Jump to content

అహ్మద్ బెన్ బెల్లా

వికీపీడియా నుండి

అహ్మద్ బెన్ బెల్లా
أحمد بن بلّة
బెన్ బెల్లా (1963)
1వ అల్జీరియా రాష్ట్రపతి
In office
15 సెప్టెంబర్ 1963 – 19 జూన్ 1965
Vice President
అంతకు ముందు వారు—
తరువాత వారుహువారి బూమెడియేన్ (విప్లవ మండలి అధ్యక్షుడిగా)
1వ అల్జీరియా ప్రధానమంత్రి
In office
27 సెప్టెంబర్ 1962 – 15 సెప్టెంబర్ 1963
Vice Presidentరబాహ్ బితాత్
అంతకు ముందు వారుబెన్యూసెఫ్ బెంకెడ్డా (తాత్కాలిక ప్రభుత్వ అధినేతగా)
తరువాత వారుపదవి రద్దు చేయబడింది
మొహమ్మద్ బెన్ అహ్మద్ అబ్దెల్‌ఘానీ (1979)
వ్యక్తిగత వివరాలు
జననం(1916-12-25)1916 డిసెంబరు 25
మఘ్నియా, ఫ్రెంచ్ అల్జీరియా
మరణం2012 ఏప్రిల్ 11(2012-04-11) (వయసు: 95)
అల్జియర్స్, అల్జీరియా
రాజకీయ పార్టీనేషనల్ లిబరేషన్ ఫ్రంట్ (1954–1965)
ఇతర రాజకీయ
పదవులు		MTLD (1947–1954)
                       OS (1947–1954)
MDA (1982–1997)
వృత్తిరాజకీయ నాయకుడు, ఫుట్‌బాల్ క్రీడాకారుడు

అహ్మద్ బెన్ బెల్లా (Arabic: أحمد بن بلّة, romanized: Aḥmad bin Billah; 25 డిసెంబర్ 1916 – 11 ఏప్రిల్ 2012) ఒక అల్జీరియా రాజకీయ నాయకుడు, సైనికుడు మరియు విప్లవకారుడు. ఆయన 27 సెప్టెంబర్ 1962 నుండి 15 సెప్టెంబర్ 1963 వరకు అల్జీరియా ప్రభుత్వ అధినేతగా, అనంతరం 15 సెప్టెంబర్ 1963 నుండి 19 జూన్ 1965 వరకు అల్జీరియా తొలి రాష్ట్రపతిగా సేవలందించారు.

బెన్ బెల్లా అల్జీరియా స్వాతంత్ర్య యుద్ధంలో ఫ్రాన్స్కు వ్యతిరేకంగా ముఖ్య పాత్ర పోషించారు. ఆయన నేషనల్ లిబరేషన్ ఫ్రంట్ (FLN) నాయకత్వం వహించి, విదేశీ ఆయుధాల రవాణా మరియు రాజకీయ వ్యూహాల సమన్వయం చేశారు. ఫ్రెంచ్ అధికారులు ఆయనపై పలు సార్లు హత్యాయత్నాలు చేశారు.

1962లో అల్జీరియా స్వాతంత్ర్యం పొందిన తర్వాత, బెన్ బెల్లా నేతృత్వంలోని ‘‘ఔజ్డా గ్రూప్’’ తాత్కాలిక ప్రభుత్వంను అధిగమించి అధికారంలోకి వచ్చింది. ఆయన ప్రధానమంత్రిగా బాధ్యతలు స్వీకరించారు. అనంతరం ఫెర్హాత్ అబ్బాస్ను పక్కనపెట్టి 15 సెప్టెంబర్ 1963న రాష్ట్రపతిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. 1963 ఎన్నికల్లో 99.6% ఓట్లతో విజయం సాధించారు.

ఆయన అరబ్ సామ్యవాదం మరియు పాన్-అరబిజం విధానాలను అనుసరించారు. తాను నాసెరిజంకు అనుచరుడిగా ప్రకటించుకున్నారు. ఆయన పాలనలో అనేక పరిశ్రమలను జాతీయీకరించారు. ఈజిప్టు నాయకుడు గమాల్ అబ్దెల్ నాసర్ మరియు క్యూబా నాయకుడు ఫిడెల్ కాస్ట్రోలతో సన్నిహిత సంబంధాలు ఏర్పరుచుకున్నారు.

ఆయన పాలనలో రాజకీయ అస్థిరత నెలకొంది. 1963లో మొరాకోతో జరిగిన సాండ్ యుద్ధం మరియు సోషలిస్ట్ ఫోర్సెస్ ఫ్రంట్ తిరుగుబాటు వంటి సంఘటనలు చోటుచేసుకున్నాయి. చివరకు 19 జూన్ 1965న 1965 అల్జీరియా తిరుగుబాటులో రక్షణ మంత్రి హువారి బూమెడియేన్ ఆయనను పదవి నుంచి తొలగించారు.

తదుపరి ఆయన గృహ నిర్బంధంలో ఉంచబడ్డారు. 17 జనవరి 1980న విడుదలయ్యారు. 11 ఏప్రిల్ 2012న ఆయన మరణించారు.

ప్రారంభ జీవితం

[మార్చు]

అహ్మద్ బెన్ బెల్లా 25 డిసెంబర్ 1916న మఘ్నియా పట్టణంలో జన్మించారు.[1] ఆయన తండ్రి ఒక రైతు మరియు చిన్న స్థాయి వ్యాపారి. ఆయనకు నలుగురు సోదరులు, ఇద్దరు సోదరీమణులు ఉన్నారు. ఆయన పెద్ద సోదరుడు మొదటి ప్రపంచ యుద్ధంలో ఫ్రాన్స్ తరఫున పోరాడుతూ గాయాల వల్ల మరణించాడు. మరో సోదరుడు అనారోగ్యంతో మరణించగా, మూడవ సోదరుడు 1940లో ఫ్రాన్స్ యుద్ధం సమయంలో కనిపించకుండా పోయాడు.[2]

బెన్ బెల్లా తన ప్రాథమిక విద్యను మఘ్నియాలోని ఫ్రెంచ్ పాఠశాలలో ప్రారంభించి, తరువాత ట్లెంసెన్ నగరంలో కొనసాగించారు. అక్కడ ఆయన జాతి వివక్షను ప్రత్యక్షంగా అనుభవించారు. తన యూరోపియన్ ఉపాధ్యాయుడు ముస్లింలపై చూపిన విద్వేషం ఆయనను తీవ్రంగా కలచివేసింది. ఈ అనుభవం కారణంగా ఆయన సామ్రాజ్యవాదం మరియు ఉపనివేశవాదంకు వ్యతిరేకంగా ఆలోచించడం ప్రారంభించారు. అల్జీరియాపై ఫ్రెంచ్ సాంస్కృతిక ప్రభావాన్ని ఆయన విమర్శించారు. ఈ కాలంలోనే ఆయన జాతీయవాద ఉద్యమంలో చేరారు.[3]

ఫ్రెంచ్ సైన్యంలో సేవ

[మార్చు]

బెన్ బెల్లా 1936లో మొదటిసారి ఫ్రెంచ్ సైన్యంలో స్వచ్ఛందంగా చేరాడు. వలస పాలనలో ఉన్న అల్జీరియన్లకు అభివృద్ధి సాధించడానికి సైన్యం కొద్ది మార్గాలలో ఒకటి కావడంతో స్వచ్ఛంద నియామకం సాధారణమైంది. ఆయనను మార్సెయ్కు నియమించారు. అక్కడ 1939–1940 కాలంలో ఒలింపిక్ డి మార్సెయ్ ఫుట్‌బాల్ జట్టులో సెంటర్ మిడ్‌ఫీల్డర్‌గా ఆడాడు.[4]

ఆ జట్టుకు ఆయన చేసిన ఏకైక ప్రదర్శన 29 ఏప్రిల్ 1940న కాన్స్లో జరిగిన కూప్ డి ఫ్రాన్స్ పోటీలో ఎఫ్‌సీ ఆంటీబ్ జట్టుతో జరిగిన మ్యాచ్‌లో జరిగింది.[5] ఆ మ్యాచ్‌లో ఆయన ఒక గోల్ సాధించాడు.[6] క్లబ్ అధికారులు ఆయనకు వృత్తిపరమైన స్థానం ఆఫర్ చేసినప్పటికీ, ఆయన తిరస్కరించాడు. అదనంగా, ఆయన ఐఆర్బీ మఘ్నియా జట్టుకు కూడా ప్రాతినిధ్యం వహించాడు.[7]

1940లో ఆయన మళ్లీ సైన్యంలో చేరాడు. అల్జీరియన్లకు వివక్ష లేకుండా వ్యవహరించే ఉత్తమ అవకాశంగా ఫ్రెంచ్ సైన్యాన్ని ఆయన భావించాడు. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో ఫ్రాన్స్ తరఫున పోరాడుతూ ఆయన రెండుసార్లు సత్కారం పొందాడు. 1940లో నాజీ దండయాత్ర సమయంలో యాంటీ-ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్ స్థావరాన్ని నిర్వహించినందుకు ఆయనకు క్రోయ్ డి గేర్ (1939–1945) పురస్కారం లభించింది.

ఫ్రాన్స్ పతనానంతరం ఆయనను సేవ నుంచి విడుదల చేసినప్పటికీ, తరువాత మొరాకన్ తిరయ్యూర్ దళంలో చేరి ఇటాలియన్ ప్రచారణలో సేవలందించాడు. ఇటలీలో జరిగిన మోంటే కాస్సినో యుద్ధంలో గాయపడిన అధికారి ప్రాణాలను కాపాడి, తన బెటాలియన్‌కు నాయకత్వం వహించినందుకు ఆయన ధైర్యసాహసాలకు ప్రశంసలు అందుకున్నారు.[8]

దీనికి ప్రతిఫలంగా ఆయనను వారెంట్ ఆఫీసర్ హోదాకు పదోన్నతి ఇచ్చి, మెడైల్ మిలిటేర్ పురస్కారం అందజేశారు. ఈ గౌరవాన్ని ఆయనకు స్వయంగా చార్ల్స్ డి గాల్ ప్రదానం చేశారు.[9]

8 మే 1945న జర్మనీ లొంగిపోయిన సందర్భంగా ఫ్రాన్స్ సంబరాలు జరుపుకుంటుండగా, అల్జీరియాలోని సెటిఫ్ పట్టణంలో విస్తృత నిరసనలు చెలరేగాయి. ఈ సంఘటనలలో అధికారిక లెక్కల ప్రకారం 100కుపైగా యూరోపియన్లు మరియు సుమారు 1,500 అల్జీరియన్లు మరణించారు.[2] అయితే వలస వ్యతిరేక కార్యకర్తలు అల్జీరియన్ మరణాల సంఖ్య సుమారు 10,000గా పేర్కొన్నారు. సెటిఫ్ తిరుగుబాటు తరువాతి పరిణామాలు బెన్ బెల్లా మరియు ఆయన సహచరులను తీవ్రంగా కలచివేశాయి. యుద్ధ సమయంలో సేవలందించినప్పటికీ, ఫ్రాన్స్ సమాన హక్కులను అంగీకరించదని వారు గ్రహించారు.[10]

స్వాతంత్ర్యం‌కు ముందు

[మార్చు]

అల్జీరియాలో ఫ్రెంచ్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా తొలి సాయుధ సంస్థ

[మార్చు]

1945లో జరిగిన సెటీఫ్ మరియు గెల్మా మారణకాండ తర్వాత బెన్ బెల్లా అల్జీరియాకు తిరిగి వచ్చి, ఫ్రెంచ్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా ఉన్న ప్రతిపక్ష ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొన్నారు. ఫ్రెంచ్ అధికారులు అతన్ని హత్య చేయడానికి అతని వ్యవసాయ క్షేత్రానికి దుండగులను పంపించారు.[మూలం అవసరం]

హత్యాయత్నం విఫలమైనప్పటికీ, అతని ఫారం స్వాధీనం చేసుకున్నారు. దాంతో ఆయన దాగి జీవించాల్సి వచ్చింది. 1947లో జాతీయవాద పార్టీలు స్థానిక ఎన్నికల్లో విజయాలు సాధించాయి. అయితే 1948లో ఫ్రెంచ్ అధికారులు అల్జీరియా అసెంబ్లీ ఎన్నికలను తారుమారు చేశారు. దీనికి సామాజికవాది గవర్నర్ జనరల్ మార్సెల్-ఎడ్మాండ్ నెగెలెన్ సమ్మతి తెలిపి న్యాయబద్ధత కల్పించారు. ఈ సంఘటనల తర్వాత ప్రజాస్వామ్యపరమైన శాంతియుత మార్గంలో స్వాతంత్ర్యం సాధ్యం కాదని బెన్ బెల్లా నమ్మారు.

మెస్సాలి హజ్ మరియు అతని పార్టీతో కలిసి ఆయన ఆర్గనైజేషన్ స్పెషియల్ (OS) అనే అర్ధసైనిక సంస్థను స్థాపించడంలో సహకరించారు. దీని ప్రధాన లక్ష్యం ఫ్రెంచ్ వలస పాలనకు వ్యతిరేకంగా సాయుధ పోరాటం ప్రారంభించడం. ఈ సంస్థ తరువాత నేషనల్ లిబరేషన్ ఫ్రంట్ (FLN) కు పూర్వగామిగా నిలిచింది. ఆయన FLN ప్రాంతీయ సైనిక విభాగాలైన విలాయాలను (wilayas) నిర్వహించడం, తిరుగుబాటు దళాలకు ఆయుధాలు సరఫరా చేయడం, స్నేహపూర్వక అరబ్ దేశాల నుండి ఆర్థిక సహాయం పొందడం వంటి బాధ్యతలు చేపట్టారు.[11]

1949 ఏప్రిల్ 4న, సంస్థకు నిధులు సమకూర్చుకోవడానికి బెన్ బెల్లా ఒరాన్‌లోని కేంద్ర తపాలా కార్యాలయాన్ని దోచుకున్నారు. దాదాపు 30 లక్షల ఫ్రాంకులు స్వాధీనం చేసుకుని వాటితో ఆయుధాలు కొనుగోలు చేశారు. 1950లో ఆయన పట్టుబడి బ్లిడా జైలులో ఎనిమిది సంవత్సరాల శిక్షకు గురయ్యారు. జైలులో ఉండగా ఆయన సుల్తాన్ గలీవ్ రచనలు చదివి ప్రభావితమయ్యారు.[12]

1952లో జైలులోకి రొట్టెలో దాచిన కత్తితో కిటికీ గరాలను కోసుకుని పారిపోయారు. అనంతరం ట్యునీషియాకి, అక్కడి నుండి ఈజిప్ట్ రాజ్యంకి చేరి 1952 నాటికి కైరోలో స్థిరపడ్డారు. అక్కడ అధ్యక్షుడు గమాల్ అబ్దెల్ నాసర్ ఆయనకు ఆశ్రయం కల్పించారు.[13]

1954లో అల్జీరియా యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పుడు బెన్ బెల్లా కైరోలోనే ఉండి, నవంబర్‌లో స్విట్జర్లాండ్‌లో జరిగిన రహస్య సమావేశంలో స్థాపించబడిన FLNకు నాయకత్వం వహించిన రెవల్యూషనరీ కమిటీ ఆఫ్ యూనిటీ అండ్ యాక్షన్లో తొమ్మిది సభ్యుల్లో ఒకరిగా ఉన్నారు.[14] FLN త్వరలోనే ఫ్రెంచ్ వలసదారులపై సాయుధ తిరుగుబాటును ప్రారంభించింది.

అల్జీరియా యుద్ధం

[మార్చు]

బెన్ బెల్లా యుద్ధ సమయంలో FLN కార్యకలాపాల్లో కీలక పాత్ర పోషించారు. విదేశాల నుండి ఆయుధాల సరఫరా, రాజకీయ వ్యూహాల సమన్వయం వంటి బాధ్యతలు నిర్వర్తించారు. స్వాతంత్ర్యం తర్వాత ఆయన బెన్యుసెఫ్ బెన్ ఖెద్దా మంత్రివర్గంలో అల్జీరియా ఉపాధ్యక్షుడిగా నియమితులయ్యారు.[15]

FLN ఆధ్వర్యంలోని నేషనల్ లిబరేషన్ ఆర్మీకి (ALN) ఆయుధాలు, గోలీలు, సరఫరాలు అందించడానికి ఈజిప్ట్, లిబియా వంటి దేశాల్లో శిబిరాలు ఏర్పాటు చేశారు.[16]

1956లో సౌమ్మామ్ సమావేశంలో తీసుకున్న నిర్ణయాలను బెన్ బెల్లా తిరస్కరించారు. ఆయన అభిప్రాయం ప్రకారం అల్జీరియా జాతీయ గుర్తింపుకు అరబ్-ఇస్లామిక్ సంస్కృతికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి.[17]

1956 అక్టోబరులో ఆయన ప్రయాణిస్తున్న విమానాన్ని ఫ్రెంచ్ సైన్యం హైజాక్ చేసి అరెస్ట్ చేసింది (దీన్ని ఫ్రెంచ్ హైజాకింగ్ ఆఫ్ మొరాకన్ ప్లేన్గా పిలుస్తారు). 1962లో జరిగిన ఎవియన్ ఒప్పందాలు వరకు ఆయన జైలులోనే ఉన్నారు. 5 జూలై 1962న విడుదలయ్యారు.

బెన్ బెల్లా తనను తాను నాస్సెరిస్ట్గా భావించేవారు. ఈజిప్ట్ అధ్యక్షుడు నాసర్ అందించిన మద్దతు 1956లో జరిగిన సూయెజ్ సంక్షోభం సమయంలో ఫ్రాన్స్‌తో ఈజిప్ట్ మధ్య ఉద్రిక్తతలకు కారణమైంది.[18]

ఫ్రాన్స్ మరియు దాని మిత్రదేశాలు ఆయనపై అంతర్జాతీయ వెతుకులాట ప్రారంభించిన నేపథ్యంలో, పాకిస్తాన్ FLNకు మద్దతు ఇవ్వడంతో బెన్ బెల్లాకు పాకిస్తాన్ దౌత్య పాస్‌పోర్ట్ అందించబడింది.[19]

అల్జీరియా స్వాతంత్ర్యం

[మార్చు]

బెన్ బెల్లా ప్రభుత్వం

[మార్చు]
బెన్ బెల్లా, ఫిడెల్ కాస్ట్రో మరియు చే గువేరా, క్యూబా, 1962
ఈజిప్ట్ అధ్యక్షుడు నాసర్, ట్యునీషియా నాయకుడు బుర్గీబా మరియు బెన్ బెల్లా, 1963

అల్జీరియా స్వాతంత్ర్యం అనంతరం బెన్ బెల్లా త్వరగా ప్రజాదరణ పొందిన నాయకుడిగా ఎదిగారు. 1962 జూన్‌లో ఆయన అప్పటి ప్రధాని బెన్యుసెఫ్ బెన్ ఖెద్దా నాయకత్వాన్ని సవాలు చేశారు. దీంతో FLNలో అంతర్గత విభేదాలు తలెత్తాయి. అయితే సైన్యాధిపతి హౌరీ బూమెడియెన్ మద్దతుతో ఆయన తన ప్రతిపక్షాన్ని అదుపులోకి తీసుకున్నారు. బూమెడియెన్ అనుచర సైన్యాన్ని అల్జియర్స్‌కు తీసుకువచ్చి, 4 ఆగస్టు 1962న జరిగిన తిరుగుబాటులో బెన్ బెల్లా అధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నారు.[20]

1962 సెప్టెంబర్ 20న జరిగిన ఏకపక్ష ఎన్నికల్లో ఆయన ప్రధానమంత్రిగా ఎన్నికయ్యారు. సెప్టెంబర్ 29న అమెరికా దీనిని గుర్తించింది. 8 అక్టోబర్ 1962న అల్జీరియా ఐక్యరాజ్యసమితిలో 109వ సభ్యదేశంగా చేర్చబడింది.

ప్రధానమంత్రిగా, కార్మికులు స్వచ్ఛందంగా చేపట్టిన కార్మికుల స్వయంప్రభుత్వం (autogestion)ను చట్టబద్ధం చేశారు. 1963 మార్చిలో యూరోపియన్ యజమానుల భూములను జాతీయీకరించే ఉత్తర్వులు జారీ చేశారు. ఆయన మాటల్లో, “ట్రిపోలీ ప్రోగ్రామ్ కేవలం కాగితంపై మాత్రమే మిగిలిపోయింది; పెద్ద భూస్వాముల చేతుల్లో భూమి ఉన్నంతవరకు స్వాతంత్ర్యం మరియు విప్లవానికి అర్థం లేదు.”[21]

FLN రూపకల్పన చేసిన రాజ్యాంగాన్ని ఆమోదింపజేయడానికి తన అధికారాన్ని వినియోగించారు. మొహమ్మద్ ఖిదర్ మరియు ఫెర్హాట్ అబ్బాస్ వంటి నేతలు ఆయన నియంతృత్వ ధోరణిపై నిరసనగా 1963లో రాజీనామా చేశారు.[22] అయినప్పటికీ అల్జీరియా రాజ్యాంగం ఆమోదించబడింది మరియు 15 సెప్టెంబర్ 1963న బెన్ బెల్లా నిరోధం లేకుండా భారీ మెజారిటీతో అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు.[23]

అధ్యక్షుడిగా ఆయన వలసపాలన తర్వాతి రాష్ట్ర నిర్మాణంలో పలు సవాళ్లను ఎదుర్కొన్నారు. ఫ్రెంచ్ అధికారుల ఆధిపత్యంలో ఉన్న పరిపాలన వ్యవస్థను పునర్నిర్మించాల్సి వచ్చింది. భూసంస్కరణలు చేపట్టారు, పరిశ్రమలను జాతీయీకరణ చేశారు, జాతీయ సాక్షరతా కార్యక్రమాలు ప్రారంభించారు మరియు ఆర్థిక వ్యవస్థను సామ్యవాద దిశగా నడిపించారు. అలాగే అరబీకరణ విధానాన్ని అమలు చేశారు.[24]

అంతర్జాతీయంగా, ఫ్రాన్స్‌తో సంబంధాలు కొనసాగించడంతో పాటు అమెరికా మరియు సోవియట్ యూనియన్ నుండి ఆర్థిక సహాయం స్వీకరించారు. అదే సమయంలో అల్జీరియాను మూడవ ప్రపంచం విమోచన ఉద్యమాలకు నాయకత్వం వహించే దేశంగా తీర్చిదిద్దాలని ఆశించారు. ఆయన అల్జీరియాను అనుసంధాన రహిత ఉద్యమంలో చేర్చారు మరియు గమాల్ అబ్దెల్ నాసర్, క్వామే న్క్రుమా, మొడిబో కేయిటా, సెకౌ టూరే వంటి నేతలతో సన్నిహిత సంబంధాలు ఏర్పరచుకున్నారు.[25]

అలాగే ఫిడెల్ కాస్ట్రో మరియు చే గువేరాలతో మంచి సంబంధాలు నెలకొల్పారు. 1962లో క్యూబా వైద్య బృందాన్ని అల్జీరియాకు పంపింది మరియు సాండ్ యుద్ధం సమయంలో ఆయుధ సహాయం అందించింది.[26]

1964 ఏప్రిల్ 30న ఆయనకు సోవియట్ యూనియన్ వీరుడు బిరుదు ప్రదానం చేయబడింది.[27]

1963లో మొహమ్మద్ బౌడియాఫ్ మరియు హొసీన్ ఐత్ అహ్మద్ నేతృత్వంలో ఏర్పడిన సోషలిస్ట్ ఫోర్సెస్ ఫ్రంట్ (FFS) ఆయన ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు చేసింది. 1964 నాటికి ఈ తిరుగుబాటు అణచివేయబడింది.[28]

మతపరంగా కూడా ఆయనకు ప్రతిఘటన ఎదురైంది. అల్జీరియన్ ఉలమా సంఘం ఆయన “రాష్ట్ర ఇస్లాం” విధానాన్ని విమర్శించింది.[29]

1965 జూన్‌లో రక్షణ మంత్రి హౌరీ బూమెడియెన్ నేతృత్వంలో జరిగిన రక్తపాతం లేని తిరుగుబాటులో ఆయన ప్రభుత్వం కూలిపోయింది. ఆయనను అరెస్టు చేసి మొదట ఎనిమిది నెలలు భూగర్భ జైలులో ఉంచి, తరువాత 14 సంవత్సరాలు గృహ నిర్బంధంలో ఉంచారు.[30]

గృహ నిర్బంధం మరియు తరువాతి జీవితం

[మార్చు]

1965లో అధికారచ్యుతుడైన తర్వాత బెన్ బెల్లా ఎనిమిది నెలలు జైలులో గడిపారు. అనంతరం బిరౌటాలోని ఒక విల్లాలో 14 సంవత్సరాలు గృహ నిర్బంధంలో ఉంచబడ్డారు. 1971లో ఆయన అల్జీరియన్ పాత్రికేయురాలు జోహ్రా సెల్లామిని వివాహం చేసుకున్నారు. వారికి మెహ్దియా, నూరియా అనే ఇద్దరు దత్తపుత్రికలు ఉన్నారు.[31]

1978లో బూమెడియెన్ మరణించిన తర్వాత పరిమితులు సడలించబడ్డాయి. 17 జనవరి 1980న ఆయన విడుదలయ్యారు. కొంతకాలం ఫ్రాన్స్‌లో నివసించిన ఆయన 1983లో అక్కడి నుండి బహిష్కరించబడి స్విట్జర్లాండ్‌లోని లాసాన్కు వెళ్లారు. 1984లో అల్జీరియాలో ప్రజాస్వామ్య ఉద్యమం (MDA)ను స్థాపించారు. 1990లో అల్జీరియాకు తిరిగి వచ్చి, 1991లో జరిగిన పార్లమెంటు ఎన్నికల్లో పాల్గొన్నారు.

అతను పాలస్తీనా జాతీయవాదంకు మద్దతు ఇచ్చారు, మధ్యప్రాచ్యంలో అమెరికా విదేశాంగ విధానాలను విమర్శించారు మరియు 1990లో సద్దాం హుసేన్ చేసిన కువైట్‌పై ఇరాక్ దాడికి మద్దతు తెలిపారు. 1997లో MDA నిషేధించబడింది.[31]

తరువాతి జీవితం

[మార్చు]

2003లో కైరోలో జరిగిన సమావేశంలో బెన్ బెల్లా ఇరాక్‌పై దాడికి వ్యతిరేక అంతర్జాతీయ ఉద్యమం అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు. అనేక ఇంటర్వ్యూలలో ఆయన తనను తాను “సహనశీల మరియు శాంతి ప్రియ” స్వభావం గల ఇస్లామిస్ట్గా వివరించారు. స్వాతంత్ర్యం అనంతరం అల్జీరియాలో ఒకే పార్టీ వ్యవస్థను స్థాపించినప్పటికీ, తరువాత ఆయన అల్జీరియాలో ప్రజాస్వామ్యానికి బహిరంగ మద్దతుదారుడిగా మారారు.

ఇస్లామిక్ ప్రపంచంలో ఉద్భవించిన ఉగ్రవాద ధోరణి, ఇస్లాం మతాన్ని తప్పుగా అర్థం చేసుకోవడం వల్ల ఏర్పడిందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. వివాదాలు ఉన్నప్పటికీ, వలస వ్యతిరేక పోరాటంలో ఆయన పాత్రకు గాను గౌరవం పొందారు. అనేక అరబ్ మేధావుల దృష్టిలో ఆయన అసలైన అరబ్ జాతీయవాదులలో చివరి తరం నాయకుల్లో ఒకరిగా భావించబడ్డారు.

అలాగే ఆయన ఆఫ్రికన్ యూనియన్కు చెందిన ప్యానెల్ ఆఫ్ ది వైజ్ (Panel of the Wise)కు అధ్యక్షుడిగా కూడా వ్యవహరించారు. ఈ మండలి యొక్క బాధ్యతలు — ఆఫ్రికన్ యూనియన్ కమిషన్‌కు ఘర్షణల నివారణ, నిర్వహణ మరియు పరిష్కార అంశాలపై సలహాలు ఇవ్వడం. ఆ సమయంలో ఈ మండలిలోని ఇతర సభ్యులు:

  • అధ్యక్షుడు మిగుయెల్ ట్రోవోడా (సావో టోమే మరియు ప్రిన్సిపే మాజీ అధ్యక్షుడు)
  • డా. సలీం ఎ. సలీం (ఆఫ్రికన్ యూనిటీ సంస్థ మాజీ ప్రధాన కార్యదర్శి)
  • డా. బ్రిగాలియా బామ్ (దక్షిణాఫ్రికా ఎన్నికల సంఘం అధ్యక్షురాలు)
  • ఎలిజబెత్ పోగ్నోన్ (బెనిన్ రాజ్యాంగ న్యాయస్థానం మాజీ అధ్యక్షురాలు)

అనారోగ్యం, మరణం మరియు రాష్ట్ర అంత్యక్రియలు

[మార్చు]

2012 ఫిబ్రవరిలో బెన్ బెల్లాను వైద్య పరీక్షల కోసం ఆసుపత్రిలో చేర్చారు. అదే సమయంలో ఆయన మరణించినట్లు వార్తలు ప్రచారంలోకి వచ్చాయి, అయితే కుటుంబ సభ్యులు వాటిని ఖండించారు.[32]

బెన్ బెల్లా 11 ఏప్రిల్ 2012న అల్జియర్స్‌లోని తన నివాసంలో మరణించారు.[33] ఆయన మరణానికి ఖచ్చితమైన కారణం వెల్లడికాలేదు, అయితే శ్వాసకోశ సంబంధిత సమస్యల కోసం ఆయనకు రెండు సార్లు చికిత్స అందించబడింది. 12 ఏప్రిల్‌న ఆయన మృతదేహాన్ని ప్రజల నివాళుల కోసం ఉంచి, 13 ఏప్రిల్‌న ఎల్ అలియా సమాధి స్థలంలో అంత్యక్రియలు నిర్వహించారు. అల్జీరియా ప్రభుత్వం ఎనిమిది రోజుల పాటు జాతీయ దుఃఖదినాలు ప్రకటించింది.[34]

రాష్ట్ర అంత్యక్రియలకు హాజరైన దేశాధినేతలు మరియు ప్రభుత్వ ప్రముఖులు

[మార్చు]
హోదా ప్రముఖుడు
ప్రధాన మంత్రి మౌలాయే ఉల్ద్ మహ్మద్ లఘ్దాఫ్[35]
ప్రధాన మంత్రి అబ్దెలిలాహ్ బెన్‌కిరానే[36]
అధ్యక్షుడు మొహమ్మద్ అబ్దెలజీజ్[37]
అధ్యక్షుడు మోన్సెఫ్ మార్జూకీ[36]

పురస్కారాలు మరియు గౌరవాలు

[మార్చు]
    • సదర్ హోదా – అల్జీరియా జాతీయ ప్రతిభా ఆర్డర్ (1999)[38]
    • గ్రాండ్ క్రాస్ – ఆర్డర్ ఆఫ్ ది వైట్ లయన్ (1964)[39]
    • క్రొయ్ డె గ్యేర్ (1939–1945) (1940)
    • మెడైల్ మిలిటేర్ (1944)
    • గ్రాండ్ కార్డన్ – ఔయిస్సామ్ అలౌయిట్ ఆర్డర్ (2007)[40][41]
    • టెమాసెక్ ఆర్డర్ (1963)[42]
    • ఓ.ఆర్. టాంబో సహచరుల ఆర్డర్ (2004)[43]
    • యుగోస్లావ్ స్టార్ ఆర్డర్ (1964)[46] మూలాలు

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ "Mort de Ben Bella, héros de l'indépendance algérienne". Le Monde.fr (in ఫ్రెంచ్). 11 ఏప్రిల్ 2012. Archived from the original on 11 జనవరి 2023. Retrieved 1 మే 2023.
  2. ↑ 2.0 2.1 Gregory, Joseph R. (11 ఏప్రిల్ 2012). "Ahmed Ben Bella, First President of an Independent Algeria, Dies at 93". The New York Times. ISSN 0362-4331. Archived from the original on 20 డిసెంబరు 2016. Retrieved 15 సెప్టెంబరు 2017.
  3. ↑ "Britannica Academic". academic.eb.com. Retrieved 9 ఫిబ్రవరి 2018.
  4. ↑ "Ben Bella profile on om-passion, unofficial Olympique de Marseille site". Om-passion.com. 24 అక్టోబరు 2011. Archived from the original on 9 ఫిబ్రవరి 2009. Retrieved 12 ఏప్రిల్ 2012.
  5. ↑ Ben Bella, un président buteur s'est éteint… Archived 28 జూన్ 2012 at the Wayback Machine. OM.net.
  6. ↑ Olympique de Marseille, saison 1939-1940 Archived 28 ఆగస్టు 2017 at the Wayback Machine. Om4ever.com.
    - "Saïd Amara: "C'était un joueur élégant, technique et efficace"". Algerie360 (in ఫ్రెంచ్). Archived from the original on 1 జనవరి 2014.
  7. ↑ "Jubilé Cherfaoui Ali à Maghnia Un hommage mérité" (in ఫ్రెంచ్). Vitaminedz. 26 మే 2007. Archived from the original on 24 మార్చి 2012. Retrieved 12 ఏప్రిల్ 2012.
  8. ↑ "Ahmed Ben Bella". The Daily Telegraph. 12 ఏప్రిల్ 2012. ISSN 0307-1235. Archived from the original on 3 జూలై 2012. Retrieved 9 ఫిబ్రవరి 2018.
  9. ↑ Robert Merle, Ahmed Ben Bella, Edició de Materials, 1965
  10. ↑ Tucker, Spencer C. (17 ఏప్రిల్ 2017). Modern Conflict in the Greater Middle East: A Country-by-Country Guide (in ఇంగ్లీష్). ABC-CLIO. p. 26. ISBN 978-1-4408-4361-7. Archived from the original on 9 ఏప్రిల్ 2023. Retrieved 4 ఏప్రిల్ 2023.
  11. ↑ Olson, James Stuart (1991). Historical Dictionary of European Imperialism. Greenwood Publishing Group. p. 51.
  12. ↑ Sultan Galiev: Le père de la révolution tiers-mondiste, Benningsen Alexandre, pg.277-278
  13. ↑ Akyeampong, Emmanuel Kwaku (2012). Dictionary of African Biography. OUP USA. p. 430.
  14. ↑ Robert Merle, Ahmed Ben Bella, Edició de Materials, 1965.
  15. ↑ "Algeria: The Politics of a Socialist Revolution". University of California Press. 1970. {{cite web}}: Missing or empty |url= (help)
  16. ↑ Shrader, Charles R. (1999). The First Helicopter War: Logistics and Mobility in Algeria, 1954-1962. Greenwood Publishing Group. p. 164.
  17. ↑ Ennaji, Moha (2014). Multiculturalism and Democracy in North Africa. Routledge. p. 63.
  18. ↑ Anas, Abdullah (2019). To the Mountains: My Life in Jihad, from Algeria to Afghanistan. Oxford University Press. p. 13.
  19. ↑ "Middle East on the march". The Express Tribune. 2011. {{cite web}}: Missing or empty |url= (help)
  20. ↑ Chin, John J. (2022). Historical Dictionary of Modern Coups D'etat. Rowman & Littlefield. p. 125.
  21. ↑ Jeffrey James Byrne, "Our Own Special Brand of Socialism", Diplomatic History, 2009.
  22. ↑ Evans & Phillips, The Anger of the Dispossessed, Yale University Press, 2008.
  23. ↑ Dieter Nohlen et al., Elections in Africa: A data handbook, 1999.
  24. ↑ Kang, Mani Singh, 2012.
  25. ↑ Kang, Mani Singh, 2012.
  26. ↑ Gleijeses, Piero, Journal of Latin American Studies, 1996.
  27. ↑ (in Russian) Biography, warheroes.ru.
  28. ↑ Evans & Phillips, 2008.
  29. ↑ Evans & Phillips, 2008.
  30. ↑ Joseph R. Gregory, The New York Times, 11 April 2012.
  31. ↑ 31.0 31.1 Joffe, Lawrence (11 ఏప్రిల్ 2012). "Ahmed Ben Bella obituary". The Guardian. {{cite web}}: Missing or empty |url= (help)
  32. ↑ "Algeria's first president 'in good health': daughter". డైలీ స్టార్ (లెబనాన్). 23 ఫిబ్రవరి 2012. Retrieved 23 ఫిబ్రవరి 2012.
  33. ↑ "Algeria's first president Ahmed Ben Bella dies". బీబీసీ న్యూస్. 10 జనవరి 2012. Retrieved 12 ఏప్రిల్ 2012.
  34. ↑ "Algerian founding father Ben Bella dead at 95". అల్ జజీరా. 4 అక్టోబరు 2011. Retrieved 12 ఏప్రిల్ 2012.
  35. ↑ "Tunisian president, Mauritanian PM in Algeria for funeral of Ben Bella". షిన్‌హువా వార్తా సంస్థ. 13 ఏప్రిల్ 2012.
  36. ↑ 36.0 36.1 "Algeria mourns first president Ben Bella". డైలీ స్టార్ (లెబనాన్). 12 ఏప్రిల్ 2012.
  37. ↑ "North Africa: Regional Leaders Gather to Attend Funeral of Algeria's First President". ఆల్ ఆఫ్రికా. 13 ఏప్రిల్ 2012.
  38. ↑ "Décret présidentiel n° 99-135 du 4 juillet 1999 portant attribution de la médaille de l'ordre du mérite national au rang de "Sadr"" (PDF). Journal officiel de la République algérienne (43). 4 జూలై 1999. Retrieved 15 అక్టోబరు 2024.
  39. ↑ "Československý řád Bílého lva 1923–1990" (PDF). Archiv Kanceláře prezidenta republiky. Retrieved 15 అక్టోబరు 2024.
  40. ↑ "Le Polisario aux funérailles de Ben Bella". Retrieved 1 ఫిబ్రవరి 2024.
  41. ↑ "Distinction Royale : Ben Bella décoré du grand Cordon du Wissam Alaouite". Le Matin (మొరాకో). 18 జనవరి 2007. Retrieved 15 అక్టోబరు 2024.
  42. ↑ "Report From London: Review Of Events Leading To The Signing". Retrieved 22 డిసెంబరు 2021.
  43. ↑ "The Presidency - National Orders Booklet 2004". Retrieved 1 ఫిబ్రవరి 2024.
  44. ↑ 44.0 44.1 "The New York Times – May 7, 1964". ది న్యూ యార్క్ టైమ్స్. 7 మే 1964. Retrieved 1 ఫిబ్రవరి 2024.
  45. ↑ "Toledo Blade – Apr 30, 1964". Retrieved 1 ఫిబ్రవరి 2024.
  46. ↑ "Potpisana zajednička deklaracija". Slobodna Dalmacija (5928): 1. 13 మార్చి 1964. Retrieved 1 ఫిబ్రవరి 2024.
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=అహ్మద్_బెన్_బెల్లా&oldid=4767285" నుండి వెలికితీశారు