ఆదిత్య కరికాలన్
| ఆదిత్య కరికాలన్ | |
|---|---|
| వీరపాండ్యన్ తలై కొండ కోపరకేశరి వర్మన్ కరికాలన్ | |
 బృహదీశ్వర ఆలయం వద్ద యువరాజు ఆదిత్య కరికాలన్ కుడ్యచిత్రం | |
| చోళ సామ్రాజ్యం సహ-రాజప్రతినిధి | |
| పరిపాలన | 966–971 |
| చక్రవర్తి | పరాంతక II |
| పూర్వాధికారి | పరాంతక II |
| ఉత్తరాధికారి | ఉత్తమ చోళుడు |
| జననం | ఆదిత్య కరికాలన్ 942 తిరుకోయిలూర్, చోళ సామ్రాజ్యం (ఆధునిక తమిళనాడు, భారతదేశం) |
| మరణం | 971 (వయసు: 28–29) మేలకదంబూర్, చోళ సామ్రాజ్యం |
| Spouse | ఇలాడ మాదేవియార్ |
| వంశము | కరికల కన్నన్ అకా కరికల కర్ణన్ |
| రాజవంశం | చోళ |
| తండ్రి | పరాంతక II |
| తల్లి | వానవన్ మహాదేవి |
| మతం | హిందూమతం |
రెండవ ఆదిత్యుడు (942-971), ఇతనిని ఆదిత్య కరికాలన్ అని కూడా పిలుస్తారు. భారతదేశంలో 10వ శతాబ్దంలో నివసించిన చోళ యువరాజు.[1] ఇతను తిరుకోయిలూర్లో జన్మించాడు. పరాంతక చోళుడు IIకి పెద్ద కుమారుడు. ఇతను రాజరాజ చోళుడు I, కుందవైలకు అన్నయ్య. ఇతనిని వీరపాండ్యన్ తలై కొండ కోపరకేశరి వర్మన్ కరికాలన్ అని పిలుస్తారు.[2] రాజ్యంలోని ఉత్తర భాగాలలో ఇతనిని పార్థివేంద్ర పల్లవన్ అని కూడా పిలిచే వారని పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.
తొలి జీవితం
[మార్చు]
ఆదిత్య కరికాలన్ చోళ రాజు పరాంతక II (అలియాస్ సుందర), రాణి వానవన్ మహాదేవిలకు పెద్ద కుమారుడు.[3] అతను రాజరాజ చోళుడు, కుందవైలకు అన్నయ్య.
అతను పాండ్యులకు వ్యతిరేకంగా చోళ యాత్రకు నాయకత్వం వహించి చెవూర్ యుద్ధంలో పాండ్య రాజు వీరపాండ్యన్ను ఓడించాడు. వైగై నది ఒడ్డున వీరపాండ్యన్ను వెంబడించి చంపాడు. తమిళనాడులోని ఎసలం గ్రామంలో దొరికిన ఎసలం కాంస్య, రాగి పలకల ప్రకారం ఆదిత్య కరికాలన్ యుద్ధంలో పాండ్య పాలకుడిని జయించి, తల నరికి చంపాడు.[4][5] గండరాదిత చోళుని కుమారుడైన ఉత్తమ చోళుడు సింహాసనంపై బలమైన దావా వేసినప్పటికీ ఆదిత్యను చోళ సింహాసనానికి సహ-రాజప్రతినిధిగా, వారసుడిగా చేశారు. ఆదిత్య కరికాలన్ హత్య చేయబడ్డాడు, అతని స్థానంలో ఉత్తమ చోళుడు వచ్చాడు.[6]
ప్రస్తుత తమిళనాడులోని ఉదైయార్గుడిలో ఉన్న ఆనందేశ్వరర్ ఆలయంలోని ఉదైయార్గుడి శిలా శాసనాలు హంతకుల పేర్లను సోమన్ సంబవన్, రవిదాసన్ అలియాస్ పంచవన్ బ్రహ్మాధిరాజన్, పరమేశ్వరన్ అలియాస్ ఇరుముడిచోజ బ్రహ్మాధిరాజన్, మలైయనూరన్ అని చెబుతున్నాయి.[7][8] హంతకుల భూములను జప్తు చేయాలన్న రాజరాజ డిక్రీని కూడా శాసనం పేర్కొంది. శాసనాల ప్రకారం మరణంపై విచారణ రాజరాజ చోళుని పాలన రెండవ సంవత్సరంలో పూర్తయింది, "పాండ్యుని తల తీసుకున్న కరికల చోళుని" హత్యలో పాలుపంచుకున్నందుకు కొంతమంది అధికారుల భూములను జప్తు చేశారు.[9][10]
జప్తు రాజరాజ ప్రత్యక్ష రాజ్యాదేశమా లేదా అంతకు ముందు హంతకుల నుండి జప్తు చేసిన భూమిని విక్రయించడానికి డిక్రీ అనుమతి ఇచ్చిందా అనే విషయమై చరిత్రకారులు రెండుగా విడిపోయారు.
పురావస్తు శాస్త్రవేత్త కుడవైల్ బాలసుబ్రమణియన్ ప్రకారం, "డాక్టర్ కె. టి. తిరునావుక్కరసు తన చారిత్రక వ్యాసాల సంకలనం "అరుణ్మొళి ఆయ్వు తొగుడి" లో ఆదిత్య కరికాలన్ హత్యలో మదురాంతక ఉత్తమ పాత్రను సమగ్రంగా తోసిపుచ్చారు. సదరు వ్యాసంలో అనేక చారిత్రక డేటా పాయింట్ల ఆధారంగా తన అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తపరుస్తూ, ఆ తర్వాత వెంటనే నేరస్థులను పట్టుకోవడంలో జాప్యం జరిగిందని, అది రాజరాజ I రెండవ పరిపాలన సంవత్సరంలోనే దోషులు పట్టుబడ్డారని డాక్టర్ తిరునావుక్కరసు వివరించారు. .[11] ఉత్తమ చోళుడిపై అనుమానాలు వ్యక్తమయ్యాయి, అయితే నేరస్థులకు చెందిన భూముల జప్తులు రాజరాజ కాలానికి ముందే ప్రారంభమయ్యాయి, ఇది ఉత్తమ చోళుడు ప్లాట్ చేసినవారిని విడిచిపెట్టలేదని సూచిస్తుంది. శిక్షించబడిన వారిలో రవిదాసన్, సోమన్, పరమేశ్వరన్ ఉన్నారు, వీరంతా ప్రభుత్వ అధికారులు.[12][13][14]
ప్రముఖ సంస్కృతిలో
[మార్చు]- భారతీయ రచయిత కల్కి కృష్ణమూర్తి రాసిన తమిళ చారిత్రక కల్పనా నవల పొన్నియిన్ సెల్వన్, చోళ యువరాజు అరుణ్మొళి వర్మన్ ప్రారంభ రోజుల కథను చెబుతుంది, ఇందులో ఆదిత్య కరికాలన్ ఒక ముఖ్యమైన పాత్రగా ఉంటాడు.
- భారతీయ దర్శకుడు మణిరత్నం 1955 నాటి పొన్నియిన్ సెల్వన్ నవలను PS-1, PS-2 అనే సినిమాలుగా తీశారు, ఇందులో విక్రమ్ ఆదిత్య కరికాలన్గా నటించాడు.
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ A Topographical List of Inscriptions in the Tamil Nadu and Kerala states: Thanjavur district By T. Mahalingam
- ↑ Nilakanta Sastri, K.A. (1955). A History of South India, OUP, New Delhi (Reprinted 2002)
- ↑ Vidya Dehejia 2009, p. 42.
- ↑ R. Nagaswamy (1987). "Archaeological Finds in South India : Esâlam Bronzes and Copper Plates". Bulletin de l'École Française d'Extrême-Orient. 76: 14. doi:10.3406/befeo.1987.1716.
- ↑ Early Chola Temples Parantaka I To Rajaraja I Ad 907 985 (in ఇంగ్లీష్).
- ↑ Nilakanta Sastri, K.A. (1935). The ChōĻas, University of Madras, Madras (Reprinted 1984)
- ↑ Pandarathar, T. V. Sadasiva. Pirkaala Cholar Sarithiram (History of the Later Cholas) (in తమిళం). Annamalai University. p. 79.
- ↑ "பொன்னியின் செல்வன் கதாபாத்திரங்களின் பெயர்கள் கொண்ட கல்வெட்டுகள் - புகைப்படத் தொகுப்பு". BBC News தமிழ். ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 7 May 2023.
- ↑ Epigraphia Indica, Volume 21, page 167
- ↑ S. R. Balasubrahmanyam. Early Chola Temples: Parantaka I to Rajaraja I, A.D. 907-985. Orient Longman, 1971. p. 76.
- ↑ "Udayarkudi Inscription – An In-depth Assessment ( Translated article)". the original నుండి 12 June 2020 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 9 August 2021.
- ↑ South Indian History Congress (1999). Proceedings of the Annual Conference, Volume 18. p. 157.
- ↑ Annals of Oriental Research, Volume 25. 1975. p. 600.
- ↑ Early Indian Land Grants and State Economy. 1988. p. 175.
ఉదహరించిన రచనలు
[మార్చు]- Vidya Dehejia (2009). The Body Adorned: Sacred and Profane in Indian Art. Columbia University Press. ISBN 978-0-231-51266-4.