Jump to content

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టా

వికీపీడియా నుండి

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ "ఫుల్వెట్టా"
భారతదేశంలోని తూర్పు సిక్కింలో గల పంగోలాఖా వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం.
Scientific classification Edit this classification
Unrecognized taxon (fix): Lioparus
Species:
Template:Taxonomy/LioparusL. chrysotis
Binomial name
Template:Taxonomy/LioparusLioparus chrysotis
(Blyth, 1845)
Synonyms
  • Proparus chrysaeus
  • Alcippe chrysaea

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టా (Lioparus chrysotis) అనేది భూటాన్, చైనా, భారతదేశం, మయన్మార్, నేపాల్, వియత్నాం దేశాలలో కనిపించే ఒక పాడే పక్షి జాతి. దీని సహజ ఆవాసం సమశీతోష్ణ అడవులు, ఉపఉష్ణమండల లేదా ఉష్ణమండల తేమతో కూడిన పర్వత అడవులు.

వర్గీకరణ

[మార్చు]
 
 

Sylvia

 
 
 

Myzornis

 
 
 

Moupinia

 
 
 

Lioparus

 
 

{{clade

     label1=
1=
 
 

Chrysomma

 
 
 

Rhopophilus

 
 

Fulvetta

 
 
 
label2= 2=
 
 

Chamaea

 
 
 

Paradoxornis

 
 
 
 

Conostoma

 
 

Cholornis

 
 
 

Psittiparus

 
 
 
 
 
 
 

Suthora

 
 

Neosuthora

 
 
 
 

Chleuasicus

 
 

Sinosuthora

 
 
 
    }}
 
 
 
 
 
Lioparus జాతి యొక్క ఫైలోజెనెటిక్ స్థానం[2]

ప్రకృతి శాస్త్రవేత్త Brian Houghton Hodgson నేపాల్‌లో సేకరించిన ఒక నమూనా ఆధారంగా అందించిన లిఖితపూర్వక వివరణను ఉపయోగించి, Edward Blyth 1845 లో మొదటిసారిగా గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టాను వివరించినప్పుడు, దీనికి Proparus chrysotis అని శాస్త్రీయ నామం పెట్టారు.[3][nb 1] 1889 లో Eugene William Oates Lioparus అనే కొత్త జాతిని సృష్టించి, గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టాను దాని టైప్ స్పీషీస్ గా, ఏకైక సభ్యుడిగా పేర్కొనే వరకు చాలా మంది పక్షి శాస్త్రవేత్తలు దీనిని పాత జాతిలోనే ఉంచారు. ఈ జాతికి చెందిన పక్షులు విస్తృతమైన ముక్కు, చాలా పొడవైన రెక్టల్ బ్రిజిల్స్ (ముక్కు రంధ్రాలపై వేలాడే ఈకల వంటి నిర్మాణాలు), చిన్న వెనుక గోళ్లను కలిగి ఉండటం వల్ల ఆయన దీనిని Proparus జాతి నుండి వేరు చేశారు.[5][6][7] ఇందులో ఆరు గుర్తింపు పొందిన ఉపజాతులు ఉన్నాయి:[8]

  • L. c. chrysotis, ఇది ప్రధాన ఉపజాతి. ఇది మధ్య నేపాల్ నుండి తూర్పున ఈశాన్య భారతదేశం (పశ్చిమ అరుణాచల్ ప్రదేశ్), దానిని ఆనుకుని ఉన్న దక్షిణ చైనా (దక్షిణ టిబెట్) వరకు కనిపిస్తుంది.[8] ఇది వెండి తెలుపు చివరలతో కూడిన బూడిద రంగు గడ్డం, గొంతును, బొగ్గు బూడిద రంగు తలను కలిగి ఉంటుంది. దీనికి తెల్లటి కిరీటం గీత ఉండకపోవచ్చు లేదా చాలా సన్నగా ఉండవచ్చు.[9][10] కొన్ని సిక్కిం నమూనాలలో బూడిద రంగు కిరీటం గీత కనిపిస్తుంది.[11]
  • L. c. albilineatus, దీనిని 1954 లో Walter Koelz వివరించారు. ఇది ఈశాన్య భారతదేశంలోని అస్సాం, నాగాలాండ్, మణిపూర్ రాష్ట్రాలలో కనిపిస్తుంది.[8] ఇది స్పష్టమైన తెల్లటి కిరీటం గీతను, ప్రకాశవంతమైన ఈకల అమరికను కలిగి ఉంటుందని చెప్పబడింది.[12][13]
  • L. c. forresti, దీనిని 1926 లో Walter Rothschild వివరించారు. ఇది ఈశాన్య మయన్మార్, వాయువ్య యునాన్ (దక్షిణ చైనా) లలో కనిపిస్తుంది.[8] వీటి కిరీటం గీత తెల్లటి చుక్కలతో ఏర్పడి ఉంటుంది, ఇవి మెడ వైపు వెళ్లేకొద్దీ పసుపు రంగులోకి మారుతాయి. ఈ నమూనాను సేకరించిన వృక్షశాస్త్రజ్ఞుడు George Forrest జ్ఞాపకార్థం దీనికి ఆ పేరు పెట్టారు.[11]
  • L. c. swinhoii, దీనిని 1871 లో Jules Pierre Verreaux వివరించారు. ఇది చైనాలోని ఆగ్నేయ గాన్సు, దక్షిణ షాన్షీ, మధ్య సిచువాన్ నుండి దక్షిణాన గుయాంగ్షీ, ఆగ్నేయ హునాన్, ఉత్తర గ్వాంగ్‌డాంగ్ వరకు కనిపిస్తుంది.[8]
  • L. c. amoenus, దీనిని 1941 లో Ernst Walter Mayr వివరించారు. ఇది ఆగ్నేయ యునాన్, వాయువ్య వియత్నాంలోని టాంకిన్ లలో కనిపిస్తుంది.[8]
  • L. c. robsoni, దీనిని 2002 లో జె. సి. ఈమ్స్ వివరించారు. ఇది మధ్య వియత్నాంలో కనిపిస్తుంది.[8] ఇది పసుపు రంగు గొంతు, గడ్డం, ఆఫ్-వైట్ రంగు మధ్య కిరీటం గీత, ఆలివ్-బూడిద రంగు చెవి కవచాలను కలిగి ఉంటుంది.[10]

వివరణ

[మార్చు]
అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని ఈగల్‌నెస్ట్ వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం నుండి సేకరించిన చిత్రం.

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టా ఒక చిన్న పక్షి, ఇది పొడవులో 10–11.5 cm (3.9–4.5 in) ఉంటుంది.[nb 2] దీని బరువు 5 and 10 g (0.18 and 0.35 oz) మధ్య ఉంటుంది.[8] తల, కిరీటం నలుపు లేదా బూడిద రంగులో ఉంటాయి, నల్లటి రెక్కలపై నారింజ-పసుపు రంగు గీతలు ఉంటాయి. రెక్కల ఈకల చివరలు తెల్లగా ఉంటాయి, గోధుమ రంగు తోక యొక్క మూడవ వంతు బేస్ భాగం నారింజ పసుపు రంగు అంచులను కలిగి ఉంటుంది. శరీర కింది భాగాలు ప్రధానంగా పసుపు రంగులో ఉంటాయి, వివిధ జనాభాలను బట్టి గొంతు బూడిద లేదా పసుపు రంగులో ఉండవచ్చు. మధ్య కిరీటం గీత యొక్క ఉనికి, రంగు కూడా జనాభాను బట్టి మారుతుంటాయి. ఈకల అమరిక ఆధారంగా మగ, ఆడ పక్షులను వేరు చేయడం సాధ్యం కాదు.[13][15]

పరిధి, ఆవాసం

[మార్చు]

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టా మధ్య నేపాల్ నుండి భూటాన్, ఉత్తర భారతదేశం, మయన్మార్ మీదుగా పశ్చిమ చైనా, ఉత్తర వియత్నాం వరకు విస్తరించి ఉంది. ఇది ఎత్తులను బట్టి వలస వెళ్లే పక్షి (altitudinal migrant). సంతానోత్పత్తి కాలంలో 2,000–2,800 m (6,600–9,200 ft) ఎత్తులో ఉండే ఇవి, శీతాకాలంలో 1,600 m (5,200 ft) లేదా కొన్నిసార్లు 1,300 m (4,300 ft) అంతకంటే తక్కువ ఎత్తులో ఉండే కొండ ప్రాంతాలకు మారుతాయి.[16]

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టాలు వెడల్పాటి ఆకులు గల సదాహరిత అడవులలో, పర్వత ప్రాంత వెదురు పొదలలో కనిపిస్తాయి. ఇవి కీటకాల కోసం తక్కువ ఎత్తులో ఆహారాన్ని వెతుకుతాయి. శీతాకాలంలో 30 పక్షుల వరకు సమూహాలుగా సంచరిస్తాయి, తరచుగా ఇతర జాతుల పక్షుల సమూహాలతో కలిసి ఆహారాన్ని సేకరిస్తాయి.[15]

పరిరక్షణ, ముప్పులు

[మార్చు]

అంతర్జాతీయ ప్రకృతి పరిరక్షణ సంఘం (IUCN) గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టాను కనీస ఆందోళన కలిగిన జాతిగా జాబితా చేసింది. దీని జనాభా ఖచ్చితంగా లెక్కించబడనప్పటికీ, ప్రస్తుతం తగ్గుతోందని భావిస్తున్నప్పటికీ, ఈ క్షీణత అంత తీవ్రమైనది కాదు. దీని మొత్తం విస్తరణ పరిధి చాలా పెద్దది.[1] అయితే ఇటీవలి కాలంలో, కొందరు వ్యక్తులు వీటిని ఆహారం కోసం లేదా పెంపుడు జంతువులుగా సేకరిస్తుండటం వల్ల కొన్ని ప్రాంతాలలో వీటి జనాభాపై ఒత్తిడి పెరుగుతోంది.[17]

గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్ ఫుల్వెట్టా నమూనాల నుండి కొన్ని రకాల మైట్స్ (Feather mites) కనుగొనబడ్డాయి. వాటిలో చైనా నుండి సేకరించిన Timalinyssus grallator,[18] Neocalcealges chrysotis, Anhemialge lioparus, Resartor extraneus ఉన్నాయి.[19][20][21]

గమనికలు

[మార్చు]
  1. ↑ ఈ వివరణ ప్రచురితమైన జర్నల్ 1844 నాటిది అయినప్పటికీ, దాని ప్రచురణ 1845 వరకు ఆలస్యమైందనడానికి బలమైన ఆధారాలు ఉన్నాయి.[4]
  2. ↑ సాధారణంగా పక్షి పొడవును చనిపోయిన పక్షి ముక్కు కొన నుండి తోక కొన వరకు కొలుస్తారు.[14]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. 1 2 "Golden-breasted Fulvetta: Summary". BirdLife International. Retrieved 4 May 2019.
  2. ↑ Cai, Tianlong; Cibois, Alice; Alström, Per; Moyle, Robert G.; Kennedy, Jonathan D.; Shao, Shimiao; Zhang, Ruiying; Irestedt, Martin; Ericson, Per G.P.; Gelang, Magnus; Qu, Yanhua; Lei, Fumin; Fjeldså, Jon (2019). "Near-complete phylogeny and taxonomic revision of the world's babblers (Aves: Passeriformes)" (PDF). Molecular Phylogenetics and Evolution. 130: 346–356. doi:10.1016/j.ympev.2018.10.010. PMID 30321696.
  3. ↑ Blyth, Edward (1844). "Synopsis of Indian Fringillidae". J. Asiatic Soc. Bengal. XIII (156): 944–963.
  4. ↑ Dickinson, Edward C.; Pittie, Aasheesh (2006). "Systematic notes on Asian birds. 51. Dates of avian names introduced in early volumes of the Journal of the Asiatic Society of Bengal". Zool. Med. Leiden. 80.
  5. ↑ Blanford, W. T., ed. (1888–1891). The Fauna of British India, Including Ceylon and Burma. London, UK: Taylor and Francis. p. 174.
  6. ↑ Hodgson, B. H. (1844). "On the Leiotrichane birds of the Subhemalayas" by B.H. Hodgson, Esq.: with some additions and annotations, —a synopsis of the Indian Pari, —and of the Indian Fringillidæ by E. Blyth". Journal of the Asiatic Society of Bengal. 13 (2) (published 1845): 933–944.
  7. ↑ Oates, E.W. (1889). The Fauna of British India, including Ceylon and Burma. Birds. Volume I. London: Taylor and Francis. p. 174.
  8. 1 2 3 4 5 6 7 8 "Golden-breasted Fulvetta (Lioparus chrysotis)". Handbook of Birds of the World Alive. Retrieved 4 May 2019.
  9. ↑ Yen, K.Y. (1936). "Revision du genre Alcippe Blyth 1844". L'Oiseau et la Revue française d'ornithologie. 6 (3): 435–454.
  10. 1 2 Eames, J.C. (2002). "Eleven new sub-species of babbler (Passeriformes: Timaliinae) from Kon Tum Province, Vietnam". Bulletin of the British Ornithologists' Club. 122: 109–141.
  11. 1 2 Rothschild, Lord (1926). "Exhibition and description of a new subspecies of Fulvetta (Fulvetta chrysotis forresti) from Yunnan". Bulletin of the British Ornithologists' Club. 46: 64.
  12. ↑ Koelz, Walter (1954). "Ornithological studies I. New birds from Iran, Afghanistan, and India". Contributions from the Institute for Regional Exploration. 1: 1–32.
  13. 1 2 Ali, S.; Ripley, S.D. (1996). Handbook of the Birds of India and Pakistan. Volume 7. Laughing Thrushes to the Mangrove Whistler (2 ed.). Delhi: Oxford University Press. pp. 109–110.
  14. ↑ Cramp, Stanley, ed. (1977). Handbook of the Birds of Europe, the Middle East and North Africa: Birds of the Western Palearctic, Volume 1, Ostrich to Ducks. Oxford, UK: Oxford University Press. p. 3. ISBN 978-0-19-857358-6.
  15. 1 2 Rasmussen, P.C.; Anderton, J.C. (2005). Birds of South Asia. The Ripley Guide. Volume 2. Smithsonian Institution and Lynx Edicions. pp. 452–453.
  16. ↑ Spiereburg, Peter (2005). Birds in Bhutan: Status and Distribution. Bedford, UK: Oriental Bird Club. p. 307. ISBN 978-0-9529545-1-4.
  17. ↑ "Golden-breasted Fulvetta: Data table and detailed info". BirdLife International. Retrieved 6 May 2019.
  18. ↑ Mironov, S.V.; Proctor, H.C. (2011). "Four new feather mite species of the family Pteronyssidae (Astigmata: Analgoidea) from Laughing-Thrushes (Passeriformes: Timaliidae) in China" (PDF). Acarina. 19: 35–51.
  19. ↑ Wang, ZI-Ying; Proctor, Heather (2015). "Two new feather mites of the genus Neocalcealges Orwig (Analgoidea: Trouessartiidae) from the Sichuan province of China". Zootaxa. 3946 (4): 567–76. doi:10.11646/zootaxa.3946.4.5. PMID 25947709.
  20. ↑ Chang, HUI-QUN; Wang, ZI-Ying; Liu, Huai (2018). "Four new feather mite species of the genus Anhemialges Gaud, 1958 (Astigmata: Analgidae) from China". Zootaxa. 4531 (2): 251–265. doi:10.11646/zootaxa.4531.2.6. PMID 30651445.
  21. ↑ Gustafsson, Daniel Roland; Chu, Xingzhi; Bush, Sarah Elizabeth; Zou, Fasheng (2018). "Seven new species of Resartor Gustafsson et Bush, 2017 (Phthiraptera: Ischnocera: Philopteridae) from Asian ʻbabblers' (Passeriformes: Leiothrichidae, Paradoxornithidae)" (PDF). Folia Parasitologica. 65. doi:10.14411/fp.2018.020. PMID 30593007. Archived from the original (PDF) on 2019-05-06. Retrieved 2019-05-06.

మూస:Passerida

"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=గోల్డెన్-బ్రెస్టెడ్_ఫుల్వెట్టా&oldid=4905155" నుండి వెలికితీశారు