కనక్ భవన్
| కనక్ భవన్ | |
|---|---|
 కనక్ భవన్ మందిర్, అయోధ్య | |
| మతం | |
| అనుబంధం | హిందూ మతం |
| దేవుడు | రాముడు, సీత |
| Festivals | రామ నవమి, జానకి నవమి |
| Governing body | శ్రీ రామ జన్మభూమి తీర్థ క్షేత్రం |
| స్థానం | |
| ప్రదేశం | రామ జన్మభూమి , అయోధ్య |
| రాష్ట్రం | ఉత్తర ప్రదేశ్ |
| దేశం | భారతదేశం |
  Shown within Uttar Pradesh  కనక్ భవన్ (India) | |
| భౌగోళిక నిర్దేశాంకాలు | 26°47′54″N 82°11′57″E / 26.798451658752814°N 82.19929949532217°E |
| Website | |
| https://srjbtkshetra.org/ | |
| ధారావాహిక లోని భాగం |
 హిందూధర్మం |
|---|
 |
| హిందూమత పదకోశం |
కనక్ భవన్ (అక్షరాలా 'గోల్డెన్ ప్యాలెస్') అయోధ్యలోని రామ జన్మభూమిలో ఉన్న ఒక ఆలయం, ఇది రాంకోట్ కు ఈశాన్యంలో ఉంది.[1] ఇది అయోధ్యలోని అత్యంత ప్రసిద్ధ దేవాలయాలలో ఒకటి .[2] సీతతో రాముడి వివాహం జరిగిన వెంటనే కైకేయి ఈ రాజభవనాన్ని (ఆలయాన్ని) బహుమతిగా ఇచ్చినట్లు నమ్ముతారు, అందువల్ల ఇది వారి వ్యక్తిగత రాజభవనం. పురాణాల ప్రకారం, అసలు కనక్ భవన్ దెబ్బతిన్న తరువాత, దీనిని కృష్ణుడు స్వయంగా ద్వాపర యుగం పునర్నిర్మించాడు.[3] దీనిని మధ్యయుగ కాలం విక్రమాదిత్య పునరుద్ధరించాడని నమ్ముతారు. తరువాత, రాణి వృషభాను కున్వారిచే పునరుద్ధరించబడింది, ఇది నేటికీ ఉంది. గర్భగుడిలో ఏర్పాటు చేసిన ప్రధాన విగ్రహాలు రాముడు, సీత. [4][5][6]
చరిత్ర
[మార్చు]
ఈ ఆలయాన్ని ఒక పెద్ద రాజభవనంగా రూపొందించారు. ఈ ఆలయ నిర్మాణం రాజస్థాన్, బుందేల్ఖండ్ రాజభవనాలను పోలి ఉంటుంది. రాముడి సవతి తల్లి కైకేయి తన భార్య సీతకు వివాహానికి బహుమతిగా ఇచ్చిన త్రేతాయుగానికి చరిత్ర ప్రాథమికంగా తిరిగి వెళుతుంది. కాలక్రమేణా, ఇది శిథిలావస్థకు చేరుకుని పూర్తిగా నాశనమైంది. ఇది దాని చరిత్ర అంతటా అనేక సార్లు పునరుద్ధరించబడింది. మొదటి పునర్నిర్మాణం రామ కుమారుడు కుష్ ద్వారా ద్వాపర యుగం ప్రారంభ కాలంలో జరిగింది. దీని తరువాత, దీనిని రాజా రిషబ్ దేవ్ (ద్వాపర యుగం మధ్యలో ఉన్న తీర్థంకర) పునర్నిర్మించారు, శ్రీ కృష్ణుడు కూడా ఈ పురాతన స్థలాన్ని కలియుగానికి ముందు కాలంలో (క్రీ. పూ. 614) సందర్శించినట్లు నమ్ముతారు.[7]
ప్రస్తుత యుగంలో, దీనిని మొదట గుప్త సామ్రాజ్యానికి చెందిన చంద్రగుప్త-II క్రీస్తుపూర్వం 2431లో యుధిష్ఠిర కాలంలో నిర్మించాడు. ఆ తరువాత, దీనిని 387 ADలో సముద్రగుప్తుడు నిర్మించాడు . ఈ ఆలయాన్ని 1027 ADలో నవాబ్ సాలార్జంగ్-II ఘాజీ ధ్వంసం చేశాడు, 1891 లో ఓర్చాకు చెందిన బుందేలా రాజ్పుత్ మహారాజ్,యు బుందేల్ఖండ్కు చెందిన తికామ్గఢ్ , మహారాజ్ మహేంద్ర ప్రతాప్ సింగ్, అతని భార్య మహారాణి వృషభన్ కున్వారీలు పునరుద్ధరించారు. ఈ నిర్మాణం గురుపౌష్ వైశాఖ శుక్ల షైష్ఠి నాడు పూర్తయింది.[8][9][10]
ఇక్కడ మూడు జతల విగ్రహాలు ఉన్నాయి, ఈ మూడు రాముడు సీత వి. మహారాణి వృషభాన్ కున్వారి అతిపెద్ద విగ్రహాన్ని స్థాపించారు. ఆలయ పునర్నిర్మాణం స్థాపన వెనుక ఆమె ప్రధాన వ్యక్తి అని నమ్ముతారు. ఈ జంటకు కుడి వైపున కొంత తక్కువ ఎత్తులో ఉన్న విగ్రహాన్ని విక్రమాదిత్య రాజు స్థాపించారు. ఈ పురాతన ఆలయంపై దాడి జరిగినప్పుడు ఈ విగ్రహాన్ని ఆయన సురక్షితంగా ఉంచాడు. మూడవ అతిచిన్న జంటను ఈ ప్రదేశంలో రాముని పూజిస్తున్న ఒక మహిళా భక్తురాలికి శ్రీకృష్ణుడు బహుమతిగా ఇచ్చినట్లు చెబుతారు.[11][12]
ఈ విగ్రహాలను ఆమె నాశనం చేసిన తర్వాత ఆమెతో పాటు పాతిపెట్టమని శ్రీకృష్ణుడు ఆ స్త్రీని ఆదేశించాడు, ఎందుకంటే ఈ ప్రదేశం తరువాత పవిత్ర స్థలం గుర్తించబడుతుంది, కలియుగం ఒక గొప్ప రాజు ఈ ప్రదేశంలో భారీ ఆలయాన్ని నిర్మిస్తాడు. తరువాత, మహారాజ్ విక్రమాదిత్య ఈ ఆలయ పునాదికి నాయకత్వం వహించి, పునాదిని తవ్వినప్పుడు, అతను ఈ పురాతన విగ్రహాలను కనుగొన్నాడు.[13][14]
ప్రస్తుత ఆలయ నిర్మాణ సమయంలో, మూడు జంటలు గర్భగుడి ప్రతిష్ఠించబడ్డాయి. ఇప్పుడు, మూడు జతలనూ చూడవచ్చు.[15][16][17]
రవాణా
[మార్చు]విమానయాన
[మార్చు]సమీప విమానాశ్రయం కొత్తగా నిర్మించిన రామ మందిరం, అయోధ్య నుండి 11 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. ఫైజాబాద్-గోరఖ్పూర్ విమానాశ్రయం సుమారు 158 కి. మీ. ల దూరంలో ఉంది. ప్రయాగ్రాజ్ విమానాశ్రయం సుమారు 172 కి. మీ. ల దూరంలో ఉంది. వారణాసి లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి విమానాశ్రయం సుమారు 224 కి. మీ. ల దూరంలో ఉంది.
రైల్వే
[మార్చు]రైల్వే స్టేషన్లు బాగా అనుసంధానించబడి ఉన్నాయి. ఫైజాబాద్ రైల్వే ద్వారా ఇది లక్నో నుండి 128 కి. మీ., గోరఖ్పూర్ నుండి 171 కి. మీ, ప్రయాగ్రాజ్ నుండి 157 కి. మీ
రోడ్డు
[మార్చు]ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర రోడ్డు రవాణా సంస్థ బస్సు సేవలు చాలా అందుబాటులో ఉన్నాయి, మారుమూల ప్రాంతాల నుండి ఇక్కడకు చేరుకోవడం సులభం. ఇది లక్నో నుండి 152 కి. మీ., గోరఖ్పూర్ నుండి 158 కి. మీ, అలహాబాద్ నుండి 172 కి. మీ, వారణాసి నుండి 224 కి. మీ దూరంలో ఉంది.[18]
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Shri Ram Janmabhoomi Teerth Kshetra (places to see)". Shri Ram Janmabhoomi Teerth Kshetra. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 7 February 2024.
- ↑ "Kanak Bhawan" (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). District Ayodhya - Government of Uttar Pradesh, India. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-06.
- ↑ "अद्भुत है अयोध्या के कनक भवन की कहानी, भगवान श्रीकृष्ण व माता कैकेयी से जुड़ी है ये कथा". Amar Ujala (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-06.
- ↑ GANGASHETTY, RAMESH (2019-10-30). THIRTHA YATRA: A GUIDE TO HOLY TEMPLES AND THIRTHA KSHETRAS IN INDIA (in ఇంగ్లీష్). Notion Press. ISBN 978-1-68466-134-3.
- ↑ "रामराजा मंदिर की हूबहू प्रतिकृति है अयोध्या का कनक भवन मंदिर". Amar Ujala (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-06.
- ↑ "रामभक्ति के फलक पर भी रही हैं कई 'मीरा' -". Jagran (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-06.
- ↑ "Kanak Bhawan". Government of Uttar Pradesh. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 7 February 2024.[permanent dead link]
- ↑ लाइव, एबीपी (2023-12-11). "सीता जी को मुंह दिखाई में मिला था ये महल, पुरुषों का जाना था वर्जित, जानें रोचक बातें". abplive.com (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ "Kanak Bhawan". incredibleindia.org. Incredible India. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ "Kanak Bhavan Temple AyodhyaKanak Bhavan Temple Ayodhya: Temple | History | Information | Rituals | Puja". Kanak Bhavan Temple AyodhyaKanak Bhavan Temple Ayodhya: Temple | History | Information | Rituals | Puja. the original నుండి 2024-02-07 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ जिस माता कैकेयी के कारण सीता जी वन-वन भटकीं, मुंहदिखाई में दिया था सोने का महल. Zee News (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ अयोध्या में 'कनक भवन' एवं 'हनुमानगढ़ी' के बीच में एक आश्रम की कहानी, आ जाएगा आँख में पानी.... The News Agency (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ "अयोध्या की वो जगह, जो माता सीता को मिली थी मुंह दिखाई में, जानिए इससे जुड़ी खास बातें". TV9 Bharatvarsh (in హిందీ). 2024-01-22. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ "अद्भुत है अयोध्या के कनक भवन की कहानी, भगवान श्रीकृष्ण व माता कैकेयी से जुड़ी है ये कथा". Amar Ujala (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ लाइव, एबीपी (2023-12-11). "सीता जी को मुंह दिखाई में मिला था ये महल, पुरुषों का जाना था वर्जित, जानें रोचक बातें". abplive.com (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-06.
- ↑ "अयोध्याः आज भी राम सीता करते हैं यहां भ्रमण, पुरुषों का जाना था मना". Navbharat Times (in హిందీ). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ "कनक भवन / Kanak Bhawan – श्री अयोध्या धाम" (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-07.
- ↑ "Kanak Bhawan" (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). District Ayodhya - Government of Uttar Pradesh, India. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-06.