అంధకాసురుడు
| అంధకాసురుడు | |
|---|---|
 | |
| అనుబంధం | అసురుడు |
| తల్లిదండ్రులు | హిరణ్యాక్షుడు (కొన్ని పురాణాలలో దత్తత తండ్రి) శివుడు పార్వతి (కొన్ని పురాణాల ప్రకారం జన్మదాతలు) |
| పిల్లలు | ఆది[1] |
అంధకుడు (Sanskrit: अन्धक, romanized: Andhaka, lit. 'చీకటిని కలిగించువాడు') హిందూ పురాణాలలో పేర్కొనబడిన ఒక అసురుడు. అతని అహంకారాన్ని శివుడు పార్వతి అణచివేసినట్లు పురాణాలు వివరిస్తాయి.[2] అంధకుని కథ మత్స్య పురాణం, కూర్మ పురాణం, లింగ పురాణం, పద్మ పురాణం, శివ పురాణం వంటి అనేక హిందూ గ్రంథాలలో కనిపిస్తుంది.[3] కొన్ని వర్ణనల ప్రకారం అతనికి వెయ్యి తలలు, వెయ్యి చేతులు, రెండువేల కళ్ళు ఉండేవి. మరికొన్ని కథనాలలో అతనికి రెండువేల చేతులు, రెండువేల కాళ్లు ఉన్నట్లు పేర్కొనబడింది.[4] కొన్ని పురాణాల ప్రకారం అంధకుడు శివుడు పార్వతిల కుమారుడిగా కూడా వర్ణించబడ్డాడు.[5][6]
పురాణాలలో
[మార్చు]శివ పురాణం
[మార్చు]శివ పురాణం ప్రకారం, మందర పర్వతంపై శివుడు ధ్యానంలో ఉండగా, పార్వతి సరదాగా ఆయన కళ్ళను తన చేతులతో మూసివేసింది. దాంతో విశ్వమంతా చీకటితో నిండిపోయింది. శివుని శక్తివంతమైన మూడవ నేత్రాన్ని తాకిన కారణంగా పార్వతి చేతుల నుండి కారిన చెమట భూమిపై పడగా, భయంకరమైన రూపం కలిగిన ఒక అంధ బాలుడు జన్మించాడు. అతడిని చూసి పార్వతి భయపడగా, శివుడు అతడు తమ శారీరక స్పర్శ వల్ల జన్మించినవాడని, అందువల్ల తమ కుమారుడేనని చెప్పాడు.
తరువాత అసురరాజు హిరణ్యాక్షుడు సంతాన ప్రాప్తి కోసం శివుడిని కఠోర తపస్సుతో ప్రసన్నం చేసుకున్నాడు. శివుడు ఆ బాలుడిని అతనికి ఇచ్చి, అతని అంధత్వం కారణంగా "అంధకుడు" అనే పేరు పెట్టాడు.
వరాహమూర్తి చేత హిరణ్యాక్షుడు సంహరించబడిన తరువాత అంధకుడు రాజ్యాన్ని స్వీకరించాడు. అయితే అతడు దేవతల సంతానంగా జన్మించినందున అనేక అసురులు అతడిని తమవాడిగా అంగీకరించలేదు. దీనితో అంధకుడు బ్రహ్మను ప్రసన్నం చేసుకోవడానికి ఘోర తపస్సు చేశాడు. బ్రహ్మ ప్రత్యక్షమై వరం కోరుకోమని చెప్పగా, అంధకుడు దివ్యదృష్టి అమరత్వాన్ని కోరాడు. బ్రహ్మ అతనికి దివ్యదృష్టిని ప్రసాదించి, శివుడి చేత తప్ప మరెవరి చేతనూ మరణించనని వరమిచ్చాడు.
ఆ వరప్రభావంతో అంధకుడు తిరిగి తన రాజ్యానికి చేరి, తన శత్రువులను మాత్రమే కాకుండా దేవతలను కూడా జయించి వారి మీద ఆధిపత్యం సాధించాడు.[7] అంధకుడు తన మంత్రిని పిలిచి, తన బలం, వైభవం, సంపదలకు సాటిగా ఎవరైనా ఉన్నారా అని అడిగాడు. దానికి మంత్రి, అతనికి ఒక సుందరమైన స్త్రీ సహవాసం లేదని చెప్పాడు. ప్రపంచంలోనే అత్యంత సుందరమైన స్త్రీ పార్వతి అని, ఆమె కైలాస పర్వతంపై నివసించే జటాధారి తపస్వి శివుని భార్య అని వివరించాడు. నిజంగా సాటిలేని వాడిగా ఉండాలంటే పార్వతిని తన ఆధీనంలోకి తెచ్చుకోవాలని అంధకుడికి సలహా ఇచ్చాడు.
అంధకుడు శివుని వద్దకు ఒక దూతను పంపి, తన భార్యను అప్పగించాలని కోరాడు. అనంతరం తన శ్రేష్ఠ యోధులతో కలిసి శివునిపై దండెత్తాడు. అయితే శివుని సేనలు వారిని ఓడించాయి.
ఒక సందర్భంలో శివుడు అరణ్యంలో తపస్సులో నిమగ్నమై ఉన్నప్పుడు, అంధకుడు మందర పర్వతంపై దాడి చేయాలని సంకల్పించాడు. అప్పుడు దేవతలకు, దానవులకు మధ్య భయంకరమైన యుద్ధం ప్రారంభమైంది.
అంధకుని విశ్వాసపాత్రుడైన సేనాధిపతి మహాబలి ఒక్కడే సమస్త దేవతలను ఓడించి వారిని మింగివేశాడు. శివుడు మహాబలిపై శక్తివంతమైన ఆయుధాలను ప్రయోగించగా, అతడు దేవతలందరినీ తిరిగి వెలువరించవలసి వచ్చింది. దీనికి ప్రతీకారంగా శివుడు అసురుల గురువైన శుక్రుడిని మింగివేశాడు.
ఆ తరువాత అంధకుడు ఇంద్రునిపై దాడి ప్రారంభించాడు. ఇంద్రుణ్ణి రక్షించడానికి శివుడు మధ్యలో ప్రవేశించి తన త్రిశూలంతో అంధకుడిపై దాడి చేశాడు. అయితే అంధకుని రక్తం నేలపై పడిన ప్రతిసారి, అతని వంటి మరొక అసురుడు పుట్టుకొచ్చేవాడు. దీనిని అరికట్టడానికి విష్ణువు అనేక మాతృకలను సృష్టించాడు. వారు అంధకుని గాయాల నుండి కారిన రక్తాన్ని తాగి, కొత్త అసురులు పుట్టకుండా నిరోధించారు.
చివరకు శివుడు అంధకుని శిరఛ్ఛేదం చేశాడు. అయితే శివ పురాణం ప్రకారం, తరువాత జరిగిన పరిణామంలో అంధకుడు పశ్చాత్తాపంతో శివుని నామాన్ని జపించాడు. అప్పుడు అతనికి తన అసలు జన్మవృత్తాంతం తెలియజేయబడింది. అనంతరం శివుడు అతనిని క్షమించి, తన గణాలలో ఒక ప్రధానాధికారిగా (గణనాయకునిగా) నియమించాడు.
ప్రత్యామ్నాయ కథనం
[మార్చు]మరో పురాణ కథనం ప్రకారం, అంధకుని జననం అతడిని అతని వంశీకులు తిరస్కరించిన విషయం ఇదే విధంగా ఉంటుంది. అయితే అంధకుడు బ్రహ్మను ప్రసన్నం చేసుకోవడానికి అరణ్యానికి తపస్సు చేయడానికి వెళ్లిన సమయంలో, అతని బంధువులు, ముఖ్యంగా ప్రహ్లాదుడు, అతని రాజ్యాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నారు. తపస్సు చేస్తున్న కాలంలో అంధకుడు నీరు, ఆహారం రెండింటినీ త్యజించి, బ్రహ్మను సంతోషపరచడానికి తన స్వంత అవయవాలను కూడా ఖండించుకుంటూ ఘోరమైన తపస్సు చేశాడు.
అతని కఠోర తపస్సుతో సంతోషించిన బ్రహ్మ ప్రత్యక్షమై వరం కోరుకోమని అన్నాడు. అంధకుడు తనకు దృష్టిని ప్రసాదించాలని, అలాగే అమరత్వాన్ని ఇవ్వాలని కోరాడు. దీనికి బ్రహ్మ, జన్మించిన ప్రతి జీవి మరణించవలసిందే కనుక అమరత్వాన్ని ప్రసాదించలేనని, అయితే తన మరణానికి సంబంధించిన ఒక ప్రత్యేక షరతును కోరుకోవచ్చని చెప్పాడు. అప్పుడు అంధకుడు తన తల్లితో సమానమైన స్త్రీపై కామం కలిగినప్పుడు మాత్రమే తనకు మరణం సంభవించాలని కోరాడు. బ్రహ్మ ఆ వరాన్ని అంగీకరించి, అతని కోరికలన్నింటినీ నెరవేర్చాడు.
అంధకుడు తన రాజ్యానికి తిరిగి వచ్చినప్పుడు, అతని కొత్త శక్తిని చూసి భయపడిన బంధువులు అతనికి అతని రాజ్యాన్ని మాత్రమే కాకుండా తమ రాజ్యాలను కూడా అప్పగించారు. అనంతరం సమస్త అసురులకు అధిపతిగా మారిన అంధకుడు తన సైన్యంతో కలిసి దేవతలపై యుద్ధం చేసి స్వర్గాన్ని జయించాడు. తరువాత అతడు నాగులు, గంధర్వులు, రాక్షసులు, యక్షులు, మానవులను కూడా జయించి, మూడు లోకాలపై అధిపత్యం సాధించాడు.
అంధకుడు క్రూరమైన పాలకుడిగా మారి, వేదాలు, బ్రాహ్మణులు, దేవతలను అవమానించసాగాడు. ఒకసారి ప్రయాణంలో అతడు మందర పర్వతంకు చేరుకున్నాడు. ఆ పర్వత సౌందర్యానికి ముగ్ధుడైన అంధకుడు అక్కడే నివసించాలని నిర్ణయించి, తన ముగ్గురు సేనాధిపతులు దుర్యోధనుడు, విఘాసుడు, హస్తిలకు తగిన స్థలాన్ని వెతకమని ఆదేశించాడు.
అన్వేషణలో వారు ఒక గుహను కనుగొన్నారు. అందులో ఒక తపస్వి ధ్యానంలో ఉండగా, అతని సమీపంలో అపూర్వ సౌందర్యం కలిగిన ఒక స్త్రీ కనిపించింది. వారు ఈ విషయాన్ని అంధకుడికి తెలియజేయగా, ఆ స్త్రీని తన వద్దకు తీసుకురమ్మని అతడు ఆదేశించాడు. ఆ తపస్వి శివుడు, ఆ స్త్రీ ఆయన భార్య పార్వతి.
వారు శివునితో తమ ప్రభువుకు ఆ స్త్రీని అప్పగించమని చెప్పగా, శివుడు తిరస్కరించాడు. "మీ ప్రభువు ఆమెను కోరుకుంటే స్వయంగా వచ్చి తీసుకుపోవచ్చు" అని సమాధానమిచ్చాడు.
ఈ విషయాన్ని తెలుసుకున్న అంధకుడు ఆగ్రహంతో శివునిపై యుద్ధానికి దిగాడు. అసురసేనలతో కలిసి నంది శివుని గణాలపై దాడి చేశాడు. కానీ వారు ఓడిపోయి వెనుదిరగవలసి వచ్చింది. అనంతరం అంధకుడు మళ్లీ యుద్ధానికి వచ్చాడు. ఈ మహాసంగ్రామం ఏడు వందల సంవత్సరాలపాటు కొనసాగినట్లు పురాణం పేర్కొంటుంది.
ఈ యుద్ధంలో విష్ణువు, బ్రహ్మ ఇతర దేవతలు కూడా శివుని పక్షాన చేరారు. అంధకుని సేనాధిపతి విఘాసుడు సమస్త దేవతలను మింగివేశాడు. దీనికి ప్రతిగా శివుడు తన వృషభవాహనంపై దూసుకెళ్లి ఆ రాక్షసుడిని ఢీకొట్టాడు.
అసురుల గురువైన శుక్రాచార్యుడు తన వద్దనున్న మృతసంజీవని ఔషధ శక్తితో మరణించిన అసురులను తిరిగి బ్రతికించాడు. అప్పుడు శివుడు తన గణాలకు శుక్రాచార్యుడిని పట్టుకురమ్మని ఆదేశించాడు. వారు అతనిని తీసుకురాగానే శివుడు శుక్రుణ్ణి మింగివేశాడు.
శివుడు తన త్రిశూలంతో అంధకుడిపై దాడి చేశాడు. అయితే అతని రక్తం భూమిపై పడిన ప్రతిసారి, అతనిలాంటి మరొక అసురుడు పుట్టుకొచ్చేవాడు. దీనిని నివారించేందుకు శివుడు చండి దేవిని ఆహ్వానించి, కారే రక్తాన్ని తాగమని కోరాడు. చండి రక్తాన్ని తాగుతుండగా, శివుడు మిగిలిన అంధక ప్రతిరూపాలను సంహరించాడు.
చివరకు శివుడు అంధకుణ్ణి తన త్రిశూలంపై గుచ్చి పైకి ఎత్తాడు. అంధకుడు చాలా కాలం పాటు ఆ స్థితిలోనే ఉండిపోయాడు. ఆ సమయంలో తాను కామించిన స్త్రీ తన సొంత తల్లి అని, ఆమె భర్త తన సొంత తండ్రి అని గ్రహించాడు. తన దుష్కార్యాల పట్ల తీవ్ర పశ్చాత్తాపం చెంది, శివుని క్షమాపణ కోరుతూ భక్తితో ప్రార్థించాడు.
అపార కరుణామూర్తి అయిన శివుడు అతనిని క్షమించి, తన గణాలలో ప్రధానునిగా నియమించాడు.[3]
వామన పురాణం
[మార్చు]
వామన పురాణం ప్రకారం అంధకుని జననకథ యథాతథంగానే ఉంటుంది. అంధకుడు హిరణ్యాక్షుని కుమారుడు, ప్రహ్లాదుని బంధువు. అంధకుడు, ప్రహ్లాదుడు తమ సైన్యంతో కలిసి దేవతలను ఓడించి, ప్రహ్లాదుణ్ణి మూడు లోకాల రాజుగా స్థాపించారు. కొంతకాలానంతరం ప్రహ్లాదుడు విష్ణువుతో యుద్ధం చేశాడు. అయితే ఋషులు విధించిన శాపం కారణంగా ఆ యుద్ధంలో ఓడిపోయాడు. తన ఓటమి తరువాత ప్రహ్లాదుడు అంధకుణ్ణి రాజుగా నియమించి, విష్ణువు క్షమాపణను పొందాడు. తిరిగి వచ్చిన అంధకుడు ప్రహ్లాదుణ్ణి మళ్లీ రాజుగా చేయాలని ప్రయత్నించినప్పటికీ, ప్రహ్లాదుడు దాన్ని నిరాకరించాడు.
ఒక సందర్భంలో మహిషాసురుడు తారకాసురుడు దేవతల చేత సంహరించబడ్డారు. ఈ ఘనకార్యం అసాధ్యమని భావించిన అంధకుడు ఆశ్చర్యపోయాడు.
ఈ సంఘటన తరువాత అంధకుడు అత్యంత సుందరమైన భార్యను కోరుకున్నాడు. ప్రపంచంలోనే అత్యంత సుందరి పార్వతి అని అతనికి తెలియజేయబడింది. పార్వతి తన తల్లేనని తెలియక అంధకుడు శివుని నివాసానికి చేరుకున్నాడు. అక్కడ పార్వతిని అపహరించేందుకు ప్రయత్నించాడు. అయితే పార్వతి నూరుకిపైగా రూపాలను ధరించి యుద్ధంలో అతణ్ణి మూర్ఛపోయేలా చేసింది. అంధకుడు పాతాళానికి పారిపోయి, శక్తిని తిరిగి పొందిన తరువాత మళ్లీ పార్వతిని సాధించాలని సంకల్పించాడు.
ప్రహ్లాదుడు అతణ్ణి అడ్డుకునేందుకు ప్రయత్నించాడు. పార్వతి శివుని నేత్రాలను మూసినప్పుడు ఉద్భవించిన చెమటబిందువుల నుండి తాను జన్మించాడని, శివపార్వతులే తన నిజమైన తల్లిదండ్రులని అంధకునికి వివరించాడు. కానీ అంధకుడు ఆ మాటలను పట్టించుకోలేదు. ప్రహ్లాదుని ప్రయత్నం విఫలమైంది.
అంధకుడు తన సైన్యంతో కలిసి శివుని ఇతర దేవతలపై దండెత్తాడు. అతని సైన్యంలో చాలామంది యోధులు యుద్ధంలో నాశనమయ్యారు. అనంతరం అంధకుడు శివుని రూపాన్ని ధరించి పార్వతిని మోసగించడానికి ప్రయత్నించాడు. అయితే పార్వతి అతడిని గుర్తించి తన పరిచారికల మధ్య దాక్కుంది. ఆమెను కనుగొనలేక అంధకుడు మళ్లీ యుద్ధరంగానికి చేరుకున్నాడు.
కార్తికేయుడు గణేశుడు, శివగణాలతో కలిసి అంధకుని రథాన్ని ధ్వంసం చేశారు. శివుడు అంధకునితో ప్రత్యక్షంగా యుద్ధం చేసి అతని హృదయాన్ని ఛేదించాడు. అయినప్పటికీ అంధకుడు కోలుకుని తన గదతో శివుణ్ణి గాయపరిచాడు. ఆ గాయం నుండి భూమిపై పడిన రక్తం నుండి భైరవుని ఎనిమిది రూపాలు ఉద్భవించాయి.
తరువాత శివుడు తన త్రిశూలంతో అంధకుణ్ణి గుచ్చి పైకి ఎత్తాడు. శివుని శరీరం నుండి కారిన చెమటబిందువుల నుండి బొగ్గువర్ణం కలిగిన ఒక బాలుడు, ఒక బాలిక జన్మించారు. వారు అంధకుని రక్తం భూమిపై పడకముందే తాగడం ప్రారంభించారు. శివుడు ఆ బాలికకు **చార్చికా**, బాలుడికి **మంగళ** అనే పేర్లు పెట్టాడు.
శివుడు అంధకుణ్ణి వేల సంవత్సరాలపాటు తన త్రిశూలంపైనే ఉంచాడు. దాంతో అతని శరీరం క్రమంగా క్షీణించి ఎముకల గూడుగా మారిపోయింది. చివరకు అంధకుడు పశ్చాత్తాపంతో శివుణ్ణి తన తండ్రిగా, పార్వతిని తన తల్లిగా అంగీకరించి క్షమాపణ కోరాడు.
శివుడు అతణ్ణి క్షమించి గణాధిపతిగా నియమించాడు. అనంతరం అతణ్ణి మందర పర్వతానికి తీసుకెళ్లాడు. అక్కడ పార్వతి కూడా అదే వరాన్ని ప్రసాదించింది. ఆ తరువాత అంధకుడు భృంగి అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి పొందాడని ఈ కథనం వివరిస్తుంది.[5][8]
కూర్మ పురాణం
[మార్చు]కూర్మ పురాణంలో కూడా అంధకుడు హిరణ్యాక్షుని సహజసిద్ధమైన కుమారుడిగానే వర్ణించబడ్డాడు. ప్రహ్లాదుని మరణానంతరం అతడు అసురుల రాజుగా అవతరించాడు. ఇతర కథనాల మాదిరిగానే అతడు పార్వతిపై మోహించి, శివుడు గైర్హాజరైన సమయంలో ఆమెను అపహరించేందుకు మందర పర్వతంకు చేరుకుంటాడు.
శివుడు తన గృహాన్ని కాపాడే బాధ్యతను నందికి అప్పగించాడు. అలాగే విష్ణువుతో సహా దేవతలకు పార్వతిని సంరక్షించమని ఆదేశించాడు. అంధకుడు అక్కడికి చేరుకున్నప్పుడు నంది అతనితో యుద్ధం చేసి తన త్రిశూలంతో గాయపరిచాడు. అంధకుని రక్తం నేలపై పడగానే అతనిలాంటి వేలాది అసురులు ఉద్భవించారు. వారు నందిని, దేవతలను ఓడించారు. అప్పుడు నంది విష్ణువును సహాయం కోరుతూ ప్రార్థించాడు.
విష్ణువు ప్రత్యక్షమై అనేక మాతృకా దేవతలను సృష్టించాడు. ఆ దేవతలు కొత్తగా పుట్టిన అసురులను సంహరించాయి. ఇదిలా ఉండగా శివుడు తిరిగి వచ్చిన తరువాత అంధకుడు మరోసారి పార్వతిని అపహరించడానికి ప్రయత్నించాడు. అప్పుడు శివుడు, విష్ణువు కలిసి అంధకుడు అతని సైన్యంపై యుద్ధం సాగించారు.
చివరికి శివుడు తన త్రిశూలంతో అంధకుణ్ణి గుచ్చి పైకెత్తి నృత్యం చేయడం ప్రారంభించాడు. శివుని స్పర్శమాత్రంతోనే అంధకుని పాపాలన్నీ దగ్ధమయ్యాయి. అతడు పశ్చాత్తాపంతో శివుణ్ణి క్షమించమని ప్రార్థించాడు. అనంతరం శివుడు అతణ్ణి గణాధిపతిగా నియమించాడు. అదేవిధంగా అంధకుణ్ణి సుందర రూపవంతునిగా మార్చాడు. అంధకుడు పార్వతి ముందు నమస్కరించి తన తప్పులకు క్షమాపణ కోరగా, పార్వతి అతణ్ణి క్షమించి తన కుమారుడిగా స్వీకరించింది.[5][9]
మత్స్య పురాణం
[మార్చు]మత్స్య పురాణం ప్రకారం, హిరణ్యాక్షుని కుమారుడైన అంధకుడు పార్వతిని శివుని నుండి అపహరించేందుకు ప్రయత్నించాడు. దీంతో మహాకాల అరణ్యంలో ఘోర యుద్ధం జరిగింది. యుద్ధంలో అంధకుని శరీరం నుండి కారిన ప్రతి రక్తబిందువుతో వేలాది కొత్త రాక్షసులు ఉద్భవించారు.
ఈ పరిస్థితిని ఎదుర్కొనేందుకు శివుడు అనేక దివ్య మాతృకలను (మాతృకలు) సృష్టించాడు. వారు అంధకుని రక్తం నేలపై పడకముందే తాగేవారు. అయినప్పటికీ రాక్షసుల సంఖ్య పెరుగుతూనే ఉండడంతో వాసుదేవుడు శుష్కరేవతి అనే దేవిని సృష్టించాడు. ఆమె అన్ని రాక్షసుల రక్తాన్ని పానం చేసి వారిని సంహరించింది.
చివరికి శివుడు తుదిఘాతాన్ని ఇవ్వబోతున్న సమయంలో అంధకుడు లొంగిపోయి, శివుణ్ణి స్తుతిస్తూ క్షమాపణ కోరాడు. అతని భక్తికి సంతోషించిన శివుడు అతణ్ణి తన గణాలలో ఒకడిగా నియమించాడు.[5]
హరివంశ పురాణం
[మార్చు]హరివంశ పురాణం ప్రకారం, అంధకుడు ఒక దైత్యుడు దితి तथा ఋషి కశ్యపుని కుమారుడు. దైత్యులు విష్ణువిచేత ఓడించబడిన తరువాత, దితి తనకు దేవతల చేత ఓడించలేని శక్తివంతమైన కుమారుడు కలగాలని కశ్యపుణ్ణి ప్రార్థించింది. కశ్యపుడు ఆమెకు వరమిచ్చి, తన కుమారుణ్ణి సంహరించగల శక్తి కేవలం శివునికే ఉందని తెలిపాడు.
అనంతరం కశ్యపుడు దితి గర్భాన్ని స్పృశించగా వెయ్యి కళ్ళు, వెయ్యి అవయవాలు కలిగిన శిశువు జన్మించాడు. అతడు అంధుడు కాకపోయినప్పటికీ అంధుడిలా నడిచేవాడు. అందువల్ల అతనికి “అంధకుడు” అనే పేరు వచ్చింది. కాలక్రమేణా తనను ఎవరూ జయించలేరనే గర్వంతో అంధకుడు అహంకారిగా మారాడు.
ఒకసారి అంధకుడు ఇంద్రుని సభకు వెళ్లి అన్ని అప్సరసలను అపహరించాడు. దేవతలందరినీ యుద్ధంలో ఓడించాడు. అంతేకాక దేవతలు నిర్వహించే యజ్ఞాలు జరగకుండా అడ్డుకున్నాడు. దేవతలు అతని పీడనకు విసిగిపోయి నారదుని సహాయం కోరారు.
నారదుడు అంధకుని వద్దకు వెళ్లి అతనికి బోధించడానికి ప్రయత్నించాడు. అప్పుడు నారదుడు ధరించిన మందార పుష్పమాల పరిమళం అంధకుణ్ణి ఆకర్షించింది. ఆ పుష్పాలు ఎక్కడి నుండి వచ్చాయని అడగగా, అవి మందార అరణ్యం నుండి వచ్చాయని, శివుని అనుమతి లేకుండా ఎవరూ ఆ అరణ్యంలో ప్రవేశించలేరని నారదుడు తెలిపాడు.
అంధకుడు మందర పర్వతంతో సంభాషించి ఆ అరణ్యం ఎక్కడ ఉందో చెప్పమని కోరాడు. కానీ పర్వతం సమాధానం ఇవ్వకుండా అదృశ్యమైంది. కోపోద్రిక్తుడైన అంధకుడు తన అసుర సైన్యంతో కలిసి మొత్తం పర్వతాన్నే పీకివేసి ధ్వంసం చేశాడు. దాంతో ఆ పర్వత సౌందర్యం నశించింది.
ఈ విషయం తెలుసుకున్న శివుడు పర్వతానికి వరమిచ్చి దానిని మళ్లీ పూర్వ వైభవంతో నిలిపాడు. పర్వత శిఖరాలు తమను ధ్వంసం చేయడానికి వచ్చిన అసురులను సంహరించడం ప్రారంభించాయి. ఇది చూసిన అంధకుడు పర్వతాధిపతిని పిలిచి మొత్తం మందర పర్వతాన్నే దహనం చేస్తానని హెచ్చరించాడు.
దానికి ప్రతిగా శివుడు తన గదను ధరించి, వృషభంపై అధిరోహించి అంధకునిపై దాడి చేశాడు. చివరకు శివుడు ప్రయోగించిన శూలం అంధకుని వక్షస్థలాన్ని ఛేదించి అతణ్ణి భస్మరాశిగా మార్చింది.[5][6][10]
లింగ పురాణం
[మార్చు]
లింగ పురాణంలో అంధకుని కథ హరివంశం కూర్మ పురాణాలలోని కథనాలకు సమానమైన ఒక భిన్న రూపంలో చెప్పబడింది. అంధకుడు హిరణ్యాక్షుని కుమారుడు. అతడు ఘోర తపస్సు చేసి బ్రహ్మదేవుణ్ణి ప్రసన్నం చేసుకోవడంతో మరణం నుండి రక్షణను పొందాడు. అనంతరం అతడు మూడు లోకాలను సంచరిస్తూ స్వర్గలోకాన్ని కూడా జయించాడు.
దేవతలు అతని భయంతో మందర పర్వతంపై ఆశ్రయం పొందగా, అంధకుడు వారిని అక్కడికీ వెంబడించాడు. దేవతల ప్రార్థనపై శివుడు అంధకుణ్ణి యుద్ధానికి ఆహ్వానించి, అతని సైన్యాన్ని నాశనం చేసి, తన త్రిశూలంతో అతణ్ణి ఛేదించాడు. అయితే శివుని దివ్యదృష్టి ప్రభావంతో అంధకుని పాపాలన్నీ నశించిపోయాయి. దాంతో అంధకుడు శివుణ్ణి స్తుతిస్తూ భక్తితో ప్రార్థించాడు.
అతని భక్తికి సంతోషించిన శివుడు అంధకుణ్ణి క్షమించి, తన గణాలందరికీ నాయకునిగా నియమించాడు.[5]
ఇదే కథనంలో అంధకునికి ఆడి (Āḍi) అనే కుమారుడు ఉన్నాడని కూడా పేర్కొనబడింది.
ప్రత్యామ్నాయ కథనం
[మార్చు]మరో కథనం ప్రకారం అంధకుడు శివగణాలతో శివుని కుమారులతో యుద్ధం చేశాడు. అయితే ఆ యుద్ధంలో దేవతల పక్షం ఓటమి చెందింది. అప్పుడు శివుడు వీరభద్రుణ్ణి అంధకునితో యుద్ధానికి పంపాడు. వీరభద్రుడు అంధకుణ్ణి సంహరించిన ప్రతిసారి, అతని రక్తం భూమిపై పడిన చోట మరో అంధకుడు ఉద్భవించేవాడు.
ఈ పరిస్థితిని చూసి పార్వతి కోపోద్రిక్తురాలై కాళి రూపాన్ని ధరించింది. ఆమె అంధకుని రక్తం నుండి పుట్టిన ప్రతిరూపాలన్నింటినీ సంహరించింది. అయితే అసలైన అంధకుణ్ణి మాత్రం శివుడు రక్షించి, అతనికి కొత్త జీవితం ప్రసాదించాడు.
రామాయణం మహాభారతంలో
[మార్చు]రామాయణంలో, కాళి అంధకుణ్ణి సంహరించిన కథ అరణ్యకాండలోని 30వ అధ్యాయంలో సంక్షిప్తంగా ప్రస్తావించబడింది. రావణుని తమ్ముడైన ఖరుడు రామునిచేత సంహరించబడిన సందర్భంలో ఈ ఉదాహరణ చెప్పబడుతుంది. ఆ గ్రంథం ప్రకారం, ఋషి శ్వేతుని ఆశ్రమ సమీపంలోని అరణ్యంలో శివుని మూడవ నేత్రాగ్నిచే అంధకుడు నాశనం చేయబడ్డాడు.
మహాభారతంలో కూడా అంధకుడు కాళి చేత సంహరించబడినట్లు పేర్కొనబడింది. అయితే రామాయణంలో చెప్పినట్లు శివుని మూడవ నేత్రం ద్వారా కాకుండా, కాళిదేవి చేతనే అతడు మరణించినట్లు వివరణ లభిస్తుంది.[5]
ఇవి కూడా చూడండి
[మార్చు]మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Williams, George M. (27 March 2008). Handbook of Hindu Mythology. ISBN 978-0-19-533261-2.
- ↑ Stella Kramrisch (January 1994). The Presence of Siva. Princeton University Press. p. 375. ISBN 978-0-691-01930-7.
- 1 2 B. K. Chaturvedi (2004). Shiva Purana. Diamond Pocket Books (P) Ltd. p. 106. ISBN 978-81-7182-721-3.
- ↑ Gopal, Madan (1990). K.S. Gautam (ed.). India through the Ages. Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India. p. 67.
- 1 2 3 4 5 6 7 Charles Dillard Collins (1988). The Iconography and Ritual of Siva at Elephanta. SUNY Press. p. 58. ISBN 978-0-7914-9953-5.
- 1 2 George M. Williams (2008). Handbook of Hindu Mythology. Oxford University Press. p. 54. ISBN 978-0-19-533261-2.
- ↑ Dr. Vinay (2004). Shiv Puran. Diamond Pocket Books Ltd. pp. 76–77. ISBN 978-81-7182-207-2.
- ↑ "Vamana Purana". Retrieved 16 August 2014.
- ↑ "Kurma Purana". Retrieved 16 August 2014.
- ↑ Ganga Ram Garg (1992). Encyclopaedia of the Hindu World Vol. 3. Concept Publishing Company. p. 449. ISBN 978-81-7022-376-4.
హిందూ దేవతలు మరియు గ్రంథాలు | ||
|---|---|---|
| దేవతలు |  | |
| దేవతలు | ||
| దేవతల సమూహాలు | ||
| గ్రంథాలు (జాబితా) | ||
| ఇతరములు | ||