ఖార్కివ్
ఖార్కివ్ ఒబ్లాస్ట్
హార్కివ్స్కా ఒబ్లాస్ట్ | |
|---|---|
ఓబ్లాస్ట్ | |
| ఖార్కివ్స్కా ఒబ్లాస్ట్[1] | |
 Flag  Coat of arms | |
| మారుపేర్లు: | |
| Anthem: ఖార్కివ్ ఓబ్లాస్ట్ గీతం[2] | |
 | |
| నిర్దేశాంకాలు: 49°35′N 36°26′E / 49.59°N 36.43°E | |
| దేశం | ఉక్రెయిన్ |
| స్థాపితం | 1932 ఫిబ్రవరి 27 |
| పరిపాలనా కేంద్రం | ఖార్కివ్ |
| ప్రభుత్వం | |
| • గవర్నర్ | ఓలే సినీహుబోవ్ |
| • ఓబ్లాస్ట్ కౌన్సిల్ | 120 సీట్లు |
| • చైర్‌పర్సన్ | టెట్యానా యెహోరోవా-లుట్సేంకో (యుకె) (ప్రజల సేవకుడు) |
| విస్తీర్ణం | |
• మొత్తం | 31,415 కి.మీ2 (12,129 చ. మై) |
| • Rank | 4వ ర్యాంక్ |
| జనాభా (2022) | |
• మొత్తం | 25,98,961  |
| • ర్యాంకు | 3వ ర్యాంక్ |
| GDP | |
| • Total | ₴ 320 బిలియన్లు (€8.3 బిలియన్లు) |
| • తలసరి | ₴ 122,227 (€3,200) |
| టైమ్ జోన్ | UTC+2 (EET) |
| • Summer (DST) | UTC+3 (EEST) |
| పోస్టల్ కోడ్ | 61-64 |
| ఏరియా కోడ్ | +380-57 |
| ISO 3166 code | UA-63 |
| వాహన నమోదు | AX |
| రైయోన్స్ | 7[4] |
| నగరాలు | 17 |
| సెటిల్మెంట్లు | 61 |
| గ్రామాలు | 1,683 |
| మానవ అభివృద్ధి సూచిక ( హెచ్‌డిఐ ) (2022) | 0.741[5] high |
| FIPS 10-4 | UP07 |
| గణాంకాల కోసం ప్రాదేశిక యూనిట్ల నామకరణం | UA13 |
| వెబ్‌సైట్ | www.kharkivoda.gov.ua |
ఖార్కివ్ ఒబ్లాస్ట్ (ఉక్రేనియన్ : హార్కివ్స్కా ఒబ్లాస్ట్ , రోమనైజ్డ్: ఖార్కివ్స్కా ఓబ్లాస్ట్, రష్యన్: హార్కోవ్స్కాయా ఒబ్లాస్ట్, రోమనైజ్డ్ : ఖార్కోవ్స్కాయా ఓబ్లాస్ట్), ఉక్రేనియన్: ఖార్కివ్స్కీ అని కూడా సూచిస్తారు హార్కివినా), తూర్పు ఉక్రెయిన్‌లోని ఓబ్లాస్ట్ (ప్రావిన్స్) .
ఖార్కివ్ తూర్పున లుహాన్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , ఆగ్నేయంలో డొనెట్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , నైరుతిలో ద్నీప్రోపెట్రోవ్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , పశ్చిమాన పోల్టావా ఓబ్లాస్ట్ , వాయువ్యంలో సుమీ ఓబ్లాస్ట్, ఉత్తరాన రష్యా బెల్గోరోడ్ ఒబ్లాజ్కు సరిహద్దులుగా ఉంది. దీని వైశాల్యం 31,400 కిలోమీటర్లు (12,100 చదరపు మైళ్ళు) లేదా ఉక్రెయిన్ మొత్తం భూభాగంలో 5.2%.
ఈ ఓబ్లాస్ట్ ఉక్రెయిన్‌లో మూడవ అత్యధిక జనాభా కలిగినది, 2021 లో 2,598,961 జనాభాతో, వీరిలో సగానికి పైగా (1.42 మిలియన్లు) ఒబ్లాస్టు పరిపాలనా కేంద్రం అయిన ఖార్కివ్ నగరంలో నివసిస్తున్నారు.[6]
నామకరణం
[మార్చు]ఉక్రెయిన్‌లోని చాలా ఓబ్లాస్ట్‌లకు వాటి రాజధాని నగరాల పేర్లే పెట్టారు , వీటిని అధికారికంగా "ఓబ్లాస్ట్ కేంద్రాలు" ( ఉక్రేనియన్ : обласний центр , అనువాదం: oblasnyi tsentr ) అని పిలుస్తారు. ప్రతి ఓబ్లాస్ట్ పేరు ఒక సాపేక్ష విశేషణం , ఇది ఆయా కేంద్ర నగరాల పేరుకు స్త్రీలింగ ప్రత్యయాన్ని చేర్చడం ద్వారా ఏర్పడుతుంది: ఉదాహరణకు, ఖార్కివ్ అనేది 'ఖార్కివ్స్కా ఓబ్లాస్ట్' (ఖార్కివ్ ఓబ్లాస్ట్) కేంద్రం . సాంప్రదాయ ప్రాంతీయ ప్రదేశాల పేర్ల సంప్రదాయాన్ని అనుసరించి, చాలా ఓబ్లాస్ట్‌లను కొన్నిసార్లు "-shchyna" అనే ప్రత్యయంతో ముగిసే స్త్రీలింగ నామవాచక రూపంలో కూడా సూచిస్తారు, ఖార్కివ్ ఓబ్లాస్ట్, ఖార్కివ్‌ష్చైనా విషయంలో లాగా.
భౌగోళికం
[మార్చు]ఈ ఒబ్లాస్ట్ రష్యా ( బెల్గోరోడ్ ఓబ్లాస్ట్ ), తూర్పున లుహాన్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , ఆగ్నేయాన డొనెట్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , నైరుతిలో ద్నీప్రోపెట్రోవ్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , పశ్చిమాన పోల్టావా ఓబ్లాస్ట్, వాయువ్యంలో సుమీ ఓబ్లాస్ట్‌లతో సరిహద్దులను పంచుకుంటుంది.
ఉత్తర & మధ్య భాగాలు చారిత్రక స్లోబోడా ఉక్రెయిన్‌లో భాగంగా ఉన్నాయి, దక్షిణ భాగం చారిత్రక జపోరిజ్జియాలో భాగంగా ఉంది.
చరిత్ర
[మార్చు]1923–1929 సోవియట్ పరిపాలనా సంస్కరణల సమయంలో , 1925లో ఖార్కోవ్ గవర్నరేట్‌ను రద్దు చేసి, దాని స్థానంలో ఐదు ఓక్రుహాలను ఏర్పాటు చేశారు : ఓఖ్తిర్కా (వాస్తవానికి బోహోదుఖివ్), ఇజియం, కుపియాన్స్క్, సుమీ, ఖార్కివ్. 1923లో సోవియట్ యూనియన్‌లో ప్రవేశపెట్టబడిన ఇలాంటి ఉపవిభజనలు 1918లోనే ఉక్రెయిన్‌లో ఉండేవి. 1930లో అన్ని ఓక్రుహాలను కూడా రద్దు చేయగా, 1932 వరకు రైయాన్‌లు ఉక్రెయిన్‌లో మొదటి స్థాయి ఉపవిభజనగా కొనసాగాయి.
ఆధునిక ఖార్కివ్ ఓబ్లాస్ట్ 27 ఫిబ్రవరి 1932న స్థాపించబడింది. 1932 వేసవిలో, ఈ ఓబ్లాస్ట్‌లోని కొన్ని భాగాలు, మొదట ఆర్టెమివ్స్క్ (తరువాత స్టాలినో ) కేంద్రంగా ఉన్న కొత్తగా సృష్టించబడిన డొనెట్స్క్ ఓబ్లాస్ట్‌లో విలీనం చేయబడ్డాయి. ఆ తర్వాత శరదృతువులో, చెర్నిహివ్ ఓబ్లాస్ట్‌ను సృష్టించడానికి ఖార్కివ్ ఓబ్లాస్ట్‌లోని కొన్ని భూభాగాలను ఉపయోగించారు . 1937 శరదృతువులో మరిన్ని భూభాగాలు పోల్టావా ఓబ్లాస్ట్‌లో 1939 శీతాకాలంలో సుమీ ఓబ్లాస్ట్‌లో భాగమయ్యాయి.
హోలోడోమోర్ కాలంలో ఖార్కివ్ ఒబ్లాస్ట్ జనాభా, కైవ్ ఒబ్లాస్ట్తో కలిసి ఎక్కువగా బాధపడ్డాడు. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో, ఇది పెద్ద సోవియట్ సామూహిక హత్యలు జరిగిన ప్రదేశం (పియాతిఖాత్కి), జర్మన్ యూదుల సామూహిక హత్యలు (డ్రోబిట్స్కీ యార్). ఈ ప్రాంతం 1941& 1943 మధ్య రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో ఖార్కోవ్ అనేక యుద్ధాలలో పెద్ద పోరాటాలను చూసింది.
1991 ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ సమయంలో , ఖార్కివ్ ఒబ్లాస్ట్‌లో 86.33% ఓట్లు ఉక్రెయిన్ స్వాతంత్ర్య ప్రకటనకు అనుకూలంగా ఉన్నాయి . కీవ్ ఇంటర్నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోషియాలజీ డిసెంబర్ 2014లో నిర్వహించిన ఒక సర్వేలో, ఒబ్లాస్ట్ జనాభాలో 4.2% మంది తమ ప్రాంతం రష్యాలో చేరడానికి మద్దతు ఇవ్వగా, 71.5% మంది ఈ ఆలోచనకు మద్దతు ఇవ్వలేదు, మిగిలిన వారు నిర్ణయం తీసుకోలేదు లేదా స్పందించలేదు.[7]
యూరోమైడాన్ తరువాత, ఈ ప్రాంతంలో రష్యా అనుకూల అశాంతి ఏర్పడింది, వేర్పాటువాదులు 'ఖార్కోవ్స్ పీపుల్స్ రిపబ్లిక్' ను సృష్టించే విఫల ప్రయత్నంలో కేంద్ర ప్రభుత్వ భవనాలను స్వాధీనం చేసుకున్నారు.[8] ఈ ప్రాంతం రష్యా ఆక్రమిత డొనెట్స్క్ & లుహాన్స్క్ ఒబ్లాస్ట్ ప్రాంతాల నుండి వచ్చిన శరణార్థులకు కూడా చాలా ప్రజాదరణ పొందిన గమ్యస్థానంగా మారింది.[8]
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Syvak, Nina; Ponomarenko, Valerii; Khodzinska, Olha; Lakeichuk, Iryna (2011). Veklych, Lesia (ed.). Toponymic Guidelines for Map and Other Editors for International Use (PDF). scientific consultant Iryna Rudenko; reviewed by Nataliia Kizilowa; translated by Olha Khodzinska. Kyiv: DerzhHeoKadastr and Kartographia. p. 20. ISBN 978-966-475-839-7. Retrieved 2020-10-06.
{{cite book}}:|website=ignored (help) - ↑ "Гімн Харківської області". Archived from the original on 2026-05-10. Retrieved 2026-08-27.
- ↑ "Валовии регіональнии продукт".
- ↑ (in Ukrainian) Local elections. Kharkiv region: new block and "big change of shoes", The Ukrainian Week (7 September 2020)
- ↑ "Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab". hdi.globaldatalab.org (in ఇంగ్లీష్).
- ↑ "Чисельність наявного населення України на 1 січня 2021 / The current population of Ukraine on 1 January 2021" (PDF) (in ఉక్రెయినియన్ and ఇంగ్లీష్). State Statistics Service of Ukraine. Archived from the original (PDF) on 6 April 2022. Retrieved 7 September 2022.
- ↑ Лише 3% українців хочуть приєднання їх області до Росії [Only 3% of Ukrainians want their region to become part of Russia]. Dzerkalo Tyzhnia (in ఉక్రెయినియన్). 3 January 2015.
- 1 2 Piechal, Tomasz (2015-06-09). "The Kharkiv oblast: a fragile stability". OSW Centre for Eastern Studies (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 2023-08-10.
