కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల పథకం

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టు
Kaleshwaram Project.jpg
ప్రదేశంకన్నేపల్లి గ్రామం, మహదేవ్‌పూర్ మండలం, జయశంకర్ భూపాలపల్లి జిల్లా
అక్షాంశ,రేఖాంశాలు18°48′41″N 79°54′24″E / 18.81139°N 79.90667°E / 18.81139; 79.90667
ఆవశ్యకతవ్యవసాయానికి నీరు, తాగునీరు
స్థితినిర్మాణంలో వున్నది
నిర్మాణం ప్రారంభం2016
ప్రారంభ తేదీ2019 జూన్ 21 (తొలిదశ)
నిర్మాణ వ్యయం80,000 కోట్లు (పూర్తి)[1]
నిర్వాహకులుతెలంగాణ నీటిపారుదల శాఖ
ఆనకట్ట - స్రావణ మార్గాలు
నిర్మించిన జలవనరుగోదావరి
Spillway typeChute spillway
మొత్తం సామర్థ్యం180 టిఎమ్సి
Website
http://www.irrigation.telangana.gov.in/icad/projectsLisUp

కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టు ను జయశంకర్ భూపాలపల్లి జిల్లా మహదేవ్‌పూర్ మండలంలోని కన్నేపల్లి గ్రామం వద్ద గోదావరి నదిపై నిర్మిస్తున్నారు. దీని ఆయకట్టు 45,000 ఎకరాలు. సుమారు 235 టీఎంసీల నీటిని ఎత్తిపోయడమే దీని లక్ష్యం. తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తర్వాత చేపట్టిన అతిపెద్ద ప్రాజెక్టు ఇది.[2]

ప్రాజెక్టు విశేషాలు[మార్చు]

ఎత్తిపోతల ద్వారా నీరు చేరు దశలు (పాక్షికము)
1
మేడిగడ్డ బ్యారేజి
2
అన్నారం బ్యారేజి
3
సుందిళ్ళ బ్యారేజి
4
శ్రీపాద ఎల్లంపల్లి ప్రాజెక్టు
5
మేడారం జలాశయము
6
మధ్య మానేరు డ్యామ్
7
ఎగువ మానేరు డ్యామ్

కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టును దాదాపు రూ.80,500 కోట్ల అంచనా వ్యయంతో చేపడుతున్నారు. తెలంగాణలోని దాదాపు 13 జిల్లాలకు ప్రయోజనం చేకూర్చనుంది. గోదావరి నది నుంచి 90 రోజులపాటు రోజూ రెండు టీఎంసీల నీటి చొప్పున 180 టీఎంసీలు ఏత్తిపోయడం ఈ పథకం ఉద్దేశం. వందల కిలోమీటర్ల దూరం కాలువలు, సొరంగ మార్గాల నిర్మాణం, దేశంలోనే అతి పెద్ద ఎత్తిపోతలు, ఆసియాలోనే అతి పెద్ద ఎగసిపడేనీటి జలాశయము (సర్జి పూల్) ఏర్పాటు, భూగర్భం లోనే నీటిపంపులు, గోదావరి నదిపై వరుసగా బ్యారేజీల నిర్మాణం.[3]

  • ప్రాజెక్టు నిర్మాణ అంచనా వ్యయం - 80,500 కోట్లు
  • నిర్మాణాలు - 3 బ్యారెజీలు, 15 రిజర్వాయర్లు, 20 లిఫ్ట్లు
  • జిల్లాలు - 13
  • నీటీ నిల్వసామర్ద్యం - 140టీఎంసీ
  • ప్రధాన కాలువల డిస్టిబ్యూషన్ పొడవు - 1531కి.మీ
  • సొరంగాల పొడవు - 203కి.మీ
  • మొత్తం పంపులు - 82
  • అవసరమైన విద్యుత్తు - 4627.24
  • భూ సేకరణ - 80వేల ఎకరాలు
  • అటవి భూమి - 3050హెక్టార్లు
కాళేశ్వర ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టు
  • నిర్వాసిత కుటుంబాలు-6200[4]

నీటి వినియోగం[మార్చు]

  • 18,25,700 ఎకరాలకు కొత్త ఆయకట్టుకు-134.5టీఎంసీ
  • స్ధిరికరణకు (గత ప్రాజెక్టులకు నీరు అవసరమైతే ఇచ్చేటందుకు)-34.5టీఎంసీ
  • హైదరబాద్ తాగునీటికి-30టీఎంసీ
  • గ్రామాల తాగునీటికి-10టీఎంసీ
  • పారిశ్రామికంగా అవసరాలకు-16టీఎంసీ

ప్రాజెక్టు వివరాలు[మార్చు]

మొత్తం 12 బ్లాక్లుగా ప్రాజెక్టును విభజించారు.

  • మేడిగడ్డ బ్యారేజి.
  • మేడిగడ్డ ఎత్తిపోతలు.
  • మేడారం బ్యారేజీ.
  • మేడారం ఎత్తిపోతలు.
  • అన్నారం బ్యారేజి.
  • అన్నారం ఎత్తిపోతలు..
  • సుందిళ్ళ బ్యారేజి.
  • సుందిళ్ళ ఎత్తిపోతలు.
  • ఎల్లపల్లి నుంచి నంది మేడారం వద్ద గల మేడారం బ్యారేజి కు నీటీని మళ్ళించడం.
  • మేడారం రిజర్వాయర్ నుంచి సొరంగ మార్గం.
  • రాగం పేట వద్ద పంప్ హౌస్ నిర్మించడం.
  • మిడ్ మానేరు నుంచి అప్పర్ మానేరుకు నీటిని మల్లిచడం.
  • మధ్యమానేరు నుంచి అప్రోచ్ కాలువ త్రవ్వి హెడ్ రెగ్యులేటర్ నిర్మించడం.
  • అనంతగిరి రిజర్వాయర్ నుంచి అప్రోచ్ కాలువను నిర్మిచడం.
  • రంగనాయక సాగర్ నుంచి అప్రోచ్ కాలువను నిర్మిచడం.

ప్రయోగాలు[మార్చు]

2019, ఏప్రిల్ 24న ఆరో ప్యాకేజీలో భాగంగా ధర్మారం మండలం నందిమేడారం అండర్ టన్నెల్‌లోని మొదటి మోటర్ ద్వారా నందిమేడారం రిజర్వాయర్‌లోకి 0.01 టీఎంసీల నీటిని 105 మీటర్ల ఎత్తుకు లిఫ్టు చేయబడింది. నందిమేడారం పంప్‌హౌస్‌లోని 124.4 మెగావాట్ల తొలి మోటర్ వెట్న్‌న్రు ముఖ్యమంత్రి ప్రత్యేక కార్యదర్శి స్మితాసబర్వాల్ మధ్యాహ్నం 12.03 గంటలకు పూజలుచేసి ప్రారంభించడంతో సర్జ్‌పూల్ నుంచి నీటిని ఎత్తిపోయడం ప్రయోగం విజయవంతమైంది..[5][6]

ప్రారంభం[మార్చు]

2019 జూన్ 21 న ప్రాజెక్టు ప్రారంభం అయ్యింది. మేడిగడ్డ బ్యారేజీ వద్ద పూజ, హోమ క్రతువు జరిపిన తర్వాత కన్నెపల్లి పంపుహౌజ్ దగ్గర ప్రారంభోత్సవం . తెలంగాణ, ఏపీ, మహారాష్ట్ర సీఎంలు మూడు పంపులను ప్రారంభించడం జరిగింది.[7]

మూలాలు[మార్చు]

  1. https://www.financialexpress.com/india-news/rs-80000-crore-worlds-biggest-all-about-the-kaleshwaram-irrigation-project-that-will-make-you-proud-of-telangana/1222115/
  2. కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల పథకం. "తెలంగాణ ప్రాజెక్టులు ప్రత్యేకతలు". నమస్తే తెలంగాణ. Retrieved 13 September 2017.
  3. కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల పథకం. "కాళేశ్వరగంగ.. శరవేగంగ". ఈనాడు. Archived from the original on 30 ఆగస్టు 2017. Retrieved 14 September 2017. Check date values in: |archive-date= (help)
  4. "ప్రాజెక్టులు". తెలంగాణ నీటిపారుదల శాఖ.
  5. ఈనాడు, ప్రధాన వార్తలు (25 April 2019). "ఉప్పొంగిన గోదారి". Archived from the original on 25 April 2019. Retrieved 25 April 2019.
  6. నమస్తే తెలంగాణ, తెలంగాణ వార్తలు (25 April 2019). "గోదావరి జలహారతి". Archived from the original on 25 April 2019. Retrieved 25 April 2019.
  7. "కాళేశ్వర సంబురం". ఈనాడు. 2019-06-15. Archived from the original on 2019-06-15.