Jump to content

అక్రోపోలిస్ ఆఫ్ ఏథెన్స్

వికీపీడియా నుండి
Acropolis, Athens
ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశం
The Acropolis of Athens in 2025
స్థానంAthens, Attica, Greece
ప్రాతిపదికCultural: i, ii, iii, iv, vi
మూలం404
శాసనం1987 (11th సెషన్ )
భౌగోళిక నిర్దేశకాలు 37°58′18″N 23°43′34″E / 37.97167°N 23.72611°E / 37.97167; 23.72611

అక్రోపోలిస్ ఆఫ్ ఏథెన్స్ అనేది గ్రీస్‌లోని ఏథెన్స్ నగరానికి పైన ఒక రాతి కొండపై ఉన్న పురాతన కోట ఇది. ఇందులో గొప్ప వాస్తు, చారిత్రక ప్రాముఖ్యత కలిగిన అనేక పురాతన భవనాల అవశేషాలు ఉన్నాయి, వాటిలో పార్థినాన్ అత్యంత ప్రసిద్ధమైనది. అక్రోపోలిస్ from పదం . [1] అక్రోపోలిస్ అనే పదం సాధారణమైనది, గ్రీస్‌లో ఇంకా అనేక అక్రోపోలిస్‌లు ఉన్నాయి. ప్రాచీన కాలంలో ఏథెన్స్ అక్రోపోలిస్‌ను, పురాణాలలో చెప్పబడే సర్పమానవుడు సెక్రోప్స్ (ఏథెన్స్ మొదటి రాజు) పేరు మీద, సెక్రోపియా (Κεκροπία) అని కూడా పిలిచేవారు.

క్రీ.పూ. 4వ సహస్రాబ్ది నాటికే ఆ కొండపై జనావాసం ఉండేదని ఆధారాలు ఉన్నప్పటికీ, అది పెరిక్లెస్ ( c. 495క్రీ.పూ. –429) ఐదవ శతాబ్దంలో, పార్థినాన్, ప్రోపిలియా, ఎరెక్తియన్, ఏథెనా నైక్ ఆలయంతో సహా ఈ ప్రదేశంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన కట్టడాల నిర్మాణాన్ని సమన్వయం చేశారు. [2] మోరియన్ యుద్ధం సమయంలో 1687లో వెనీషియన్లు జరిపిన ముట్టడిలో, టర్కీ పాలకులు పార్థెనాన్‌లో నిల్వ ఉంచిన గన్‌పౌడర్‌పై వెనీషియన్లు బాంబు దాడి చేయడంతో అది పేలిపోయి, పార్థెనాన్, ఇతర భవనాలు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి.

చరిత్ర

[మార్చు]
లైకాబెటస్ పర్వతం పైనుండి చూసిన ఏథెన్స్ అక్రోపోలిస్. దాని కుడి వైపున అడవులతో నిండిన నింఫ్స్ కొండ సగం కనిపిస్తోంది, దాని వెనుకే ఎడమ వైపున ఫిలోపాప్పోస్ కొండ ఉంది. ఇక్కడ ఫిలోపాప్పోస్ స్మారక చిహ్నం కనిపిస్తుంది, దీని దూరపు నేపథ్యంలో పెలోపొన్నెస్ తీరం సరోనిక్ గల్ఫ్ జలాలను కలుస్తుంది.

తొలి స్థావరం

[మార్చు]

అక్రోపోలిస్ 150 m (490 ft) ఎత్తుకు లేచిన, దాదాపు చదునైన శిఖరం గల ఒక రాతిపై నెలకొని ఉంది.ఏథెన్స్ నగరంలో సముద్ర మట్టానికి ఎత్తులో, సుమారు 3 ha (7.4 acres) కిలోమీటర్ల ఉపరితల వైశాల్యంతో ఉంది. . అతి పురాతన కళాఖండాలు మధ్య నవీన శిలాయుగానికి చెందినవి అయినప్పటికీ, అట్టికాలో తొలి నవీన శిలాయుగం (క్రీ.పూ. 6వ సహస్రాబ్ది) నుండే నివాసాలు ఉన్నట్లు నమోదు చేయబడింది.

క్రీ.పూ. చివరి కాంస్య యుగంలో ఆ కొండపై ఒక మైసీనియన్ మెగరాన్ రాజభవనం ఉండేదన్న విషయంలో పెద్దగా సందేహం లేదు. బహుశా ఒకే ఒక సున్నపురాయి స్తంభం పీఠం, అనేక ఇసుకరాయి మెట్ల ముక్కలు తప్ప ఈ నిర్మాణంలో ఏదీ మిగలలేదు. [3] రాజభవనం నిర్మించిన కొద్దికాలానికే, 760 m (2,490 ft) ఒక భారీ సైక్లోపియన్ ప్రాకార గోడను నిర్మించారు. పొడవు, 10 m (32 ft 10 in) వరకు అధికంగా, 3.5 m (11 ft 6 in) వరకు ఉంటుంది 6 m (19 ft 8 in) కి మందంగా. చివరి హెల్లాడిక్ IIIB (క్రీ.పూ. 1300–1200) ముగింపు నుండి, [4] ఈ గోడ 5వ శతాబ్దం వరకు అక్రోపోలిస్‌కు ప్రధాన రక్షణగా పనిచేసింది. ఆ గోడ పెద్ద రాతి దిమ్మెలతో నిర్మించబడిన రెండు పారాపెట్‌లను కలిగి ఉంది, ఎంప్లెక్టన్ (గ్రీకు: ἔμπλεκτον) అనే మట్టి సున్నంతో సిమెంట్ చేయబడింది. [5] ఈ గోడ సాధారణ మైసీనియన్ సంప్రదాయాలను అనుసరిస్తుంది. ఇది భూభాగం సహజ ఆకృతిని అనుసరించింది, దక్షిణం వైపు ఉన్న దాని ద్వారం ఏటవాలుగా అమర్చబడింది. దీని గోడపై ఉన్న పరపెట్, బురుజు, లోపలికి వచ్చేవారి కుడి వైపున ముందుకు పొడుచుకువచ్చి, రక్షణను సులభతరం చేశాయి. దాని ఉత్తరపు వైపున కొండ పైకి వెళ్ళడానికి రెండు చిన్న మార్గాలు ఉండేవి, అవి రాతిలో చెక్కబడిన నిటారుగా, ఇరుకైన మెట్ల వరుసలతో కూడి ఉండేవి. హోమర్ " ఎరెక్తియస్ దృఢంగా నిర్మించిన ఇల్లు" ( ఒడిస్సీ 7.81) అని ప్రస్తావించినప్పుడు, అతను ఈ కోటను ఉద్దేశించి అలా అన్నాడని భావిస్తున్నారు. క్రీ.పూ. 13వ శతాబ్దానికి కొంతకాలం ముందు, ఒక భూకంపం అక్రోపోలిస్ ఈశాన్య అంచు సమీపంలో ఒక పగులుకు కారణమైంది. ఈ పగులు సుమారు 35 m (115 ft) వరకు విస్తరించింది మెత్తని మార్ల్ పొర వరకు, అందులో ఒక బావి తవ్వబడింది. మైసీనియన్ కాలంలో కొంత భాగం ముట్టడి సమయాల్లో విస్తృతమైన మెట్ల నిర్మాణం జరిగింది, బావి అమూల్యమైన, రక్షిత త్రాగునీటి వనరుగా పనిచేసింది. [6]

అక్రోపోలిస్ పునరుద్ధరణ ప్రాజెక్ట్

[మార్చు]
15 సంవత్సరాల తర్వాత పార్థెనాన్ పశ్చిమ ముఖభాగంలోని నిర్మాణ పరంపరను తొలగించిన తరువాత, అక్టోబర్ 2025లో పినిక్స్ నుండి చూసిన ఏథెన్స్ అక్రోపోలిస్.

శతాబ్దాల తరబడి జరిగిన అరుగుదల, కాలుష్యం, సైనిక చర్యల వల్ల కలిగిన విధ్వంసం, గతంలో జరిగిన తప్పుడు పునరుద్ధరణల వలన కలిగిన క్షీణతను సరిచేయడానికి 1975లో అక్రోపోలిస్ పునరుద్ధరణ ప్రాజెక్ట్ ప్రారంభమైంది. ఈ ప్రాజెక్టులో భాగంగా అక్రోపోలిస్, దాని వాలు ప్రాంతాల నుండి, చిన్నవి సహా, అన్ని రాతి శకలాలను సేకరించి, గుర్తించడం జరిగింది. అలాగే, పెంటెలికస్ పర్వతం నుండి తెచ్చిన కొత్త పాలరాయిని పొదుపుగా ఉపయోగిస్తూ, తిరిగి అమర్చిన అసలైన పదార్థాన్ని ( అనాస్టైలోసిస్ ) ఉపయోగించి వీలైనంత వరకు పునరుద్ధరించడానికి ప్రయత్నం జరిగింది. పునరుద్ధరణ పనులన్నీ టైటానియం డోవెల్స్‌ను ఉపయోగించి చేయబడ్డాయి, భవిష్యత్తులో నిపుణులు మార్పులు చేయాలని నిర్ణయించుకుంటే, దీనిని పూర్తిగా వెనక్కి మార్చగలిగేలా రూపొందించబడింది. అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, పురాతన పద్ధతులపై విస్తృతమైన పరిశోధన, పునఃసృష్టి కలయికను ఉపయోగించారు. [7] [8] [9]

17వ శతాబ్దంలో వెనీషియన్ల బాంబు దాడుల వల్ల చాలా వరకు ధ్వంసమైన పార్థెనాన్ స్తంభాల వరుసలను పునరుద్ధరించారు, దీనితో తప్పుగా అమర్చబడిన అనేక స్తంభాలను ఇప్పుడు సరిగ్గా అమర్చారు. ప్రోపిలియా పైకప్పు, నేల పాక్షికంగా పునరుద్ధరించబడ్డాయి, పైకప్పులోని కొన్ని భాగాలు కొత్త పాలరాయితో తయారు చేయబడి, అసలు దానిలాగే నీలం, బంగారు పొదుగులతో అలంకరించబడ్డాయి. [7] అథీనా నైక్ ఆలయ పునరుద్ధరణ 2010లో పూర్తయింది. [10]

మొత్తం 2,675 టన్నుల నిర్మాణ భాగాలను పునరుద్ధరించారు, ఇందులో 686 రాళ్లను అసలైన వాటి శకలాల నుండి తిరిగి అమర్చారు, 905 రాళ్లను కొత్త పాలరాయితో అతికించారు, 186 భాగాలను పూర్తిగా కొత్త పాలరాయితో తయారు చేశారు. మొత్తం 530 క్యూబిక్ మీటర్ల కొత్త పెంటెలిక్ మార్బుల్‌ను ఉపయోగించారు. [11]

2021లో, ప్రాప్యతను మెరుగుపరచడానికి సైట్‌కు కొత్త రీన్‌ఫోర్స్డ్ కాంక్రీట్ మార్గాలను జోడించడం పురావస్తు శాస్త్రవేత్తల మధ్య వివాదానికి కారణమైంది. [12]

సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత

[మార్చు]
2023లో లైకాబెటస్ పర్వతం నుండి సంధ్యా సమయంలో అక్రోపోలిస్ దృశ్యం

ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు ఒకసారి, ఏథెన్సు వాసులు గ్రేట్ పనథేనియా అనే పండుగను జరుపుకునేవారు, ఇది ప్రజాదరణలో ఒలింపిక్ క్రీడలకు పోటీ ఇచ్చేది. పండుగ సమయంలో, (పార్థెనాన్ ఫ్రీజ్‌పై చిత్రీకరించబడిందని నమ్మబడే) ఒక ఊరేగింపు పనథెనైక్ వే ద్వారా నగరం గుండా ప్రయాణించి అక్రోపోలిస్‌లో ముగిసింది. అక్కడ, నేసిన ఉన్నితో చేసిన కొత్త వస్త్రాన్ని ( పెప్లోస్ ) ఎరెక్తియం లోని ఎథీనా పోలియాస్ విగ్రహంపై (వార్షిక లెస్సర్ పనథేనియా సమయంలో) లేదా పార్థెనాన్ లోని ఎథీనా పార్థెనోస్ విగ్రహంపై (ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు ఒకసారి జరిగే గ్రేట్ పనథేనియా సమయంలో) ఉంచేవారు. [13]

పాశ్చాత్య నాగరికత, శాస్త్రీయ పునరుజ్జీవనం తరువాతి సంప్రదాయంలో, కనీసం 18వ శతాబ్దం మధ్యకాలం నుండి, అక్రోపోలిస్ గ్రీకు వారసత్వానికి, శాస్త్రీయ గ్రీస్ వైభవాలకు ఒక కీలకమైన చిహ్నంగా తరచుగా ప్రస్తావించబడింది.

దేవాలయం నుండి లభించిన చాలా కళాఖండాలు నేడు పురాతన శిల పాదాల వద్ద ఉన్న అక్రోపోలిస్ మ్యూజియంలో భద్రపరచబడ్డాయి.

భూగర్భ శాస్త్రం

[మార్చు]

అక్రోపోలిస్ అనేది రెండు శిలాస్తర విభాగాలను కలిగి ఉన్న ఒక క్లిప్పే : ఏథెన్స్ స్కిస్ట్, దానిపై ఉన్న అక్రోపోలిస్ సున్నపురాయి . [14] ఏథెన్స్ షిస్ట్ అనేది చివరి క్రెటేషియస్ కాలం నాటి మెత్తని ఎర్రటి శిల. అసలు అవక్షేపాలు సుమారు 72 మిలియన్ సంవత్సరాల క్రితం ఒక నదీ డెల్టాలో నిక్షేపించబడ్డాయి. అక్రోపోలిస్ సున్నపురాయి చివరి జురాసిక్ కాలం నాటిది, ఇది దాని కింద ఉన్న ఏథెన్స్ స్కిస్ట్ కంటే సుమారు 30 మిలియన్ సంవత్సరాల ముందు నాటిది. సంపీడన టెక్టోనిక్ బలాల వల్ల అక్రోపోలిస్ సున్నపురాయి ఏథెన్స్ స్కిస్ట్ మీదకు నెట్టబడి, ఒక నాప్పే లేదా ఓవర్‌థ్రస్ట్ పొరను ఏర్పరిచింది. సున్నపురాయి పొర క్రమక్షయం చెందడం వల్ల అక్రోపోలిస్ చివరికి విడిపోయి, ప్రస్తుత నిర్మాణం ఏర్పడింది. ఏథెన్స్ షిస్ట్, సున్నపురాయి కలిసే చోట నీటి బుగ్గలు, కార్స్టిక్ గుహలు ఉన్నాయి.

ఆ ప్రాంతంలో తరచుగా సంభవించే క్రమక్షయం, భూకంప మార్పుల కారణంగా, అక్రోపోలిస్ నిర్మించబడిన సున్నపురాయి అస్థిరంగా ఉంటుంది. ఈ అస్థిరత వలన కొండచరియలు విరిగిపడి చారిత్రక ప్రదేశానికి నష్టం కలగవచ్చు. సైట్‌ను రక్షించడానికి నిలుపు గోడలు, డ్రైనేజీ వ్యవస్థలు, రాక్ బోల్ట్‌లతో సహా వివిధ చర్యలు అమలు చేయబడ్డాయి. ఈ చర్యలు చారిత్రక ప్రదేశానికి ముప్పు కలిగించే సహజ ప్రక్రియలను ఎదుర్కోవడానికి పనిచేస్తాయి. [15]

ఏథెన్స్ ప్రాంతంలోని అనేక కొండలు, అక్రోపోలిస్‌తో పాటు అదే నాప్పే క్రమక్షయం చెందడం వల్ల ఏర్పడ్డాయి. వీటిలో లైకాబెట్టోస్, అరియోపాగస్, మౌసియన్ కొండలు ఉన్నాయి.

అక్రోపోలిస్ భవనాల కోసం ఉపయోగించిన పాలరాయిని, నగరానికి ఈశాన్యంగా ఉన్న పెంటెలికస్ పర్వతపు గనుల నుండి సేకరించారు.

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ acro-. (n.d.). In Greek, Acropolis means "Highest City". The American Heritage Dictionary of the English Language, Fourth Edition. Retrieved September 29, 2009, from Dictionary.com website: Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine Quote: "[From Greek akros, extreme; see ak- in Indo-European roots.]"
  2. ↑ "History" Archived 2019-10-24 at the Wayback Machine, Odysseus. Retrieved 2 December 2012.
  3. ↑ Castleden, Rodney (2005). Mycenaeans. Routledge. pp. 64–. ISBN 978-1-134-22782-2.
  4. ↑ Iakovidis, Spyros (2006). The Mycenaean Acropolis of Athens. Athens: The Archaeological Society at Athens. pp. 197–221.
  5. ↑ ἔμπλεκτος Archived 2021-06-10 at the Wayback Machine, Henry George Liddell, Robert Scott, A Greek-English Lexicon, on Perseus Digital Library.
  6. ↑ "The springs and fountains of the Acropolis hill" Archived 2013-07-28 at the Wayback Machine, Hydria Project. Retrieved 2 December 2012.
  7. 1 2 Fani Mallouchou-Tufano, "The Restoration of the Athenian Acropolis" Archived 2012-12-02 at the Wayback Machine, University of Michigan. Retrieved 9 February 2013.
  8. ↑ "Home". YSMA (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 2025-07-16.
  9. ↑ "Restoring the Acropolis Monuments". My WordPress (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 2025-07-16.
  10. ↑ "2010–2011, The progress of restoration on the Acropolis", Archived 2018-08-20 at the Wayback Machine, The Acropolis Restoration News, July 2011. Retrieved 9 February 2013.
  11. ↑ "Acropolis Restoration Project-Lecture by Maria Ioannidou, Director, Acropolis Restoration Service", Archived 2013-01-23 at the Wayback Machine, Columbia University. Retrieved 9 February 2013.
  12. ↑ Stamouli, Nektaria (17 June 2021). "Restoration of Greece's Acropolis causes uproar". Politico Europe. Archived from the original on 25 September 2021. Retrieved 25 September 2021.
  13. ↑ Dunkle, Roger. "Panathenaic Festival". Athenian Daily Life. Brooklyn College Classics Department. Archived from the original on 2012-04-27.
  14. ↑ McPhee, John (2010-04-01). Assembling California (in ఇంగ్లీష్). Farrar, Straus and Giroux. p. 142. ISBN 978-0-374-70602-9.
  15. ↑ "Research & new technologies". Restoring the Acropolis Monuments (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 2025-07-16.

సూచనలు

[మార్చు]

గ్రంథసూచి

బాహ్య లింకులు

[మార్చు]

వీడియోలు

"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=అక్రోపోలిస్_ఆఫ్_ఏథెన్స్&oldid=4950196" నుండి వెలికితీశారు