గోగీ సరోజ్ పాల్
గోగి సరోజ్ పాల్ (3 అక్టోబర్ 1945 - 27 జనవరి 2024) భారతీయ కళాకారిణి. ఆమె గౌచే, ఆయిల్, సిరామిక్ , నేత వంటి బహుళ మాధ్యమాలలో పనిచేసింది. ఆమె రచనలు సాధారణంగా మహిళలను వారి అంశంగా కలిగి ఉంటాయి , ఆమె చిత్రాలలో చాలా వరకు స్త్రీ స్థితిపై వ్యాఖ్యానించే ఒక అద్భుతమైన అంశం ఉంది. ఆమె ప్రారంభ రచనలు మరింత వాస్తవికమైనవి, కానీ కాలక్రమేణా ఆమె గణనీయమైన ప్రభావాన్ని చూపే సరళమైన, మరింత శైలీకృత చిత్రాలకు మారారు.
పాల్ భారతదేశంలోని ఉత్తరప్రదేశ్లోని లక్నోలోని కాలేజ్ ఆఫ్ ఆర్ట్ నుండి పెయింటింగ్లో డిప్లొమా పొందారు . ఈ సంవత్సరాలుగా ఆమె దాదాపు 30 సోలో ప్రదర్శనలు ఇచ్చింది , లలిత కళా అకాడమీ నుండి జాతీయ అవార్డుతో సహా అనేక అవార్డులను గెలుచుకుంది. ఆమె భారతదేశం , విదేశాలలో పెద్ద సంఖ్యలో గ్రూప్ ప్రదర్శనలలో కూడా పాల్గొంది: యుగోస్లేవియా, జర్మనీ, ఫ్రాన్స్, క్యూబా , జపాన్ వంటి వాటిలో.
విద్య
[మార్చు]పాల్ 1961–1962 వరకు రాజస్థాన్లోని బనస్థలిలోని కాలేజ్ ఆఫ్ ఆర్ట్లో చదువుకుంది, ఆ తర్వాత 1962–1967లో లక్నోలోని గవర్నమెంట్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అండ్ క్రాఫ్ట్స్ నుండి పెయింటింగ్లో డిప్లొమా పట్టా పొందింది. 1968లో ఢిల్లీలోని కాలేజ్ ఆఫ్ ఆర్ట్ నుండి పెయింటింగ్లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ పట్టా కూడా తీసుకుంది.[1]
పాల్ చిన్నప్పుడే తాను కళాకారిణి కావాలని కోరుకుంటున్నట్లు గ్రహించింది. ఆమె మామ ప్రసిద్ధ రచయిత కావడంతో ఆమెకు సాహిత్య ప్రపంచం , కళలతో పరిచయం ఏర్పడింది. ఆ కాలంలో చాలా తక్కువ మంది కళాకారులు , దాదాపు మహిళా కళాకారులు లేకపోవడంతో ఆమె కుటుంబం ఆమె కళాకారిణి కావడం పట్ల సందేహంగా ఉంది. కళాకారిణి కావాలంటే, ఆమె ఒక కళా పాఠశాలలో చేరాలని ఆమెకు తెలుసు.[2]
కెరీర్
[మార్చు]గోగి సరోజ్ పాల్ 1970లో న్యూఢిల్లీలోని ఉమెన్స్ పాలిటెక్నిక్లో లెక్చరర్గా బోధించడం ప్రారంభించారు. చివరికి ఆమె తన పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ ఆల్మా మేటర్, కాలేజ్ ఆఫ్ ఆర్ట్ , న్యూఢిల్లీకి తిరిగి వచ్చింది, అక్కడ ఆమె 1975–1976లో ఒక సంవత్సరం పాటు బోధించింది. ఆమె 1979–1980 , 1982–1983లో న్యూఢిల్లీలోని జామియా మిలియా ఇస్లామియా విశ్వవిద్యాలయంలోని ఆర్ట్ విభాగంలో కూడా ఉపన్యాసాలు ఇచ్చింది.[3]
వ్యక్తిగత జీవితం
[మార్చు]పాల్ తోటి కళాకారుడు , స్నేహితుడు, శిల్పి అయిన వేద్ నాయర్ను వివాహం చేసుకుంది. ఢిల్లీలో, ఆమె ఫ్రీలాన్స్ ఆర్టిస్ట్గా పనిచేసింది , కళా సంస్థలలో కూడా బోధించింది. ఆమె తుంటి కీలు మార్పిడితో సహా వివిధ రకాల అనారోగ్యాలతో బాధపడింది. కండరాలు ఎక్కువ కాలం భర్తీని తట్టుకోలేక ఆమెను అసమర్థురాలిని చేసింది, దీని వలన ఆమె విపరీతమైన నొప్పిని ఎదుర్కొంది. ఒక ఇంటర్వ్యూలో ఆమె తన కళ తనకు ఆ బాధను , కష్ట సమయాన్ని అధిగమించడానికి సహాయపడిందని చెప్పింది.
పాల్ 27 జనవరి 2024న 78 సంవత్సరాల వయసులో మరణించారు.
కళాకృతులు
[మార్చు]మహిళలుగా ఉండటం
[మార్చు]సీమా బావా ప్రకారంః
గోగి సరోజ్ పాల్ రాసిన 'బీయింగ్ ఎ ఉమెన్' సిరీస్ సమాజంలో మహిళలకు ఉన్న స్థానం పట్ల ఆమె ఆందోళనపై దృష్టి పెడుతుంది. ఈ ఉత్తేజకరమైన పెయింటింగ్లో, స్త్రీలను క్రీస్తు సిలువ వేయబడినట్లుగా చిత్రీకరించారు, కానీ శిలువ లేకుండా. చాచిన చేతులు, తల కొద్దిగా వంగడం , కాళ్ళు ఒకదానికొకటి బిగించబడినట్లు కనిపించే విధానం క్రీస్తు హింసను గుర్తుకు తెస్తాయి. 'బాధకు చాలా వేడుక ఉంది, అతను మన కోసం ఎంత బాధపడ్డాడో మనకు గుర్తుకు వస్తుంది.' అని కళాకారుడు అన్నాడు, 'కానీ మహిళల వేదన ఏమిటి.' క్రీస్తు బాధలపై ప్రజలు కన్నీళ్లు పెట్టుకుంటారు, కానీ తల్లి, సోదరి, భార్య, భాగస్వామి, స్నేహితుడు లేదా కుమార్తె అయినా వారి స్వంత పరిసరాలలోని మహిళల దుఃఖాన్ని మనం పట్టించుకోకపోవడం పట్ల వారు చలించరు. ఈ చిత్రించిన సోదర దుఃఖం ఈ రచనకు శక్తివంతమైన భావాన్ని ఇస్తుంది.[1]
డాక్టర్ రాహత్ ఇందోరి కి నివాళి
[మార్చు]డాక్టర్ రహత్ ఇండోరికి నివాళులర్పించిన 9 మంది ఎంపిక చేసిన కళాకారులలో గోగి సరోజ్ పాల్ ఒకరు, ఆయన గజల్స్ నుండి ప్రేరణ పొందిన పెయింటింగ్ను సృష్టించారు. గోగి సరోజ్ పాల్ ప్రసిద్ధ గజల్ - జిత్నే అప్నే థె, సబ్ పరాయ్ థెపై పెయింటింగ్ను సృష్టించారు. ఈ గజల్ను ఆశ్రన్ మహాజన్ నివాళిలో భాగంగా స్వరపరిచారు. డాక్టర్ రహత్ ఇండోరి - ఏక్ అలగ్ పెహ్చాయెన్ - ఇండీ సంగీతకారులు & కళాకారుల నివాళి.[4][5]
అవార్డులు, గౌరవాలు
[మార్చు]- 1978, 1979, 1981-ఆల్ ఇండియా గ్రాఫిక్ ప్రింట్స్ ఎగ్జిబిషన్, చండీగఢ్ , న్యూ ఢిల్లీలో గ్రూప్ 8 పతకాలు
- 1980-సంస్కృతి అవార్డు, న్యూఢిల్లీ
- 1981-1982-ఫెలోషిప్ ఆఫ్ లలిత్ కళా అకాడమీ, గర్హి ఆర్టిస్ట్స్ స్టూడియోస్, న్యూ ఢిల్లీ
- 1986-1988-ఫెలోషిప్, సాంస్కృతిక శాఖ, న్యూఢిల్లీ
- 1987-జ్యూరీ ప్రశంస. అల్జీరియాలోని ప్లాస్టిక్ ఆర్ట్స్ మొదటి అంతర్జాతీయ ద్వైవార్షికంలో సర్టిఫికేట్
- 1990-జాతీయ అవార్డు, లలిత కళా అకాడమీ, న్యూఢిల్లీ
- 1995-12వ క్లీవ్లాండ్ ఇంటర్నేషనల్ డ్రాయింగ్ ద్వైవార్షికం, మిడిల్స్బ్రో, యుకె
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ 1.0 1.1 Gogi Saroj Pal The Feminine Unbound. Delhi Art Gallery. 2011. pp. 70. ISBN 978-93-81217-10-8.
- ↑ Gogi Saroj Pal. Delhi Art Gallery.
- ↑ Gogi Saroj Pal: The Feminine Unbound. New Delhi: Delhi Art Gallery Pvt. Ltd. 2011. ISBN 978-93-81217-10-8.
- ↑ "Dr Rahat Indori- Ek Alag Pehchaan". Retrieved 1 January 2021.
- ↑ "Love, Dissent and Betrayal: Artists, and Musicians Pay Tribute To Rahat Indori's Poetic Genius". Retrieved 1 January 2021.