Jump to content

గది

వికీపీడియా నుండి
గదులు, అంతర్గత భాగాల వివిధ ఉదాహరణలు. పై ఎడమ నుంచి గడియార ముల్లుల దిశలో: బుఖారెస్ట్లోని రోమేనియన్ అథెనియం సంగీత సభా మందిరం; పారిస్లోని బిబ్లియోతెక్ మజరిన్ యొక్క పట్టికల గది; ఒక్లాహోమాలోని ఒక రెస్టారెంట్ స్నానాల గది;, థాయ్‌లాండ్లోని ఒక వంటగది.

భవనం లేదా నౌకలో, గది అనేది నిర్మాణంలోని గోడలతో చుట్టబడిన ఏదైనా మూసివేసిన స్థలం. సాధారణంగా ఈ స్థలంలోకి తలుపు లేదా ఇతర విభజన నిర్మాణం ద్వారా మాత్రమే ప్రవేశించవచ్చు. ఈ ప్రవేశద్వారం గదిని నడవ మార్గం, మరొక గది, లేదా భవనం వెలుపల భాగంతో అనుసంధానిస్తుంది. సాధారణంగా ఒక గదిలో అనేక మంది వ్యక్తులు సులభంగా సంచరించగలిగేంత విస్తీర్ణం ఉంటుంది. గది యొక్క పరిమాణం, అమర్చిన సదుపాయాలు, ఫర్నిచర్, కొన్నిసార్లు భవనం లేదా నౌకలో (లేదా కొన్ని సందర్భాల్లో రైలులో) దాని స్థానము, ఆ గదిలో నిర్వహించాల్సిన కార్యకలాపాలకు అనుకూలంగా ఉంటాయి.

చరిత్ర

[మార్చు]
నియోలిథిక్ కాలానికి చెందిన స్కారా బ్రే, ఆర్క్నీలోని ఒక గది, c.క్రీ.పూ. 3000
క్యాసిల్ హోవర్డ్లోని "లేడీ జార్జియానా అలంకరణ గది"

చారిత్రకంగా గదుల వినియోగం కనీసం క్రీ.పూ. 2200 ప్రాంతంలో ఉన్న ప్రారంభ మినోయన్ సంస్కృతుల వరకు వెనక్కి సాగుతుంది. సాంటోరినిలోని అక్రోటిరి తవ్వకాలలో కొన్ని నిర్మాణాలలో స్పష్టంగా నిర్వచించబడిన గదులు బయటపడ్డాయి.[1][2]

ప్రారంభ నిర్మాణాలలో వివిధ రకాల గదులు గుర్తించబడ్డాయి. వాటిలో పడకగదిలు, వంటగదిలు, స్నాన గదులు, నిల్వ గదులు, అతిథి స్వాగత గదులు, ఇతర ప్రత్యేక ఉపయోగాల కోసం రూపొందించిన గదులు ఉన్నాయి. పై పేర్కొన్న అక్రోటిరి తవ్వకాలలో, కొన్ని గదులు ఇతర గదులపై నిర్మించబడి, వాటిని మెట్లు ద్వారా అనుసంధానించినట్లు కనిపించింది. అలాగే, అలబాస్టర్ తో తయారు చేసిన చేతులు కడుగుకునే పాత్రలు, స్నానపు తొట్టెలు, మరుగుదొడ్లు కలిగిన స్నాన గదులు కూడా కనుగొనబడ్డాయి. ఇవన్నీ చల్లని, వేడి నీటికి వేర్వేరు మట్టి పైపులతో కూడిన సంక్లిష్ట ద్వంద్వ ప్లంబింగ్ వ్యవస్థకు అనుసంధానించబడ్డాయి.[1]

ప్రాచీన రోమ్ లో అనేక రకాల గదులతో కూడిన అత్యంత సంక్లిష్ట నిర్మాణ రూపాలు అభివృద్ధి చెందాయి. వాటిలో అంతర్గత స్నానాల కోసం ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన గదుల తొలి ఉదాహరణలు కూడా ఉన్నాయి. అనసాజీ నాగరికతలో కూడా గది నిర్మాణాల సంక్లిష్ట అభివృద్ధి కనిపిస్తుంది; ఇది ఉత్తర అమెరికాలో అత్యంత ప్రాచీన ఉదాహరణలలో ఒకటిగా భావించబడుతుంది. మధ్య అమెరికాలోని మాయా నాగరికతలో క్రీ.శ. తొలి శతాబ్దాల నుంచే అత్యంత అభివృద్ధి చెందిన గది అమరికలు కనిపించాయి. చైనాలో కనీసం ప్రారంభ హాన్ వంశం కాలానికి (సుమారు క్రీ.పూ. 200) చేరుకునే నాటికి, ముఖ్యంగా మతపరమైన, ప్రజా అవసరాల కోసం, బహుళ అంతస్తుల సౌకర్యవంతమైన భవనాలు అభివృద్ధి చెందాయి. ఈ రూపకల్పనల్లో అనేక గదులు ఉండేవి, వాటిని నిలువు దిశలో పరస్పరం అనుసంధానించేవారు.

గదుల రకాలు

[మార్చు]

పనిగదులు

[మార్చు]

కొన్ని గదులు గృహకార్యాలకు అనుకూలంగా ప్రత్యేకంగా రూపొందించబడతాయి. ఉదాహరణకు వంటగదిలు, పాంట్రీలు, రూట్ సెల్లార్లు అన్నీ ఆహారాన్ని సిద్ధం చేయడం, నిల్వ చేయడం కోసం ఉద్దేశించబడ్డాయి. ఇంటి పత్రపనులు లేదా బయటి వ్యాపార అవసరాల కోసం గృహ కార్యాలయం లేదా అధ్యయన గది ఉపయోగించబడుతుంది. కొన్ని పనిగదులు వాటిలో నిర్వహించే కార్యకలాపాల ఆధారంగా పేరుపొందాయి; ఉదాహరణకు కుట్టు పనుల కోసం కుట్టు గది, దుస్తులు ఉతకడం, ఇస్త్రీ చేయడం కోసం లాండ్రీ గది ఉపయోగించబడుతుంది.

ఇతర గదులు సౌకర్యం, పరిశుభ్రతను పెంపొందించడానికి ఉద్దేశించబడ్డాయి. ఉదాహరణకు మరుగుదొడ్డి, స్నానాల గది వేర్వేరుగా ఉండవచ్చు లేదా ఒకే గదిగా కలిపి ఉండవచ్చు. వీటి ప్రజా సమాన రూపం విశ్రాంతి గది. ఇందులో సాధారణంగా మరుగుదొడ్డి, చేతులు కడుక్కునే సదుపాయాలు ఉంటాయి; అయితే సాధారణంగా షవర్ లేదా స్నానపు తొట్టె ఉండదు. షవర్లు సాధారణంగా దుస్తులు మార్చుకునే గది కలిగిన క్రీడా లేదా జలక్రీడా సౌకర్యాలలో మాత్రమే అందుబాటులో ఉంటాయి.

17వ, 18వ, 19వ శతాబ్దాలలో, ఈ సౌకర్యాలను ఏర్పాటు చేసుకునే సామర్థ్యం ఉన్నవారు వాటిని వేర్వేరు ప్రదేశాలలో ఉంచేవారు. అగ్ని ప్రమాదం సంభవించే అవకాశాన్ని తగ్గించడానికి, అలాగే వేడి కాలంలో వంట వల్ల వచ్చే ఉష్ణం, వాసన ప్రధాన గృహ భాగానికి చేరకుండా ఉండేందుకు, వంటగదిని ప్రధాన ఇంటి నుండి వేరుగా నిర్మించేవారు లేదా తరువాత నేలమాళిగలో ఏర్పాటు చేసేవారు.[3] మరుగుదొడ్డి, సాధారణంగా ఒక సరళమైన గుంత మరుగుదొడ్డి, దుర్వాసన, పురుగులు ప్రధాన గృహానికి దూరంగా ఉండేలా బయటి మరుగుదొడ్డి లేదా ప్రైవీగా ఏర్పాటు చేయబడేది.

సామాజిక గదులు

[మార్చు]
1927లో చిత్రీకరించబడిన ఒక సామాజిక గది

కాలక్రమేణా అనేక రకాల గదులు అభివృద్ధి చెందాయి. వాటిలో ప్రధాన ఉద్దేశ్యం ఇతర వ్యక్తులతో కలుసుకోవడం, సంభాషించడం, సామాజిక సంబంధాలను కొనసాగించడం.

గత శతాబ్దాలలో, చాలా పెద్ద ఇళ్లలో సాధారణంగా ఒక గ్రేట్ హాల్ ఉండేది. ఈ గది పరిమాణంలో చాలా పెద్దదిగా ఉండటం వల్లనే ఈ పేరు వచ్చింది; దాని వైభవం కారణంగా కాదు. ఇది మొదట ప్రజలకు అందుబాటులో ఉండే గదిగా ఉపయోగించబడేది. ముఖ్యంగా ప్రభువుల నివాసాలలో ఇది కనిపించేది. స్థానిక భూస్వామి లేదా అతని కుటుంబంతో పని ఉన్నవారు ఈ గదిలో సమావేశమయ్యేవారు. ఇంటిలోనే అతిపెద్ద గది కావడంతో, పెద్ద విందుల కోసం దీనిని భోజనశాలగా ఉపయోగించేవారు. అవసరమైతే బల్లలను తొలగించి, సంగీతాన్ని ఏర్పాటు చేసి, దీనిని నృత్యశాలగా మార్చేవారు. ఇంటి పక్క భాగంలో లేదా మరొక విభాగంలో డ్రాయింగ్ రూమ్ ఉండేది. ఇది యజమాని కుటుంబ సభ్యులు, వారి స్నేహితులు మరింత గోప్యతతో సంభాషించడానికి ఉపయోగించే గది.

కూర్చునే గది, నివాస గది లేదా పార్లర్ అనేది సామాజిక సమావేశాలు, వినోద కార్యక్రమాల కోసం ఉపయోగించే స్థలం. పురుషుల అభిరుచులకు అనుగుణంగా అలంకరించబడిన గదిని మ్యాన్ కేవ్ అని పిలుస్తారు. పాతకాలంలో, ప్రత్యేక గది కోరుకునే పురుషులు క్యాబినెట్ అనే గదిని ఉపయోగించేవారు. కొన్ని పెద్ద ఇళ్లలో వినోదం కోసం ప్రత్యేక గదులు ఉంటాయి. వీటిలో గ్రంథాలయం, గృహ థియేటర్, బిల్లియర్డ్స్ గది, ఆటల గది, లేదా సంగీత గది ఉండవచ్చు.

నిద్ర గది

[మార్చు]

పడకగది అనేది మంచం ఉండే గది; దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం నిద్రించడం. ప్రధాన పడకగది (మాస్టర్ బెడ్‌రూమ్)కు అనుబంధంగా ఒక స్నానాల గది ఉండవచ్చు. అతిథి గది అనేది రాత్రి బస చేసే అతిథుల కోసం ఉపయోగించే పడకగది. శిశు గది అనేది శిశువులు లేదా చిన్న పిల్లల కోసం ఏర్పాటు చేసిన పడకగది. ఇది పిల్లల బొమ్మలు ఉంచే ఆటగదికి వేరుగా ఉండవచ్చు.

పడకగదులను ఇతర అవసరాల కోసం కూడా ఉపయోగించవచ్చు. పెద్ద ఇళ్లలో ఈ అవసరాల కోసం వేర్వేరు గదులు ఉండవచ్చు. ఉదాహరణకు, బట్టలు మార్చుకోవడానికి డ్రెస్సింగ్ రూమ్ ఉపయోగించబడుతుంది. ఇటువంటి గదులు వస్త్ర దుకాణాలలో, ఇతర వ్యాపార సంస్థల్లో కూడా కనిపిస్తాయి, అక్కడ ప్రజలు దుస్తులు మార్చుకోవాల్సి ఉన్నప్పటికీ నిద్రించాల్సిన అవసరం ఉండదు. ట్యూడర్ కాలంలో, పడకగదికి అనుబంధంగా ప్రార్థన చేయడానికి, గోప్యత కోసం ప్రత్యేక అలమారా ఉండేది. ఈ నిర్మాణ ఆలోచన నేటి నిల్వ అలమారాల రూపంలో కొనసాగుతోంది.[3]

యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌లో అనేక ఇళ్లలో బాక్స్ రూమ్ అనే చిన్న గది నిర్మించబడుతుంది. ఇది ఇతర గదులకంటే చిన్నదిగా ఉండటం వల్ల సులభంగా గుర్తించవచ్చు. ఈ గదుల పరిమాణం చిన్నగా ఉండటం వల్ల వీటిని సాధారణంగా చిన్న ఒంటరి పడకగది, చిన్న పిల్లల పడకగది లేదా నిల్వ గదిగా ఉపయోగిస్తారు. కొన్ని బాక్స్ రూమ్‌లలో నివసించే గృహ సేవకుడు కూడా ఉండవచ్చు. సంప్రదాయంగా, ముఖ్యంగా గ్రామీణ ఇళ్లు, 1930ల వరకు బ్రిటన్లోని పెద్ద ఉపనగర గృహాలలో, ఈ గదులు పెట్టెలు, ట్రంక్‌లు, పోర్ట్‌మాంటోలు, ఇతర సామాను నిల్వ చేయడానికి ఉపయోగించబడేవి; పడకగదులుగా కాదు.[4]

ఐర్లాండ్‌లో రిటర్న్ రూమ్ అనేది మెట్ల మలుపు వద్ద (return) అంతస్తుల మధ్య నిర్మించబడే బాక్స్ రూమ్.[5][6] ఇటువంటి రిటర్న్ రూమ్‌లు పొడిగింపుల రూపంలో కూడా నిర్మించబడవచ్చు. కొన్నిసార్లు వీటిని వంటగది లేదా స్నానాల గదిగా మార్చి ఉపయోగిస్తారు.[7][8]

రోగి గది (sick room) అనేది ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన గది. సాధారణంగా ఒక మంచం పెట్టగలిగేంత పరిమాణంలో ఉంటుంది. కుటుంబ సభ్యుల్లో ఎవరో ఒకరు అనారోగ్యంతో కోలుకుంటున్నప్పుడు, వారిని సౌకర్యంగా చూసుకోవడానికి, ఇంటి ఇతర సభ్యుల నుండి వేరుగా ఉంచడానికి ఈ గదిని ఉపయోగిస్తారు.

బహుళ ప్రయోజన గదులు

[మార్చు]

చిన్న ఇళ్లలో ఎక్కువ భాగం గదులు బహుళ ప్రయోజనాల కోసం ఉపయోగించబడేవి. బెడ్సిట్, సామూహిక అపార్ట్‌మెంట్ లేదా స్టూడియో అపార్ట్‌మెంట్లో, ఒకే ప్రధాన గది సాధారణంగా మరుగుదొడ్డి, స్నానాల గదిని మినహాయించి దాదాపు అన్ని అవసరాలను తీర్చగలదు. బహుళ ప్రయోజన గదులలో ఒక ముఖ్యమైన ఉదాహరణ గ్రేట్ రూమ్. ఇందులో వంటగది, భోజనశాల, నివాస గది మధ్య ఉన్న చాలా గోడలు, తలుపులు తొలగించి, ఒక పెద్ద తెరచిన ప్రదేశంగా రూపొందిస్తారు.

కొన్ని ప్రాంతాలలో, మహిళల బుడ్వార్ అనేది పడకగది, కొద్దిమంది స్నేహితులను ఆహ్వానించి ఆతిథ్యం ఇవ్వడానికి ఉపయోగించే గది కలయికగా ఉండేది. మరికొన్ని ప్రాంతాలలో, బుడ్వార్ ఆమె పడకగదికి ముందు ఉండే ఒక అంతర్గదిగా ఉపయోగించబడేది.

ఎన్-సూట్ గది

[మార్చు]

ఎన్-సూట్ గది (en-suite room) అనేది ఒక వ్యక్తిగత గది, వ్యక్తిగత స్నానాల గది, సామూహిక వంటగదికి ప్రవేశ సౌకర్యం కలిగిన గది రకం.[9] ఈ వ్యక్తిగత స్నానాల గదిలో సాధారణంగా షవర్, చేతులు కడుక్కునే సింక్, మరుగుదొడ్డి ఉంటాయి. "ఎన్-సూట్" అనే పదం సాధారణంగా వ్యక్తిగత వినియోగానికి మాత్రమే ఉద్దేశించిన ప్రదేశాన్ని సూచిస్తుంది; ముఖ్యంగా విద్యార్థుల వసతి గృహాలలో ఈ పదాన్ని విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తారు. విద్యార్థుల కోసం ఏర్పాటు చేసే ఎన్-సూట్ గదులు చదువుకు అనుకూలమైన స్థలం, ప్రశాంత వాతావరణాన్ని అందించడానికి ఉద్దేశించబడతాయి.[10]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. 1 2 "Archaeological Site of Akrotiri". Travel to Santorini: Santorini Island Guide. Marinet Ltd. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 23 November 2009.
  2. Oxford Dictionaries (2013)
  3. 1 2 Lane, Megan (2011-04-12). "The story of our rooms". BBC News (in బ్రిటిష్ ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2018-07-11.
  4. Oxford English Dictionary 3rd Ed. (2003)
  5. Morash, Christopher (2023). "The North Inner City". Dublin. Cambridge University Press. pp. 142–163. doi:10.1017/9781108917810.008. ISBN 978-1-108-91781-0. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 17 November 2023.
  6. "Full Glossary for Dubliners". www.cliffsnotes.com. CliffsNotes. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 17 November 2023.
  7. "Housing (Gaeltacht) (Amendment) Bill, 1953—Second Stage. – Dáil Éireann (14th Dáil) – Wednesday, 25 Feb 1953 – Houses of the Oireachtas". www.oireachtas.ie (in ఇంగ్లీష్). Houses of the Oireachtas. 25 February 1953. the original నుండి 11 ఏప్రిల్ 2024 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 17 November 2023.
  8. "Building description | Dublin City Council". www.dublincity.ie (in ఇంగ్లీష్). 16 March 2023. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 17 November 2023.
  9. Sharp, Kay; Walker, Harriet (2003). "A microbiological survey of communal kitchens used by undergraduate students". International Journal of Consumer Studies (in ఇంగ్లీష్). 27 (1): 11–16. doi:10.1046/j.1470-6431.2003.00282.x. ISSN 1470-6431.
  10. Hubbard, Phil (2009-01-01). "Geographies of studentification and purpose-built student accommodation: Leading separate lives?". Environment and Planning A. 41 (8): 1903–1923. Bibcode:2009EnPlA..41.1903H. doi:10.1068/a4149. S2CID 146790480.

బాహ్య లంకెలు

[మార్చు]
  • Media related to Rooms at Wikimedia Commons
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=గది&oldid=4901207" నుండి వెలికితీశారు