Jump to content

కుశోక్ బకుల రింపోచి విమానాశ్రయం

వికీపీడియా నుండి
కుశోక్ బకుల రింపోచీ విమానాశ్రయం

कुशोक बकुला रिम्पोची हवाई अड्डा
ཀུ་ཤོག་བ་ཀུ་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་གནམ་ཐང་།
کشوک بکولا رمپوچی ہوائی اڈہ
సంగ్రహం
విమానాశ్రయ రకంప్రజలు/సైన్యం
యజమానిభారత వైమానిక దళం
కార్యనిర్వాహకత్వంభారత విమానాశ్రయాల అథారిటీ
సేవలులేహ్
ప్రదేశంలేహ్, లడఖ్, భారతదేశం
ప్రారంభం1985; 41 సంవత్సరాల క్రితం (1985)
నిర్మాణం1961; 65 సంవత్సరాల క్రితం (1961)
టైమ్‌జోన్ఐఎస్‌టి (UTC+05:30)
ఎత్తు AMSL3,256 m / 10,682 ft
అక్షాంశరేఖాంశాలు34°08′09″N 077°32′43″E / 34.13583°N 77.54528°E / 34.13583; 77.54528
వెబ్‌సైటులేహ్ విమానాశ్రయం
పటం
రన్‌వే
దిశ పొడవు ఉపరితలం
మీటర్లు అడుగులు
07/25 2,752 9,028 ఆస్ఫాల్ట్
గణాంకాలు (April 2024 - March 2025)
Passengers1,194,892 (Increase 11.2%)
Aircraft movements8,686 (Increase 14.1%)
Cargo tonnage1,910 (Increase 10.3%)

కుషోక్ బకులా రింపోచీ విమానాశ్రయం (: , ICAO: VILH) దేశీయ విమానాశ్రయం పాటు భారతదేశంలోని లడఖ్ రాజధాని లేహ్ సేవలందిస్తున్న భారత వైమానిక దళం సైనిక విమానాశ్రయం. సగటు సముద్ర మట్టానికి 3,256 మీటర్ల (10,682 అడుగుల) ఎత్తులో ఉన్న ఇది, భారతదేశంలోనే అత్యంత ఎత్తైన వాణిజ్య విమానాశ్రయం, ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఎత్తైన విమానాశ్రయాలలో ఒకటి. ఈ విమానాశ్రయానికి 19వ కుషోక్ బకులా రింపోచీ పేరు పెట్టారు, ఈయన ఒక బౌద్ధ సన్యాసి, ఈయన స్పిటుక్ మఠం ఈ విమాన క్షేత్రానికి సమీపంలో ఉంది. హిమాలయాల మధ్య దీని స్థానం కారణంగా ఈ విమానాశ్రయానికి చేరుకునే మార్గం అత్యంత సవాలుతో కూడుకున్నది, సుందరమైనది.

ప్రస్తుతం ఉన్న టెర్మినల్‌తో పాటు, వేగంగా పెరుగుతున్న ట్రాఫి, డిమాండ్లను తీర్చడానికి కొత్త, పెద్ద టెర్మినల్ నిర్మించబడుతోంది. దీని శంకుస్థాపనను 2019 ఫిబ్రవరిలో ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ చేశారు, అదే నెలలో నిర్మాణం ప్రారంభమైంది.[4] కోవిడ్-19 మహమ్మారి కారణంగా కార్మికుల కొరత, ఆంక్షల కారణంగా ఈ ప్రాజెక్ట్ ఆలస్యమైంది. ఇది 2025 అక్టోబర్ నాటికి పూర్తి చేయాలని భావిస్తున్నారు. కొత్త టెర్మినల్ పూర్తయిన తరువాత, విమానాశ్రయం భూఉష్ణ, సౌర శక్తితో కూడిన దేశంలో మొదటి హైబ్రిడ్ విమానాశ్రయంగా ఉంటుంది.[5]

చరిత్ర

[మార్చు]

లడఖ్‌లోని ముందరి ప్రాంతాలలో భారత సైన్యం దళాలకు మద్దతుగా లాక్‌హీడ్ సి-130 హెర్క్యులస్, ఆంటోనోవ్ ఏఎన్-12 వంటి భారత వైమానిక దళం, ఇతర దేశాల సైనిక రవాణా విమానాలను దిగేందుకు సైనిక రన్‌వేగా ఈ విమానాశ్రయం 1961లో స్థాపించబడింది. 1962 ఇండో-చైనా యుద్ధం తరువాత పౌర విమానాలు ప్రారంభమయ్యాయి. 1985లో పౌర ప్రయాణీకులను నిర్వహించడానికి ప్రత్యేక టెర్మినల్ భవనం నిర్మించబడింది.[6] ఈ విమానాశ్రయాన్ని 2016లో ఎయిర్‌పోర్ట్స్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియాకు అప్పగించాల్సి ఉంది, ఇది పౌర ఉపయోగం కోసం దీనిని విస్తరిస్తుంది అయితే, ఈ విమానాశ్రయం భారత వైమానిక దళానికి ప్రధాన, వ్యూహాత్మక వైమానిక స్థావరంగా మిగిలిపోయింది.[7] కొత్త టెర్మినల్ నిర్మాణం కోసం కొంత భూమిని కేటాయిస్తామని, విమానాశ్రయం సైనిక విమానాలను అందించడం కొనసాగిస్తుందని రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ స్పష్టం చేసింది.[8] సముద్ర మట్టానికి 3,256 మీ (10,682 అడుగులు) ఎత్తులో ఉన్న ఇది, భారతదేశంలోనే అత్యంత ఎత్తైన వాణిజ్య విమానాశ్రయం, ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఎత్తైన వాటిలో ఒకటి.[9]

మౌలిక సదుపాయాలు

[మార్చు]

టెర్మినల్

[మార్చు]

2016లో భారత వైమానిక దళం కొత్త పౌర టెర్మినల్ నిర్మాణం కోసం 11 ఎకరాల (4.5 హెక్టార్లు) భూమిని కేటాయించింది.[10] 19,000 చదరపు మీటర్ల (200,000 చదరపు అడుగులు) విస్తీర్ణంలో ఉన్న ఈ కొత్త టెర్మినల్‌ను ఏరోబ్రిడ్జ్‌లతో పాటు ₹ 2 బిలియన్ల (US$21 మిలియన్లు) వ్యయంతో నిర్మించారు.[11]

2019లో పెరుగుతున్న రద్దీని తీర్చడానికి ప్రస్తుత టెర్మినల్ పక్కన ₹480 కోట్ల మిలియన్) వ్యయంతో కొత్త ప్రయాణీకుల టెర్మినల్ని నిర్మించాలని ఎయిర్‌పోర్ట్స్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా యోచిస్తోంది. ఇది అన్ని ఆధునిక, అవసరమైన ప్రయాణీకులకు అనుకూలమైన సౌకర్యాలను కలిగి ఉంటుంది, 18 చెక్-ఇన్ కౌంటర్లు, ఇన్-లైన్ సామాను నిర్వహణ వ్యవస్థను కలిగి ఉంటుంది, సంవత్సరానికి 2 మిలియన్ల మంది ప్రయాణీకులకు సేవలు అందించగలదు.[12] కొత్త టెర్మినల్ నిర్మాణం ఫిబ్రవరి 2019లో ప్రారంభమైంది, 2023 నాటికి పూర్తవుతుందని అంచనా వేయబడింది.[13] ఇది ఇప్పుడు అక్టోబర్ 2025 నాటికి పూర్తి చేయాలని భావిస్తున్నారు.[5]

రన్‌వే

[మార్చు]

విమానాశ్రయంలో 9,036 అడుగుల (2,754 మీటర్ల) పొడవు గల ఒక తారు రన్‌వే ఉంది..[14] మధ్యాహ్నం సమయంలో పర్వత గాలులు ఉండటం వల్ల, అన్ని విమానాలు ఉదయం నడుస్తాయి, విమానాశ్రయం తూర్పు చివర వైపు ఎత్తైన భూభాగంతో ఏకదిశలో ఉన్నందున ఈ విధానం సవాలుగా ఉంటుంది.[15] హిమాలయాల మధ్య ఉన్నందున, లేహ్ విమానాశ్రయానికి వెళ్లే విధానం ప్రపంచంలోని అత్యంత సుందరమైన మార్గాలలో ఒకటిగా పేరు పొందింది.[16]

విమానయాన సంస్థలు, గమ్యస్థానాలు

[మార్చు]

ప్రయాణీకుడు

[మార్చు]
విమానయాన సంస్థలు గమ్యస్థానాలు మూ
ఎయిర్ ఇండియా చండీగఢ్ , ఢిల్లీ , జమ్మూ , శ్రీనగర్ [17]
ఇండిగో చండీగఢ్ , ఢిల్లీ , జమ్మూ

సీజనల్: ముంబై[18]

 [19]
స్పైస్‌జెట్ ఢిల్లీ

సీజనల్: ముంబై

[20]

సరుకు

[మార్చు]
విమానయాన సంస్థలు గమ్యస్థానాలు మూ
స్పైస్‌ ఎక్స్‌ప్రెస్ ఢిల్లీ [21]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ "Annexure III – Passenger Data" (PDF). aai.aero. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 30 April 2025.
  2. ↑ "Annexure II – Aircraft Movement Data" (PDF). aai.aero. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 30 April 2025.
  3. ↑ "Annexure IV – Freight Movement Data" (PDF). aai.aero. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 30 April 2025.
  4. ↑ Saurabh (4 February 2019). "PM lays Foundation stone for New Domestic Terminal Building at Leh Airport". Indian Bureaucracy (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 30 April 2025.
  5. 1 2 Khajuria, Yash (10 March 2025). "India's first Geothermal-Solar hybrid Airport to be operational in October". The Earth News (in ఇంగ్లీష్). the original నుండి 22 ఆగస్టు 2025 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 30 April 2025.
  6. ↑ "New terminal building at Leh airport to handle 20 lakh passengers annually". ANI. 14 September 2020. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  7. ↑ "IAF to vacate Leh airport, to develop base at alternate site". The Times of India. 6 February 2016. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  8. ↑ "No plans to vacate Leh air base: IAF". 9 February 2016. the original నుండి 1 July 2018 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  9. ↑ Limca Book of Records 2020–22. Hachette India. 2021. ISBN 978-9-3883-2299-7.
  10. ↑ "Leh airport on expansion mode as Air Force gives 11 acres to AAI". 1 August 2017. the original నుండి 1 July 2018 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  11. ↑ "New terminal to be built at Leh airport for Rs 2 billion". The Economic Times. 21 July 2016. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  12. ↑ "Leh airport to expand into a world-class facility". Times of India. 16 September 2020. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  13. ↑ "New Terminal Building with enhanced capacity in making at Leh Airport". ANI. 8 July 2022. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  14. ↑ "Leh, technical info". India Airports. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  15. ↑ "Challenging airports in the world". Airwaysmag. 4 October 2023. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 1 December 2023.
  16. ↑ Oscar Boyd (21 October 2017), Highest Airports in the World: Landing in Leh (Air India)
  17. ↑ "Air India Timetable". Air India. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 12 January 2020.
  18. ↑ "INDIGO 1H23 DOMESTIC ROUTES ADDITION SUMMARY – 05MAR23". Aeroroutes. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 7 March 2023.
  19. ↑ "IndiGo to launch flight services between Delhi, Leh on February 22". Moneycontrol. 16 January 2021. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 16 January 2021.
  20. ↑ "SpiceJet flight schedule". SpiceJet. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 12 January 2020.
  21. ↑ "SpiceJet launches dedicated freighter services to Leh in Ladakh". Business Standard. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 10 December 2020.
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=కుశోక్_బకుల_రింపోచి_విమానాశ్రయం&oldid=4894002" నుండి వెలికితీశారు