టెర్నోపిల్ ఓబ్లాస్ట్

టెర్నోపిల్ ఓబ్లాస్ట్ టెర్నోపిల్‌కా ఆబ్లాస్ట్
ఓబ్లాస్ట్
టెర్నోపిల్స్కా ఓబ్లాస్ట్
Flag Coat of arms
మారుపేర్లు:  Тернопілля (Ternopillia), Тернопільщина (Ternopilshchyna)
నిర్దేశాంకాలు: 49°33′21″N 25°35′33″E
దేశం	ఉక్రెయిన్
పరిపాలనా కేంద్రం	టెర్నోపిల్
ప్రభుత్వం
• గవర్నర్	టారస్ పాస్తుఖ్
• ఓబ్లాస్ట్ కౌన్సిల్	64 సీట్లు
• చైర్‌పర్సన్	వోలోడిమిర్ బోల్యేష్‌చుక్
విస్తీర్ణం
• మొత్తం	13,823 కి.మీ2 (5,337 చ. మై)
• Rank	22వ ర్యాంక్
జనాభా  (2022)
• మొత్తం	10,21,713
• ర్యాంకు	21వ ర్యాంక్
జీడీపీ
• Total	₴ 82 బిలియన్లు (€2.1 బిలియన్లు)
• తలసరి	₴ 79,412 (€2,100)
టైమ్ జోన్	UTC+2 (EET)
పోస్టల్ కోడ్	46-49
ఏరియా కోడ్	+380-35
ISO 3166 code	UA-61
రైయోన్స్	3
నగరాలు	14
సెటిల్మెంట్లు	17
గ్రామాలు	1019
HDI (2022)	0.722 high
FIPS 10-4	UP22
గణాంకాల కోసం ప్రాదేశిక యూనిట్ల నామకరణం	UA52
వెబ్‌సైట్	మూస:Deprecated archive

టెర్నోపిల్ ఒబ్లాస్ట్ ( ఉక్రేనియన్: థెర్నోపిల్‌స్కా ఒబ్లాస్ట్ , రోమనైజ్డ్: టెర్నోపిల్‌స్కా óblastʹ ) , దీనిని టెర్నోపిల్ష్‌చినా అని కూడా సూచిస్తారు (ఉక్రేనియన్: థెర్నోపిల్‌షినా , రోమనైజ్డ్ టెర్నోపిలియా ( ఉక్రేనియన్: Тернопилля , రోమనైజ్డ్ : టెర్నోపిల్జా ), ఉక్రెయిన్‌లోని ఓబ్లాస్ట్ (ప్రావిన్స్). దీని పరిపాలనా కేంద్రం టెర్నోపిల్ , దీని ద్వారా డైనిస్టర్ ఉపనది అయిన సెరెట్ ప్రవహిస్తుంది . జనాభా: 1,021,713 (2022 అంచనా).

ఈ ప్రాంతంలోని సహజ అద్భుతాలలో ఒకటి ఇక్కడి గుహల సముదాయాలు. ఉక్రెయిన్‌లోని అతి చిన్న ప్రాంతాలలో టెర్నోపిల్ ఓబ్లాస్ట్ ఒకటి అయినప్పటికీ, అక్కడ 100కు పైగా గుహలు కనుగొనబడ్డాయి. ఈ ప్రాంతంలో ఉండగల అన్ని గుహలలో ఇవి కేవలం 20% మాత్రమేనని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. అన్నింటికన్నా పెద్ద గుహ ఆప్టిమిస్టిచ్నా గుహ. మొత్తం 267 కిలోమీటర్ల (166 మైళ్ళు) పొడవుతో , ఇది యురేషియాలోనే అత్యంత పొడవైన గుహ, ప్రపంచంలో ఐదవ పొడవైన గుహ . ఈ ప్రాంతంలోని భూభాగంలో ఇరవై శాతం చెర్నోజెమ్ నేల ఉంది.

దాని ఆకర్షణలలో, టెర్నోపిల్ ఒబ్లాస్ట్లో 34 కోటలు ఉన్నాయి. కనీసం ఒక ఖాతా ప్రకారం, 16 హెక్టార్ల (40 ఎకరాల) విస్తీర్ణంలో ఉన్న కోటలతో కూడిన జబారాజ్ కోట అత్యంత ప్రముఖమైనది. ఇది 17వ శతాబ్దంలో బోహ్దాన్ ఖ్మెల్నిట్స్కీ దళాలు, పోలిష్-లిథువేనియన్ కామన్వెల్త్ సైన్యం మధ్య ప్రతిష్టంభనకు కేంద్రంగా ఉంది. డినిస్టర్ కాన్యన్ ఈ ఓబ్లాస్ట్ గుండా వెళుతుంది; ఇది 250 కిలోమీటర్ల (160 మైళ్ళు) మేర విస్తరించి, ఉక్రెయిన్ అద్భుతాలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది.

భౌగోళికం

ఈ ఓబ్లాస్ట్ పశ్చిమ ఉక్రెయిన్‌లో ఉంది, 13,800 చదరపు కిలోమీటర్ల (5,300 చదరపు మైళ్ల) విస్తీర్ణాన్ని కలిగి ఉంది. ఇది రాతి భూభాగాలకు ప్రసిద్ధి చెందిన పొడిలియన్ ఉన్నత ప్రాంతం పశ్చిమ భాగంలో ఉంది. ఇక్కడ గుర్తించదగిన పర్వతాలలో క్రెమెనెట్స్ పర్వతాలు ఉన్నాయి. ఈ ఓబ్లాస్ట్ దాని గుహలకు కూడా ప్రసిద్ధి చెందింది.   

దేశంలోని ప్రధాన నదులలో ఒకటైన డినిస్టర్ , ప్రక్కనే ఉన్న చెర్నివ్ట్సి ఓబ్లాస్ట్, ఇవానో-ఫ్రాంకివ్స్క్ ఓబ్లాస్ట్‌లతో కలిసి టెర్నోపిల్ ఓబ్లాస్ట్‌కు దక్షిణ, నైరుతి సరిహద్దులను ఏర్పరుస్తుంది . ఈ ఓబ్లాస్ట్ గుండా ప్రవహించే దాని ఉపనదులలో జ్బ్రూచ్ , సెరెట్, స్ట్రైపా ఉన్నాయి . సెరెట్ నది, టెర్నోపిల్ నగరం గుండా ప్రవహించే డినిస్టర్ నది ఎడమ ఉపనది .

టెర్నోపిల్ ఓబ్లాస్ట్ ఉక్రెయిన్‌లోని మరో ఐదు ఓబ్లాస్ట్‌లచే చుట్టుముట్టబడి ఉంది : దక్షిణాన చెర్నివ్ట్సీ ఓబ్లాస్ట్ , నైరుతిలో ఇవానో-ఫ్రాంకివ్స్క్ ఓబ్లాస్ట్ , వాయువ్యంలో ల్వివ్ ఓబ్లాస్ట్ , ఉత్తరాన రివ్నే ఓబ్లాస్ట్, తూర్పున ఖ్మెల్నిట్స్కై ఓబ్లాస్ట్ .

చరిత్ర

1939 వరకు టెర్నోపిల్ ప్రాంతం

ఈ ప్రాంతం చారిత్రక పరిపాలనా అనుబంధం:

• 1199–1253: ప్రిన్సిపాలిటీ ఆఫ్ గలీసియా-వోల్హినియా

• 1253–1434: గలీసియా-వోల్హినియా రాజ్యం

• 1434–1569: పోలాండ్ రాజ్యం: రుథేనియన్ వోయివోడెషిప్ , పోడోలియన్ వోయివోడెషిప్ / లిథువేనియా గ్రాండ్ డచీ : జిమియా వోలిన్స్కా

• 1566–1569: పోలాండ్ రాజ్యం: రుథేనియన్ వోయివోడ్‌షిప్, పోడోల్స్కీ వోయివోడ్‌షిప్ / లిథువేనియా గ్రాండ్ డచీ: వోలిన్ వోయివోడ్‌షిప్

• 1569–1672: పోలిష్-లిథువేనియన్ కామన్వెల్త్ , పోలాండ్ రాజ్యపు కిరీటం , పోలిష్ కిరీటం యొక్క చిన్న పోలాండ్ ప్రావిన్స్ (మాలోపోల్స్కా): రుథేనియన్ వోయివోడెషిప్, వోలిన్ వోయివోడెషిప్, పోడోల్స్కీ వోయివోడెషిప్

• 1672–1699: పోలాండ్-లిథువేనియా, పోలాండ్ రాజ్యపు కిరీటం, మాలోపోల్స్కా ప్రావిన్స్: రుథేనియన్ వోయివోడెషిప్, వోలిన్ వోయివోడెషిప్ / ఒట్టోమన్ సామ్రాజ్యం : పోడోలియా ఎయాలెట్

• 1699–1772: పోలాండ్-లిథువేనియా, పోలాండ్ రాజ్యపు కిరీటం, మాలోపోల్స్కా ప్రావిన్స్: రుథేనియన్ వోయివోడెషిప్, వోలిన్ వోయివోడెషిప్, పోడోల్స్కీ వోయివోడెషిప్

• 1772–1795: హాబ్స్‌బర్గ్ రాచరికం : గలీసియా, లోడోమెరియా రాజ్యం ( ఆస్ట్రియన్ విభజన ) / పోలాండ్-లిథువేనియా, పోలాండ్ రాజ్యపు కిరీటం, చిన్న పోలాండ్ ప్రావిన్స్: వోల్హినియా వోయివోడ్‌షిప్

• 1795–1804: హాబ్స్‌బర్గ్ రాచరికం: గలీసియా, లోడోమెరియా, తూర్పు గలీసియా ( ఆస్ట్రియన్ విభజన ) / రష్యన్ సామ్రాజ్యం : వోల్హినియా గవర్నరేట్ ( రష్యన్ విభజన )

• 1804–1809: ఆస్ట్రియన్ సామ్రాజ్యం : గలీసియా, లోడోమెరియా, తూర్పు గలీసియా ( ఆస్ట్రియన్ విభజన ) / రష్యన్ సామ్రాజ్యం: వోలిన్ గవర్నరేట్ ( రష్యన్ విభజన )

• 1809–1815: ఆస్ట్రియన్ సామ్రాజ్యం: గలీసియా, లోడోమెరియా ( ఆస్ట్రియన్ విభజన ) / రష్యన్ సామ్రాజ్యం: వోలిన్ గవర్నరేట్ ( రష్యన్ విభజన ), టార్నోపోల్స్కీ క్రాయ్ (పూర్వం ఆస్ట్రియన్ విభజనలో భాగంగా ఉండేది )

• 1815–1867: ఆస్ట్రియన్ సామ్రాజ్యం: గలీసియా, లోడోమెరియా ( ఆస్ట్రియన్ విభజన ) / రష్యన్ సామ్రాజ్యం: వోలిన్ గవర్నరేట్ ( రష్యన్ విభజన )

• 1867–నవంబర్ 1918: ఆస్ట్రియా-హంగేరీ : గలీసియా, లోడోమెరియా ( ఆస్ట్రియన్ విభజన ) / రష్యన్ సామ్రాజ్యం: వోల్హినియా గవర్నరేట్ ( రష్యన్ విభజన )

• నవంబర్ 1918–జూలై 1919 - పశ్చిమ ఉక్రేనియన్ పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ( వాస్తవానికి )

• 1919 ( వాస్తవానికి ; 1923 డి జ్యూర్ )–1945: ర్జెక్‌పోస్పోలిటా పోల్స్కా : టార్నోపోల్ వోయివోడెషిప్ , వోలిన్ వోయివోడెషిప్

• 1944 ( వాస్తవానికి ; 1945 డి జ్యూర్ )–1991: USSR , ఉక్రేనియన్ SSR : టెర్నోపిల్ ప్రాంతం

• 1991 నుండి: ఉక్రెయిన్ : టెర్నోపిల్ ప్రాంతం

• 12వ శతాబ్దం నుండి 14వ శతాబ్దంలో గలీసియా-వోల్హినియాను పోలాండ్ రాజ్యం, లిథువేనియా గ్రాండ్ డచీలో విలీనం చేసే వరకు ఈ ప్రాంతం గలీసియా-వోల్హినియాకు చెందినది.

• 1569లో పోలాండ్, లిథువేనియా కలిసి పోలిష్-లిథువేనియన్ కామన్వెల్త్‌గా ఏర్పడ్డాయి.

12వ శతాబ్దం నుండి 14వ శతాబ్దంలో గలీసియా-వోల్నియా పోలాండ్ రాజ్యం, లిథువేనియా గ్రాండ్ డచీలో విలీనం అయ్యే వరకు ఈ ప్రాంతం గలీసియా-వోల్హినియాకు చెందినది.

1569లో పోలాండ్, లిథువేనియా పోలిష్-లిథువేనియన్ కామన్వెల్త్ విలీనం అయ్యాయి.

1772లో పోలాండ్ మొదటి విభజన నుండి మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసే వరకు టెర్నోపిల్ ఒబ్లాస్ట్గా మారిన ప్రాంతం ఎక్కువగా గలీసియా, రికం, ఆస్ట్రియన్ సామ్రాజ్యం, చివరకు ఆస్ట్రియా-హంగరీ స్వాధీనం. నేటి ఉక్రెయిన్‌లో 1918 వరకు గలీసియా, లోడోమెరియా తూర్పు భాగాన్ని ఎక్కువగా ఏర్పాటు చేసిన మూడు ఓబ్లాస్ట్లు (ప్రావిన్సులు) ఉన్నాయి. ఇవనో-ఫ్రాంకివ్స్క్ ఒబ్లాస్ట్ పూర్తిగా రాజ్యంలో ఉంది, అలాగే ల్వివ్ ఒబ్లాస్ట్ ఎక్కువ భాగం (సోకల్ సమీపంలో ఉన్న కొన్ని చిన్న ప్రాంతాలు, గ్రామాలు మాత్రమే) ఈ రాజ్యంలో ఉన్నాయి. టెర్నోపిల్ ఒబ్లాస్ట్ దక్షిణ, మధ్య భాగాలు రాజ్యంలో ఉండగా, ఉత్తర భాగాలు (2020 కి ముందు: క్రెమెనెట్స్, షుమ్స్క్, లానివ్ట్సి, 2020 తరువాత ఉత్తర భాగంలోః క్రెమెనెఱ్ఱ్స్ రైయాన్, టెర్నోపిల్లోని చిన్న భాగాలు 1795 నుండి పోలాండ్ లిథువేనియాలోనే ఉన్నాయి (మూడవ విభజన) అవి రష్యన్ వోల్నియన్ గవర్నరేట్ చెందినవి (ముఖ్యంగా క్రెమెనెట్స్కీ ఉయెజ్డై). నెపోలియన్ యుద్ధాల సమయంలో టెర్నోపిల్ చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతాన్ని 1809 నాటి షాన్బ్రన్ ఒప్పందం రష్యా స్వాధీనం చేసుకుంది, ఇది టార్నోపోల్స్కీ క్రై [డి] ప్ల్ రుక్] గా మారింది, ఇది 1815లో తిరిగి ఆస్ట్రియాకు అప్పగించబడింది (వియన్నా కాంగ్రెస్). టార్నోపోల్స్కీ క్రాయ్ సుమారుగా 2022 తరువాత మూడింట రెండు వంతుల తూర్పు టెర్నోపిల్ రైయాన్, చోర్ట్కివ్ రైయాన్ వరకు 2020 కి ముందు పరంగా ఇది టెర్నోపిల్కు, చోర్టికివ్కు, బోర్ష్చివ్, చోర్ట్కివ్కు, హుసియాతిన్, పిడ్వోలోచిస్క్, టెరెబోవ్లియా, టెర్నోపిల్లు, జాలిష్కికీ రైయాన్స్, జబారాజ్ రైయాన్ దక్షిణ సగం, బుచాచ్ రైయాన్ తూర్పు, ఉత్తర భాగాలు, జ్బోరివ్, కోజోవా రైయాన్స్ కొన్ని తూర్పు భాగాలకు అనుగుణంగా ఉంటుంది.

1917 నుండి పూర్వపు రష్యన్ భాగం ఉక్రేనియన్ పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ (ఉక్రేనియన్లు రాష్ట్రం ఏప్రిల్-డిసెంబర్ 1918) క్రిందకు వచ్చింది, దీనిని ఉక్రేనియన్ల సోవియట్ రిపబ్లిక్/ఉక్రేనియన్స్ సోవియట్ రిపబ్లిక్లచే డిసెంబర్ 1917-ఏప్రిల్ 1918, ఉక్రేనియన్స్వియట్ రిపబ్లిక్చే మార్చి 1919 నుండి 1918 వరకు ఆస్ట్రియన్ ఎస్ఎస్ఆర్ కూడా దావా వేయబడింది, గతంలో ఆస్ట్రియన్ భాగం పశ్చిమ ఉక్రేనియను పీపుల్స్ రిపబ్లికుచే నియంత్రించబడింది (1919 జనవరి 22 నుండి ఉక్రేనియన్లో భాగంగా ఉండేది), కానీ చివరికి 1921లో ఉక్రేనియన్కు స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత మొత్తం ప్రాంతం రెండవ పోలిష్ రిపబ్లిక్ కిందకు వచ్చింది, పోలిష్-ఉక్రేనియన్తో యుద్ధం, పోలిష్-సోవియట్ యుద్ధం జరిగింది. గతంలో ఆస్ట్రియన్ భాగాలు టార్నోపోల్ వోయివోడెషిప్ భాగమయ్యాయి, గతంలో రష్యన్ భాగాలు వోల్నియన్ వోయివోడ్షిప్లో భాగంగా మారాయి, ముఖ్యంగా క్ర్జెమియెనిక్ కౌంటీ [plˈkː]. టెర్నోపిల్ ఒబ్లాస్ట్ 2020 కి ముందు దక్షిణ ప్రాంతాలు గలీసియా, లోడోమెరియా జిల్లాలు/కౌంటీలు, ఇంటర్ వార్ పోలాండ్ కౌంటీలతో పాక్షికంగా సమానంగా ఉండేవి.