ఆంధ్ర ప్రదేశ్ జల వనరులు

వికీపీడియా నుండి
(ఆంధ్ర ప్రదేశ్ జలవనరులు నుండి దారిమార్పు చెందింది)
Jump to navigation Jump to search

సహజ సిద్ధమైన జలవనరుల విషయంలో భారతదేశం లోని సుసంపన్నమైన రాష్ట్రాలలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఒకటి. కృష్ణా, గోదావరి వంటి పెద్ద నదులతో పాటు, శబరి నది, పెన్న, నాగావళి వంటి చిన్న నదులు రాష్ట్రానికి నీటి అవసరాలను తీరుస్తున్నాయి. వందలాదిగా ఉన్న వాగులు, వంకలు కూడా సహజ సిద్ధ జలవనరులలో ముఖ్యమైనవి. వీటికి తోడు వేలాది మానవ నిర్మిత జలవనరులు కూడా ప్రజలకు ఉపయోగపడుతున్నాయి. శతాబ్దాల క్రితం ఆనాటి పాలకులు త్రవ్వించిన చెరువులు ఈనాటికీ ప్రజావసరాలను తీరుస్తున్నాయి. కాకతీయులు, విజయనగర రాజులు త్రవ్వించిన చెరువులు ఈనాటికీ ఉపయోగంలో ఉన్నాయి.

ఆధునిక కాలంలో సహజ సిద్ధమైన జలవనరులను ప్రభావవంతంగా వాడుకొనేందుకు ప్రభుత్వాలు ఎన్నో బృహత్పథకాలను చేపట్టి విజయం సాధించాయి. నాగార్జున సాగర్‌, శ్రీశైలం ప్రాజెక్టులు ఇటువంటి పెద్ద ప్రాజెక్టులే. ఇంకా ఎన్నో ఇతర ప్రాజెక్టులు వివిధ స్థాయిల్లో నిర్మాణంలో ఉన్నాయి. అలాగే వర్షపు నీటిని వృధాగా పోనీయకుండా చిన్న ఆనకట్టలు కట్టి ప్రజల త్రాగునీటి, సాగునీటి అవసరాలను తీర్చే మార్గాలను కూడా అనుసరిస్తున్నారు. చెక్‌డాములు, వాటర్‌షెడ్లు ఈ కోవ లోకి వస్తాయి.

విభజన[మార్చు]

జలవనరులను ముఖ్యంగా రెండు భాగాలుగా విభజించవచ్చు. అవి:

  • సహజ వనరులు
నదులు, వాగులు, వంకలు
  • మానవ నిర్మిత వనరులు
చెరువులు, దొరువులు, బావులు, నూతులు, చెక్‌డాములు, వాటర్‌షెడ్లు, కాలువలు, నదీలోయ ప్రాజెక్టులు
ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉపరితల జలవనరులు, పారుదల వ్యవస్థ

2019-20 ప్రాధాన్యతలు[మార్చు]

2019-20 సంవత్సరంలో సాగునీటి ప్రాజెక్టుల కొరకు రూ.13,139.13 కోట్ల బడ్జెట్ ప్రాధాన్యతలు.[1]

ప్రాజెక్టులు[మార్చు]

ఆంధ్రప్రదేశ్ జలవనరుల శాఖ 106 ప్రాజెక్టులు నిర్వహిస్తున్నది.[2]

  1. Alaganur Balancing Reservoir
  2. Aluru Branch Canal
  3. Babu Jagjeevana Ram Uttarandra Sujala Sravanthi
  4. Basaladoddi LI Scheme
  5. B.R.R.Vamsadhara Project Phase-I of Stage-II
  6. B.R.R Vamsadhara Stage-I
  7. B.R.R. Vamsdhara Project Phase-II of Stage-II
  8. CBR Right Canal
  9. Changalnadu LI Scheme
  10. Chintalapudi LI Scheme
  11. గాలేరు నగరి సుజల స్రవంతి ప్రాజెక్టు
  12. Gandikota CBR LI Scheme
  13. Gandikota LI Scheme
  14. Guntur Channel
  15. Guru Raghavendra Project
  16. హంద్రీ నీవా సుజల స్రవంతి -దశ 1 (HNSS- Phase I)
  17. హంద్రీ నీవా సుజల స్రవంతి -దశ 2 (HNSS- Phase II)
  18. కందుల ఓబుల రెడ్డి గుండ్లకమ్మ జలాశయము ప్రాజెక్టు
  19. కెఎల్ రావు సాగర్ పులిచింతల
  20. Kurnool - Cuddapah Canal
  21. Madhavaram LI Scheme
  22. Mugaladoddi LI Scheme
  23. Mylavaram Project
  24. నాగార్జునసాగర్ ప్రాజెక్టు
  25. Narasimharaya Sagar Project
  26. Narayanapuram Anicut Scheme
  27. Nellore Barrage Cum Bridge
  28. Owk Reservoir
  29. పట్టిసీమ ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టు
  30. Penna Ahobilam Balancing Reservoir
  31. Pennar Delta
  32. పోలవరం ప్రాజెక్టు
  33. పూల సుబ్బయ్య వెలిగొండ ప్రాజెక్టు
  34. ప్రకాశం బ్యారేజీ
  35. Pulachinta LI Scheme
  36. Pulivendula Branch Canal System
  37. Sangam Barrage Cum Bridge
  38. సర్ ఆర్థర్ కాటన్ బ్యారేజీ ( GDS)
  39. Soganuru LI Scheme
  40. Somasila Reservoir
  41. Somasila Swarnamukhi Link Canal
  42. శ్రీశైలం కుడి కాలవ
  43. Tadipudi LI Scheme
  44. Tarakarama LI scheme
  45. తెలుగు గంగ ప్రాజెక్టు
  46. Thandava Reservoir Project
  47. Thotapalli Barrage Project
  48. Thotapalli Regulator
  49. Thota Venkatachalam Pushkara LI Scheme
  50. Tungabhadra project high level canal stage-1 ( TBPHLC)
  51. Tungabhadra project high level canal stage-II ( TBPHLC)
  52. Tunga Bhadra Project Low Level Canal
  53. Velugodu Balancing Reservoir
  54. Venkatanagaram Pumping Scheme
  55. Yeleru Reservoir Project
  56. Andra Reservoir Project
  57. Annamayya Project
  58. Araniar Project
  59. Bhairavanitippa Reservoir Project
  60. Bhupathipalem Reservoir Project
  61. Buggavanka Project
  62. Cumbum Tank
  63. Denkada Anicut
  64. Gandipalem Project
  65. Janjhavathi Reservoir
  66. Kanupur Canal System
  67. KKM Yerracalva Reservoir Project
  68. Kondaveetivagu
  69. Kovvadacalva Reservoir Project
  70. Krishnapuram Project
  71. Lower Sagileru Project
  72. Maddigedda reservoir project
  73. Mopadu Tank
  74. Muniyeru Project
  75. Musurumilli Reservoir Project
  76. Pampa Reservoir Project
  77. P.B.anicut
  78. Peddagedda Reservoir
  79. Peddankalam Project
  80. Pennar Kumudavathi Reservoir Project
  81. Raiwada Reservoir Project
  82. Rallapadu Project
  83. Sanjeevaiah Sagar Project
  84. SGSN Madduvalasa Reservoir Project (Phase-I)
  85. Siva Bhasyam Sagar Project
  86. Sri Pothula Chenchaiah Paleru Reservoir Project
  87. Sri Tenneti Viswanadham Pedderu Reservoir
  88. Sri Vechalapu palavelli konam Reservoir
  89. Subba Reddy Sagar Project
  90. Surampalem Reservoir Project
  91. Swarnamukhi Anicut System
  92. Swarnamukhi Barrage
  93. Taraka Rama Thirtha Sagaram Reservoir
  94. Thammileru Reservoir Project
  95. Thatipudi Project
  96. Torrigedda Pumping Scheme
  97. Upper Pennar Project
  98. Upper Sagileru Project
  99. Veetivagu
  100. Veligallu Project
  101. VengalrayaSagar Reservoir Project
  102. Vijayarai Anicut
  103. Vottigedda Project
  104. V.R.Kota anicut
  105. Y.C.P.R Korisapadu LI Scheme
  106. Yogivemana Reservoir Project

మూలాలు[మార్చు]

  1. Wikisource link to ఆంధ్రప్రదేశ్ బడ్జెట్ ప్రసంగము 2019-20. వికీసోర్స్. Wikisource page link 29. 
  2. "Projects". AP Water Resources department. 2019-07-16. Cite web requires |website= (help)