Jump to content

అలైడే ఫోప్పా

వికీపీడియా నుండి

అలైడే ఫోపా (1914 - 1980) గ్వాటెమాల కవి, రచయిత్రి, స్త్రీవాది, కళా విమర్శకురాలు, ఉపాధ్యాయురాలు, అనువాదకురాలు. స్పెయిన్ లోని బార్సిలోనాలో జన్మించిన ఆమె గ్వాటెమాల పౌరసత్వం కలిగి మెక్సికోలో ప్రవాస జీవితం గడిపింది. ఆమె గ్వాటెమాలా, మెక్సికో రెండింటిలోనూ ప్రొఫెసర్ గా పనిచేసింది. ఆమె కవిత్వంలో ఎక్కువ భాగం మెక్సికోలో ప్రచురించబడింది, ఆమె దేశంలో మొట్టమొదటి స్త్రీవాద ప్రచురణలలో ఒకటైన ఫెమ్ ను సహ-స్థాపించింది. తన భర్త మరణానంతరం ఆమె తన తల్లిని చూడటానికి, ఆమె పాస్ పోర్ట్ ను పునరుద్ధరించడానికి గ్వాటెమాలాకు వెళ్ళింది. 1980 డిసెంబరు 19 న గ్వాటెమాలా సిటీలో ఆమెను నిర్బంధించి అదృశ్యం చేశారు. ఆమె అదృశ్యమైన తేదీని 1980 డిసెంబర్ 9గా కొన్ని వర్గాలు పేర్కొన్నాయి.[1]

జీవితచరిత్ర

[మార్చు]

మారియా అలైడే ఫోపా ఫాలా 1914 డిసెంబరు 3 న స్పెయిన్ లోని బార్సిలోనాలో టిటో లివియో ఫోపా, జూలియా ఫాలా దంపతులకు జన్మించింది. ఆమె తల్లి గ్వాటెమాల సంతతికి చెందిన పియానో వాద్యకారిణి, ఆమె తండ్రి అర్జెంటీనా, ఇటాలియన్ దౌత్యవేత్త. బెల్జియం, ఫ్రాన్స్, ఇటలీల్లో నివసిస్తూ పెరిగారు. ఆమె ఇటలీలో విద్యనభ్యసించి, కళ, సాహిత్య చరిత్రను అధ్యయనం చేసింది. ఆమె అనర్గళంగా ఇటాలియన్ మాట్లాడుతుంది, అనువాదకురాలిగా చాలా సంవత్సరాలు పనిచేసింది.[2]

1940 లలో, ఫోపా గ్వాటెమాలా పౌరసత్వం పొందారు, గ్వాటెమాలన్ వామపక్షవాది అల్ఫోన్సో సోలోర్జానోను వివాహం చేసుకున్నారు. ఎఫ్డిఎన్ సభ్యుడిగా, అతను "మేధో కమ్యూనిస్టు", గౌతమాలా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోషల్ సెక్యూరిటీని నిర్వహించారు. సోలోర్జానో చివరికి గౌతమాలా అధ్యక్షుడు జాకోబో అర్బెంజ్ కు క్యాబినెట్ సలహాదారుగా కూడా పనిచేసింది సోలోర్జానోతో, ఆమెకు మెక్సికోలో జన్మించిన నలుగురు పిల్లలు ఉన్నారు: మారియో, జువాన్ పాబ్లో, సిల్వియా, లారా. ఫోపాపెద్ద కుమారుడు జూలియో గ్వాటెమాల అధ్యక్షుడిగా అర్బెంజ్పూర్వీకుడు జువాన్ జోస్ అరెవాలో కుమారుడు.

ఫోపా యూనివర్సిడాడ్ డి శాన్ కార్లోస్ డి గ్వాటెమాలా (యూనివర్శిటీ ఆఫ్ శాన్ కార్లోస్ ఆఫ్ గ్వాటెమాల) లో మానవీయ విభాగం అధ్యాపకురాలిగా పనిచేశారు, మధ్య అమెరికా దేశంలో ఇటాలియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ కల్చర్ స్థాపకురాలు. 1954 లో జాకోబో అర్బెంజ్ అధ్యక్ష పదవిని సిఐఎ-మద్దతు కలిగిన సైనిక తిరుగుబాటు ద్వారా పడగొట్టినప్పుడు ఆమె, ఆమె భర్త దేశం విడిచి వెళ్ళవలసి వచ్చింది. ఫోపా మెక్సికోలో ప్రవాస జీవితం గడిపింది, నేషనల్ అటానమస్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ మెక్సికో (యుఎన్ఎఎమ్) లో ప్రొఫెసర్గా పనిచేసింది, అక్కడ ఆమె స్కూల్ ఆఫ్ ఫిలాసఫీ అండ్ లెటర్స్లో ఇటాలియన్ బోధించింది, మహిళల సామాజిక శాస్త్రంపై లాటిన్ అమెరికన్ విశ్వవిద్యాలయంలో మొట్టమొదటి కోర్సును అందించింది. ఆమె ఇతర సంస్థలలో ఉపన్యాసాలు ఇచ్చింది, కాలమ్స్ ప్రచురించింది, స్థానిక వార్తాపత్రికలలో కళా విమర్శకురాలిగా పనిచేసింది, ఆమె తన కవిత్వంలో ఎక్కువ భాగాన్ని మెక్సికో నగరంలో రాసింది.[3]

1972 లో, ఆమె రేడియో యూనివర్శిటీలో ప్రసారమైన "ఫోరో డి లా ముజెర్" (ఉమెన్స్ ఫోరం) అనే రేడియో కార్యక్రమాన్ని సృష్టించింది, ఇది మెక్సికన్ సమాజంలోని అసమానతలు, హింస, హింసను ఒక ప్రైవేట్ ఆందోళనగా కాకుండా బహిరంగంగా ఎలా పరిగణించాలో చర్చించడానికి, మహిళల జీవితాలను అన్వేషించడానికి.[4] 1975 లో, ఆమె మార్గరిటా గార్సియా ఫ్లోర్స్తో కలిసి ఫెమ్ అనే ప్రచురణను స్థాపించింది, ఇది స్త్రీవాద దృక్పథం నుండి సమస్యలను పండిత విశ్లేషణ కోసం ఒక పత్రిక. ఫోపా తన సొంత నిధుల నుండి ప్రచురణకు నిధులు సమకూర్చింది. ప్రముఖ మెక్సికన్ పాత్రికేయులు, మేధావులు ఈ పత్రిక సహ వ్యవస్థాపకతకు సహకరించారు. 1980 ల ప్రారంభంలో అనేక మంది ప్రముఖ లాటిన్ అమెరికన్లు ఫెమ్ అడిగినప్పుడు గ్రిసెల్డా అల్వారెజ్ విషయంలో మాదిరిగా "ఫెమినిజం" తో కాకుండా "హ్యూమనిజం"తో గుర్తింపు పొందారు.[3]

ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్, ఇంటర్నేషనల్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఉమెన్ అగైనెస్ట్ అట్రాసిటీ (ఏఐఎంయూఆర్)లతో కలిసి ఫోపా ఈవెంట్లలో క్రమం తప్పకుండా పాల్గొనేవారు. గ్వాటెమాలన్ మేధో సమాజానికి చెందిన ఇతరులతో కలిసి, ఫోపా మానవ హక్కుల ఉల్లంఘనలకు ప్రభుత్వాన్ని ఖండించింది, ఆమె పేరు ప్రచురించిన "విద్రోహుల" జాబితాలలో కనిపించడం ప్రారంభించింది.[2]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. Zamora Márquez, Anaiz (5 December 2014). "Abiertos tres juicios por desaparición de feminista Alaíde Foppa" (in Spanish). Mexico City, Mexico: Cimac Noticias. Archived from the original on 3 జనవరి 2015. Retrieved 22 April 2015.{{cite news}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  2. 2.0 2.1 "¿Quién fue Alaíde Foppa?" (in Spanish). Cable News Network en Español. 4 December 2014. Retrieved 22 April 2015.{{cite news}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  3. 3.0 3.1 Poniatowska, Elena (21 October 2012). "Alaíde Foppa: 31 años después". La Jornada (in Spanish). Mexico City, Mexico. Retrieved 22 April 2015.{{cite news}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  4. Binder, Ellen; Rips, Geoffrey; Yurick, Sol; Sontag, Susan; Sale, Faith; Paley, Grace; Neier, Aryeh; Meiselas, Nancy; Lukas, Susan; Hentoff, Nat; Ginsberg, Allen; Christ, Ronald; Chevigny, Bell; Bernikow, Louise; Asher, Aaron; Ashton, Dore (17 December 1981). "Missing Person". The New York Review of Books. New York: The New York Review of Books. Retrieved 23 April 2015.