Jump to content

చెంబూర్

వికీపీడియా నుండి
చెంబూర్
ఉపనగరం
చెంబూర్ is located in Mumbai
చెంబూర్
చెంబూర్
ముంబైలో చెంబూర్ స్థానం
నిర్దేశాంకాలు: 19°03′04″N 72°53′38″E / 19.051°N 72.894°E / 19.051; 72.894
దేశంభారతదేశం
రాష్ట్రంమహారాష్ట్ర
జిల్లాముంబై సబర్బన్
నగరంముంబై
జోన్5
వార్డ్M వెస్ట్
ప్రభుత్వం
 • రకంమున్సిపల్ కార్పొరేషన్
 • ప్రధానభాగంబ్రిహన్‌ముంబై మున్సిపల్ కార్పొరేషన్ (BMC)
భాష
 • అధికారికంమరాఠీ[1][2]
టైమ్ జోన్UTC+5:30 (IST)
PIN
400071, 400074, 400085, 400088, 400089, 400094[3]
Area code022
వాహన నమోదుMH 03
లోక్‌సభ నియోజకవర్గంముంబై సౌత్ సెంట్రల్
శాసనసభ నియోజకవర్గంచెంబూర్, అనుశక్తి నగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు

చెంబూర్ అనేది భారతదేశంలోని ముంబై మధ్య భాగంలో ఉన్న ఒక పెద్ద, కులీన ఉపనగరం. ఇది సబర్బన్ రైల్వేల హార్బర్ లైన్‌కు చెంది ఉంది. అంతేకాకుండా ముంబై మోనోరైల్, సాంతాక్రూజ్-చెంబూర్ లింక్ రోడ్, విమానాశ్రయం, జీజామాతా భోస్లే మార్గ్ (చెంబూర్-మన్ఖుర్ద్ నుండి), ఈస్టర్న్ ఫ్రీవే, ఈస్టర్న్ ఎక్స్‌ప్రెస్ హైవే, BKC కనెక్టర్, ముంబై సతారా హైవే (సియోన్-పన్వెల్) లతో అత్యుత్తమ కనెక్టివిటీని అందిస్తుంది.

చరిత్ర

[మార్చు]

భూమిని పూడ్చక ముందు, చెంబూర్ ట్రోంబే ద్వీపం యొక్క వాయవ్య మూలలో ఉండేది. అరబ్ రచయితలు (915–1137) సైమూర్ అని, కాస్మస్ ఇండికోప్ల్యూటెస్ (535) సిబోర్ అని, కన్హేరి గుహ శాసనాలు (300–500) చెములా అని, పెరిప్లస్ ఆఫ్ ది ఎరిథ్రేయన్ సీ రచయిత (247) సిముల్లా అని, టోలెమి (150) సిముల్లా లేదా తిముల్లా అని, బహుశా ప్లిని (క్రీ.శ. 77) పెరిముల అని పేర్కొన్న ప్రాంతం చెంబూరే అని సూచించబడింది.[4] అయితే, దీనిపై వివాదం ఉంది. ప్రధాన భూభాగమైన మహారాష్ట్రలోని కుండలిక నది ముఖద్వారంలో ఉన్న చెవుల్‌ను కూడా చెంబూర్‌గా చెబుతారు. తదనంతరం, ఆక్రమించబడిన ప్రాంతం జంతువుల ఆశ్రయ శాఖను కలిగి ఉందని చెప్పబడింది.[4]

1893 నాటి మ్యాప్‌లో ట్రోంబే ద్వీపానికి వాయవ్యంలో ఉన్న చెంబూర్‌ను చూపుతోంది

బాంబే ప్రెసిడెన్సీ గోల్ఫ్ క్లబ్ 1827లో స్థాపించబడింది, అంతర్జాతీయ ప్రమాదాలకు అనుగుణంగా తరువాత పునర్నిర్మించబడింది.[5] చెత్త బండ్ల కోసం 1906లో కుర్లా-చెంబూర్ సింగిల్ రైల్వే లైన్ నిర్మించే వరకు పెద్దగా ఎటువంటి కార్యకలాపాలు జరగలేదు. ఈ లైన్ 1924లో ప్రయాణీకుల రవాణా కోసం తెరవబడింది.[6] 1920లలో నిర్మాణ కార్యకలాపాల తర్వాత, చెంబూర్ చివరకు 1930లలో అభివృద్ధిలోకి వచ్చింది. ఇది 1945లో బాంబే నగరంలో భాగం చేయబడింది.[7]

స్వాతంత్ర్యం తరువాత, భారత విభజన అనంతరం సింధీ హిందూ శరణార్థులను స్థిరపరచడానికి పునరావాస శిబిరాలు ఏర్పాటు చేసిన ప్రదేశాలలో చెంబూర్ ఒకటి.[8] రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో, ఆ తర్వాత ట్రోంబే పారిశ్రామికీకరణ జరగడం వల్ల గృహాల కోసం డిమాండ్ ఏర్పడింది, ఆ తర్వాత చెంబూర్ మరింత అభివృద్ధి చెందింది.[9][10][11]

పరిపాలన

[మార్చు]

చెంబూర్ ముంబై సౌత్ సెంట్రల్ పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గం కిందకు వస్తుంది. 2008లో జరిగిన నియోజకవర్గాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఇది ముంబై నార్త్-ఈస్ట్ పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గంలో ఉండేది, ఆ తర్వాత దీనిని ముంబై సౌత్ సెంట్రల్ పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గానికి మార్చారు.[12] ముంబై సౌత్ సెంట్రల్ ప్రస్తుత పార్లమెంటు సభ్యులు శివసేన (UBT)కు చెందిన అనిల్ దేశాయ్.[13]

చెంబూర్ ప్రస్తుత శాసనసభ సభ్యులు శివసేన (UBT)కు చెందిన ప్రకాష్ వైకుంఠ్ ఫతేర్పోకర్.

చెంబూర్ అనేది M వార్డ్ కార్యాలయాలకు కేంద్ర స్థానం. M వార్డ్ తూర్పున ఠానే క్రీక్ నుండి పశ్చిమాన తన్సా పైప్‌లైన్ నం. 2 వరకు, ఉత్తరాన సోమయ్య నల్లా నుండి దక్షిణాన మహుల్ క్రీక్ వరకు విస్తరించి ఉంది.[14][15] చెంబూర్ 141 నుండి 149 వరకు వార్డు సంఖ్యలను కలిగి ఉంది, బ్రిహన్‌ముంబై మున్సిపల్ కార్పొరేషన్‌లో ప్రతి దానికీ కౌన్సిలర్లు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నారు.[16] [17]

భౌగోళికం

[మార్చు]

చెంబూర్ చుట్టూ కుర్లా, మన్ఖుర్ద్, వాడాలా, BKC, ట్రోంబే, గోవండి, చునాభట్టి, విద్యానిహార్, ఘట్కోపర్ పరిసర ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. చెంబూర్‌లో మెరైన్ అల్వియమ్ రకమైన నేల కనిపిస్తుంది. దీనికి దక్షిణాన ఉత్తర-దక్షిణంగా నడిచే బసాల్ట్ కొండలు ఉన్నాయి.[18]

రవాణా

[మార్చు]

చెంబూర్‌లోని ప్రజా రవాణా సాధనాలలో ఆటోరిక్షాలు, ఉబర్, ఓలా వంటి ఆన్‌లైన్ అగ్రిగేటర్ క్యాబ్‌లు, ట్యాక్సీలు, BEST బస్సులు, NMMT బస్సులు, మోనోరైల్, రైళ్లు ఉన్నాయి. నవీ ముంబై నుండి ముంబైకి, ముంబై నుండి నవీ ముంబైకి బస్సులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ముంబై మెట్రో లైన్ 2 సేవలు ప్రారంభమైనప్పుడు చెంబూర్‌కు కూడా సేవలు అందిస్తుంది.

దయానంద్ సరస్వతి మార్గ్

[మార్చు]

గతంలో సెంట్రల్ అవెన్యూ రోడ్ అని పిలువబడే దయానంద్ సరస్వతి మార్గ్‌కు దయానంద్ సరస్వతి జ్ఞాపకార్థం ప్రస్తుత పేరు పెట్టారు. ఇది చెంబూర్ రైల్వే స్టేషన్ నుండి సియోన్ పన్వెల్ హైవే వరకు విస్తరించి ఉంది, దీనిని గతంలో సాధారణంగా సెంట్రల్ అవెన్యూ రోడ్ అని పిలిచేవారు. ఇది రెండు వైపులా ప్రధానంగా నివాస సముదాయాలు, నీడను ఇచ్చే చెట్లతో కప్పబడి ఉంటుంది. 2008లో ఈ రోడ్డు ఎత్తును పెంచి ఫుట్‌పాత్ ఏర్పాటు చేశారు.[19] సెంట్రల్ అవెన్యూ రోడ్ చెంబూర్‌లోని ఒక ప్రధాన ప్రాంతం.[20]

రామకృష్ణ చెంబూర్కర్ మార్గ్

[మార్చు]

R.C మార్గ్ అని కూడా పిలువబడే రామకృష్ణ చెంబూర్కర్ మార్గ్ చెంబూర్‌లో ఉంది. స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, మాజీ చెంబూర్ కార్పొరేటర్ అయిన రామకృష్ణ చెంబూర్కర్ జ్ఞాపకార్థం, ఆయనకు నివాళిగా ఈ పేరు పెట్టారు. ఆయన 1952లో చెంబూర్ కార్పొరేటర్‌గా ఎన్నికయ్యారు. ఈ రోడ్డును మొదట ఘట్కోపర్-మహుల్ రోడ్డు అని పిలిచేవారు, 1966లో ఆయన మరణం తర్వాత దీనిని రామకృష్ణ చెంబూర్కర్ మార్గ్‌గా మార్చారు.[21]

పర్యావరణ సమస్యలు

[మార్చు]

చెంబూర్‌లో గతంలో కాలుష్య సమస్యలు ఉండేవి, భారతదేశంలోని అత్యధిక కాలుష్య పారిశ్రామిక క్లస్టర్ల జాబితాలో ఇది 46వ స్థానంలో నిలిచింది.[22] చెంబూర్‌పై నిర్వహించిన అధ్యయనాలలో భూగర్భ జలాల్లో రాగి, క్రోమియం, కాల్షియం, ఆర్సెనిక్, పాదరసం అధిక స్థాయిలలో ఉన్నట్లు కనుగొనబడింది.[18] చెంబూర్‌లోని ఆయిల్ రిఫైనరీలు, ఎరువుల కర్మాగారాలు, రియాక్టర్ల నుండి వచ్చే వ్యర్థాలు థానే క్రీక్‌లోని సముద్ర నీటిని కలుషితం చేశాయని, సముద్ర జీవులను ప్రభావితం చేశాయని కూడా చెబుతారు.[18]

రాష్ట్రీయ కెమికల్స్ అండ్ ఫెర్టిలైజర్స్ (RCF) కాంప్లెక్స్ నుండి అమ్మోనియా, నైట్రస్ ఆక్సైడ్ల అనియంత్రిత విడుదల ప్రధాన సమస్యగా ఉండేది. అమ్మోనియాను శుభ్రపరచడం సులభం అయినప్పటికీ, కాలుష్య నియంత్రణ పరికరాలను సక్రమంగా నిర్వహించకపోవడం,/లేదా కాలుష్య నియంత్రణ పరికరాలను పెంచకుండా డిజైన్ సామర్థ్యానికి మించి యూరియా/అమ్మోనియా కాంప్లెక్స్‌ను ఆపరేట్ చేయడం వల్ల ఈ సమస్య ఏర్పడినట్లు కనిపిస్తోంది.

దేవనార్లోని దేవనార్ డంపింగ్ గ్రౌండ్ చెంబూర్ నివాసితులకు ఆరోగ్య సమస్యలను కలిగించింది.[23] 2008లో, తరచూ సంభవించే అగ్నిప్రమాదాలు, పొగను నిరసిస్తూ దాదాపు 40 మంది చెంబూర్ నివాసితులు నిరాహార దీక్ష చేపట్టారు.[24] మళ్లీ 2012లో, డంపింగ్ గ్రౌండ్ నుండి వస్తున్న పొగ ఆస్తమా రోగులను ప్రభావితం చేస్తోందని నివాసితులు బ్రిహన్‌ముంబై మున్సిపల్ కార్పొరేషన్‌కు ఫిర్యాదు చేశారు.[25]

ఇవి కూడా చూడండి

[మార్చు]
R. K. ఫిలిమ్స్, ఆర్.కె. స్టూడియో 1948లో చెంబూర్‌లో స్థాపించబడింది

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ "The Maharashtra Official Languages Act, 1964; Amendment Act, 2015" (PDF). lawsofindia.org. Archived from the original on 15 November 2017.
  2. ↑ "Report of the Commissioner for linguistic minorities: 52nd report (July 2014 to June 2015)" (PDF). Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India. pp. 34–35. Archived from the original (PDF) on 28 డిసెంబరు 2017. Retrieved 16 ఫిబ్రవరి 2016.
  3. ↑ "Pin code: Chembur, Mumbai". indiapincodes.net. Archived from the original on 13 November 2021. Retrieved 10 February 2015.
  4. 1 2 Archived 15 జూన్ 2011 at the Wayback Machine
  5. ↑ Times of India - Chembur Ghatkopar Plus - "Untitled Document". Archived from the original on 2011-07-14. Retrieved 2010-12-03. - Retrieved on 3 December 2010
  6. ↑ "[IRFCA] Indian Railways FAQ: IR History: Part 3". www.irfca.org. Archived from the original on 23 January 2020. Retrieved 2020-01-13.
  7. ↑ TIFR Mumbai pages - http://theory.tifr.res.in/bombay/physical/geo/ghatkopar.html Archived 21 నవంబరు 2010 at the Wayback Machine - Retrieved on 5 December 2010
  8. ↑ Indian Express - "Archived copy". Archived from the original on 2010-04-19. Retrieved 2010-12-03.{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link) - Retrieved on 3 December 2010
  9. ↑ TIFR Mumbai Pages - http://theory.tifr.res.in/bombay/physical/geo/mankhurd.html Archived 6 నవంబరు 2010 at the Wayback Machine
  10. ↑ "Sorry". The Indian Express. Retrieved 10 October 2012.[permanent dead link]
  11. ↑ "Disaster is around the corner for Mumbai". DNA India. 26 December 2006. Archived from the original on 27 September 2012. Retrieved 10 October 2012.
  12. ↑ "Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order - 2008" (PDF).[permanent dead link]
  13. ↑ "Constituencywise-All Candidates". Archived from the original on 16 December 2014. Retrieved 17 May 2014.
  14. ↑ "M West limits". Archived from the original on 5 March 2009. Retrieved 4 March 2009.
  15. ↑ "M East limits(includes Mankhurd and Govandi - excluded here)". Archived from the original on 30 August 2018. Retrieved 4 March 2009.
  16. ↑ "MCGM Councillors list". Archived from the original on 6 September 2018. Retrieved 4 March 2009.
  17. ↑ "Page Not Found". eciresults.nic.in. Archived from the original on 16 December 2014. Retrieved 17 May 2014. {{cite web}}: Cite uses generic title (help)
  18. 1 2 3 Central Ground Water Board Report - Ground Water Information 2009 - http://cgwb.gov.in/District_Profile/Maharashtra/Greater%20Mumbai.pdf Archived 21 జూలై 2011 at the Wayback Machine - Accessed on 20 January 2011
  19. ↑ "BMC slammed for failing rain test". The Times of India. 7 July 2006. Archived from the original on 3 September 2018. Retrieved 8 June 2018.
  20. ↑ Mid-Day - http://www.mid-day.com/metro/2003/sep/64082.htm Archived 19 సెప్టెంబరు 2012 at the Wayback Machine - Retrieved on 5 December 2010
  21. ↑ "R C Marg in Chembur: Connecting Mahul village to Ghatkopar, the road is tribute to freedom fighter, corporator". Indian Express. 18 January 2018. Archived from the original on 3 October 2022. Retrieved 3 October 2022.
  22. ↑ Gyan Varma (25 December 2009) "43 Industrial Clusters imperiled in India" Archived 12 ఆగస్టు 2011 at the Wayback Machine, Daily News and Analysis. Accessed on 25 January 2011
  23. ↑ "45% of Deonar dumping ground to be cleared by May". DNA India. 28 March 2011. Archived from the original on 6 July 2023. Retrieved 24 May 2012.
  24. ↑ "Residents protest fire at Deonar dumping ground". The Indian Express. 25 March 2008. Retrieved 24 May 2012.{{cite news}}: CS1 maint: deprecated archival service (link)
  25. ↑ Times News Network (18 May 2012). "Chembur residents fume over smoke from Deonar dumping ground". The Times of India. Mumbai. Retrieved 18 May 2012.{{cite news}}: CS1 maint: deprecated archival service (link)

బాహ్య లంకెలు

[మార్చు]
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=చెంబూర్&oldid=4926333" నుండి వెలికితీశారు