ఎం. ఎల్. మదన్
| ఎం. ఎల్. మదన్ | |
|---|---|
| జననం | 1939 |
| పౌరసత్వం | భారతీయుడు |
| రంగములు | బయోటెక్నాలజీ, వెటర్నరీ సైన్స్ |
| ప్రసిద్ధి | ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటిసారిగా గేదెకు విజయవంతంగా ఇన్ విట్రో ఫెర్టిలైజేషన్ నిర్వహించిన శాస్త్రవేత్త |
| ముఖ్యమైన పురస్కారాలు | పద్మశ్రీ, హర్యానా విజ్ఞాన రత్న అవార్డు |
మోతీలాల్ మదన్ (జననం జనవరి 1, 1939[1]) భారతీయ బయోటెక్నాలజీ పరిశోధకుడు, పశువైద్యుడు, విద్యావేత్త, నిర్వాహకులు. 35 ఏళ్లకు పైగా సాగిన తన వృత్తి జీవితంలో మదన్ అంతర్జాతీయ, జాతీయ పత్రికల్లో 432 పరిశోధనా వ్యాసాలు, విధాన పత్రాలు ప్రచురించారు. వీటిలో 226 అసలు పరిశోధనా పత్రాలు ఉన్నాయి. ఈయన రీప్రొడక్టివ్ ఎండోక్రినాలజీ, ఎంబ్రియో బయోటెక్నాలజీ, ఇన్ విట్రో ఫెర్టిలైజేషన్ (IVF), క్లోనింగ్ వంటి రంగాల్లో అగ్రగామిగా పరిశోధనలు చేశారు.[2][3]
1987 నుండి 1994 వరకు మదన్ భారతదేశపు ప్రముఖ పాల పరిశోధనా సంస్థ అయిన నేషనల్ డెయిరీ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్ (NDRI) లో ఎంబ్రియో ట్రాన్స్ఫర్ టెక్నాలజీ ప్రాజెక్ట్ డైరెక్టర్గా పనిచేశారు.[2] ఈయన నాయకత్వంలోని పరిశోధక బృందం ప్రపంచంలోనే మొదటిసారిగా గేదెకు ఇన్ విట్రో ఫెర్టిలైజేషన్ ప్రక్రియను విజయవంతంగా నిర్వహించింది. దీని ఫలితంగా నవంబర్ 1990లో "ప్రథమ్" అనే దూడ జన్మించింది.[4]
1994 నుండి 1995 వరకు కర్నాల్లోని NDRI డైరెక్టర్ (రీసెర్చ్) గా పనిచేశారు. ఆపై 1995 నుండి 1999 వరకు ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ రీసెర్చ్ లో యానిమల్ సైన్స్ విభాగపు డిప్యూటీ డైరెక్టర్ జనరల్గా బాధ్యతలు నిర్వర్తించారు. నవంబర్ 2006లో మథురలోని పండిట్ దీన్ దయాళ్ ఉపాధ్యాయ వెటర్నరీ సైన్స్ యూనివర్సిటీకి వైస్ ఛాన్సలర్గా నియమితులయ్యారు. దీనికి ముందు అకోలాలోని డాక్టర్ పంజాబ్రావ్ దేశ్ముఖ్ కృషి విద్యాపీఠ్కు వైస్ ఛాన్సలర్గా సేవలందించారు.[5]
సైన్స్, ఇంజనీరింగ్ రంగాల్లో ఈయన చేసిన విశేష సేవలకు గుర్తింపుగా జనవరి 2022లో భారత ప్రభుత్వం నాలుగవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీని ప్రకటించింది. ఈ సందర్భంగా హర్యానా ముఖ్యమంత్రి మనోహర్ లాల్ ఖట్టర్ అభినందిస్తూ, "మదన్ సాధించిన విజయాలు దేశానికి గర్వకారణం" అని కొనియాడారు.[6][7]
తొలి రోజులు - విద్య
[మార్చు]మదన్ 1939 జనవరి 1న శ్రీనగర్ లోని ఒక కాశ్మీరీ పండిట్ కుటుంబంలో జన్మించారు.[8] ఈయన 1959లో పంజాబ్ కాలేజీ ఆఫ్ వెటర్నరీ సైన్స్ & యానిమల్ హస్బెండరీ నుండి బంగారు పతకంతో BVSc (వెటర్నరీ మెడిసిన్) పట్టా పొందారు. తర్వాత 1965లో కర్నాల్లోని నేషనల్ డెయిరీ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్ నుండి బంగారు పతకంతో MVSc పూర్తి చేశారు.[8] అనంతరం 1971లో అమెరికాలోని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ మిస్సోరి నుండి డాక్టరేట్ (PhD) పొందారు.[8]
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "National Academy of Agricultural Sciences". Archived from the original on 8 ఆగస్టు 2017. Retrieved 29 డిసెంబరు 2011.
- ↑ 2.0 2.1 "Alumni Association of NDRI-SRS: Illustrious Alumni". Alumni Association of the Southern Regional Station of National Dairy Research Institute. Archived from the original on 21 జూలై 2004. Retrieved 15 మార్చి 2007.
- ↑ "Haryana: Padma Shri for Neeraj Chopra, Sumit Antil". 26 జనవరి 2022.
- ↑ భారతీయ వ్యవసాయంలో పశు బయోటెక్నాలజీ పద్ధతులను విజయవంతంగా అమలు చేసిన మదన్, దేశంలో యానిమల్ రీప్రొడక్టివ్ బయోటెక్నాలజీ రంగానికి ఆద్యుడిగా పరిగణించబడతారు. ఈ రంగంలో ఆయన చేసిన విశేష కృషి వల్ల మదన్ భారతదేశపు "పశు బయోటెక్ విప్లవ పితామహుడు"గా పేరుగాంచారు. Madan, Moti Lal; S.K. Singla; S. Jailkhani; J.D. Ambrose (1991). "In vitro fertilization in buffaloes and birth of test tube buffalo calf 'Pratham'". Proceedings of the III World Buffalo Congress. World Buffalo Congress.[permanent dead link]
- ↑ Gupta, Yoginder (11 నవంబరు 2006). "Madan takes over as VC of vet varsity". The Tribune. Retrieved 14 ఆగస్టు 2007.
- ↑ @mlkhattar (25 జనవరి 2022). "Register" (Tweet) (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 26 జనవరి 2022 – via Twitter.
- ↑ "Haryana: Padma Shri for Neeraj Chopra, Sumit Antil". The Indian Express (in ఇంగ్లీష్). 26 జనవరి 2022. Retrieved 26 జనవరి 2022.
- ↑ 8.0 8.1 8.2 Madan, Motilan. "Curriculum Vitae of Dr. M. L. Madan" (PDF). ML Madan. Archived from the original on 26 జనవరి 2022. Retrieved 26 జనవరి 2022.
{{cite web}}: CS1 maint: bot: original URL status unknown (link)