ఖైరతాబాదు వినాయకుడు

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఖైరతాబాదు వినాయకుడు
ఖైరతాబాదు గణేషుడు
Khairatabad Ganesh Idol.jpg
2018లో ఖైరతాబాదు వినాయకుడు
ప్రదేశంఖైరతాబాదు, హైదరాబాదు, తెలంగాణ
దేశంభారతదేశం
ప్రారంభించినది1954
వ్యవస్థాపకుడుసింగరి శంకరయ్య
మునుపటి2019
తరువాతి2020
నిర్వహణఖైరతాబాదు గణేష్ ఉత్సవ కమిటీ
వెబ్‌సైటు
http://www.ganapathideva.org

ఖైరతాబాదు వినాయకుడు (ఖైరతాబాదు గణేషుడు) తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదులోని ఖైరతాబాదులో ప్రతి సంవత్సరం వినాయక చవితి సందర్భంగా ఏర్పాటుచేసే వినాయకుడు.[1][2] 11రోజులపాటు జరిగే ఈ ఖైరతాబాదు గణేష్ ఉత్సవ మేళాలో రాష్ట్రంలోని ఇతర ప్రాంతాల నుండేకాకుండా భారతదేశంలోని ఇతర రాష్ట్రాల నుండి వేలాదిమంది భక్తులు వచ్చి ఈ భారీ ఎత్తైన వినాయకుడిని దర్శిస్తారు. 11వ రోజు హుస్సేన్ సాగర్ సరస్సులో నిమజ్జనం చేస్తారు.[3]

చరిత్ర[మార్చు]

1954లో ఖైరతాబాదు కౌన్సిలరుగా ఉన్న సింగరి శంకరయ్య ఈ గణేశ్ ఉత్సవాలను నిర్వహించడం ప్రారంభించాడు. 1954లో ఒక అడుగు ఎత్తు విగ్రహంతో మొదలుపెట్టిన ఉత్సవాలు 60ఏళ్ళు వరకు ఒక్కో అడుగు పెంచుతూ 2014 నుండి ఒక్కో అడుగు తగ్గిస్తూ వస్తున్నారు. విగ్రహం ఎత్తు తగ్గినా రూపకల్పనలో ప్రతి సంవత్సరం వైవిధ్యతను చాటుతున్నారు. ప్రస్తుతం శంకరయ్య సోదరుడు సింగరి సుదర్శన్‌ వినాయకుడి ఏర్పాట్లు చూసుకుంటున్నాడు.

విశేషాలు[మార్చు]

  • తొలినాళ్ళో హైదరాబాదు నగరమంతా వినాయకులను నిమజ్జనం చేసినా ఇక్కడ మాత్రం 20 నుంచి నెల రోజుల వరకు ఉత్సవాలు నిర్వహించేవారు.
  • 1960లో ఏనుగుపై ఊరేగిస్తూ సాగర్‌కు తీసుకెళ్లి నిమజ్జనం చేశారు.
  • 11 అడుగుల విగ్రహాన్ని తయారుచేసినప్పుడు రాష్ట్రంలోని అన్ని ప్రాంతాల నుంచి పెద్ద ఎత్తున ప్రజలు తరలివచ్చారు.
  • 1982లో భాగ్యనగర్‌ గణేష్‌ ఉత్సవ కమిటీ ఖైరతాబాద్‌ ఉత్సవ నిర్వాహకులను కలిసి 11 రోజులకే నిమజ్జనం చేసేలా ఒప్పించారు.
  • 1982లో రెండు పడవలను కలిపి వాటిపై విగ్రహాన్ని హుస్సేన్‌సాగర్‌ మధ్యలోకి తీసుకెళ్లి నిమజ్జనం చేశారు.
  • ఇక్కడ మొదటి నుంచి లడ్డు ఏర్పాటు చేయడం లేదు. 2011లో కాకినాడ సమీపంలోని తాపేశ్వరానికి చెందిన సురుచి ఫుడ్స్‌ నిర్వాహకుడు మల్లిబాబు 500 కిలోల లడ్డూను గణపతి చేతిలో ఉంచారు.
  • ఓసారి వినాయకుడిని వాహనంపై ట్యాంక్‌బండ్‌కు చేర్చి నిమజ్జనం చేసేందుకు క్రేన్‌ రాకపోవడంతో నెలరోజులపాటు ట్యాంక్‌బండ్ పై ఉంచారు.
  • టెలివిజన్ లోనే కాకుండా 1983లో సినిమాల్లోనూ ఖైరతాబాద్‌ వినాయకుడు కనిపించాడు. కళాతపస్వి కె.విశ్వనాథ్‌ దర్శకత్వం వహించిన ‘సాగర సంగమం’ చిత్రం షూటింగ్‌ కోసం నటుడు కమలహాసన్ ఒక రోజంతా చిత్రీకరణలో పాల్గొన్నాడు. ఎన్టీఆర్, శోభన్‌బాబు లు కూడా అప్పట్లో గణపతిని దర్శించుకున్నారు.
  • తమిళనాడుకు చెందిన శిల్పి రాజేంద్రన్‌తో పాటు దాదాపు 150 మంది కళాకారులు మూడునెలలపాటు బృందాలుగా పనిచేసి వినాయకుడికి రూపకల్పన చేస్తారు.

విగ్రహ వివరాలు[మార్చు]

సంవత్సరం అవతారం ఎత్తు (అడుగులు) మూలాలు
2014 సకుటుంబ సపరివార సమేత - శివ పరివారం 60 [4]
2015 త్రిశక్తిమయ మోక్ష గణపతి 59 [5]
2016 శ్రీ శక్తి పీఠ శివ నాగేంద్ర మహా గణపతి 58
2017 శ్రీ చండి కుమార అనంత మహా గణపతి 57
2018 శ్రీ సప్త ముఖ గణపతి 56

[6]

2019 శ్రీ ద్వదాషాదిత్య మహా గణపతి. (విగ్రహం యొక్క ముఖం 12 తలలు, 24 చేతులతో, 12 సర్పాలతో అలంకరించబడి, ఏడు గుర్రాలతో రథం నడుపుతూ సూర్యుడిలా ఉన్నాడు. కుడి వైపున శ్రీ మహావిష్ణు, ఏకాదశ దేవి విగ్రహాలను ప్రత్యేక చిన్న మంటపంలో... ఎడమ వైపున దుర్గాదేవి విగ్రహాలతో పాటు విష్ణు, ఈశ్వర, బ్రహ్మ విగ్రహాలను ఏర్పాటు చేశారు.) 55 [7][8]

ఇతర వివరాలు[మార్చు]

  1. 2013లో 59 సంవత్సరాలు పూర్తయిన సందర్భంగా 59 అడుగుల విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేసి, ఆంధ్రప్రదేశ్‌, తూర్పు గోదావరి జిల్లాలోని తాపేశ్వరం గ్రామానికి చెందిన మల్లిబాబు తయారుచేసిన 4200 కిలోల లడ్డును అరచేతిలో ఉంచారు.[9]
  2. 2015లో 6000 కిలోల బరువున్న లడ్డును పెట్టారు.
  3. 2018 నుండి పర్యావరణ అనుకూలమైన బంకమట్టి విగ్రహానికి తయారుచేయడానికి గణేష్ ఉత్సవ కమిటీ అంగీకరించింది.[10][11]

మూలాలు[మార్చు]

  1. "Archived copy". మూలం నుండి 12 సెప్టెంబర్ 2013 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 12 సెప్టెంబర్ 2019. Cite uses deprecated parameter |dead-url= (help); Cite web requires |website= (help)CS1 maint: archived copy as title (link)
  2. "60,500 Ganesh idols to bless Hyderabad this year". Cite web requires |website= (help)
  3. "Archived copy". మూలం నుండి 12 సెప్టెంబర్ 2013 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 12 సెప్టెంబర్ 2019. Cite uses deprecated parameter |dead-url= (help); Cite web requires |website= (help)CS1 maint: archived copy as title (link)
  4. "Importance of Khairatabad Ganesh Laddu". youtube.
  5. "khairatabad Ganesh 2015 Makes Telangana State Next Level". TSO. Hyderabad, India. 4 July 2015. మూలం నుండి 25 ఏప్రిల్ 2016 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 12 సెప్టెంబర్ 2019.
  6. pradesh/2018-09-13/Ganesh-fest-Tight-security-in-Kurnool-/411702/amp "Ganesh fest: Tight security in Khairatabad" Check |url= value (help). 13 September 2018. Cite news requires |newspaper= (help)
  7. "kurnool Ganesh Statue 2019 | Maha Ganapathi | Jordar News | hmtv - Andhra/Telangana News తెలుగు వార్తలు - Video". www.aplatestnews.com. 2019.
  8. India, The Hans (26 June 2019). "Khairatabad Ganesha to appear as Ganapathi". www.thehansindia.com.
  9. "Ganesh festival celebrated in Andhra Pradesh". Cite web requires |website= (help)
  10. "Hyderabad's tallest Ganesha to be a centre of attraction as always". Cite web requires |website= (help)
  11. "Khairatabad Ganesha idol caught in clay, PoP mess". Cite web requires |website= (help)