Jump to content

కంచరి పిట్ట

వికీపీడియా నుండి

కంచరి పిట్ట
భారతదేశంలో కనిపించే P. h. indicus
పిలుపు
Scientific classification Edit this classification
Unrecognized taxon (fix): Megalaimidae
Genus: Psilopogon
Species:
P. haemacephalus
Binomial name
Psilopogon haemacephalus
Synonyms

Xantholaoema haemacephala, Megalaima haemacephala

కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్, దీనిని క్రిమ్సన్-బ్రెస్టెడ్ బార్బెట్ లేదా కాపర్‌స్మిత్ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది ఒక ఆసియా బార్బెట్ జాతికి చెందిన పక్షి. దీని నుదురు, గొంతు క్రిమ్సన్ (గాఢ ఎరుపు) రంగులో ఉంటాయి. లోహాన్ని కొట్టే కమ్మరి చేసే శబ్దంలా వినిపించే, మెట్రోనోమ్ లాంటి క్రమబద్ధమైన శబ్దం దీని ప్రత్యేకత. ఈ పక్షి భారత ఉపఖండం, దక్షిణ ఆసియా ప్రాంతాల్లో నివసించే స్థానిక పక్షి. ఇది చెట్లలో రంధ్రాలు త్రవ్వి వాటిలో గూళ్లు కట్టుకుంటుంది. ఇది ప్రధానంగా పండ్లను ఆహారంగా తీసుకుంటుంది, అయితే కొన్ని సందర్భాల్లో పురుగులు, ముఖ్యంగా రెక్కలుగల తేలు పురుగులు (termites) కూడా తింటుంది.

వివరణ

[మార్చు]
కొల్కతాలో గూడు వద్ద ఉన్న చిన్న కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్

కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్ పచ్చని రంగులో ఉండి, తల ఎరుపు, చెంపలు పసుపు, గొంతు పసుపు రంగులో ఉంటాయి. దాని దిగువ భాగం బూడిద, నలుపు గీతలతో ఉంటుంది.[2] గూడు కట్టే కాలంలో, రెక్కలపై ఏర్పడే రాపిడి కారణంగా వెనుక భాగంలోని రంగు కొంచెం నీలం రంగులో కనిపించవచ్చు.[3] ఇది సుమారు 15–17 cm (5.9–6.7 in) పొడవు కలిగి, బరువు 30–52.6 g (1.06–1.86 oz) వరకు ఉంటుంది.[4]

వర్గీకరణ

[మార్చు]

Bucco haemacephalus అనే శాస్త్రీయ నామంను 1776లో ఫిలిప్ లుడ్విగ్ స్టేటియస్ ముల్లర్ ఫిలిప్పీన్స్‌లో కనిపించిన ఒక బార్బెట్ పక్షికి ప్రతిపాదించారు.[2] Bucco indicus అనే పేరును 1790లో జాన్ లాథమ్ భారతదేశంలో కనిపించిన నల్ల తల, ఎరుపు నుదురు కలిగిన గీతలతో కూడిన బార్బెట్ పక్షికి ప్రతిపాదించారు.[5] Bucco roseus అనే పేరును 1816లో చార్లెస్ డుమాంట్ డి సెంటే-క్రోయ్ ప్రతిపాదించారు.[6] ఆసియా బార్బెట్ పక్షులను 1842లో జార్జ్ రాబర్ట్ గ్రే ప్రతిపాదించిన Megalaima అనే జెనస్ లో వర్గీకరించారు. ఆయన Bucco అనే పేరుకు బదులుగా ఈ పేరును ఉపయోగించాలని సూచించారు.[7][8]

Xantholaema intermedia అనే పేరును 1891లో జార్జ్ ఎర్నెస్ట్ షెల్లీ ప్రతిపాదించారు. ఇవి నెగ్రోస్ ద్వీపం, సెబూ ద్వీపంలలోని నమూనాల ఆధారంగా బ్రిటిష్ మ్యూజియంలో నిల్వ చేయబడ్డాయి.[9] Megalaima haemacephala delica అనే ఉపజాతిని 1910లో కార్ల్ పార్రట్ ప్రతిపాదించారు. ఇవి సుమాత్రాలోని డెలి సెర్డాంగ్ ప్రాంతంలో సేకరించిన నాలుగు నమూనాల ఆధారంగా వివరించబడ్డాయి, అవి బవేరియన్ స్టేట్ కలెక్షన్ ఆఫ్ జూలజీలో నిల్వ చేయబడ్డాయి.[10]

Megalaima haemacephala mindanensis అనే ఉపజాతిని 1948లో ఆస్టిన్ ఎల్. ర్యాండ్ ప్రతిపాదించారు. ఇది మౌంట్ ఆపో ప్రాంతంలోని మైండనావోలో కనిపించే కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్.[11]

Megalaema haemacephala celestinoi అనే ఉపజాతిని 1949లో ఎర్నెస్ట్ థామస్ గిల్లియార్డ్ ప్రతిపాదించారు. ఇది ఫిలిప్పీన్స్‌లోని సమార్ ద్వీపంలో కనిపించే కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్.[12] Megalaema haemacephala cebuensis, Megalaema haemacephala homochroa అనే ఉపజాతులను 1984లో విక్టోరియా డ్జియాడోజ్, కెన్నెత్ పార్క్స్ ప్రతిపాదించారు. ఇవి వరుసగా టోలెడో, సెబూ, టాబ్లాస్ ద్వీపం ప్రాంతాల్లో కనిపించే కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్ పక్షులు.[13]

బార్బెట్ పక్షులపై జరిగిన అణు వంశవృక్ష పరిశోధనల ద్వారా Megalaima జాతులు ఒక క్లేడ్ గా ఉన్నాయని వెల్లడైంది. ఇందులో ఆ సమయంలో Psilopogon అనే జెనస్‌లో ఉన్న ఏకైక జాతి అయిన ఫైర్-టఫ్టెడ్ బార్బెట్ కూడా చేరుతుంది. అందువల్ల ఆసియా బార్బెట్లను Psilopogon అనే పాత శాస్త్రీయ పేరులో మళ్లీ వర్గీకరించారు. కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్ జన్యు వైవిధ్యం, జాతి విభజన పరంగా ఆసియా బార్బెట్లలో అత్యంత పాత జాతుల్లో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది.[14]

2014 నాటికి కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్‌కు తొమ్మిది ఉపజాతులు గుర్తించబడ్డాయి:[4]

  • ప్రధాన ఉపజాతి P. h. haemacephalus లుజాన్, మిందోరోలో కనిపిస్తుంది
  • P. h. indicus ఈశాన్య పాకిస్తాన్ నుండి శ్రీలంక, చైనా, వియత్నాం, సింగపూర్ వరకు వ్యాపించింది
  • P. h. roseus జావా, బాలి ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది
  • P. h. intermedia పనాయ్, గుయిమరాస్, నెగ్రోస్‌లో కనిపిస్తుంది
  • P. h. delicus సుమాత్రాలో కనిపిస్తుంది
  • P. h. mindanensis మైండనావోలో కనిపిస్తుంది
  • P. h. celestinoi సమార్, కటాండువానెస్, బిలిరాన్, లెయ్టే ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది
  • P. h. cebuensis సెబూలో కనిపిస్తుంది
  • P. h. homochroa టాబ్లాస్ ద్వీపంలో కనిపిస్తుంది

వ్యాప్తి, నివాసం

[మార్చు]
క్వీన్ సిరికిట్ పార్క్‌లో కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్

ఈ పక్షి తన వ్యాప్తి ప్రాంతమంతటా తోటలు, చెట్ల తోటలు, విస్తారంగా లేని అడవుల్లో నివసిస్తుంది. గూళ్లు త్రవ్వడానికి అనువైన మృత చెక్కలున్న నివాసాలు దీనికి ముఖ్యమైనవి.[15] పాల్ని పర్వతాలు ప్రాంతంలో ఇది 1,200 m (4,000 ft) కంటే తక్కువ ఎత్తులో కనిపిస్తుంది.[16] ఉత్తర భారతదేశంలో ఇది బాహ్య హిమాలయాలు లోయలలో 910 m (3,000 ft) వరకు కనిపిస్తుంది. ఉత్తర పశ్చిమ భారత రాష్ట్రాలలో, అసోంలో తడిగా ఉండే అడవుల్లో ఇది అరుదుగా కనిపిస్తుంది.[17] కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్ వ్యాప్తి ప్రాంతం దక్షిణ ఆసియాలోని ఇతర పెద్ద బార్బెట్ జాతులతో మిళితమై ఉంటుంది. వెస్ట్రన్ ఘాట్స్ ప్రాంతంలో ఇది కొంతవరకు మలబార్ బార్బెట్తో కలిసి కనిపిస్తుంది.[18]

ప్రవర్తన, పర్యావరణం

[మార్చు]
వడోదరాలోని గుజరాత్ రిఫైనరీ ప్రాంతంలో కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్

కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్ సాధారణంగా ఒంటరిగా లేదా చిన్న గుంపులుగా జీవిస్తుంది. అయితే పండ్లు విస్తారంగా ఉన్న ఫికస్ చెట్ల వద్ద పెద్ద గుంపులుగా కూడా కనిపిస్తుంది. ఇది ఉదయం వేళల్లో ఎత్తైన చెట్ల పైభాగంలోని కొమ్మలపై సూర్యకాంతిని ఆస్వాదించడం ఇష్టపడుతుంది. ఒక కొమ్మ నుండి మరొక కొమ్మకు తరచూ ఎగురుతూ ఉంటుంది. దీని ఎగురుట నేరుగా ఉండి, వేగంగా రెక్కలు ఆడిస్తుంది.[3] ఇది ఇతర గుహల్లో గూళ్లు కట్టే పక్షులతో, పండ్లను తినే పక్షులతో పోటీ పడుతుంది. బ్లూ-థ్రోటెడ్ బార్బెట్లు వీటి గూళ్ల నుండి వీటిని తరిమివేయడం గమనించబడింది. అలాగే రెడ్-వెంటెడ్ బల్బుల్లు క్లెప్టోపరాసిటిజం (ఇతర పక్షుల ఆహారాన్ని దోచుకోవడం) ప్రవర్తనను ప్రదర్శిస్తూ, గూడు వద్ద ఆడపక్షికి తీసుకొచ్చిన పండ్లను మగపక్షి నుండి దోచుకుంటాయి.[19] ఈ పక్షులు త్రవ్విన గూళ్ల రంధ్రాలను విశ్రాంతి కోసం కూడా ఉపయోగిస్తాయి. కొన్ని పక్షులు ఒంటరిగా గుహలలో విశ్రాంతి తీసుకుంటాయి, కొన్నిసార్లు పగటి సమయంలో కూడా అక్కడే ఉంటాయి. చిన్నపక్షులు తమ తల్లిదండ్రులతో కలిసి విశ్రాంతి తీసుకుంటాయి, కానీ తరచుగా ముందుగానే వచ్చి గూడు లోపలికి ప్రవేశిస్తాయి, లేకపోతే తల్లిదండ్రులు ప్రవేశించనివ్వకపోవచ్చు.[15]

స్వరాలు

[మార్చు]
ఢిల్లీలో కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్

ఈ పక్షి పిలుపు బలంగా, లోహ శబ్దంలా వినిపించే టుక్…టుక్…టుక్ (లేదా టంక్) ధ్వనిగా ఉంటుంది. ఇది లోహాన్ని కొట్టే కమ్మరి చేసే శబ్దాన్ని పోలి ఉంటుంది, అందువల్ల దీనికి "కాపర్‌స్మిత్" అనే పేరు వచ్చింది. ఈ పిలుపు దీర్ఘకాలం పాటు ఒకే తాళంలో పునరావృతమవుతూ ఉంటుంది. ప్రారంభంలో మెల్లగా ఉండే ఈ శబ్దం తరువాత సమానమైన శబ్దం, వేగంతో కొనసాగుతుంది. దీని వేగం నిమిషానికి సుమారు 108 నుండి 121 వరకు మారుతూ, మొత్తం 204 వరకూ శబ్దాలు ఉత్పత్తి చేయగలదు. శీతాకాలంలో ఇవి నిశ్శబ్దంగా ఉండి పిలుపు ఇవ్వవు.[3] ప్రతి శబ్దాన్ని ఉత్పత్తి చేసే సమయంలో దీని చుంచు మూసి ఉంటుంది. గొంతు రెండు వైపులా ఉన్న చర్మపు భాగం ప్రతి టుక్ శబ్దంతో బెలూన్‌లా ఉబ్బి తగ్గుతూ ఉంటుంది, తల కదులుతూ ఉంటుంది.[3]

ఆహారం

[మార్చు]

కాపర్‌స్మిత్ బార్బెట్ ప్రధానంగా బనియన్, పీపల్, ఇతర అడవి అత్తి చెట్ల పండ్లు, వివిధ రకాల డ్రూప్ పండ్లు, బెర్రీలను ఇష్టపడుతుంది. అదనంగా, అప్పుడప్పుడు గాలిలో ఎగురుతూ పురుగులను కూడా పట్టుకుని తింటుంది.[3][20] ఇది పుష్పాల రేకులను కూడా తింటుంది.[21] ఈ పక్షి రోజుకు తన శరీర బరువుకు సుమారు 1.5 నుండి 3 రెట్లు వరకు బెర్రీలను తినగలదు.[22]

ప్రజననం

[మార్చు]

జతకట్టే సమయంలో గానం చేయడం, గొంతును ఉబ్బించడం, తలను కదపడం, తోకను కదపడం, పరస్పరంగా ఆహారం అందించడం, అలోప్రినింగ్ వంటి ప్రవర్తనలు కనిపిస్తాయి. ఈ పక్షులు గుహలలో గూళ్లు కట్టుకొని అక్కడే విశ్రాంతి తీసుకుంటాయి.[15][23] ఈ పక్షి సంవత్సరంలో ఎక్కువ కాలం ప్రజననం చేస్తుంది, అయితే ప్రాంతానుసారం కాలం మారుతుంది. భారతదేశంలో ప్రధానంగా ఫిబ్రవరి నుండి ఏప్రిల్ వరకు, శ్రీలంకలో డిసెంబర్ నుండి సెప్టెంబర్ వరకు ప్రజననం జరుగుతుంది. మగ, ఆడ పక్షులు రెండూ కలిసి చెట్టు కొమ్మ దిగువ భాగంలో గూడు త్రవ్వుతాయి. ఇవి గూడు రంధ్రాల్లోనే విశ్రాంతి తీసుకుంటాయి.[18] ఆడ పక్షి సాధారణంగా మూడు లేదా నాలుగు గుడ్లు పెడుతుంది. మగ, ఆడ పక్షులు రెండూ గుడ్లను ఉష్ణీకరిస్తాయి. గుడ్ల పొదిగే కాలం స్పష్టంగా తెలియకపోయినా, సుమారు రెండు వారాలు ఉంటుందని అంచనా. తరచుగా తక్కువ సమయంలోనే రెండు గూళ్లను పెంచుతాయి.[3]

మరణానికి కారణాలు

[మార్చు]

పెద్ద పక్షులు కొన్నిసార్లు ఇతర మాంసాహార పక్షుల బారిన పడతాయి. పట్టణ ప్రాంతాల్లో ఇవి భవనాలు, ముఖ్యంగా తెల్ల గోడలతో ఢీకొని మరణించిన సందర్భాలు నమోదయ్యాయి.[24] పెస్టిసైడ్ విష ప్రభావం కూడా ఈ పక్షుల మరణానికి ఒక కారణంగా గుర్తించబడింది.[25]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ BirdLife International (2016). "Psilopogon haemacephalus". IUCN Red List of Threatened Species. 2016 e.T22681681A92916283. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22681681A92916283.en. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 19 November 2021.
  2. 1 2 Statius Müller, P. L. (1776). "Der Blutskopf. Bucco haemacephalus". Des Ritters Carl von Linné Königlich Schwedischen Leibarztes &c. &c. vollständigen Natursystems. Supplements- und Register-Band über alle sechs Theile oder Classen des Thierreichs. Nürnberg: Gabriel Nicolaus Raspe. p. 88.
  3. 1 2 3 4 5 6 Ali, S.; Ripley, S. D. (2001). Handbook of the birds of India and Pakistan: together with those of Bangladesh, Nepal, Bhutan and Sri Lanka. Vol. 4 (Second ed.). New Delhi, Oxford: Oxford University Press. pp. 163–165.
  4. 1 2 Short, L.L.; Horne, J. F. M.; Kirwan, G. M. (2020). "Coppersmith Barbet (Psilopogon haemacephalus)". In del Hoyo, J.; Elliott, A.; Sargatal, J.; Christie, D. A.; de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World and BirdLife International Illustrated Checklist of the Birds of the World. Vol. 7: Jacamars to Woodpeckers. Barcelona, Spain and Cambridge, UK: Lynx Edicions and BirdLife International. doi:10.2173/bow.copbar1.01. S2CID 241547458.
  5. ↑ Latham, J. (1790). "Genus XIX. Bucco". Index ornithologicus, sive, Systema ornithologiae : complectens avium divisionem in classes, ordines, genera, species, ipsarumque varietates: adjectis synonymis, locis, descriptionibus. Londini: Sumptibus authoris. pp. 201–207.
  6. ↑ Dumont de Sainte-Croix, C. (1816). "Barbu rose-gorge". Dictionnaire des sciences naturelles, dans lequel on traite méthodiquement des différens êtres de la nature. Vol. Tome IV. Strasbourg, Paris: F. G. Levrault. p. 52.
  7. ↑ Gray, G. R. (1842). "Appendix to a List of the Genera of Birds". A List of the Genera of Birds (Second ed.). London: R. and J. E. Taylor. p. 12.
  8. ↑ Peters, J. L. (1948). "Genus Megalaima G. R. Gray". Check-list of Birds of the World. Vol. 6. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. pp. 31–40.
  9. ↑ Shelley, G. E. (1891). "Xantholaema intermedia". Catalogue of the Picariae in the collection of the British Museum. Vol. 19. London: The Trustees. pp. 97–98.
  10. ↑ Parrot, C. (1910). "Beiträge zur Ornithologie Sumatras und der Insel Banka". Abhandlungen der Mathematisch-Physikalischen Klasse der Königlich Bayerischen Akademie der Wissenschaften. 24 (1): 149–285.
  11. ↑ Rand, A. L. (1948). "Five new birds from the Philippines". Fieldiana Zoology. 31 (25): 201–205.
  12. ↑ Gilliard, E. T. (1949). "Five new birds from the Philippines" (PDF). The Auk. 66 (3): 275–280. doi:10.2307/4080359. JSTOR 4080359.
  13. ↑ Dziadosz, V. M.; Parkes, K. C. (1984). "Two new Philippine subspecies of the Crimson-breasted Barbet (Aves: Capitonidae)". Proceedings of the Biological Society of Washington. 97 (4): 788–791.
  14. ↑ Moyle, R. G. (2004). "Phylogenetics of barbets (Aves: Piciformes) based on nuclear and mitochondrial DNA sequence data". Molecular Phylogenetics and Evolution. 30 (1): 187–200. Bibcode:2004MolPE..30..187M. doi:10.1016/S1055-7903(03)00179-9. PMID 15022769.
  15. 1 2 3 Lok, A.F.S.L.; Lee, T.K. (2009). "Barbets of Singapore. Part 2: Megalaima haemacephala indica Latham (Coppersmith Barbet), Singapore's only native, urban barbet" (PDF). Nature in Singapore. 1: 47–54. the original (PDF) నుండి 2011-06-06 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2009-08-20.
  16. ↑ Dewar, D. (1915). Birds of the Indian Hills. John Lane. p. 243.
  17. ↑ Blanford, W. T. (1895). "Xantholaema haematocephala The Crimson-breasted Barbet or Coppersmith". The Fauna of British India, Including Ceylon and Burma. Birds. Volume 3. Taylor and Francis. pp. 98–99.
  18. 1 2 Rasmussen, P. C.; Anderton, J. C. (2005). Birds of South Asia: The Ripley Guide. Vol. 2. Smithsonian Institution & Lynx Edicions. pp. 279–280.
  19. ↑ Tooth, E. E. (1901). "Nesting difficulties of the coppersmith". Journal of the Bombay Natural History Society. 13 (4): 713–714.
  20. ↑ Aitken, E. H. (1893). "The habits of the Coppersmith". Journal of the Bombay Natural History Society. 8 (2): 326–327.
  21. ↑ Bharos, A. M. K. (1997). "Unusual feeding pattern and diet of Crimsonbreasted Barbet (Megalaima haemacephala)". Journal of the Bombay Natural History Society. 94 (2): 411.
  22. ↑ Muthukrishnan, T. S.; Sundarbabu, R. (1982). "Feeding habits of Coppersmith Megalaima haemacephala (Müller)". Journal of the Bombay Natural History Society. 79 (1): 197–198.
  23. ↑ Sharma, A. K. (1993). "Territorial fight among crimson-breasted barbet". Newsletter for Birdwatchers. 33 (5): 95.
  24. ↑ Vijayaraghavan, B. (1957). "Accidental death of a Crimsonbreasted Barbet [Megalaima haemacephala (Muller)]". Journal of the Bombay Natural History Society. 54 (2): 462.
  25. ↑ Dhindsa, M. S.; Sandhu, J. S. & Sohi, A. S. (1986). "Pesticidal mortality of Crimson-breasted Barbet (Megalaima haemacephala) with a note on its body size". Bulletin of the British Ornithologists' Club. 106 (3): 93–96.

బాహ్య లింకులు

[మార్చు]
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=కంచరి_పిట్ట&oldid=4889537" నుండి వెలికితీశారు