ఎం.ఎస్.సత్యు

మైసూరు శ్రీనివాస్ సత్యు
2010లో ఎం. ఎస్. సత్యు
(1930-07-06) 1930 జూలై 6 మైసూరు, మైసూరు రాజ్యం, బ్రిటిష్ ఇండియా
వృత్తి	సినీ దర్శకుడు రంగస్థల రూపకర్త కళా దర్శకుడు
ప్రసిద్ధి	గర్మ్ హవా, బరా
Spouse	షమా జైదీ

మైసూరు శ్రీనివాస్ సత్యు (జననం: 6 జూలై 1930) భారతదేశానికి చెందిన ప్రముఖ సినీ దర్శకుడు, రంగస్థల రూపకర్త, కళా దర్శకుడు. భారత విభజన నేపథ్యంలో రూపొందించిన ఆయన ప్రసిద్ధ చిత్రం గర్మ్ హవా (1973) భారతీయ సమాంతర సినిమాలలో ఒక మైలురాయిగా గుర్తింపు పొందింది. ఆయనకు 1975లో పద్మశ్రీ పురస్కారం లభించింది.

ప్రారంభ జీవితం వ్యక్తిగత జీవితం

కన్నడ కుటుంబంలో జన్మించిన సత్యు మైసూరులో పెరిగారు. మైసూరు, అనంతరం బెంగళూరులో ఉన్నత విద్యను అభ్యసించారు. 1952లో బీఎస్సీ చదువుతున్న సమయంలోనే కళాశాల చదువు విరమించి సృజనాత్మక రంగంలోకి అడుగుపెట్టారు. ఆయన ఉత్తర భారతీయ శియా ముస్లిం రచయిత, కళాకారిణి అయిన షమా జైదీను వివాహం చేసుకున్నారు. వారికి ఇద్దరు కుమార్తెలు ఉన్నారు.

వృత్తి జీవితం

1952–53 మధ్యకాలంలో స్వతంత్ర యానిమేటర్‌గా పనిచేశారు. అనంతరం దాదాపు నాలుగేళ్లు నిరుద్యోగంగా ఉన్న తర్వాత ప్రముఖ దర్శకుడు చేతన్ ఆనంద్ వద్ద సహాయ దర్శకుడిగా చేరారు. రంగస్థల రంగంలో సెట్స్, లైటింగ్ రూపకల్పనలో నిపుణుడిగా హిందుస్తానీ థియేటర్, హబీబ్ తన్వీర్ నేతృత్వంలోని ఓఖ్లా థియేటర్, కన్నడ భారతి తదితర సంస్థలతో పనిచేశారు.

సినిమా రంగంలో కళా దర్శకుడు, సినిమాటోగ్రాఫర్, కథా రచయిత, నిర్మాత, దర్శకుడిగా అనేక బాధ్యతలు నిర్వహించారు. చేతన్ ఆనంద్ దర్శకత్వం వహించిన హకీకత్ చిత్రానికి కళా దర్శకత్వం వహించి 1965లో ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ కళా దర్శకుడు అవార్డును గెలుచుకున్నారు.

15కు పైగా డాక్యుమెంటరీలు, 8 ఫీచర్ చిత్రాలను హిందీ, ఉర్దూ, కన్నడ భాషలలో నిర్మించారు.

గర్మ్ హవా

గర్మ్ హవా (1973) చిత్రం 1950ల వామపక్ష సాంస్కృతిక ఉద్యమానికి చెందిన బాల్‌రాజ్ సహ్ని, కైఫీ ఆజ్మీ వంటి కళాకారుల చివరి గొప్ప చిత్రాలలో ఒకటి. ఈ చిత్రం 1974లో జాతీయ సమైక్యత పురస్కారం సహా అనేక జాతీయ అవార్డులు గెలుచుకుంది. కాన్‌స్ ఫిలిం ఫెస్టివల్‌లో ప్రదర్శించబడింది, ఆస్కార్ అవార్డులకు భారతీయ ప్రతినిధిగా ఎంపికైంది.

తదుపరి కార్యక్రమాలు

ప్రస్తుతం సత్యు ప్రధానంగా టెలివిజన్, రంగస్థల నాటక రంగంలో క్రియాశీలకంగా ఉన్నారు. 2013లో గూగుల్ రూపొందించిన ప్రసిద్ధ రీయూనియన్ ప్రకటనలో పాకిస్తానీ వృద్ధుడి పాత్ర పోషించి అంతర్జాతీయంగా గుర్తింపు పొందారు.

భారతీయ ప్రజా నాట్య సంఘం (IPTA)కు ఆయన ప్యాట్రన్‌గా ఉన్నారు. దారా షికోహ్, అమృత, బక్రీ, ఆఖరి షమా వంటి అనేక నాటకాలను దర్శకత్వం వహించారు.

పురస్కారాలు

• 1965 – ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ కళా దర్శకత్వ అవార్డు – హకీకత్
• 1974 – జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారం – జాతీయ సమైక్యత
• 1975 – పద్మశ్రీ
• 1981–82 – కర్ణాటక రాష్ట్ర ఉత్తమ చిత్రం, దర్శకుడు – బరా
• 1984 – జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారం – సూఖా
• 1994 – సంగీత నాటక అకాడమీ పురస్కారం
• 2014 – సంగీత నాటక అకాడమీ ఫెలోషిప్

బాహ్య లింకులు

• ఇంటర్నెట్ మూవీ డేటాబేసు లో ఎం.ఎస్.సత్యు పేజీ