రిస్తోఫేర్ మకాన్డ్లేస్స్ (1968–1992)
  • ఇవాన్ మ్చ్గ్రేగోర్
  • అమేలియా ఇఅర్హర్ట్ (1897–?)
  • ఫెర్డినాండ్ అంటోని ఒస్సేన్దౌస్కి (1876–1945)
  • బృసే పర్రి
  • రాబర్ట్ యంగ్ పెల్టన్
  • బెర్ట్రాండ్ పికార్డ్
  • సైమన్ రీవే
  • జిం రోజేర్స్
  • డేవిడ్ మేయర్ దే రోత్సచిల్ద్
  • తాహిర్ శః
  • రేఇద్ స్టవ్
  • లెస్ స్తరౌడ్
  • అబ్బి సుందేర్లాండ్
  • ఎద విఎస్తుర్స్
  • జాక్ విశార్ట్

కాల్పనిక సహసుకులు[మార్చు]

  • ధైర్య సాహసాలు కలిగిన వ్యక్తుల సమూహం (ఆర్గోనాట్స్)
  • అలలన్ క్యుతెర్మిన్
  • బరాన్ ముంచౌసేన్
  • బెంజమిన్ గేట్స్
  • బిలబో బాగ్గినస్
  • కానన్ ది బరబరియన్
  • చార్లస్ ముంత్జ్
  • కార్తో మల్తేసే
  • డిర్క్ పిట్ట
  • డాక సవాజ్
  • డాన్ క్యుఇక్షొతె
  • ద్రిజ్జ్ట్ డో 'ఉర్దేన్
  • ఎవేలిన్ కార్నహన్ - ఓ 'కాంనేల్
  • ఫిన్న్ ది హయుమన్
  • ప్హ్లాప్జక్
  • ఫ్లాష్ గోర్డాన్
  • ఫ్రోడో బాగ్గినస్
  • ఇండియాన జానస్
  • జాక్ ప్హ్లానదేర్స్
  • జాన్ కార్టర్
  • జోన్నీ క్యుస్ట్
  • జాక్ టీ .కల్టన్
  • లారా క్రాఫ్ట్
  • లేముఎల్ గుల్లివార్
  • లింక్ (ది లెజెండ్ ఆఫ్ జేల్డ ).
  • లార్డ్ ఆస్రిఎల్
  • మక్గ్య్వేర్
  • నాథన్ ద్రక్
  • ఓదిస్సెఉస్
  • రందోల్ఫ్ కార్టర్
  • రిక్ ఓ 'కాంనేల్
  • రిప్ హేయ్విరే
  • సిన్బాద్
  • సోలోమన్ కనే
  • సన్ గోకు
  • స్పిరౌ
  • తింటిన్
  • క్సేన

సూచనలు[మార్చు]

  1. M Gomà-i-Freixanet (2004), "Sensation Seeking and Participation in Physical Risk Sports", On the psychobiology of personality, Elsevier, ISBN 9780080442099 
  2. జ్విగ్, ప. (1974). ' ది అడ్వెంచరర్: ద ఫేట్ ఆఫ్ అడ్వెంచర్ ఇన్ ది వెస్ట్రన్ వరల్డ్, న్యు యార్క్:బేసిక్ బుక్స్.

బాహ్య లింకులు[మార్చు]