కోట్లీ జిల్లా
కోట్లి జిల్లా
ضلع کوٹلی | |
|---|---|
 | |
 వివాదాస్పద కాశ్మీర్ ప్రాంతంలో పాకిస్తాన్ పరిపాలనలోని ఆజాద్ కాశ్మీర్ను (సేజ్ ఆకుపచ్చ రంగులో) చూపించే పటం[1] | |
 Interactive map of కోట్లి జిల్లా | |
| నిర్దేశాంకాలు (కోట్లి): 33°30′20″N 73°53′57″E / 33.50556°N 73.89917°E | |
| పరిపాలన దేశం | పాకిస్తాన్ |
| ప్రాంతం | ఆజాద్ కాశ్మీర్ |
| విభాగం | మిర్పూర్ విభాగం |
| ప్రధాన కేంద్రం | కోట్లీ |
| ప్రభుత్వం | |
| • రకం | జిల్లా పరిపాలన |
| • డిప్యూటీ కమిషనర్ | అందుబాటులో లేదు |
| • జిల్లా పోలీసు అధికారి | అందుబాటులో లేదు |
| • జిల్లా ఆరోగ్య అధికారి | సయ్యద్ షఫ్కత్ హుస్సేన్ షా |
| విస్తీర్ణం | |
• మొత్తం | 1,862 కి.మీ2 (719 చ. మై) |
| జనాభా (2017) | |
• మొత్తం | 7,74,194[2] |
| • జనసాంద్రత | 415.8/కి.మీ2 (1,077/చ. మై.) |
| భాషలు | |
| • అధికారిక | ఉర్దూ |
| • మాట్లాడే భాషలు | |
| తహసీలుల సంఖ్య | 5 |
కోట్లీ జిల్లా (Urdu: ضلع کوٹلی) అనేది వివాదాస్పద కాశ్మీర్ ప్రాంతంలో పాకిస్తాన్ పరిపాలనలోని ఆజాద్ కాశ్మీర్లో ఉన్న ఒక జిల్లా.[1] ఇది పాకిస్తాన్ ఆధీన భూభాగమైన ఆజాద్ కాశ్మీర్ లోని 10 జిల్లాలలో ఒకటి. ఉత్తరాన సుధనోటి జిల్లా, పూంఛ్ జిల్లా, ఈశాన్యాన భారత పరిపాలనలోని జమ్మూ కాశ్మీర్ లో ఉన్న పూంఛ్ జిల్లా, దక్షిణాన మిర్పూర్, భింబర్ జిల్లాలు, పశ్చిమాన పాకిస్తాన్లోని పంజాబ్ ప్రావిన్స్ లో ఉన్న రావల్పిండి జిల్లా సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. జనాభా పరంగా కోట్లి జిల్లా ఆజాద్ కాశ్మీర్లో అతిపెద్ద జిల్లా కాగా, భూవిస్తీర్ణం పరంగా నీలమ్ జిల్లా తరువాత రెండవ అతిపెద్ద జిల్లా.[2] జిల్లా ప్రధాన కేంద్రం కోట్లీ నగరం.[3]
జనాభా గణాంకాలు
[మార్చు]2017 జనగణన ప్రకారం జిల్లాలో మొత్తం జనాభా 774,194.[2]
సామాజిక వర్గాలు
[మార్చు]గుజ్జర్లు కోట్లి జిల్లాలో ప్రధాన జాతి వర్గాలలో ఒకరు. వారు జిల్లా మొత్తం జనాభాలో సుమారు 35% ఉన్నారు. వీరి మాతృభాష ప్రధానంగా గుజరీ.[4]
భాషలు
[మార్చు]జిల్లాలో మాట్లాడే రెండు ప్రధాన భాషలు పహారీ, గుజరీ. కోట్లి జిల్లాలో పహారీ (దాని అన్ని మాండలికాలతో కలిపి) సుమారు 50% నుండి 64% వరకు ప్రజలచే మాట్లాడబడుతుంది. గుజరీని సుమారు 35% మంది మాతృభాషగా మాట్లాడుతారు. మిగిలిన 2% నుండి 15% వరకు ప్రజలు ఇతర భాషలు మాట్లాడుతారు.[5][6]
పరిపాలనా విభాగాలు
[మార్చు]కోట్లీ జిల్లా 1975 వరకు మిర్పూర్ జిల్లాలోని ఒక ఉపవిభాగంగా ఉండేది.[3] 1947కు ముందు ఇది జమ్మూ, కాశ్మీర్ సంస్థానంలోని జమ్మూ ప్రాంతంలో భాగంగా ఉండేది. ప్రస్తుతం జిల్లా ఆరు తహసీలులుగా విభజించబడింది:
విద్య
[మార్చు]అలిఫ్ ఐలాన్ సంస్థ విడుదల చేసిన Pakistan District Education Rankings 2017 నివేదిక ప్రకారం, విద్యా రంగంలో కోట్లి జిల్లా జాతీయ స్థాయిలో 7వ స్థానంలో నిలిచింది. దీని మొత్తం స్కోరు 73.68. అభ్యాస (Learning) స్కోరు 85.67 కాగా, లింగ సమానత్వం (Gender Parity) స్కోరు 93.45గా నమోదైంది.[7]
అదే నివేదిక ప్రకారం, ప్రాథమిక విద్యానంతర కొనసాగింపు (retention) పరంగా కోట్లి జిల్లా జాతీయ స్థాయిలో 119వ స్థానంలో ఉంది. అభ్యాస స్కోరు 35.47, కొనసాగింపు స్కోరు 35.36గా నమోదయ్యాయి.[7] నాణ్యమైన ఉపాధ్యాయుల కొరత, సరైన ఉపాధ్యాయ శిక్షణ లేకపోవడం వల్ల అభ్యాస స్కోరు తక్కువగా ఉంది. ప్రాథమిక స్థాయికి మించిన పాఠశాలల సంఖ్య తక్కువగా ఉండటం వల్ల కొనసాగింపు స్కోరు కూడా తక్కువగా ఉంది.
మౌలిక సదుపాయాల పరంగా కోట్లి జిల్లా 154వ స్థానంలో ఉంది. దీని స్కోరు 14.14. ఇది పాకిస్తాన్, దాని రెండు ఆధీన ప్రాంతాలలో రెండవ అతి తక్కువ స్కోరు.[7] ఈ గణాంకం ప్రకారం విద్యుత్, ఉపయోగకర మరుగుదొడ్లు, ఫర్నిచర్, ప్రహరీ గోడలు వంటి ప్రాథమిక సౌకర్యాల కొరత తీవ్రమైన సమస్యగా ఉంది.
ఇవి కూడా చూడండి
[మార్చు]మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 3 కాశ్మీర్లోని వివిధ ప్రాంతాలకు సంబంధించి "పరిపాలనలోని" (administered) అనే పదప్రయోగం, అలాగే కాశ్మీర్ వివాదానికి సంబంధించిన ప్రస్తావన, (a) నుండి (e) వరకు ఉన్న తృతీయ శ్రేణి మూలాలు ద్వారా సమర్థించబడింది. ఇవి ఈ అంశంపై తగిన ప్రాధాన్యతను ప్రతిబింబిస్తాయి. "నియంత్రిత" (controlled), "ఆధీనంలో ఉన్న" (held) వంటి పదాలు కూడా వివాదంలోని పక్షాలు లేదా వాటి పరిపాలనలోని ప్రాంతాలకు తటస్థంగా ఉపయోగించబడుతున్నప్పటికీ, క్రింద ఇచ్చిన (h) నుండి (i) వరకు ఉన్న మూలాల ప్రకారం "held" అనే పదం కూడా కొంత రాజకీయార్థాన్ని కలిగి ఉన్నదిగా పరిగణించబడుతుంది. ఇదే విధంగా "occupied" (ఆక్రమిత) అనే పదం కూడా రాజకీయపరమైన భావాన్ని కలిగి ఉన్నదిగా భావించబడుతుంది (క్రింది (j) చూడండి).
(a) Kashmir, region Indian subcontinent, Encyclopaedia Britannica, retrieved 15 August 2019 (చందా అవసరం) ఉల్లేఖనం: "కాశ్మీర్ అనేది భారత ఉపఖండం వాయవ్య భాగంలోని ఒక ప్రాంతం... 1947లో భారత విభజన జరిగినప్పటి నుండి ఇది భారతదేశం, పాకిస్తాన్ మధ్య వివాదాస్పద అంశంగా ఉంది. ఉత్తర, పశ్చిమ భాగాలు పాకిస్తాన్ పరిపాలనలో ఉన్నాయి. వీటిలో ఆజాద్ కాశ్మీర్, గిల్గిట్, బాల్టిస్తాన్ ఉన్నాయి; వీటిలో చివరి రెండు ప్రాంతాలు ఉత్తర ప్రాంతాలు అనే భూభాగంలో భాగాలు. దక్షిణ, ఆగ్నేయ భాగాలు భారత పరిపాలనలో ఉన్నాయి. ఇవి జమ్మూ కాశ్మీర్ రాష్ట్రంగా ఏర్పడి, తరువాత రెండు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలుగా విభజించబడనున్నాయి.";
(b) Pletcher, Kenneth, Aksai Chin, Plateau Region, Asia, Encyclopaedia Britannica, retrieved 16 August 2019 (చందా అవసరం) ఉల్లేఖనం: "అక్సాయ్ చిన్ అనేది కాశ్మీర్ ప్రాంతంలోని ఒక భాగం. ఇది భారత ఉపఖండం అత్యంత ఉత్తర భాగంలో దక్షిణ-మధ్య ఆసియాలో ఉంది. ఇది చైనా పరిపాలనలోని కాశ్మీర్ ప్రాంతంలో దాదాపు మొత్తం భూభాగాన్ని కలిగి ఉంది; భారతదేశం దీనిని జమ్మూ కాశ్మీర్లోని లడఖ్ ప్రాంతంలో భాగంగా పేర్కొంటుంది.";
(c) "Kashmir", Encyclopedia Americana, Scholastic Library Publishing, 2006, p. 328, ISBN 978-0-7172-0139-6 సి. ఈ. బోస్వర్త్, మాంచెస్టర్ విశ్వవిద్యాలయం. ఉల్లేఖనం: "కాశ్మీర్ అనేది భారత ఉపఖండంలోని అత్యంత ఉత్తర ప్రాంతం. ఇది కొంత భాగం భారతదేశం, కొంత భాగం పాకిస్తాన్, మరికొంత భాగం చైనా పరిపాలనలో ఉంది. 1947లో స్వాతంత్ర్యం పొందినప్పటి నుండి ఈ ప్రాంతం భారతదేశం, పాకిస్తాన్ మధ్య తీవ్రమైన వివాదానికి కేంద్రబిందువుగా ఉంది.";
(d) Osmańczyk, Edmund Jan (2003), Encyclopedia of the United Nations and International Agreements: G to M, Taylor & Francis, pp. 1191–, ISBN 978-0-415-93922-5 ఉల్లేఖనం: "జమ్మూ, కాశ్మీర్: వాయవ్య భారతదేశంలోని ఒక భూభాగం; ఇది భారతదేశం, పాకిస్తాన్ మధ్య వివాదాస్పద ప్రాంతం. దీనికి పాకిస్తాన్, చైనాతో సరిహద్దులు ఉన్నాయి.";
(e) Talbot, Ian (2016), A History of Modern South Asia: Politics, States, Diasporas, Yale University Press, pp. 28–29, ISBN 978-0-300-19694-8 ఉల్లేఖనం: "అంతర్జాతీయంగా వివాదాస్పద సరిహద్దు నుండి, అంతర్జాతీయ చట్టంలో గుర్తింపు పొందని ఒక సైనిక సరిహద్దును సూచించే చుక్కల గీతకు మనం వస్తాము. నియంత్రణ రేఖ, మాజీ జమ్మూ కాశ్మీర్ సంస్థానంలోని భారత, పాకిస్తాన్ పరిపాలనలోని ప్రాంతాలను వేరు చేస్తుంది.";
(f) Skutsch, Carl (2015) [2007], "China: Border War with India, 1962", in Ciment, James (ed.), Encyclopedia of Conflicts Since World War II (2nd ed.), London and New York: Routledge, p. 573, ISBN 978-0-7656-8005-1,1957–1959 మధ్య టిబెటీయన్లు చైనా పాలనకు వ్యతిరేకంగా చేసిన తిరుగుబాటు ఈ రెండు దేశాల మధ్య పరిస్థితిని మరింత సంక్లిష్టం చేసింది. శరణార్థులు భారత సరిహద్దును దాటి వచ్చారు; భారత ప్రజాభిప్రాయం తీవ్రంగా స్పందించింది. ఫలితంగా సరిహద్దు సమస్యపై చైనాతో ఏ రాజీ కూడా సాధ్యం కాలేదు. ఇదే సమయంలో, 1959 మార్చిలో దలైలామా సరిహద్దు దాటి భారతదేశానికి వచ్చినప్పుడు, భారతదేశం ఆయనకు రాజకీయ ఆశ్రయం కల్పించడం చైనాకు అసంతృప్తిని కలిగించింది. 1959 చివరలో స్పష్టంగా నిర్వచించబడని మెక్మహన్ రేఖ వెంట, అలాగే అక్సాయ్ చిన్ ప్రాంతంలో గస్తీ దళాల మధ్య కాల్పులు జరిగాయి.
(g) Clary, Christopher, The Difficult Politics of Peace: Rivalry in Modern South Asia, Oxford and New York: Oxford University Press, p. 109, ISBN 9780197638408,భౌగోళిక వివాదం: చైనా-భారత సరిహద్దు పరిస్థితి మరింత దిగజారింది. 1959 జూలై చివరలో, అక్సాయ్ చిన్లోని ఖుర్నాక్ కోట సమీపంలో భారత గూఢచారి గస్తీ బృందాన్ని పెద్ద చైనా దళం అడ్డుకుని, అదుపులోకి తీసుకుని, మూడు వారాల తరువాత విడుదల చేసింది. అదే సంవత్సరం అక్టోబరులో తూర్పు లడఖ్లోని కొంకా పాస్ వద్ద జరిగిన తీవ్రమైన ఘర్షణలో తొమ్మిది మంది భారత సరిహద్దు సిబ్బంది మరణించగా, పది మంది బందీలయ్యారు. ఇది భారత స్వాతంత్ర్యం తరువాత జరిగిన అత్యంత తీవ్రమైన చైనా-భారత ఘర్షణగా నిలిచింది.
(h) Bose, Sumantra (2009), Kashmir: Roots of Conflict, Paths to Peace, Harvard University Press, pp. 294, 291, 293, ISBN 978-0-674-02855-5 ఉల్లేఖనం: "J&K అంటే జమ్మూ, కాశ్మీర్. కాశ్మీర్ వివాదానికి కేంద్రంగా ఉన్న పూర్వ సంస్థాన రాజ్యం. ఇందులో IJK (భారత నియంత్రణలోని జమ్మూ, కాశ్మీర్ — పూర్వ సంస్థానంలోని విస్తీర్ణం, జనాభా పరంగా పెద్ద భాగం; కాశ్మీర్ లోయ, జమ్మూ, లడఖ్ అనే మూడు ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది), AJK ('ఆజాద్' లేదా 'స్వతంత్ర' జమ్మూ, కాశ్మీర్ — పాకిస్తాన్ నియంత్రణలోని అధిక జనాభా కలిగిన భాగం; సుమారు 2.5 మిలియన్ల జనాభా)తో పాటు, పాకిస్తాన్ కేంద్ర అధికారుల ప్రత్యక్ష పరిపాలనలో ఉన్న గిల్గిట్, బాల్టిస్తాన్ ఉత్తర ప్రాంతాలు, అలాగే చైనా నియంత్రణలో ఉన్న కొన్ని ఎత్తైన నివాసయోగ్యం కాని ప్రాంతాలు కూడా ఉన్నాయి."
(i) Fisher, Michael H. (2018), An Environmental History of India: From Earliest Times to the Twenty-First Century, Cambridge University Press, p. 166, ISBN 978-1-107-11162-2 ఉల్లేఖనం: "ఐక్యరాజ్యసమితి పర్యవేక్షణలో ఉన్న నియంత్రణ రేఖ ఇప్పటికీ పాకిస్తాన్ ఆధీనంలోని ఆజాద్ ('స్వేచ్ఛా') కాశ్మీర్ను భారత ఆధీనంలోని కాశ్మీర్ నుండి వేరు చేస్తుండడంతో, కాశ్మీర్ యొక్క గుర్తింపు ఇప్పటికీ తీవ్రమైన వివాదాస్పద అంశంగానే ఉంది.";
(j) Snedden, Christopher (2015), Understanding Kashmir and Kashmiris, Oxford University Press, p. 10, ISBN 978-1-84904-621-3 ఉల్లేఖనం: "జమ్మూ, కాశ్మీర్లోని భాగాలను వివరిచేందుకు కొన్ని రాజకీయపరమైన పదాలు కూడా ఉపయోగించబడుతున్నాయి. వాటిలో 'occupied' (ఆక్రమిత), 'held' (ఆధీనంలో ఉన్న) అనే పదాలు ఉన్నాయి." - 1 2 3 "Azad Jammu & Kashmir at a Glance – 2020" (PDF), Bureau of Statistics, Planning and Development Department, Government of Azad Kashmir, p. 4,19, 2020, retrieved 26 July 2024
- 1 2 3 4 "Kotli District". Azad Kashmir Government website. Archived from the original on 30 June 2014. Retrieved 29 March 2023.
- ↑ "Statistical Year Book 2020". ghostarchive.org. p. 140. Retrieved 2025-12-31.
Gujjars make up 35% of the total population of Kotli (2,70,968) district.
- ↑ "Statistical Year Book 2020". ghostarchive.org. p. 140. Retrieved 2025-12-31.
- ↑ Shakil, Mohsin (2012). "Languages of Erstwhile State of Jammu Kashmir (A Preliminary Study)". p. 12. Pahari: 64%, Gojri: 35%; Others: 2%.
- 1 2 3 "Pakistan District Education Rankings 2017 (Kotli District)". Alif Ailaan Education Rankings website. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved 29 March 2023.
బాహ్య లింకులు
[మార్చు]
Azad Jammu and Kashmir travel guide from Wikivoyage
