Jump to content

కిషన్‌గఢ్ విమానాశ్రయం

అజ్మీర్ (కిషన్‌గఢ్) విమానాశ్రయం
సంగ్రహం
యజమాని/కార్యనిర్వాహకుడుభారత విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ
సేవలుకిషన్‌గఢ్, అజ్మీర్
ప్రదేశంకిషన్‌గఢ్, రాజస్థాన్, భారతదేశం
ప్రారంభం2017 అక్టోబరు 11; 8 సంవత్సరాల క్రితం (2017-10-11)
అక్షాంశరేఖాంశాలు26°36′05″N 74°48′51″E / 26.60139°N 74.81417°E / 26.60139; 74.81417
పటం
రన్‌వే
దిశ పొడవు ఉపరితలం
మీటర్లు అడుగులు
05/23 2,152 7,060 సిమెంట్
గణాంకాలు (April 2024 - March 2025)
ప్రయాణికులు86,361 (Increase 71.5%)
Source: AAI[1][2][3]

కిషన్‌గఢ్ విమానాశ్రయం అనేది అజ్మీర్, కిషన్‌గఢ్ జంట నగరాలకు సేవలు అందించే ఒక దేశీయ విమానాశ్రయం. ఇది కిషన్‌గఢ్‌లో జాతీయ రహదారి 448, 27 km (17 mi) నంబర్ రహదారిపై ఉంది. ఈశాన్యంగా 150 మైళ్ళ దూరంలో ఉంది.[4] ఈ విమానాశ్రయం 11 అక్టోబర్ 2017న ప్రారంభించబడింది.[5] దీనిని ఎయిర్‌పోర్ట్స్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా (AAI) నిర్వహిస్తుంది, ఇది 742 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఉంది. 2,000 మీటర్ల పొడవైన రన్‌వేను కలిగి ఉంది. ఇది దాని అంతర్గత బని థాని పెయింటింగ్‌కు కూడా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ విమానాశ్రయం ఖ్వాజా గరీబ్ నవాజ్ దర్గా, పుష్కర్, అజ్మీర్‌లోని పృథ్వీ రాజ్ చౌహాన్ కోట వంటి పుణ్యక్షేత్రాలకు రవాణా సౌకర్యాన్ని కల్పిస్తుంది.[6][7]

చరిత్ర

[మార్చు]

భారత మాజీ ప్రధాని రాజీవ్ గాంధీ అజ్మీర్ పర్యటన తర్వాత కిషన్‌గఢ్‌లో విమానాశ్రయం కోసం అసలు ప్రతిపాదన వచ్చింది.[8] జిల్లా యంత్రాంగం ప్రస్తుత ప్రదేశాన్ని ఎంచుకోవడానికి ముందు, సర్దానాలో ఈ ప్రాజెక్ట్ కోసం భూమిని సేకరించడానికి ప్రభుత్వం చేసిన ప్రారంభ ప్రయత్నాలను విరమించుకోవలసి వచ్చింది.[8] 2020 నాటికి భారతదేశంలో నిర్మించాల్సిన 100కి పైగా విమానాశ్రయాలలో ఇది మొదటిది. ఈ ప్రాజెక్ట్‌కు అప్పటి భారత ప్రధాని మన్మోహన్ సింగ్ సెప్టెంబర్ 2013లో శంకుస్థాపన చేశారు. ఈ ప్రాజెక్ట్‌ను ఎయిర్‌పోర్ట్స్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా (AAI) సుమారు ₹ 161 కోట్ల వ్యయంతో చేపట్టింది.[4][6] 2013లో ఈ ప్రాజెక్ట్ కోసం 441 ఎకరాల భూమిని అప్పగించారు.[9] విమానాశ్రయానికి హజ్రత్ ఖ్వాజా మొయినుద్దీన్ చిష్టి, వీర్ తేజా జీ, మార్బుల్ సిటీ, పృథ్వీరాజ్ చౌహాన్ పేర్లను పెట్టాలని డిమాండ్లు వచ్చాయి, కానీ వాటిలో ఏదీ మంజూరు కాలేదు.[8] ఈ విమానాశ్రయాన్ని 11 అక్టోబర్ 2017న అప్పటి కేంద్ర పౌర విమానయాన శాఖ సహాయ మంత్రి జయంత్ సిన్హా, అప్పటి రాజస్థాన్ ముఖ్యమంత్రి వసుంధర రాజే ప్రారంభించారు.[5]

సౌకర్యాలు

[మార్చు]

2,700 చదరపు మీటర్ల ప్రయాణీకుల టెర్మినల్ భవనం రద్దీ సమయాల్లో 150 మంది ప్రయాణీకులను నిర్వహించగలదు. టెర్మినల్‌లోని ఇతర సౌకర్యాలలో 6 చెక్-ఇన్ కౌంటర్లు, సామాను స్క్రీనింగ్ కోసం ఒక ఎక్స్-రే స్క్రీనింగ్ యంత్రం, అరైవల్స్ టెర్మినల్‌లో ఎత్తైన సామాను కన్వేయర్ బెల్ట్ ఉన్నాయి. విమానాశ్రయంలో 125 కార్ల కోసం పార్కింగ్ స్థలం ఉంది.[10] ఈ ప్రాజెక్టుకు స్థానికతను అందించడానికి, టెర్మినల్‌లో పాలరాయితో చేసిన త్రిమితీయ కుడ్యచిత్రాలు, 'బని థాని' చిత్రపటాలు, కిషన్‌గఢ్ చిత్రకళా పాఠశాల చిత్రాలు, ఫౌంటైన్‌లు ఉన్నాయి.[9] విమానాశ్రయంలో 2,000 మీటర్ల పొడవైన రన్‌వే ఉంది, ఇది పగటిపూట చిన్న విమానాల కార్యకలాపాలకు అనుమతిస్తుంది. పార్కింగ్ ఆప్రాన్ ఒకేసారి రెండు ATR విమానాలకు వసతి కల్పించగలదు.[10]

విమానాశ్రయాన్ని వెలిగించడానికి భారత ప్రభుత్వం సౌరశక్తి నుండి 100 మెగావాట్ల విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ఆ ప్రాంతంలో నీటి కొరతను పరిగణనలోకి తీసుకుని, AAI విమానాశ్రయంలో నీటి సేకరణ వ్యవస్థను, అలాగే నీటి పునర్వినియోగం కోసం ఆధునిక మురుగునీటి శుద్ధి కేంద్రాన్ని నిర్మించింది.[11]

విమానయాన సంస్థలు, గమ్యస్థానాలు

[మార్చు]
AirlinesDestinations
ఇండిగో ఎయిర్ లైన్స్ అహ్మదాబాద్, నోయిడా[12]
స్టార్ ఎయిర్[13]ఘజియాబాద్,[14] లక్నో,[14] నాగ్‌పూర్,[15] పూణే,[16]

గణాంకాలు

[మార్చు]
PassengersYearPassengersAnnual passenger traffic

మూలాలు

[మార్చు]
  1. "Annexure III – Passenger Data" (PDF). aai.aero. Retrieved 30 April 2025.
  2. "Annexure II – Aircraft Movement Data" (PDF). aai.aero. Retrieved 30 April 2025.
  3. "Annexure IV – Freight Movement Data" (PDF). aai.aero. Retrieved 30 April 2025.
  4. 1 2 "Focus on connecting small cities by air: Manmohan". The Hindu. 21 September 2013. Retrieved 23 September 2013.
  5. 1 2 "Kishangarh airport, Ajmer inauguration ends decade long wait of Ajmer residents: CM Raje". Deccan Chronicle. 12 October 2017. Archived from the original on 13 October 2017. Retrieved 13 October 2017.
  6. 1 2 "More than 100 airports to connect small cities by 2020: PM". Deccan Chronicle. 22 September 2013. Archived from the original on 22 September 2013. Retrieved 23 September 2013.
  7. "Manmohan Singh lays foundation stone of Kishangarh airport in Ajmer". DNA. 21 September 2013. Retrieved 23 September 2013.
  8. 1 2 3 "Controversy over, Kishangarh airport to be final name". The Times of India. 20 September 2013. Archived from the original on 25 September 2013. Retrieved 23 September 2013.
  9. 1 2 "Kishangarh airport likely to be operationalised by July next year". The Economic Times. 15 May 2016. Retrieved 17 February 2017.
  10. 1 2 "Kishangarh airport to be operational in 36 months". The Times of India. 22 September 2013. Archived from the original on 28 September 2013. Retrieved 23 September 2013.
  11. "Ajmer airport to run on solar energy". The Times of India. 3 January 2016. Retrieved 2 March 2016.
  12. "IndiGo Will Be the Launch Carrier of Noida International Airport" (PDF) (Press release). IndiGo. 7 May 2026. Retrieved 18 May 2026.
  13. "Flight schedules & Route networks". Star Air. Archived from the original on 18 June 2023. Retrieved 18 November 2023.
  14. 1 2 "किशनगढ़ एयरपोर्ट से हिंडन और लखनऊ के लिए फिर शुरू हुई हवाई सेवा". Dainik Bhaskar (in హిందీ). Retrieved 30 May 2026.
  15. Velani, Bhavya (21 September 2023). "Star Air Announces the New Flights from Nagpur". Aviation A2Z (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 21 September 2023.
  16. Bengrut, Dheeraj (29 October 2023). "New air service from Pune to Kishangarh". Hindustan Times (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 18 November 2023.