ఝుంఝునూన్ జిల్లా

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
Jhunjhunu జిల్లా

झुन्झुनू जिला
Rajasthan లో Jhunjhunu జిల్లా స్థానము
Rajasthan లో Jhunjhunu జిల్లా స్థానము
దేశంభారతదేశం
రాష్ట్రంRajasthan
పరిపాలన విభాగముJaipur Division
ముఖ్య పట్టణంJhunjhunu
మండలాలు1. Jhunjhunu, 2. Chirawa, 3. Buhana, 4. Khetri, 5. Nawalgarh, 6. Udaipurwati 7.Malsisar 8. Surajgarh
ప్రభుత్వం
 • లోకసభ నియోజకవర్గాలుJhunjhunu[1]
 • శాసనసభ నియోజకవర్గాలు1. Jhunjhunu, 2. Mandwa, 3. Pilani, 4. Nawalgarh, 5. Khetri, 6. Udaipurwati, 7. Surajgarh[2]
విస్తీర్ణం
 • మొత్తం5 కి.మీ2 (2,288 చ. మై)
జనాభా
(2011)
 • మొత్తం2
 • పట్టణ
22.89
జనగణాంకాలు
 • అక్షరాస్యత74.72
 • లింగ నిష్పత్తి950
ప్రధాన రహదార్లుState Highway 8
అక్షాంశరేఖాంశాలు75°01′N 76°04′E / 75.02°N 76.06°E / 75.02; 76.06 - 27°23′N 28°19′E / 27.38°N 28.31°E / 27.38; 28.31
జాలస్థలిఅధికారిక జాలస్థలి
26. Jhunjhunu district in Rajasthan

రాజస్థాన్ రాష్ట్ర 33 జిల్లాలలో ఝంఝునూన్ జిల్లా (హిందీ:झुन्झुनू जिला) ఒకటి. ఝంఝనూన్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.

చరిత్ర[మార్చు]

ఝంఝునున్ జిల్లా రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలోని షెకావత్ భూభాగంలో ఉంది. ఝంఝనున్ ప్రాంతాన్ని కైంఖాని నవాబులు 1730 వరకు పాలించాతు. ఝంఝనున్‌కు చివరిపాలడు రోహిల్లా ఖాన్. 280 సంవత్సరాల తరువాత నవాబుల పాలన ముగింపుకు వచ్చింది. రోహిల్లాఖాన్ షర్దుల్ సింగ్‌కు విశ్వాసపాత్రుడుగా ఉండి షర్దుల్ సింగ్‌కు దివానుగా పనిచేసాడు. షర్దుల్ సింగ్‌కు ధైర్యసాహసాలు మరియు శక్తివంతమైన పాలకుడుగా గుర్తించబడ్డాడు. 1730లో రోహిల్లాఖాన్ మరణించిన తరువాత షర్దుల్ సింగ్‌ ఝంఝనున్ ప్రాంతాన్ని ఆక్రమించుకున్నాడు. తరువాత మహారావో షర్దుల్ సింగ్ ఈ ప్రాంతాన్ని ఆక్రమించుకుని 12 సంవత్సరాల కాలం పాలించాడు. ఆయన మరణించిన తరువాత ఆయన కుమారులు ఈ ప్రాంతాన్ని 5 సమాన భాగాలుగా పంచుకున్నారు. వారి వారసులు ఈ ప్రాంతాన్ని 1947 వరకు పాలించారు. షర్దుల్ సింగ్ ఝంఝన్‌లో కల్యాణ్‌జీ మందిర్ మరియు గోపీనాథ్‌జీ కా మందిర్ నిర్మించాడు. మహారావు షర్దుల్ సింగ్ కుమారులు పరసరంపురా మహారావు షర్దుల్ సింగ్ కొరకు స్మారక మందిరం నిర్మించి ఫ్రెస్కో పెయింటింగులతో అలంకరించారు.

నైసర్గికం[మార్చు]

జిల్లా షెకావతి భూభాగంలో ఉంది. జిల్లా ఈశాన్య మరియు తూర్పు సరిహద్దులో హర్యానా రాష్ట్రం, ఆగ్నేయ, దక్షిణ మరియు నైరుతీ సరిహద్దులలో శిఖర్ జిల్లా మరియు వాయవ్య సరిహద్దులో చురు జిల్లా ఉంది.

2001 లో గణాంకాలు[మార్చు]

విషయాలు వివరణలు
జిల్లా జనసంఖ్య . 2,139,658, [3]
ఇది దాదాపు. నమీబియా దేశ జనసంఖ్యకు సమానం.[4]
అమెరికాలోని. న్యూమెక్సికో నగర జనసంఖ్యకు సమం.[5]
640 భారతదేశ జిల్లాలలో. 214వ స్థానంలో ఉంది.[3]
1చ.కి.మీ జనసాంద్రత. 631 [3]
2001-11 కుటుంబనియంత్రణ శాతం. 11.81%.[3]
స్త్రీ పురుష నిష్పత్తి. 950:1000 [3]
జాతియ సరాసరి (928) కంటే. అధికం
అక్షరాస్యత శాతం. 74.72%.[3]
జాతియ సరాసరి (72%) కంటే. అధికం

ప్రముఖులు[మార్చు]

పసరి, పిరమల్, చందక్ మరియు బిర్లా కుటుంబం వంటి పాతిశ్రామికులు 4 కుటుంబాలు ఈ జిల్లాకు చెందినవారే.

పర్యాటక ఆకర్షణలు[మార్చు]

  • రామకృష్ణ మిషన్, ఖెత్రి పట్టణంలో ఉన్న ఖెత్రి సెంటర్.
  • ధొసి హిల్.
  • రాణి సాతి ఆలయం.

పరిశ్రమలు[మార్చు]

జిల్లాలోని ఖెత్రిలో రాగి గనులు ఉన్నాయి. ఖెత్రి కాపర్ కాంప్లెక్స్ ఆఫ్ హిందూస్థాన్ కాపర్ లిమిటెడ్, (భారతదేశంలో అతి పెద్ద రాగి గనులు) ఖెత్రి పట్టణానికి 10కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఇక్కడ సల్ఫరిక్ ఆమ్లం మరియు ఎరువులు ఉత్పత్తి చేయబడుతున్నాయి.

విద్య[మార్చు]

  • బిట్స్ పిలాని
  • శ్రీ జగదీష్ ప్రసాద్ ఝబర్మల్ తిబెర్వాలా విశ్వవిద్యాలయం.
  • సి.ఎస్.ఐ.ఆర్ - సి.ఇ.ఇ.ఆర్, పిలాని
  • శ్రీధర్ విశ్వవిద్యాలయం
  • షేఖావతి పబ్లిక్ స్కూల్ హెతాంసర్

చిత్రమాలిక[మార్చు]

మూలాలు[మార్చు]

  1. "Parliamentary Constituencies of Rajasthan" (PDF). http://164.100.9.199/home.html. 2012. Retrieved 2012-02-23. Cite web requires |website= (help); External link in |publisher= (help)
  2. "Assembly Constituencies of Jhunjhunu district" (PDF). gisserver1.nic.in. 2012. Retrieved 2012-02-23. Cite web requires |website= (help)
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 "District Census 2011". Census2011.co.in. 2011. Retrieved 2011-09-30. Cite web requires |website= (help)
  4. US Directorate of Intelligence. "Country Comparison:Population". Retrieved 2011-10-01. Namibia 2,147,585 line feed character in |quote= at position 8 (help); Cite web requires |website= (help)
  5. "2010 Resident Population Data". U. S. Census Bureau. Retrieved 2011-09-30. New Mexico - 2,059,179 Cite web requires |website= (help)

వెలుపలి లింకులు[మార్చు]

వెలుపలి లింకులు[మార్చు]