Jump to content

కబీర్ పంత్

వికీపీడియా నుండి
కబీర్ పంత్
కబీర్ పంత్ ముఖ్య పుణ్యక్షేత్రం — కబీర్ ధర్మనగర్, దామాఖేడా
వ్యవస్థాపకుడు
కబీర్
Regions with significant populations
భారత ఉపఖండం • కరీబియన్ • ఓషియానియా
మతాలు
సంత్ మత్
గ్రంథాలు
బీజక్, ఇతర గ్రంథాలు

కబీర్ పంత్ అనేది 15వ శతాబ్దపు మార్మిక కవి కబీర్ బోధనలపై ఆధారపడిన సంత్ సంప్రదాయం. ఇది నిరాకార దేవుని పట్ల భక్తి, సమానత్వం, ఆచారాలు, సామాజిక విభజనల తిరస్కరణను నొక్కి చెబుతుంది. కబీర్ పంత్ అనుచరులు భారతదేశం, విదేశాలలో విస్తరించి ఉన్నారు, వీరి జనాభా సాధారణంగా లక్షల్లో ఉంటుందని భావిస్తారు. [1]

కబీర్ పంత్ (కబీర్ మార్గం) అనేది 15వ శతాబ్దపు సెయింట్, కవి కబీర్ బోధనలపై ఆధారపడిన సంత్ మత్ శాఖ, తత్వశాస్త్రం.[2] మోక్షానికి మార్గంగా ఆయనను ఒక గురువుగా భక్తితో ఆరాధించడంపై ఇది ఆధారపడి ఉంటుంది. కబీర్ ఎప్పుడూ మత మార్పిడిని సమర్థించలేదు, వాటి పరిమితులను ఎత్తిచూపారు కాబట్టి కబీర్ పంత్ అనుచరులు అనేక మత నేపథ్యాల నుండి వచ్చారు. కొందరు పండితుల అభిప్రాయం ప్రకారం ఈ సంప్రదాయం సూఫీ, సార్వత్రికవాద భావాలతో కూడిన హిందూ వైష్ణవ శాఖకు చెందుతుంది.[3] కబీర్ గౌరవార్థం ఆయన అనుచరులు కబీర్ జయంతి జరుపుకుంటారు.

చరిత్ర

[మార్చు]

మూలం

[మార్చు]
టెర్రస్‌పై కబీర్, ఇద్దరు అనుచరులు, మొఘల్ శైలి, 17వ శతాబ్దం

కబీర్ తన జీవితకాలంలో ఎటువంటి ప్రత్యేక శాఖను స్థాపించలేదు; అయినప్పటికీ ఆయన మరణం తర్వాత ఆయన శిష్యులలో ఇద్దరైన ధరమ్‌దాస్, సురతిగోపాల్ ఆయన బోధనల ప్రచారం కోసం కేంద్రాలను (మఠాలుగా పిలుస్తారు) స్థాపించారు.[4] వీటిలో ధని ధరమ్‌దాస్ సాహెబ్‌తో ముడిపడి ఉన్న వంశం కబీర్ పంత్‌లోని సంప్రదాయాలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది. సాంప్రదాయ కథనాల ప్రకారం కబీర్ సాహెబ్ ధని ధరమ్‌దాస్ సాహెబ్‌ను నలభై-రెండు తరాల (బయాలిస్ వంశ్) వంశాన్ని కొనసాగించాలని ఆశీర్వదించారని నమ్ముతారు. సాధారణంగా కబీర్ ధరమ్‌దాస్ వంశావళిగా పిలువబడే ఈ వంశం కబీర్ పంత్ సంప్రదాయంలోని ప్రధాన గురు పీఠం (గద్దీ)తో ముడిపడి ఉంది.[5][6]

కబీర్ ధర్మ నగర్ దామాఖేడా

[మార్చు]
భగత్ కబీర్ (మధ్యలో కూర్చున్నవారు), ఆయన కుమారుడు కమల్ (కుడివైపు నిలబడి ఉన్నవారు), ఎడమవైపు మోకరిల్లి ఉన్న ఆయన ఇద్దరు శిష్యులు సురత్ గోపాల్ (ఎడమవైపు), ధరమ్ దాస్ (కుడివైపు మోకరిల్లి ఉన్నవారు) ఉన్న పెయింటింగ్. ఈ కళాకృతి బనారస్ (వారణాసి)లోని కబీర్ చౌరా వద్ద ఉంది.

దీని ప్రధాన శాఖలలో[7] ధని ధరమ్‌దాస్ వంశం అత్యంత ప్రముఖమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది. కబీర్ ప్రధాన శిష్యుడైన ధరమ్‌దాస్ కబీర్ పంత్ సంప్రదాయాన్ని నిర్వహించడంలో, ప్రచారం చేయడంలో కీలక పాత్ర పోషించారు. ఈ శాఖ పేరు కబీర్ ధరమ్‌దాస్ వంశావళి[8][9]

సంప్రదాయం ప్రకారం కబీర్ "నలభై-రెండు వంశాల" (అటల్ బయాలిస్ వంశ్) కొనసాగింపుతో ధరమ్‌దాస్‌ను ఆశీర్వదించారు,[10][11] ఇది ధరమ్‌దాసి వంశ వ్యవస్థకు ఆధారంగా మారింది. [12][13]

ధని ధరమ్‌దాస్ కుమారుడు చూడామణి (ముక్తామణి) నామ్ సాహెబ్ ఈ సంప్రదాయానికి మొదటి వంశ గురువుగా (వంశ్‌గురు) పరిగణించబడతారు.

నేటి ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని కబీర్ ధర్మ నగర్ దామాఖేడా (ధమ్‌ఖేరా) పీఠం కబీర్ పంత్‌లోని కబీర్ ధరమ్‌దాస్ వంశావళి శాఖకు కేంద్రంగా పనిచేస్తుంది.

ఇందిరా గాంధీ నేషనల్ సెంటర్ ఫర్ ది ఆర్ట్స్ రికార్డుల ప్రకారం ధరమ్‌దాస్ వంశంలో ముక్తామణి నామ్ సాహెబ్ నుండి గ్రంథ్ మణి నామ్ సాహెబ్, ప్రకాష్‌మణి నామ్ సాహెబ్, ఉదిత్ నామ్ సాహెబ్, ముకుంద్‌మణి నామ్ సాహెబ్ వంటి ప్రస్తుత ఆచార్యుల వరకు ఆధ్యాత్మిక నాయకులను జాబితా చేస్తూ 42 వంశాలు, ఆచార్యుల నిర్మాణాత్మక వారసత్వం ఉంది. అర్ధ్‌నామ్ సాహెబ్ నుండి ప్రారంభించి 42 మంది గురువుల జాబితా సంకలనం చేయబడింది[14][15]

కబీర్ ధరమ్‌దాస్ వంశావళి (దామాఖేడా) – వంశ్‌గురు జాబితా

[మార్చు]
  1. చూడామణి (ముక్తామణి) నామ్ సాహెబ్ – మొదటి వంశ గురువు
  2. సుదర్శన్ నామ్ సాహెబ్
  3. కులపతి నామ్ సాహెబ్
  4. ప్రమోద్ గురు (బాలపీర్) నామ్ సాహెబ్
  5. కేవల్ నామ్ సాహెబ్
  6. అమోల్ నామ్ సాహెబ్
  7. సురతి స్నేహి నామ్ సాహెబ్
  8. హక్ నామ్ సాహెబ్
  9. పాక్ నామ్ సాహెబ్
  10. ప్రగట్ నామ్ సాహెబ్
  11. ధీరజ్ నామ్ సాహెబ్
  12. ఉగ్ర నామ్ సాహెబ్
  13. దయా నామ్ సాహెబ్
  14. గ్రింధ్‌ముని నామ్ సాహెబ్
  15. ప్రకాష్‌ముని నామ్ సాహెబ్
  16. ఉదిత్ ముని నామ్ సాహెబ్ (ప్రస్తుతం) [16][17][18]

ధరమ్‌దాస్ వంశ గురువు కొద్దికాలం తర్వాత ఆధునిక ఛత్తీస్‌గఢ్‌లో ఉన్న దామాఖేడా మఠాన్ని (దీనిని మాయి అంటే "తల్లి" అని కూడా పిలుస్తారు) స్థాపించారు.[19] ఇది మధ్య భారతదేశంలో ప్రచార కార్యక్రమాలను నిర్వహించింది, రాయ్‌పూర్, బిలాస్‌పూర్, చింద్వారాలో శాఖలను కలిగి ఉంది.[19][20]

కబీర్ చౌరా

[మార్చు]

సురత్ గోపాల్ మొదట వారణాసిలో కబీర్ చౌరా మఠాన్ని (బాప్ అంటే "తండ్రి" అని కూడా పిలుస్తారు) స్థాపించారు.[19] ఇది గుజరాత్, ఉత్తరప్రదేశ్, బీహార్‌లలో ప్రచార కార్యక్రమాలను నిర్వహించింది, మగహర్‌లో ఒక శాఖను కలిగి ఉంది.[19]

ఆచారాలు, నమ్మకాలు

[మార్చు]

అనుచరులు బహుదేవతారాధనను విడనాడాలి, మద్యం సేవించడాన్ని తిరస్కరించాలి, దేవుడిని స్తుతిస్తూ ప్రతిరోజూ స్నానం చేయాలి, కఠినమైన శాఖాహారాన్ని పాటించాలి.[19] తమకు వ్యతిరేకంగా పాపం చేసిన వారికి క్షమాపణ కోసం మూడు అవకాశాలు ఇవ్వాలి.[19] కబీర్‌పంతులు బందగీ ("మీకు వందనం" అని అర్థం) అనే పదంతో పలకరిస్తారు.[19] అంతేకాకుండా చెడు స్వభావం ఉన్న స్త్రీల సాంగత్యానికి దూరంగా ఉండాలని, భార్యను ఆస్తి నుండి ఎప్పుడూ దూరం చేయకూడదని, ఎప్పుడూ అబద్ధం చెప్పకూడదని, ఎప్పుడూ దొంగతనం చేయకూడదని, మరొక వ్యక్తికి వ్యతిరేకంగా తప్పుడు సాక్ష్యం చెప్పకూడదని, ఇతరుల గురించి ఎప్పుడూ ప్రతికూలంగా మాట్లాడకూడదని అనుచరులకు సూచించబడింది.[19]

హిందూ కబీర్‌పంతులు రామ్ నామాన్ని జపిస్తారు, ముస్లిం కబీర్‌పంతులు దేవునికి పర్యాయపదంగా ఖుదా అనే పేరును ఉపయోగిస్తారు.[19] సాధారణ కబీర్‌పంతులకు ఒక మహంత్ నాయకత్వం వహిస్తారు.[19] కబీర్‌పంతి మహంత్ శంఖాకార టోపీ, కంఠి అని పిలువబడే హారం, తులసి మాల, తెలుపు లేదా గోధుమ-ఎరుపు రంగులో ఉండే దుస్తులు వంటి ప్రత్యేక దుస్తులతో అలంకరించబడతారు.[19] మహంతులు వైష్ణవ సంప్రదాయానికి చెందిన తిలకం (నుదిటిపై గుర్తు) ధరించవచ్చు.[19] నుదిటిపై గుర్తు గంధం లేదా గోపీచందన్ పేస్ట్‌ను ఉపయోగించి వారి ముక్కు అంచు వెంబడి ఒక గీతగా కూడా ఉండవచ్చు.[19] మహంతులు బ్రహ్మచారులుగా ఉండవలసిన అవసరం లేదు, కొందరు వివాహం చేసుకుంటారు.[19]

కబీర్ పంతులు సంప్రదాయం ప్రకారం ఆనాటి నైతిక, సామాజిక ఆచారాలను ఆటంకం లేకుండా అనుసరించవచ్చు. సాధారణ వ్యక్తులను హిందూ చట్టం ప్రకారం దహనం చేయవచ్చు, పూజారులు వారు అనుసరించాలనుకునే సంప్రదాయాన్ని బట్టి ఖననం చేయబడవచ్చు లేదా దహనం చేయబడవచ్చు. కరీబియన్, ఉత్తర అమెరికా అంతటా కబీర్ పంతులు దహనం లేదా ఖననం ఎంచుకోవచ్చు.

కబీర్ పంతులు తమ దైనందిన జీవితంలో, ప్రవర్తనలో పవిత్రత, శుద్ధిని పాటిస్తారు. వారి విశ్వాసం, అభ్యాసానికి పునాది:

  • ధర్మం, లేదా "జీవిత సహజ నియమం",
  • సత్యం, లేదా "ప్రాచీన, శాశ్వత సత్యం",
  • అహింస, లేదా "మాట, చేతల ద్వారా అన్ని జీవుల పట్ల అహింస",
  • భక్తి, లేదా "దేవుడు, ఉన్నత ఆధ్యాత్మిక వాస్తవికత పట్ల భక్తిపూర్వక ప్రేమ",
  • శ్రద్ధ, లేదా "విశ్వాసం, అచంచలమైన విధేయత",
  • అస్తేయం, లేదా "దొంగిలించకపోవడం, ఆశపడకపోవడం",
  • క్షమ, లేదా "క్షమాగుణం, ఓర్పు",
  • దయ, లేదా "కరుణ, కనికరం, అన్ని జీవుల పట్ల క్రూరత్వం, సున్నితత్వం లేని భావాలను జయించడం",
  • శౌచం లేదా "శరీరం, మనస్సు, మాటలలో పవిత్రత",
  • అపరిగ్రహం, లేదా "ఆస్తులను అవసరమైన వాటికే పరిమితం చేయడం, భౌతికవాదానికి దూరంగా ఉండటం",
  • అనేకాంతవాదం, లేదా "విభిన్న నమ్మకాలు, బహుళ దృక్కోణాల అంగీకారం",
  • విశ్వ బంధుత్వం, లేదా "అన్ని జీవుల సార్వత్రిక సోదరభావం",
  • ఆత్మ జ్ఞాన్ లేదా "ఒకరి నిజ స్వరూపం గురించిన అవగాహన, ఇది ప్రతిఒక్కరిలో వ్యాపించే ఒకే ఒక నిజమైన వాస్తవికత కంటే భిన్నంగా ఉండదు, తద్వారా ప్రతిఒక్కరినీ ఒకే ఒక నిజమైన వాస్తవికతగా మారుస్తుంది".

ఈ ప్రాథమిక మార్గదర్శకాలు కబీర్ పంతులకు ప్రేమ, వినయం, కరుణ, ఐక్యత కోసం అన్నీ కలిసిన సూత్రాన్ని ఇస్తాయి. కబీర్ పంతి సాధారణ వ్యక్తిని భక్తుడు అని పిలుస్తారు, పూజారులను మహంత్ అనే గౌరవ బిరుదుతో సంబోధిస్తారు. ఆధ్యాత్మిక నాయకులను ఆచార్య లేదా గురువు అని పిలుస్తారు. ప్రకృతిలో ఎక్కువ సన్యాసిగా ఉండి, వివాహం చేసుకోకుండా, ఒకే చోట నివసించకుండా నిరంతరం మఠం నుండి మఠానికి తిరుగుతూ మరింత కఠినమైన ఆధ్యాత్మిక సాధనల్లో నిమగ్నమయ్యే సన్యాసులను బ్రహ్మచారి సాధువులు అని పిలుస్తారు, వివాహం చేసుకుని, పిల్లలను కలిగి ఉండి మరింత ప్రశాంతమైన ఆధ్యాత్మిక జీవితాన్ని గడిపే సన్యాసులను గృహస్థ సాధువులు అంటారు. అదేవిధంగా సన్యాసినులుగా ఉండటానికి ఎంచుకున్న మహిళలను సాధ్విలు అని పిలుస్తారు. భగవంతుడిని అనంతమైన పేర్లతో పిలుస్తారు కానీ వాటిలో కొన్ని సాధారణ పేర్లు "సత్య పురుష్", "సోహం సద్గురు", "ఆది గురు పరమ్ సత్యేశ్వర్" లేదా కేవలం "సద్గురు కబీర్ సాహెబ్". వారి మతపరమైన వేడుకల సమయంలో కబీర్ పంతులు తాళాలు, డ్రమ్స్, ఇతర భారతీయ వాయిద్యాల సంగీతానికి కబీర్ పాటలు, భజనలు, సాఖీలను పాడతారు. గురువు వివిధ ప్రార్థనలు, మంత్రాలను పఠిస్తారు, ఇవన్నీ భక్తులు తాము చేసే ప్రతి పనిలో భగవంతుడిని స్మరించుకునేలా గుర్తుచేస్తాయి.

సిల్సిలా-ఇ-జోగియాన్ రాతప్రతిలోని ఫోలియో నుండి కబీర్‌పంతి పెయింటింగ్, సుమారు 1800

ధ్యానం ద్వారా, స్థూలమైన, సంక్లిష్టమైన ప్రవర్తనను నివారించడం ద్వారా ఒకరి మనస్సు, శరీరాన్ని పవిత్రంగా ఉంచుకోవాలి. మతం లేదా ఇతర వ్యక్తిగత ప్రయత్నం ఏదైనప్పటికీ, జీవించి ఉండగానే మోక్షాన్ని పొందేందుకు ఇటువంటి అభ్యాసం ఒకరిని అనుమతిస్తుంది. కబీర్ పంత్‌లోకి దీక్షకు గుర్తు కంఠి మాల రూపంలో ఇవ్వబడుతుంది. ఇది విష్ణువుకు పవిత్రమైన తులసి చెక్క పూసలతో చేసిన హారం. ఇది శివునికి పవిత్రమైన పవిత్ర రుద్రాక్ష రాతి పూసలతో కూడా తయారు చేయబడుతుంది. కేవలం ఒక పెద్ద తులసి లేదా రుద్రాక్ష పూసతో కూడిన దారాన్ని ఉపయోగించి కూడా దీనిని తయారు చేయవచ్చు. ఇది ఇష్టపూర్వకంగా ధరించబడుతుంది, కామం, కోపం, దురాశ, నశించే వస్తువులపై అనుబంధం, అహంకారాన్ని నివారించడానికి కట్టుబడి ఉన్నవారికి సాధారణంగా ఇవ్వబడుతుంది. సహజ యోగంలో సత్యనామాన్ని పునరావృతం చేయడం ద్వారా భగవంతుడిని స్మరించుకోవడం ఇమిడి ఉంటుంది. కబీర్ పంతులు జీవిత సరళత్వాన్ని విశ్వసిస్తారు; సాధారణ ఆహారం, దుస్తులు, వస్తువులు. జీవనోపాధికి అవసరమైన వాటిని మాత్రమే పొందాలి. కబీర్ పంతులు ఖచ్చితమైన శాఖాహారులు, మద్యం, పొగాకు, మాదకద్రవ్యాల వాడకాన్ని నివారిస్తారు.

సంవత్సరాలుగా వేర్వేరు సంస్థలు ఏర్పడ్డాయి. భారతదేశం వెలుపల ఉన్న కబీర్ పంతుల అతిపెద్ద సమూహాలలో ఒకటి ట్రినిడాడ్, టొబాగోలో ఉంది. భారతదేశం వెలుపల కూడా, ముఖ్యంగా కెనడా, ఫిజి, గయానా, మారిషస్, నేపాల్, నెదర్లాండ్స్, సురినామ్, యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో అనేక చిన్న క్రియాశీల సమూహాలు ఉన్నాయి. ట్రినిడాడ్, టొబాగోలోని కబీర్ పంత్ అసోసియేషన్ రెండు ప్రాథమిక పాఠశాలలను నిర్వహిస్తోంది, ఈ ప్రాంతంలో స్థాపించబడిన మొట్టమొదటి క్రైస్తవేతర మతపరమైన పాఠశాలల్లో ఇది ఒకటి. ఇటీవల ట్రినిడాడ్, టొబాగోలో ఇతర సమూహాలు ఏర్పడ్డాయి [కబీర్ చౌరా మఠం, సత్య కబీర్ నిధి వంటివి], ప్రతి ఒక్కటి కబీర్ బోధనలపై తమ స్వంత ప్రాధాన్యతను కలిగి ఉండి ట్రినిడాడ్, టొబాగో, భారతదేశం, ప్రపంచంలోని ఇతర ప్రాంతాలలో తమ స్వంత అనుబంధాలను కలిగి ఉన్నాయి.

కబీర్ పంత్‌లో సత్‌లోక్ భావన ఉంది, ఇది స్వర్గంతో సమానం. మంచి భక్తులు శాశ్వతంగా సత్‌లోక్‌కు వెళ్లవచ్చని చెబుతారు. సత్‌లోక్ అనేది సత్పురుషుని స్థానం. ఇది త్రికుటికి ఆవల ఉంది.[21] దీక్ష పొందిన ఆత్మలు మాత్రమే సత్‌లోక్ చేరుకోగలవని చెబుతారు.[22] సత్‌లోక్ అంటే సత్యం (సత్) లోకం (ప్రపంచం).[23]

గ్రంథాలు, సాహిత్యం

[మార్చు]

అనురాగ్ సాగర్, బీజక్

[మార్చు]

కబీర్ పంత్ శాఖకు చెందిన అత్యంత పవిత్రమైన పుస్తకాలు అనురాగ్ సాగర్, బీజక్, వీటిలోని అనేక భాగాలు గురు గ్రంథ్ సాహిబ్, అనురాగ్ సాగర్‌లలో ప్రదర్శించబడ్డాయి.[19] సూటిగా, రాజీపడని శైలిలో, బీజక్ తన పాఠకులను సత్యం ప్రత్యక్ష అనుభవం కోసం వారి భ్రమలు, నెపాలు, ఛాందసవాదాలను వదులుకోవాలని ఉద్బోధిస్తుంది. ఇది ముఖ్యంగా మతస్థులలో ఉన్న కపటత్వం, దురాశ, హింసను వ్యంగ్యంగా విమర్శిస్తుంది.

బీజక్‌లో మూడు ప్రధాన విభాగాలు (రమైని, శబ్ద్, సాఖీ అని పిలుస్తారు), వివిధ జానపద గీతాలను కలిగి ఉన్న నాల్గవ విభాగం ఉన్నాయి. కబీర్ వాంగ్మయం చాలా వరకు శబ్ద్ (లేదా పద్) అని పిలువబడే పాట రూపం ద్వారా, ఉత్తర భారతదేశం అంతటా ప్రసిద్ధ జ్ఞానానికి వాహనంగా పనిచేసే రెండు-వరుసల సాఖీ (లేదా దోహా) ద్వారా ప్రాచుర్యం పొందింది. అనురాగ్ సాగర్‌లో సృష్టి కథ ధరమ్‌దాస్‌కు (కబీర్ శిష్యులలో ఒకరు) చెప్పబడింది, మాన్ సరోవర్ అనేది కబీర్ పంత్‌లోని ధరమ్‌దాసి శాఖ నుండి వచ్చిన కబీర్ బోధనల మరొక సమాహారం.

ఇతర రచనలు

[మార్చు]
  • అనురాగ్ సాగర్
  • కబీర్ వాణి
  • కబీర్ గ్రంథావళి
  • సాఖీ గ్రంథ్
  • కబీర్ సాగర్
  • కబీర్ అమృత్ సందేశ్
  • సంధ్యా పాఠ్
  • గురు మహిమ

కబీర్ గురించి ప్రస్తావించే కొన్ని ప్రారంభ రచనలలో అనంతదాస్ రాసిన కబీర్ పర్చై (సుమారు 1600), రాఘవదాస్ భక్తమాల్ (1660 లేదా 1720) ఉన్నాయి. ధరమ్‌దాసి మూలాలు కబీర్‌ను సత్పురుషుని అవతారంగా ప్రదర్శిస్తాయి.[24]

ప్రధాన కేంద్రాలు

[మార్చు]

కబీర్ పంతుల ప్రధాన శాఖల కేంద్రాలు:[25]

  • ఛత్తీస్‌గఢ్ హైవేలోని రాయ్‌పూర్ - బిలాస్‌పూర్‌లో బలోడా బజార్-భటాపరా జిల్లా వద్ద కబీర్ ధర్మనగర్ దామాఖేడా పీఠం (ధరమ్‌దాస్ సాహెబ్ జీ వంశ శాఖ)[26]
  • వారణాసిలో ఉన్న కబీర్ చౌరా, మగహర్‌లో దాని శాఖ;[27]
  • జాగు సాహెబ్ స్థాపించిన బిద్దుపూర్ పీఠం [మూలాలు అవసరం]
  • బీజక్ లేఖకుడు భగవాన్ సాహెబ్ స్థాపించిన ధనువాటి (ఛాప్రా, బీహార్);[28]
  • ముక్తామణి సాహెబ్ (విక్రమ సంవత్ 1570-1630) స్థాపించిన కుదుర్‌మాల్‌లోని ఛత్తీస్‌గఢ్ పీఠం. వీరు ధరమ్‌దాస్ సాహెబ్ వంశానికి చెందినవారు;
  • కబీర్ పరాఖ్ సంస్థాన్, ప్రీతమ్ నగర్, అలహాబాద్, ఉత్తరప్రదేశ్. శ్రీ అభిలాష్ దాస్ 1978లో స్థాపించారు.
  • శ్రీ రామ్ కబీర్ భక్త సమాజ్ ఆఫ్ ఇండియా, శ్రీ రామ్‌కబీర్ మందిర్ ట్రస్ట్, శ్రీ రామ్‌కబీర్ భక్త సమాజ్ ఆఫ్ USA. గుజరాత్‌లో అనేక తరాల క్రితం స్థాపించబడిన ఈ సంస్థ 12,000 కంటే ఎక్కువ మంది సభ్యులతో బహుళ-జాతీయ సంఘంగా ఎదిగింది.

జనాభా వివరాలు

[మార్చు]
పంజాబ్‌లోని జిల్లాల వారీగా మేఘ్ కులంతో పాటు కబీర్‌పంతి జులాహా (2011)[29]
జిల్లాలు 2011 భారత జనాభా లెక్కలు
కబీర్‌పంతి/జులాహా/మేఘ్ కుల జనాభా %
అమృత్‌సర్ 31,792 1.28%
బర్నాలా 308 0.05%
బఠిండా 2700 0.19%
ఫరీద్‌కోట్ 283 0.05%
ఫతేగఢ్ సాహిబ్ 954 0.16%
ఫిరోజ్‌పూర్ 47,256 2.33%
గుర్దాస్‌పూర్ 48,554 2.11%
హోషియార్‌పూర్ 8,676 0.55%
జలంధర్ 44,381 2.03%
కపుర్తలా 2,508 0.31%
లుధియానా 11,991 0.34%
మాన్సా 331 0.04%
మోగా 415 0.04%
శ్రీ ముక్త్‌సర్ సాహిబ్ 14,184 1.57%
పాటియాలా 1,567 0.08%
రూప్‌నగర్ 5,720 0.84%
సాహిబ్జాదా అజిత్ సింగ్ నగర్ 2,275 0.23%
సంగ్రూర్ 460 0.04%
నవాన్‌షహర్ 1,234 0.2%
తర్న్ తరన్ 146 0.01%

మూలాలు

[మార్చు]
  1. "Kabir - Chhatisgarh - Parishisht". ignca.gov.in. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  2. "Kabir Panth - Kabir Panth | कबीर पंथ". kabirpanth.jagatgururampalji.org. Retrieved 31 మార్చి 2026.
  3. Dandekar, R. N. (1987) [Rev. ed. 2005]. "Vaiṣṇavism: An Overview". In Eliade, Mircea (ed.). The Encyclopedia of Religion. Vol. 14. New York: MacMillan.
  4. "Kabir - Chhatisgarh - Parishisht". ignca.gov.in. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  5. "कबीरपंथियों के आस्था का केन्द्र दामाखेड़ा". www.dakshinkosaltoday.com. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  6. "रायपुर के पास है कबीर पंथियों की तीर्थ स्थल दामाखेड़ा". Prabhasakshi (in హిందీ). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  7. Bharat, E. T. V. (7 ఫిబ్రవరి 2026). "दामाखेड़ा अब कबीर धर्म नगर दामाखेड़ा हुआ: अधिसूचना जारी, कबीर पंथियों की आस्था को मिली आधिकारिक पहचान". ETV Bharat News (in హిందీ). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  8. "कबीरपंथियों के आस्था का केन्द्र दामाखेड़ा". www.dakshinkosaltoday.com. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  9. "रायपुर के पास है कबीर पंथियों की तीर्थ स्थल दामाखेड़ा". Prabhasakshi (in హిందీ). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  10. "Kabir Panthi". kabirdharmdasvanshavali.org. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  11. "FOUNDATION OF AKHAND VANSH BAYALISH – Sadguru Kabir Federation" (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  12. "Kabir Panthi". kabirdharmdasvanshavali.org. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  13. "FOUNDATION OF AKHAND VANSH BAYALISH – Sadguru Kabir Federation" (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  14. "रायपुर के पास है कबीर पंथियों की तीर्थ स्थल दामाखेड़ा". Prabhasakshi (in హిందీ). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  15. "Kabir - Chhatisgarh - Parishisht". ignca.gov.in. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  16. "Kabir – Chhatisgarh – Parishisht". ignca.gov.in. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  17. "Kabir Panthi". kabirdharmdasvanshavali.org. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  18. "FOUNDATION OF AKHAND VANSH BAYALISH – Sadguru Kabir Federation" (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  19. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Singh, Harbans (2011). The Encyclopedia of Sikhism. Vol. 2: E-L (3rd ed.). Punjabi University, Patiala. pp. 405–406.
  20. "Kabir – Chhatisgarh – Parishisht". ignca.gov.in. Retrieved 16 ఏప్రిల్ 2026.
  21. RANA, JAGENDRA (18 ఆగస్టు 2020). RAHAS (in ఇంగ్లీష్). Blue Rose Publishers.
  22. Ram, Munshi (1967). With the Three Masters: Being Extracts from the Private Diary of Rai Sahib Munshi Ram, M.A., P.C.S., Secretary to the Three Masters (in ఇంగ్లీష్). Radhasoami Satsang.
  23. Hess, Linda (2015). Bodies of Song: Kabir Oral Traditions and Performative Worlds in North India (in ఇంగ్లీష్). Oxford University Press. ISBN 978-0-19-937416-8.
  24. Zapart, Jarosław (16 మే 2022). "The Ideology of Patronage and the Question of Identity in the Early Dādūpanth". Religions. 13 (5): 4–5. doi:10.3390/rel13050447.
  25. भारत में कबीर-पंथ की प्रमुख शाखाएं http://tdil.mit.gov.in/coilnet/ignca/kabir026.htm#005 Archived 24 జూలై 2017 at the Wayback Machine
  26. "About: Vansh Gaddi". Sadguru Kabir Dharamdas Vanshawali. 5 మే 2015. Retrieved 5 మే 2015.
  27. list of Acharyas of the Moolgadi http://www.kabirchaura.com/lineage/lineage.html[permanent dead link]
  28. Essays and lectures on the religions of the Hindus, Volume 1, by Horace Hayman Wilson, Reinhold Rost (ed.)
  29. "A-10 Appendix: District wise scheduled caste population (Appendix)". Retrieved 8 మే 2024.

మూస:Hindudharma మూస:Sikhism