ఇవాన్ ఐవాజోవ్‌స్కీ

In this name that follows East Slavic naming customs, the patronymic is Konstantinovich and the family name is Aivazovsky.

ఇవాన్ అయ్వాజోవ్స్కీ
స్వీయ చిత్రం, 1874, నూనె వర్ణచిత్రం, 70.5 cm × 62.5 cm (27.8 in × 24.6 in), ఉఫిజి, ఫ్లోరెన్స్
జననం	హోవన్నెస్ అయ్వాజియన్ 29 జూలై [O.S. 17 జూలై] 1817 ఫియోడోసియా, టౌరిడా గవర్నరేట్, రష్యన్ సామ్రాజ్యం
మరణం	2 మే [O.S. 19 ఏప్రిల్] 1900 (వయస్సు 82) ఫియోడోసియా, టౌరిడా గవర్నరేట్, రష్యన్ సామ్రాజ్యం
భార్య / భర్త	జూలియా గ్రేవ్స్ ​ ​ (m. 1848; విడాకులు 1877)​ అన్నా బుర్నాజియన్ ​ (m. 1882)​
రంగం	చిత్రలేఖనం, రేఖాచిత్రం
ఉద్యమం	లేట్ రొమాంటిసిజం
చేసిన పనులు	ద నైన్త్ వేవ్

850లో రష్యన్ భాషలో అయ్వాజోవ్స్కీ సంతకం

1899 నాటి నూనె వర్ణచిత్రంపై అర్మేనియన్ భాషలో అయ్వాజోవ్స్కీ సంతకం

ఇవాన్ కాన్‌స్టాంటినోవిచ్ ఐవాజోవ్‌స్కై (Russian: Иван Константинович Айвазовский; 29 జూలై [O.S. 17 జూలై] 1817 – 2 మే [O.S. 19 ఏప్రిల్] 1900) ఒక రష్యన్ రొమాంటిక్ చిత్రకారుడు, ఇతను సముద్ర కళలో గొప్ప మాస్టర్స్‌లో ఒకరిగా పరిగణించబడతాడు. బాప్టిజం రికార్డులలో హోవన్నెస్ అయ్వాజియన్ పేరుతో నమోదైన ఇతను నల్ల సముద్ర తీరప్రాంతమైన క్రిమియాలోని ఫియోడోసియా నగరంలో అర్మేనియన్ తల్లిదండ్రులకు జన్మించాడు, తన జీవితకాలంలో ఎక్కువ భాగం అక్కడే గడిపాడు.

సెయింట్ పీటర్స్ బర్గ్ లోని ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్‌లో తన విద్యాభ్యాసం తరువాత, ఐవాజోవ్‌స్కై ఐరోపా అంతటా ప్రయాణించాడు, 1840ల ప్రారంభంలో ఇటలీలో కొద్దికాలం నివసించాడు. తరువాత అతను రష్యాకు తిరిగి వచ్చి రష్యన్ నావికాదళ ప్రధాన చిత్రకారుడిగా నియమితుడయ్యాడు. రష్యన్ సామ్రాజ్య సైనిక, రాజకీయ వర్గాలతో అతనికి సన్నిహిత సంబంధాలు ఉండేవి, తరచుగా సైనిక విన్యాసాలకు హాజరయ్యేవాడు. అతనికి ప్రభుత్వం ఆర్థిక మద్దతు ఇచ్చింది, తన జీవితకాలంలో మంచి గుర్తింపు పొందాడు. ఆంటోన్ చెకోవ్ ప్రాచుర్యం పొందిన "ఐవాజోవ్‌స్కై కుంచెకు తగినది" అనే నానుడిని రష్యాలో ఏదైనా అందమైన వస్తువును లేదా దృశ్యాలను వర్ణించడానికి వాడేవారు. 21వ శతాబ్దంలో కూడా అతను రష్యాలో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందాడు.

తన కాలపు అత్యంత ప్రముఖ రష్యన్ కళాకారులలో ఒకరైన అయ్వాజోవ్స్కీ రష్యన్ సామ్రాజ్యం వెలుపల కూడా ఎంతో ప్రాచుర్యం పొందాడు. ఐరోపా, యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో అనేక సోలో ప్రదర్శనలు నిర్వహించాడు. దాదాపు 60 సంవత్సరాల సుదీర్ఘ కెరీర్‌లో అతను సుమారు 6,000 చిత్రాలను గీశాడు, తద్వారా అతని కాలంలో అత్యంత ప్రసిద్ధ కళాకారులలో ఒకరిగా నిలిచాడు. ఇతని చిత్రాలలో అత్యధిక భాగం సముద్ర దృశ్యాలు కాగా, అతను యుద్ధ దృశ్యాలు, అర్మేనియన్ ఇతివృత్తాలు, పోర్ట్రెయిట్ చిత్రాలను కూడా తరచుగా చిత్రించాడు. ఐవాజోవ్‌స్కై కళాఖండాలలో ఎక్కువ భాగం రష్యన్, ఉక్రేనియన్, అర్మేనియన్, టర్కిష్ మ్యూజియంలతో పాటు ప్రైవేట్ సేకరణలలో భద్రపరచబడ్డాయి.

జీవితం

స్వీయ చిత్రం, 1830లు–1840లు

నేపథ్యం

ఇవాన్ ఐవాజోవ్‌స్కై 1817 జూలై 29 [O.S. {{{3}}}] 17 జూలై నాడు రష్యన్ సామ్రాజ్యం పరిధిలోని క్రిమియా ప్రాంతంలో గల ఫియోడోసియా నగరంలో జన్మించాడు. స్థానిక సెయింట్ సర్గిస్ ఆర్మేనియన్ అపోస్టోలిక్ చర్చి బాప్టిజం రికార్డులలో ఇతనిని 'హోవన్నెస్, గెవోర్గ్ అయ్వాజియన్ కుమారుడు' అని పేర్కొన్నారు. ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్‌లో చదువుతున్న సమయంలో ఇతను రష్యన్ భాషలో ఇవాన్ గైవాజోవ్స్కీగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. 1840 ప్రాంతంలో ఇటలీలో ఉన్నప్పుడు ఐవాజోవ్‌స్కై అనే పేరుతో ప్రాచుర్యం పొందాడు.

అతని తండ్రి కాన్‌స్టాంటిన్ (సుమారు 1765–1840) పోలిష్ ప్రాంతమైన గలీసియాకు చెందిన అర్మేనియన్ వ్యాపారి. అతని కుటుంబం 18వ శతాబ్దంలో పశ్చిమ అర్మేనియా నుండి ఐరోపాకు వలస వచ్చింది. అనేక కుటుంబ కలహాల తరువాత, కాన్‌స్టాంటిన్ గలీసియాను విడిచిపెట్టి మోల్దవియాకు వెళ్ళాడు, తరువాత బ్యూకోవియాకు వెళ్లి 1800ల ప్రారంభంలో ఫియోడోసియాలో స్థిరపడ్డాడు. అతను మొదట్లో గెవోర్గ్ అయ్వాజియన్ (హైవాజియన్ లేదా హైవాజీ) గా పిలవబడేవాడు, స్లావిక్ ప్రత్యయం "-స్కీ"ని జోడించడం ద్వారా తన ఇంటిపేరును గైవాజోవ్స్కీగా మార్చుకున్నాడు. ఐవాజోవ్‌స్కై తల్లి రిప్సిమే ఫియోడోసియాకు చెందిన అర్మేనియన్ మహిళ. ఈ దంపతులకు ముగ్గురు కుమార్తెలు, ఇద్దరు కుమారులు ఉన్నారు. ఐవాజోవ్‌స్కై అన్నయ్య గాబ్రియేల్ ఒక ప్రముఖ చరిత్రకారుడు, అర్మేనియన్ కాథలిక్ ఆర్చ్ బిషప్.

విద్యాభ్యాసం

యువకుడైన ఐవాజోవ్‌స్కై ఫియోడోసియాలోని సెయింట్ సర్గిస్ ఆర్మేనియన్ చర్చిలో పరోఖియల్ విద్యను పొందాడు. స్థానిక వాస్తుశిల్పి జాకబ్ కోచ్ అతనికి చిత్రలేఖనం నేర్పించాడు. 1830లో టౌరిడా గవర్నర్ అలెగ్జాండర్ కజ్నాచేయెవ్ కుటుంబంతో కలిసి సింఫెరోపోల్‌కు వెళ్ళిన ఐవాజోవ్‌స్కై నగర రష్యన్ వ్యాయామశాలలో చేరాడు. 1833లో మాగ్జిమ్ వోరోబియెవ్ ప్రకృతి దృశ్య తరగతిలో అధ్యయనం చేయడానికి ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్‌లో చేరేందుకు రష్యా రాజధాని సెయింట్ పీటర్స్‌బర్గ్‌కు చేరుకున్నాడు. 1835లో అతనికి రజత పతకం లభించింది, ఫ్రెంచ్ చిత్రకారుడు ఫిలిప్ టాన్నేర్‌కు సహాయకుడిగా నియమితుడయ్యాడు. సెప్టెంబర్ 1836లో రష్యా జాతీయ కవి అలెగ్జాండర్ పుష్కిన్‌ అకాడమీ పర్యటనకు వచ్చినప్పుడు ఐవాజోవ్‌స్కై ని కలిశాడు. 1837లో అయ్వాజోవ్స్కీ అలెగ్జాండర్ సౌర్‌వీడ్ యుద్ధ-చిత్రలేఖన తరగతిలో చేరాడు, గల్ఫ్ ఆఫ్ ఫిన్‌లాండ్‌లో జరిగిన బాల్టిక్ ఫ్లీట్ విన్యాసాలలో పాల్గొన్నాడు. అక్టోబర్ 1837లో అతను ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ నుండి నిర్ణీత సమయం కంటే రెండేళ్ల ముందుగానే స్వర్ణ పతకంతో పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఆ తర్వాత ఫియోడోసియాకు తిరిగి వచ్చి రెండేళ్లపాటు తన స్థానిక క్రిమియాలో గడిపాడు. 1839లో క్రిమియా తీరంలో జరిగిన సైనిక విన్యాసాలలో పాల్గొన్నాడు, అక్కడ రష్యన్ అడ్మిరల్స్ మిఖాయిల్ లాజరేవ్, పావెల్ నఖిమోవ్, వ్లాదిమిర్ కోర్నిలోవ్‌లను కలిశాడు.

మొదటి ఐరోపా పర్యటన

1840లో ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ ద్వారా ఐవాజోవ్‌స్కై ఐరోపాలో అధ్యయనం చేయడానికి పంపబడ్డాడు. అతను మొదట బెర్లిన్, వియన్నా మీదుగా వెనిస్ నగరానికి ప్రయాణించాడు. అక్కడ ఒక ముఖ్యమైన అర్మేనియన్ కాథలిక్ సమ్మేళనం ఉన్న సాన్ లాజారో దెగ్లీ అర్మేనీ ప్రాంతాన్ని సందర్శించాడు, అప్పట్లో అతని సోదరుడు గాబ్రియేల్ అక్కడే నివసించేవాడు. ఐవాజోవ్‌స్కై అర్మేనియన్ మాన్యుస్క్రిప్ట్‌లను అభ్యసించి అర్మేనియన్ కళ గురించి తెలుసుకున్నాడు. వెనిస్‌లో రష్యన్ నవలా రచయిత నికోలాయ్ గోగోల్‌ను కలుసుకున్నాడు. ఆ తర్వాత అతను ఫ్లోరెన్స్, అమల్ఫీ, సోరెంటోలకు వెళ్ళాడు. ఫ్లోరెన్స్‌లో అతను చిత్రకారుడు అలెగ్జాండర్ ఇవనోవ్‌ను కలుసుకున్నాడు. 1840, 1842 మధ్య కాలంలో నేపుల్స్, రోమ్ నగరాల్లో ఉండిపోయాడు. ఐవాజోవ్‌స్కై ఇటాలియన్ కళ ద్వారా ఎంతగానో ప్రభావితమయ్యాడు, అక్కడి మ్యూజియంలు అతనికి "రెండవ అకాడమీ"గా మారాయి. పర్యటనలో భాగంగా పోప్ గ్రెగొరీ XVI అతనికి స్వర్ణ పతకాన్ని ప్రదానం చేశారు. అతను స్విట్జర్లాండ్, జర్మనీ, నెదర్లాండ్స్, బ్రిటన్‌లను కూడా సందర్శించాడు. లౌవ్రేలో జరిగిన ఒక అంతర్జాతీయ ప్రదర్శనలో రష్యా నుండి ప్రాతినిధ్యం వహించిన ఏకైక కళాకారుడు అయ్వాజోవ్స్కీ మాత్రమే. ఫ్రాన్స్‌లో రాయల్ అకాడమీ ఆఫ్ పెయింటింగ్ అండ్ స్కల్ప్చర్ నుండి బంగారు పతకాన్ని అందుకున్నాడు. అతను మార్సెయిల్ మీదుగా నేపుల్స్‌కు తిరిగి వచ్చాడు, 1843లో మళ్లీ బ్రిటన్, పోర్చుగల్, స్పెయిన్, మాల్టాలను సందర్శించాడు. ఐరోపా అంతటా అద్భుతమైన గుర్తింపు పొందిన తరువాత 1844లో పారిస్, ఆమ్స్టర్డామ్ మీదుగా రష్యాకు తిరిగి వచ్చాడు.

రష్యాకు తిరుగు ప్రయాణం, మొదటి వివాహం

రష్యాకు తిరిగి వచ్చిన తరువాత, ఐవాజోవ్‌స్కై ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అధ్యాపకుడిగా నియమితుడయ్యాడు, "సముద్ర దృశ్యాలు, తీరప్రాంత దృశ్యాలు, నావికా యుద్ధాలను చిత్రించడానికి రష్యన్ నేవీ అధికారిక కళాకారుడిగా" పగ్గాలు చేపట్టాడు. 1845లో డ్యూక్ కాన్‌స్టాంటిన్ నికోలాయెవిచ్‌తో కలిసి ఏజియన్ సముద్రానికి ప్రయాణించాడు, ఒట్టోమన్ రాజధాని కాన్‌స్టాంటినోపుల్ (ఇస్తాంబుల్), గ్రీక్ దీవులైన పాట్మోస్, రోడ్స్‌లను సందర్శించాడు.

1845లో తన సొంత ఊరైన ఫియోడోసియాలో స్థిరపడి, అక్కడ ఒక ఇల్లు, స్టూడియోని నిర్మించుకున్నాడు. స్నేహితులు, బంధువులతో కూడిన చిన్న వృత్తానికే పరిమితమై, బయటి ప్రపంచానికి దూరంగా ఉండిపోయాడు. ఈ ఒంటరితనం అతని కళా జీవితంలో ప్రతికూల పాత్ర పోషించింది. పంతొమ్మిదవ శతాబ్దం మధ్య నాటికి, రష్యన్ కళ రొమాంటిసిజం నుండి రియలిజం శైలి వైపు మళ్లుతున్నప్పటికీ, ఐవాజోవ్‌స్కై రొమాంటిక్ సముద్ర దృశ్యాలను చిత్రించడం కొనసాగించి విమర్శలను ఎదుర్కొన్నాడు.

1845, 1846 సంవత్సరాలలో పీటర్‌హాఫ్‌లోని ఇంపీరియల్ ప్యాలెస్ సమీపంలో బ్లాక్ సీ ఫ్లీట్, బాల్టిక్ ఫ్లీట్ విన్యాసాలకు హాజరయ్యాడు. 1847లో ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అతనికి సీస్కేప్ పెయింటింగ్ ప్రొఫెసర్ బిరుదును ఇచ్చి, ఉన్నత వర్గం హోదాను కల్పించింది. అదే సంవత్సరంలో రాయల్ నెదర్లాండ్స్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అండ్ సైన్సెస్‌కు కూడా ఎన్నికయ్యాడు.

1848లో జూలియా గ్రేవ్స్ అనే ఇంగ్లీష్ గవర్నెస్‌ను వివాహం చేసుకున్నాడు. వీరికి ఎలెనా (1849), మరియా (1851), అలెగ్జాండ్రా (1852), జోన్నే (1858) అనే నలుగురు కుమార్తెలు ఉన్నారు. వీరు 1860లో విడిపోయి 1877లో అర్మేనియన్ చర్చి అనుమతితో విడాకులు తీసుకున్నారు.

ప్రముఖ స్థాయికి ఎదగడం

1851లో రష్యన్ చక్రవర్తి మొదటి నికోలస్‌తో కలిసి ప్రయాణిస్తూ, సైనిక విన్యాసాలలో పాల్గొనడానికి సెవాస్టోపోల్‌కు సముద్రయానం చేశాడు. ఫియోడోసియా సమీపంలో అతను జరిపిన పురావస్తు తవ్వకాల ఫలితంగా 1853లో రష్యన్ జియోగ్రాఫికల్ సొసైటీ పూర్తి స్థాయి సభ్యునిగా ఎన్నికయ్యాడు. అదే సంవత్సరంలో రష్యా, ఒట్టోమన్ సామ్రాజ్యం మధ్య క్రిమియన్ యుద్ధం చెలరేగింది, ఆ సమయంలో అతన్ని ఖార్కివ్‌కు తరలించారు. సురక్షితంగా ఉన్నప్పటికీ, యుద్ధ దృశ్యాలను చిత్రించడానికి ముట్టడిలో ఉన్న సెవాస్టోపోల్ కోట వద్దకు తిరిగి వెళ్ళాడు. ఒట్టోమన్ ముట్టడిలో ఉన్న సమయంలో అతని పని సెవాస్టోపోల్‌లో ప్రదర్శించబడింది.

1856 నుండి 1857 మధ్యకాలంలో పారిస్‌లో పనిచేశాడు, ఫ్రెంచ్ అత్యున్నత పురస్కారమైన లీజియన్ ఆఫ్ ఆనర్‌ను పొందిన మొదటి రష్యన్, మొదటి ఫ్రెంచ్-యేతర కళాకారుడు అయ్యాడు. 1857లో కాన్‌స్టాంటినోపుల్‌ను సందర్శించి ఆర్డర్ ఆఫ్ ది మెడ్జిడీని అందుకున్నాడు. అదే సంవత్సరంలో అతను మాస్కో ఆర్ట్ సొసైటీ గౌరవ సభ్యునిగా ఎన్నికయ్యాడు. 1859లో గ్రీక్ ఆర్డర్ ఆఫ్ ది రిడీమర్, 1865లో రష్యన్ ఆర్డర్ ఆఫ్ సెయింట్ వ్లాదిమిర్ పురస్కారాలను అందుకున్నాడు.

1865లో ఫియోడోసియాలో ఒక ఆర్ట్ స్టూడియోను తెరిచాడు, అదే సంవత్సరంలో ఇంపీరియల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ ద్వారా జీతం పొందడం ప్రారంభించాడు.

ప్రయాణాలు, ప్రశంసలు: 1860లు–1880లు

1860లలో ఇటాలియన్ ఏకీకరణ, గ్రీక్ జాతీయవాదం స్ఫూర్తితో అనేక చిత్రాలను నిర్మించాడు. 1868లో మరోసారి కాన్‌స్టాంటినోపుల్‌ను సందర్శించి టర్క్‌లకు వ్యతిరేకంగా జరిగిన గ్రేట్ క్రెటన్ విప్లవం గురించిన చిత్రాలను రూపొందించాడు. 1868లో కాకసస్ ప్రాంతంలో ప్రయాణించి మొదటిసారిగా రష్యన్ పరిధిలోని అర్మేనియాను సందర్శించాడు. అక్కడ అనేక పర్వత దృశ్యాలను చిత్రించి 1869లో టిఫ్లిస్‌లో ఒక ప్రదర్శనను నిర్వహించాడు. తర్వాత ఈజిప్ట్‌కు పర్యటించి సూయజ్ కాలువ ప్రారంభోత్సవంలో పాల్గొన్నాడు. "సూయజ్ కాలువను చిత్రించిన మొదటి కళాకారుడిగా, ఐరోపా, ఆఫ్రికా, ఆసియా చరిత్రలో ఒక యుగపు సంఘటనను నమోదు చేశాడు."

1870లో అతను రష్యాలో నాల్గవ అత్యున్నత పౌర ర్యాంక్ అయిన యాక్చువల్ సివిల్ కౌన్సిలర్ హోదాను పొందాడు. 1871లో ఫియోడోసియాలో పురావస్తు మ్యూజియం నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించాడు. 1872లో తన చిత్రాలను ప్రదర్శించడానికి నైస్, ఫ్లోరెన్స్ నగరాలకు ప్రయాణించాడు. 1874లో ఫ్లోరెన్స్ అకాడమీ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్ అతనిని ఉఫిజి గ్యాలరీలో వేలాడదీయడానికి ఒక స్వీయ-చిత్రాన్ని అడిగింది. అదే సంవత్సరం, సుల్తాన్ అబ్దులాజిజ్ ఆహ్వానం మేరకు కాన్‌స్టాంటినోపుల్ సందర్శించి టర్కిష్ ఆర్డర్ ఆఫ్ ఉస్మానియే పురస్కారాన్ని అందుకున్నాడు. 1876లో ఫ్లోరెన్స్‌లోని అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ సభ్యునిగా ఎన్నికయ్యాడు, పాలాజ్జో పిట్టీ కోసం స్వీయ-చిత్రాన్ని చిత్రించిన రెండవ రష్యన్ కళాకారుడిగా గుర్తింపు పొందాడు.

మరణం

ఇవాన్ ఐవాజోవ్‌స్కై తన చివరి సంవత్సరాలను ఫియోడోసియాలోనే గడిపాడు. అతను 1900 ఏప్రిల్ 19 (కొత్త క్యాలెండర్ ప్రకారం మే 2) నాడు మరణించాడు. అతని కోరిక మేరకు, సెయింట్ సర్గిస్ అర్మేనియన్ చర్చి ప్రాంగణంలో ఖననం చేయబడ్డాడు. 1901లో ఇటాలియన్ శిల్పి ఎల్. బయోజియోల్లీ ఒక తెల్లటి పాలరాయి సమాధిని నిర్మించాడు.