Jump to content

కాన్సాస్

వికీపీడియా నుండి

కాన్సాస్ (Kansas)
మారుపేర్లు: 
పొద్దుతిరుగుడు రాష్ట్రం (అధికారికం); గోధుమ రాష్ట్రం;[1] అమెరికా హృదయ స్థానం (America's Heartland)[2]
Map of the United States with కాన్సాస్ (Kansas) highlighted
Map of the United States with కాన్సాస్ (Kansas) highlighted
దేశంసంయుక్త రాష్ట్రాలు
రాష్ట్రం ఏర్పడుటకు ముందుకాన్సాస్ భూభాగం
యూనియన్ లో ప్రవేశించిన తేదీ1861 జనవరి 29; 165 సంవత్సరాల క్రితం (1861-01-29)కాన్సాస్ దినోత్సవం (34 వ రాష్ట్రం)
రాజధానిటోపెకా
అతిపెద్ద నగరంవిచిటా
అతిపెద్ద మెట్రోకాన్సాస్ సిటీ, MO-KS ఏరియా (కాన్సాస్ ప్రాంతం)
ప్రభుత్వం
  గవర్నర్లారా కెల్లీ (D)
  లెప్టినెంట్ గవర్నర్డేవిడ్ టోలాండ్ (D)
Legislatureశాసనసభ
  ఎగువ సభసెనేట్
  దిగువ సభప్రతినిధుల సభ (హౌస్ ఆఫ్ రిప్రజెంటేటివ్స్)
U.S. senatorsజెర్రీ మోరన్ (R)రోజర్ మార్షల్ (R)
U.S. House delegation1: ట్రేసీ మన్ (R)2: డెరెక్ ష్మిత్ (R)3: షరీస్ డేవిడ్స్ (D)4: రాన్ ఎస్టెస్ (R) (list)
విస్తీర్ణం
  మొత్తం
82,278[3] చ. మై (2,13,100 కి.మీ2)
  Rank15 వ స్థానం
Highest elevation4,041 అ. (1,232 మీ)
Lowest elevation
(ఓక్లహోమా సరిహద్దు వద్ద ఉన్న వెర్డిగ్రిస్ నది)
679 అ. (207 మీ)
జనాభా
 (2025)
  మొత్తం
{{{2,000Pop}}}
  ర్యాంకు34 వ స్థానం
   ర్యాంకు41 వ స్థానం
  గృహ సగటు ఆదాయం
$68,925 (2,025)[4]
నివాస పేరుకాన్సాన్ (Kansan)
భాష
  అధికార భాషEnglish[5]
కాలమండలాలుUTC−06:00 (సెంట్రల్ టైమ్ జోన్ (Central))
UTC−07:00 (మౌంటెన్ టైమ్ జోన్ (Mountain))
USPS abbreviation
KS
ISO 3166 codeUS-KS

కాన్సాస్ (Kansas) అనేది అమెరికా దేశంలోని మధ్యపశ్చిమ ప్రాంతంలో (Midwestern United States) ఉన్న ఒక రాష్ట్రం.[6] ఈ రాష్ట్రం చుట్టూ భూభాగం మాత్రమే ఉంది, దీనికి ఎలాంటి సముద్ర తీరం లేదు. దీనికి ఉత్తరం వైపున నెబ్రాస్కా, పడమర వైపున కొలరాడో, దక్షిణం వైపున ఓక్లహోమా, తూర్పు వైపున మిస్సోరి రాష్ట్రాలు సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. ఈ రాష్ట్రానికి ఆ పేరు ప్రసిద్ధమైన కాన్సాస్ నది కారణంగా వచ్చింది. ఆ నదికి ఆ పేరు కాన్సా (Kansa) అని పిలువబడే ఒక స్థానిక అమెరికన్ (నేటివ్ అమెరికన్) గిరిజన జాతి వలన వచ్చింది.The Encyclopedia of Kansas (1994)[7] కాన్సాస్ రాష్ట్ర రాజధాని నగరం టోపెకా. ఇక్కడ అత్యధిక జనాభా కలిగిన అతిపెద్ద నగరం విచిటా.

వేలాది సంవత్సరాల పాటు స్థానిక అమెరికన్ గిరిజన జాతులు ఈ ప్రాంతంలో నివసించాయి. శ్వేతజాతీయులు (తెల్లవారు) మొదటిసారిగా 1827 వ సంవత్సరంలో ఫోర్ట్ లీవెన్‌వర్త్ వద్ద ఒక పట్టణాన్ని నిర్మించారు. ఆ తర్వాత 1850ల దశకంలో చాలా మంది ప్రజలు ఇతర ప్రాంతాల నుండి కాన్సాస్‌కు వలస వచ్చారు. వారు అమెరికాలో బానిసత్వాన్ని (వ్యక్తులను కొనుగోలు చేసి బలవంతంగా పని చేయించుకునే పద్ధతిని) అనుమతించాలా వద్దా అనే విషయంపై తమలో తాము తీవ్రంగా పోరాడుకున్నారు. బానిసత్వం ఉండాలని కోరుకునే వారికి, అది వద్దని పోరాడే వారికి మధ్య జరిగిన ఈ భయంకరమైన యుద్ధాల కారణంగా, ఆ కాలంలో ఈ రాష్ట్రాన్ని బ్లీడింగ్ కాన్సాస్ (రక్తమోడుతున్న కాన్సాస్) అని పిలిచేవారు. చివరకు జనవరి 29, 1861 వ తేదీన బానిసత్వం లేని ఒక స్వేచ్ఛా రాష్ట్రంగా కాన్సాస్ అమెరికా దేశంలో చేరింది.[8]

నేటి కాలంలో, కాన్సాస్ తన విశాలమైన వ్యవసాయ క్షేత్రాలకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. రైతులు ఇక్కడ పెద్ద ఎత్తున గోధుమలు, మొక్కజొన్న, జొన్నలు (sorghum), సోయాబీన్స్ పండిస్తారు.[9]వ్యవసాయంతో పాటు అతిపెద్ద విమానాల తయారీ పరిశ్రమ కూడా ఇక్కడ ఉంది. విస్తీర్ణం (భూభాగం) పరంగా చూస్తే, ఇది అమెరికాలో 15వ అతిపెద్ద రాష్ట్రంగా గుర్తింపు పొందింది. కాన్సాస్‌లో నివసించే ప్రజలను సాధారణంగా కాన్సాన్స్ (Kansans) అని పిలుస్తారు.

పేరు వెనుక చరిత్ర

[మార్చు]

కాన్సాస్ అనే పేరు అల్గాంక్వియన్ (Algonquian) భాషలో వాడే అకాన్సా (Akansa) అనే పదం నుండి పుట్టింది. ఈ పదాన్ని మొదట క్వాపా (Quapaw) ప్రజలను ఉద్దేశించి వాడేవారు. ఆ పదం అసలు కా (Kaw) అనే గిరిజన జాతి పేరు నుండి వచ్చింది, వీరినే కాన్సా అని కూడా అంటారు. ఈ పేరుకు సాధారణంగా "దక్షిణ గాలి ప్రజలు (people of the south wind)" అని అర్థం చెబుతారు.

చరిత్ర

[మార్చు]

ఐరోపా ఖండం వారు అమెరికాకు రాకముందు, కాన్సాస్ ప్రాంతంలో విచిటా (Wichita), కా (Kaw) లాంటి అనేక స్థానిక అమెరికన్ గిరిజన జాతులు నివసించేవి. తూర్పు ప్రాంతంలో నివసించే గిరిజనులు నదీ తీరాల వెంబడి చిన్న చిన్న గ్రామాలు నిర్మించుకుని జీవనం సాగించేవారు. పశ్చిమ ప్రాంతంలో నివసించే వారు మాత్రం మైదానాల్లో తిరిగే పెద్ద పెద్ద అమెరికన్ దున్నపోతుల (bison) మందలను వేటాడుతూ బతికేవారు. ఈ ప్రాంతంలో అడుగుపెట్టిన మొట్టమొదటి ఐరోపా జాతీయుడు ఒక స్పానిష్ యాత్రికుడు. అతని పేరు ఫ్రాన్సిస్కో వాస్క్వెజ్ డి కరోనాడో. ఇతను 1541 వ సంవత్సరంలో ఇక్కడికి వచ్చాడు.

1803 వ సంవత్సరంలో, అమెరికా దేశం కాన్సాస్ ప్రాంతంలోని చాలా భాగాన్ని ఫ్రాన్స్ దేశం నుండి కొనుగోలు చేసింది. చరిత్రలో ఈ సంఘటనను లూసియానా కొనుగోలు (Louisiana Purchase) అని పిలుస్తారు. 1821 నుండి 1880 వరకు శాంటా ఫే ట్రైల్ (Santa Fe Trail) అనే ప్రసిద్ధ వాణిజ్య రహదారి కాన్సాస్ గుండా వెళ్ళేది. వ్యాపారులు తమ సరుకులను రవాణా చేయడానికి ఈ మార్గాన్ని ఎక్కువగా ఉపయోగించేవారు. 1854 వ సంవత్సరంలో ప్రభుత్వంచే చేయబడిన కాన్సాస్-నెబ్రాస్కా చట్టం కారణంగా మరింత మంది శ్వేతజాతీయులు ఈ ప్రాంతానికి వచ్చి నివసించడం ప్రారంభించారు.

రక్తమోడుతున్న కాన్సాస్

[మార్చు]

ఆ సమయంలో, బానిసత్వ విధానాన్ని పూర్తిగా రద్దు చేయాలని కోరుకునే చాలా మంది ప్రజలు కాన్సాస్ ప్రాంతానికి వలస వచ్చారు. వీరిని ఫ్రీ-స్టేటర్స్ (Free-Staters) అని పిలిచేవారు. అదే సమయంలో పక్కనే ఉన్న మిస్సోరి రాష్ట్రం నుండి కొంతమంది బానిసత్వాన్ని సమర్థిస్తూ కాన్సాస్‌లోకి ప్రవేశించారు. బానిసత్వం చట్టబద్ధం చేయాలా వద్దా అనే పెద్ద సమస్యపై ఈ రెండు వర్గాల మధ్య తీవ్రమైన యుద్ధాలు, హింసాత్మక గొడవలు జరిగాయి. ఆ సమయంలో జరిగిన దాడులు, రక్తపాతం కారణంగా ఆ కాలాన్ని చరిత్రకారులు బ్లీడింగ్ కాన్సాస్ (రక్తమోడుతున్న కాన్సాస్) అని వర్ణించారు. జనవరి 29, 1861 నాడు కాన్సాస్ అమెరికా దేశంలో 34వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది. ఇది పూర్తిగా బానిసత్వం లేని ఒక స్వేచ్ఛా రాష్ట్రంగా గుర్తింపు పొందింది.

అమెరికా అంతర్యుద్ధం (సివిల్ వార్) జరుగుతున్న సమయంలో కూడా కాన్సాస్‌లో చాలా హింసాత్మక సంఘటనలు నమోదయ్యాయి. ఆగస్టు 21, 1863 నాడు, విలియం క్వాంట్రిల్ అనే వ్యక్తి లారెన్స్ నగరంపై తీవ్రమైన ఆకస్మిక దాడి చేశాడు. ఈ దారుణమైన దాడిలో అతను నగరంలోని చాలా భాగాన్ని నిప్పంటించి తగలబెట్టాడు, దాదాపు 200 మంది అమాయక ప్రజలను దారుణంగా చంపేశాడు.

పశ్చిమ ప్రాంతంలో స్థిరపడటం

[మార్చు]

అంతర్యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత, ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన హోమ్‌స్టెడ్ చట్టాల వల్ల కాన్సాస్ రాష్ట్రంలో చాలా మంది ప్రజలు ఉచితంగా భూములు పొంది సొంతంగా వ్యవసాయ క్షేత్రాలను ఏర్పాటు చేసుకోగలిగారు. నల్ల జాతీయులైన అమెరికన్లు స్వేచ్ఛ కోసం, సొంత భూమి కోసం కాన్సాస్ వైపు భారీగా వలస వచ్చారు. ఇలా వలస వచ్చిన వారిని ఎక్సోడస్టర్స్ (Exodusters) అని పిలుస్తారు. 1870ల దశకంలో వైల్డ్ వెస్ట్ (Wild West) అని పిలువబడే సుప్రసిద్ధ కాలం మొదలైంది. ఈ సమయంలో వైల్డ్ బిల్ హికాక్, బ్యాట్ మాస్టర్సన్, వ్యాట్ ఎర్ప్ లాంటి ధైర్యవంతులైన, ప్రసిద్ధ పోలీసు అధికారులు డాడ్జ్ సిటీ లాంటి పట్టణాలలో పనిచేశారు.

1881 వ సంవత్సరంలో, మద్యం అమ్మకాలను, వాడకాన్ని పూర్తిగా చట్టబద్ధంగా నిషేధించిన మొట్టమొదటి అమెరికా రాష్ట్రంగా కాన్సాస్ చరిత్ర సృష్టించింది. 1930ల దశకంలో దేశవ్యాప్తంగా తీవ్రమైన కరువు వచ్చింది. ఆ సమయంలో వీచిన భయంకరమైన దుమ్ము తుఫానులను డస్ట్ బౌల్ (Dust Bowl) అంటారు. ఈ దుమ్ము తుఫానుల వల్ల పంటపొలాలు పూర్తిగా దెబ్బతిన్నాయి. పంటలు పండక వేలాది మంది రైతులు తమ భూములను వదిలి ఇతర ప్రాంతాలకు వలస వెళ్ళిపోవాల్సి వచ్చింది. ఆ తర్వాత, రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం జరుగుతున్న సమయంలో కాన్సాస్ రాష్ట్రం సైన్యానికి అవసరమైన విమానాలను పెద్ద ఎత్తున తయారు చేయడం ప్రారంభించింది. ఈ విమానాల తయారీ పరిశ్రమ నేటికీ రాష్ట్రంలో ఒక అతిపెద్ద వ్యాపారంగా కొనసాగుతోంది.

భౌగోళిక స్వరూపం

[మార్చు]

కాన్సాస్ రాష్ట్రానికి నలువైపులా నెబ్రాస్కా, మిస్సోరి, ఓక్లహోమా, కొలరాడో రాష్ట్రాలు సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. భౌగోళికంగా చూస్తే, ఇది ప్రధాన అమెరికా భూభాగం (కంటిగ్యువస్ యునైటెడ్ స్టేట్స్) మధ్యలో సరిగ్గా కేంద్ర స్థానంలో ఉంటుంది. అమెరికాలోని కింది 48 రాష్ట్రాల భౌగోళిక మధ్య బిందువు లెబనాన్ (Lebanon) అనే పట్టణానికి దగ్గరగా ఉంటుంది. ఈ రాష్ట్రంలో పరిపాలన సౌలభ్యం కోసం మొత్తం 105 జిల్లాలు (కౌంటీలు) ఉన్నాయి.[10]

రాష్ట్ర పశ్చిమ భాగం అంతా విశాలమైన, చదునైన మైదానాలతో నిండి ఉంటుంది. తూర్పు భాగంలో మాత్రం పచ్చని గుట్టలు, అడవులు కనిపిస్తాయి. రాష్ట్రంలోనే అత్యంత ఎత్తైన ప్రదేశం మౌంట్ సన్‌ఫ్లవర్ (Mount Sunflower). దీని ఎత్తు సముద్ర మట్టానికి .[11] అత్యంత పల్లపు ప్రదేశం వెర్డిగ్రిస్ నది (Verdigris River) వద్ద ఉంది. దీని ఎత్తు సముద్ర మట్టానికి కేవలం 684 feet (208 meters).

నదులు

[మార్చు]

ఈశాన్య సరిహద్దులో కొంత భాగం గుండా ప్రసిద్ధ మిస్సోరి నది ప్రవహిస్తుంది. జంక్షన్ సిటీ వద్ద మొదలయ్యే కాన్సాస్ నది, తూర్పు వైపుగా ప్రవహించి కాన్సాస్ సిటీ వరకు వెళుతుంది. రాష్ట్ర పశ్చిమ, దక్షిణ ప్రాంతాల గుండా అర్కాన్సాస్ నది ప్రవహిస్తుంది. ఈ నదులు వ్యవసాయానికి అత్యంత ముఖ్యమైన నీటి వనరులుగా ఉన్నాయి.

వాతావరణం

[మార్చు]

కాన్సాస్ రాష్ట్రంలో ప్రధానంగా మూడు రకాల వాతావరణ పరిస్థితులు కనిపిస్తాయి. తూర్పు భాగంలో తేమతో కూడిన ఖండాంతర వాతావరణం ఉంటుంది. ఇక్కడ చలికాలంలో తీవ్రమైన చలి, వేసవికాలంలో అధిక వేడి ఉంటాయి. పశ్చిమ భాగంలో అర్ధ-శుష్క (semi-arid) వాతావరణం ఉంటుంది. ఇక్కడ వేసవిలో వాతావరణం చాలా వేడిగా, పొడిగా ఉంటుంది. ఇక దక్షిణ భాగంలో తేమతో కూడిన ఉప-ఉష్ణమండల వాతావరణం కనిపిస్తుంది. ఇక్కడ వేసవికాలం అత్యంత వేడిగా ఉండి, వర్షాలు కూడా బాగా కురుస్తాయి.

కాన్సాస్‌లో వాతావరణ మార్పులు చాలా వేగంగా, తీవ్రంగా జరుగుతుంటాయి. వసంతకాలం (స్ప్రింగ్), వేసవి కాలాల్లో ఇక్కడ బలమైన ఉరుములు, మెరుపులతో కూడిన వర్షాలు పడటం చాలా సాధారణం. ప్రతి సంవత్సరం సగటున 50 కి పైగా భయంకరమైన సుడిగాలులు (టోర్నడోలు) ఈ రాష్ట్రాన్ని తాకుతుంటాయి.

జనాభా లెక్కలు

[మార్చు]

2020 వ సంవత్సరంలో జరిగిన అధికారిక జనాభా లెక్కల ప్రకారం కాన్సాస్ రాష్ట్రంలో 2,937,880 మంది ప్రజలు నివసిస్తున్నారు. ఇక్కడి జనసాంద్రత ప్రతి చదరపు మైలుకు సగటున 52.9 మంది. ఆధునిక కాలంలో, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లోని చిన్న వ్యవసాయ క్షేత్రాల్లో పనిచేసే చాలా మంది ప్రజలు మెరుగైన ఉపాధి అవకాశాల కోసం పెద్ద నగరాలకు వలస వెళుతున్నారు.

జాతి, వర్గాల వివరాలు

[మార్చు]

కాన్సాస్‌లో నివసించే వివిధ జాతులు, వర్గాలకు చెందిన ప్రజల ఖచ్చితమైన గణాంకాలను అమెరికా సెన్సస్ బ్యూరో అందిస్తుంది. 2020 జనాభా లెక్కల ఆధారంగా ఈ జనాభా వివరాలు కింద పట్టికలో ఇవ్వబడ్డాయి:

కాన్సాస్‌లోని జాతులు, వర్గాలు (2020)[12]
జాతి / వర్గంశాతం
శ్వేత జాతీయులు (White)75.6%
హిస్పానిక్ లేదా లాటినో (ఏదైనా జాతి)13.02%
రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ జాతులు9.5%
నల్ల జాతీయులు (Black)5.7%
ఇతర జాతులు4.9%
ఆసియన్లు2.9%
స్థానిక అమెరికన్లు (నేటివ్ అమెరికన్స్)1.1%
పసిఫిక్ దీవుల వారు (Pacific Islander)0.1%

2018 లెక్కల ప్రకారం, ఇతర దేశాల నుండి కాన్సాస్‌కు వలస వచ్చిన వారిలో అత్యధికంగా మెక్సికో (81,933 మంది), భారతదేశం (13,526 మంది), వియత్నాం (11,119 మంది), చైనా (8,223 మంది), గ్వాటెమాల (6,271 మంది) దేశాలకు చెందిన ప్రజలు ఉన్నారు.

భాష-మతం

[మార్చు]

కాన్సాస్ రాష్ట్రంలోని అత్యధిక శాతం ప్రజలు (దాదాపు 91.3%) తమ ఇళ్ళలో రోజువారీ సంభాషణల కోసం ఇంగ్లీష్ భాష మాట్లాడుకుంటారు. సుమారు 5.5% మంది ప్రజలు స్పానిష్ భాషను ఉపయోగిస్తారు.

మతాల పరంగా చూస్తే, కాన్సాస్‌లో ఎక్కువ మంది ప్రజలు క్రైస్తవ మతాన్ని విశ్వసిస్తారు. రాష్ట్ర జనాభాలో సుమారు 74% మంది క్రైస్తవులు. సుమారు 23% మంది ప్రజలు తమకు ఎలాంటి మత విశ్వాసాలు లేవని తెలుపుతారు.

ఆర్థిక వ్యవస్థ (ఎకానమీ)

[మార్చు]

2025 నాటికి, కాన్సాస్ రాష్ట్రం సుమారు $241.3 బిలియన్ డాలర్ల స్థూల దేశీయోత్పత్తిని (GDP) కలిగి ఉంది. ఇక్కడ నివసించే ప్రతి వ్యక్తి సగటు వార్షిక ఆదాయం సుమారు $69,510 డాలర్లుగా ఉంది. రాష్ట్రంలో నిరుద్యోగ రేటు కేవలం 3.8% మాత్రమే, అంటే ఇక్కడ నిరుద్యోగం చాలా తక్కువగా ఉంది, మెరుగైన ఉద్యోగ అవకాశాలు ఉన్నాయి.[13]

కాన్సాస్ ఆర్థిక వ్యవస్థలో వ్యవసాయం కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. రాష్ట్రంలోని మొత్తం భూభాగంలో దాదాపు 90% భూమిని రైతులు వ్యవసాయం కోసమే వాడుతారు. అమెరికా దేశం మొత్తంలో శీతాకాలంలో పండే గోధుమలలో దాదాపు 40% కేవలం కాన్సాస్ రాష్ట్రంలోనే ఉత్పత్తి అవుతుంది. గోధుమలతో పాటు పశువుల పెంపకం, మొక్కజొన్న, జొన్నలు (sorghum), సోయాబీన్స్ ఉత్పత్తి ఇక్కడ చాలా ముఖ్యమైన వ్యవసాయ పనులు.

తయారీ రంగంలో (మాన్యుఫాక్చరింగ్) కూడా కాన్సాస్ ముందు వరుసలో ఉంది. ఇక్కడ పెద్ద ఎత్తున విమానాలు నిర్మిస్తారు. స్పిరిట్ ఏరోసిస్టమ్స్, టెక్స్‌ట్రాన్ ఏవియేషన్ (సెస్నా) లాంటి ప్రపంచ ప్రసిద్ధ విమాన తయారీ కంపెనీల ప్రధాన కార్యాలయాలు విచిటా నగరంలో ఉన్నాయి. ప్రపంచ స్థాయి విమానాలు పెద్ద ఎత్తున ఇక్కడ తయారవుతున్నందుకే, విచిటా నగరాన్ని ముద్దుగా "ది ఎయిర్ క్యాపిటల్ (గాలి రాజధాని)" అని పిలుచుకుంటారు.

అలాగే, కాన్సాస్ భారీ స్థాయిలో శక్తిని (కరెంటును) ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ముఖ్యంగా గాలి యంత్రాల ద్వారా తయారయ్యే పవన శక్తి (విండ్ పవర్) ద్వారా రాష్ట్రానికి అవసరమైన కరెంటులో 41% తయారవుతోంది. వోల్ఫ్ క్రీక్ అని పిలువబడే ఒక పెద్ద అణు విద్యుత్ కేంద్రం కూడా ఈ రాష్ట్రంలో సేవలు అందిస్తోంది.

రవాణా వ్యవస్థ

[మార్చు]

కాన్సాస్ అంతటా అద్భుతమైన రహదారులు, జాతీయ రహదారులు (హైవేలు) విస్తరించి ఉన్నాయి. వీటిలో ఇంటర్‌స్టేట్ 70 (I-70) అనే ప్రధాన రహదారి రాష్ట్రాన్ని తూర్పు దిక్కు నుండి పడమర దిక్కుకు కలుపుతుంది. ఈ రహదారి కొలరాడోలోని డెన్వర్ నగరాన్ని, మిస్సోరిలోని కాన్సాస్ సిటీని అనుసంధానిస్తూ సాగుతుంది. అలాగే, ఇంటర్‌స్టేట్ 35 (I-35) అనే మరో పెద్ద రహదారి రాష్ట్రాన్ని ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి కలుపుతుంది.

రాష్ట్రంలోని అత్యంత పెద్ద విమానాశ్రయం విచిటా డ్వైట్ డి. ఐసెన్‌హోవర్ నేషనల్ ఎయిర్‌పోర్ట్. ఇది ప్రసిద్ధ విచిటా నగరంలో ఉంది. అయితే, రాష్ట్ర తూర్పు ప్రాంతంలో నివసించే ప్రజలు ఎక్కువగా పక్కనే ఉన్న మిస్సోరి రాష్ట్రంలోని కాన్సాస్ సిటీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయాన్ని తమ ప్రయాణాల కోసం వాడుతుంటారు.

రైలు ప్రయాణానికి సంబంధించి, సౌత్‌వెస్ట్ చీఫ్ అనే ఒక ప్రసిద్ధ ఆమ్‌ట్రాక్ (Amtrak) ప్యాసింజర్ రైలు కాన్సాస్ గుండా ప్రయాణిస్తుంది. ఇది లారెన్స్, టోపెకా, డాడ్జ్ సిటీ లాంటి ముఖ్యమైన నగరాల్లో ఆగుతూ ప్రజలను తమ గమ్యస్థానాలకు చేరుస్తుంది.

విద్య

[మార్చు]

రాష్ట్రంలోని ప్రభుత్వ పాఠశాలల నిర్వహణ, విద్యా విధానాలను కాన్సాస్ స్టేట్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ సంస్థ పర్యవేక్షిస్తుంది. అదేవిధంగా, కళాశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాల నిర్వహణ బాధ్యతను ఉన్నత విద్యా సంస్థ అయిన కాన్సాస్ బోర్డ్ ఆఫ్ రీజెంట్స్ చూసుకుంటుంది.

కాన్సాస్‌లోని అత్యంత పెద్దవి, ప్రసిద్ధమైన ప్రభుత్వ విశ్వవిద్యాలయాలలో లారెన్స్ నగరంలో ఉన్న కాన్సాస్ విశ్వవిద్యాలయం (University of Kansas), మ్యాన్‌హట్టన్ నగరంలోని కాన్సాస్ స్టేట్ విశ్వవిద్యాలయం (K-State), విచిటా నగరంలోని విచిటా స్టేట్ విశ్వవిద్యాలయం ఎంతో ముఖ్యమైనవి. ఈ విశ్వవిద్యాలయాలు ప్రతి ఏటా వేలాది మంది విద్యార్థులకు అత్యుత్తమ విద్యను అందిస్తున్నాయి.

సంస్కృతి

[మార్చు]

సాహిత్యం, సినిమాలు

[మార్చు]

పుస్తకాలు, సినిమాల్లో కాన్సాస్ రాష్ట్రానికి చాలా ప్రత్యేకమైన ప్రాముఖ్యత ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందిన ది వండర్‌ఫుల్ విజార్డ్ ఆఫ్ ఓజ్ అనే అద్భుతమైన కథలో కాన్సాస్ వాతావరణం కనిపిస్తుంది. ఈ కథలోని ముఖ్య పాత్ర అయిన డోరతీ, కాన్సాస్‌లోని ఒక వ్యవసాయ క్షేత్రంలోనే నివసిస్తుంది. ఆ సినిమాలో చెప్పిన "మనమింక కాన్సాస్‌లో లేము (We're not in Kansas anymore)" అనే డైలాగ్ చాలా పాపులర్ అయింది.[14]

అలాగే, ప్రముఖ రచయిత ట్రూమన్ కాపోట్ రాసిన ఇన్ కోల్డ్ బ్లడ్ (In Cold Blood) అనే అద్భుతమైన పుస్తకం కూడా కాన్సాస్ నేపథ్యంగానే ఉంటుంది. ఇది రాష్ట్రంలోని ఒక చిన్న పట్టణంలో నిజంగా జరిగిన ఒక భయంకరమైన హత్య ఆధారంగా రాయబడింది.

కామిక్ పుస్తకాల ప్రపంచంలో అత్యంత ప్రసిద్ధ సూపర్ హీరో అయిన సూపర్‌మ్యాన్ బాల్యం కూడా కాన్సాస్‌లోనే గడిచినట్లు రచయితలు కథల్లో రాశారు. అతను స్మాల్‌విల్లే (Smallville) అనే ఒక కల్పిత కాన్సాస్ గ్రామంలో తన పెంపుడు తల్లిదండ్రులతో కలిసి పెరిగాడు.

క్రీడలు

[మార్చు]

క్రీడల విషయానికి వస్తే కాన్సాస్ రాష్ట్రం ఒకే ఒక పెద్ద వృత్తిపరమైన (ప్రొఫెషనల్) క్రీడా జట్టును కలిగి ఉంది. కాన్సాస్ సిటీకి చెందిన స్పోర్టింగ్ కాన్సాస్ సిటీ అనే ఫుట్‌బాల్ జట్టు అమెరికాలోని ప్రతిష్టాత్మక మేజర్ లీగ్ సాకర్‌లో ఆడుతుంది.

కాన్సాస్‌లో నివసించే ప్రజలు ఎక్కువగా పక్క రాష్ట్రమైన మిస్సోరిలోని కాన్సాస్ సిటీ (మిస్సోరి) ప్రొఫెషనల్ క్రీడా జట్లకు గట్టి మద్దతు ఇస్తుంటారు. వీటిలో అమెరికన్ ఫుట్‌బాల్ ఆడే ప్రసిద్ధ కాన్సాస్ సిటీ చీఫ్స్, బేస్‌బాల్ ఆడే కాన్సాస్ సిటీ రాయల్స్ జట్లు చాలా ముఖ్యమైనవి.

ప్రొఫెషనల్ ఆటల కంటే, ఇక్కడ విశ్వవిద్యాలయాల మధ్య జరిగే కళాశాల క్రీడలకు (కాలేజ్ స్పోర్ట్స్) విశేషమైన ఆదరణ, క్రేజ్ ఉంటుంది. ముఖ్యంగా కాన్సాస్ జేహాక్స్ జట్టుకు, కాన్సాస్ స్టేట్ వైల్డ్‌క్యాట్స్ జట్టుకు మధ్య జరిగే క్రీడా పోటీలు ఎంతో ఉత్కంఠభరితంగా సాగుతాయి. జేహాక్స్ జట్టు ముఖ్యంగా తమ బాస్కెట్‌బాల్ ఆటకు దేశవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ జట్టు ఇప్పటివరకు నేషనల్ కాలేజియేట్ అథ్లెటిక్ అసోసియేషన్ (NCAA) ఆధ్వర్యంలో జరిగే బాస్కెట్‌బాల్ ఛాంపియన్ షిప్‌లను నాలుగు సార్లు గెలుచుకుంది. మరోవైపు వైల్డ్‌క్యాట్స్ జట్టు వారి అద్భుతమైన అమెరికన్ ఫుట్‌బాల్ ఆటకు పేరుగాంచింది.

ఇవి కూడా చూడండి

[మార్చు]

మొంటానా

కేప్ టౌన్

మూలాలు

[మార్చు]
  1. Riney-Kehrberg, Pamela. "Wholesome, Home-Baked Goodness: Kansas, the Wheat State" (PDF). Kansas History: A Journal of the Central Plains (Spring 2011). Kansas State Historical Society: 60–69. Archived (PDF) from the original on మార్చి 8, 2022. Retrieved ఏప్రిల్ 25, 2022.
  2. "New vanity tag rule spurs drivers' creativity". Archived from the original on మార్చి 10, 2010. Retrieved మే 4, 2022.
  3. Geography, US Census Bureau. "State Area Measurements and Internal Point Coordinates". Archived from the original on మార్చి 16, 2018. Retrieved మే 31, 2016.
  4. "S1901: Income in the Past 12 Months". Explore Census Data. United States Census Bureau. Archived from the original on మే 20, 2024. Retrieved మే 22, 2024.
  5. "Governor's Signature Makes English the Official Language of Kansas". US English. మే 11, 2007. Archived from the original on జూలై 10, 2007. Retrieved ఆగస్టు 6, 2008.
  6. "Current Lists of Metropolitan and Micropolitan Statistical Areas and Delineations". Archived from the original on జనవరి 27, 2017.
  7. ISBN 0-403-09921-8
  8. "Today in History: January 29". Memory.loc.gov. Archived from the original on జూలై 27, 2010. Retrieved జూలై 31, 2010.
  9. "Kansas Agriculture". Kansas Department of Agriculture. Archived from the original on సెప్టెంబరు 20, 2015. Retrieved సెప్టెంబరు 14, 2015.
  10. 4,039 feet (1,231 meters)
  11. "Mount Sunflower—Kansas, United States • peakery". ఏప్రిల్ 3, 2011. Archived from the original on ఏప్రిల్ 3, 2011.
  12. "P2: Hispanic or Latino, and Not Hispanic or Latino by Race – 2020: DEC Redistricting Data (PL 94-171) – Kansas". United States Census Bureau.
  13. staff, CNBC com (జూలై 10, 2025). "33. Kansas". CNBC (in ఇంగ్లీష్). Retrieved జనవరి 16, 2026.
  14. "PBR: Toto—we're not in Kansas any more ..." BBC Newsnight. డిసెంబరు 9, 2009. Archived from the original on ఫిబ్రవరి 11, 2014.
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=కాన్సాస్&oldid=4902165" నుండి వెలికితీశారు