తిరుకోణమలై
ట్రింకోమలీ
திருக்கோணமலை ත්රිකුණාමලය | |
|---|---|
| ట్రింకోమలీ నగరం | |
 ట్రింకోమలీ అఖాతం దృశ్యం | |
 | |
  ట్రింకోమలీ | |
| నిర్దేశాంకాలు: 8°34′0″N 81°14′0″E / 8.56667°N 81.23333°E | |
| Country | శ్రీలంక |
| Province | Eastern |
| District | Trincomalee |
| DS Division | Trincomalee Town & Gravets |
| ప్రభుత్వం | |
| • రకం | నగర కౌన్సిల్ |
| విస్తీర్ణం | |
• మొత్తం | 7.5 కి.మీ2 (2.9 చ. మై) |
| ఎత్తు | 8 మీ (26 అ.) |
| జనాభా (2012) | |
• మొత్తం | 99,135 |
| • జనసాంద్రత | 13,000/కి.మీ2 (34,000/చ. మై.) |
| నివాస పేరు | ట్రింకోమలియన్స్ |
| టైమ్ జోన్ | UTC+5:30 (Sri Lanka Standard Time Zone) |
| • Summer (DST) | UTC+6 |
ట్రింకోమలీ (Trincomalee; తమిళం: திருக்கோணமலை, సింహళం: ත්රිකුණාමලය) శ్రీలంక తూర్పు ప్రావిన్స్లోని ప్రముఖ నౌకాశ్రయ నగరం. ఇది ట్రింకోమలీ జిల్లాకు పరిపాలనా కేంద్రం. ప్రపంచంలోని అత్యుత్తమ సహజ నౌకాశ్రయాలలో ఒకటిగా పేరుగాంచిన ట్రింకోమలీ హార్బర్ తీరంలో ఈ నగరం ఉంది. చారిత్రకంగా ఇది “గోకర్ణ”, “గోకన్న” అనే పేర్లతో కూడా ప్రసిద్ధి చెందింది.[1]
ట్రింకోమలీ శ్రీలంక తమిళ సంస్కృతికి ప్రధాన కేంద్రాలలో ఒకటిగా భావించబడుతుంది. ఈ నగరం అదే పేరుగల ద్వీపకల్పంపై నిర్మించబడింది. ఇది అంతర్గత, బాహ్య నౌకాశ్రయాలను విడదీస్తుంది. 2012 జనగణన ప్రకారం నగర జనాభా సుమారు 99,135.[2]
పేరుపుట్టుక
[మార్చు]“ట్రింకోమలీ” అనే పేరు తమిళ పదమైన “తిరు-కోణ-మలై” నుండి ఉద్భవించింది. దీని అర్థం “పవిత్ర కొండ” అని భావిస్తారు. సంస్కృతంలో ఈ ప్రాంతాన్ని “గోకర్ణ” అని పిలిచేవారు. ఇది భారత ఉపఖండంలోని శైవ పుణ్యక్షేత్రాల పేర్లతో పోలిక కలిగి ఉంది.
చరిత్ర
[మార్చు]
ప్రాచీన కాలంలో ట్రింకోమలీ ఇండో-ఆర్యన్ వలసదారుల ప్రధాన స్థావరంగా ఉండేది. నగర ద్వీపకల్ప చివరనున్న కోణేశ్వర ఆలయం కనీసం 7వ శతాబ్దానికి ముందే ఒక ప్రముఖ హిందూ ఆలయంగా ప్రాచుర్యం పొందింది.[3][4][5][6] Kona (Tamil: கோண) has other meanings in Old Tamil such as peak, while another origin for the term Koneswaram could come from the Tamil term Kuna (East). Therefore, other translators suggest definitions of Trincomalee such as "sacred angular/peaked hill", "sacred eastern hill" or "three peaked hill".[7][8][9] The temple was constructed atop Swami Rock, also called Swami Malai or Kona-ma-malai, a cliff on the peninsula that drops 400 feet (120 metres) directly into the sea.[3][10][11]
17వ శతాబ్దంలో పోర్చుగీసువారు ఈ నగరాన్ని ఆక్రమించారు. వారు కోణేశ్వర ఆలయాన్ని ధ్వంసం చేసి, ఆ రాళ్లతో కోట నిర్మించారు. తరువాత ఈ నౌకాశ్రయం డచ్, ఫ్రెంచ్, బ్రిటిష్ పాలకుల ఆధీనంలోకి మారుతూ వచ్చింది. 1795లో బ్రిటిష్లు స్థిర ఆధిపత్యం సాధించారు.
రెండో ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో ట్రింకోమలీ వ్యూహాత్మక బ్రిటిష్ నౌకాదళ కేంద్రంగా మారింది.[12] 1942లో జపాన్ వైమానిక దాడులకు గురైంది. శ్రీలంక స్వాతంత్ర్యం అనంతరం కూడా కొంతకాలం బ్రిటిష్ సైనిక స్థావరం ఇక్కడ కొనసాగింది.
శ్రీలంక స్వాతంత్ర్యం తరువాత తమిళులు, సింహళీయుల మధ్య రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు పెరిగి, తరువాత అంతర్యుద్ధానికి దారితీశాయి. ఈ కాలంలో ట్రింకోమలీ వ్యూహాత్మకంగా అత్యంత ముఖ్య నగరంగా నిలిచింది.
భౌగోళికం
[మార్చు]ట్రింకోమలీ శ్రీలంక ఈశాన్య తీరంలో ఉంది. ఈ నగరం ట్రింకోమలీ బే తీరంలో ఉండి, ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద సహజ లోతైన నౌకాశ్రయాలలో ఒకటిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ హార్బర్ అన్ని రకాల వాతావరణ పరిస్థితుల్లో కూడా నౌకలకు సురక్షితంగా ఉంటుంది.
నగర దక్షిణ భాగంలో మహావెలి గంగా నది ప్రవహిస్తుంది. ఈ ప్రాంతంలో అనేక సముద్రతీరాలు, లగూన్లు, పర్వతాకార తీరప్రాంతాలు ఉన్నాయి.
వాతావరణం
[మార్చు]ట్రింకోమలీలో ఉష్ణమండల ఆర్ద్ర-శుష్క వాతావరణం ఉంటుంది. ఏప్రిల్ నుండి ఆగస్టు వరకు పొడి కాలం, మిగతా నెలల్లో వర్షాకాలం ఉంటుంది. వార్షిక వర్షపాతం సుమారు 1570 మిల్లీమీటర్లు. సగటు ఉష్ణోగ్రతలు 26°C నుండి 30°C వరకు ఉంటాయి.
ఆర్థిక వ్యవస్థ
[మార్చు]చారిత్రకంగా ట్రింకోమలీ నౌకాశ్రయం వ్యాపార, సైనిక ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంది. ప్రస్తుతం పర్యాటకం స్థానిక ఆర్థిక వ్యవస్థలో ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తోంది. చేపల వేట, నౌకాశ్రయ సేవలు, వ్యవసాయం, చిన్న వ్యాపారాలు కూడా ముఖ్య ఆదాయ వనరులు.
ఇటీవలి కాలంలో భారతదేశం, యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్, శ్రీలంక కలిసి ట్రింకోమలీని ప్రాంతీయ ఇంధన కేంద్రంగా అభివృద్ధి చేయడానికి ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాయి.
సంస్కృతి, మతం
[మార్చు]ట్రింకోమలీ తమిళ హిందూ సంస్కృతికి ముఖ్య కేంద్రంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. కోణేశ్వర ఆలయం ఈ నగరంలోని ప్రసిద్ధ ఆధ్యాత్మిక క్షేత్రం. ఇది శ్రీలంకలోని పంచ ఈశ్వరాలయాలలో ఒకటిగా భావించబడుతుంది.
ఇక్కడ భద్రకాళి అమ్మన్ ఆలయం, హిందూ సాంస్కృతిక మందిరాలు, పాతకాలపు విద్యాసంస్థలు ఉన్నాయి. నగరంలో హిందూ, బౌద్ధ, క్రైస్తవ, ముస్లిం మతాలకు చెందిన ప్రజలు నివసిస్తున్నారు.
రవాణా
[మార్చు]ట్రింకోమలీ శ్రీలంక రైల్వే వ్యవస్థతో అనుసంధానించబడి ఉంది. ట్రింకోమలీ రైల్వే స్టేషన్ కొలంబోతో రైలు సేవల ద్వారా కలుపబడి ఉంది..[13] A6, A12, A15 జాతీయ రహదారులు ఈ నగరానికి చేరుతాయి.
పర్యాటకం
[మార్చు]ట్రింకోమలీ శ్రీలంకలో ప్రముఖ సముద్రతీర పర్యాటక కేంద్రంగా ఎదిగింది. ముఖ్య పర్యాటక ఆకర్షణలు:
- కోణేశ్వర ఆలయం
- నిలవేలి బీచ్
- ఉప్పువేలి బీచ్
- పిజన్ ఐలాండ్ నేషనల్ పార్క్
- ఫోర్ట్ ఫ్రెడరిక్
- తిమింగల వీక్షణ యాత్రలు
స్నోర్కెలింగ్, స్కూబా డైవింగ్, డాల్ఫిన్ వీక్షణకు ఈ ప్రాంతం ప్రసిద్ధి చెందింది.
విద్య
[మార్చు]ట్రింకోమలీలో అనేక ప్రముఖ విద్యాసంస్థలు ఉన్నాయి. శ్రీలంక నౌకాదళ అకాడమీ,[14] వైమానిక దళ అకాడమీ, ఈస్టర్న్ యూనివర్శిటీకి చెందిన క్యాంపస్ ఇక్కడ ఉన్నాయి.
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Trincomalee – Sri Lanka". britannica.com. Retrieved 31 March 2018.
- ↑ "Sri Lanka: largest cities and towns and statistics of their population". World Gazetteer.[dead link]
- 1 2 E Greig, Doreen (1987). "The reluctant colonists: Netherlanders abroad in the 17th and 18th centuries". U.S.A.: Assen, The Netherlands; Wolfeboro, N.H., U.S.A.: 227. OCLC 14069213.
{{cite journal}}: Cite journal requires|journal=(help) - ↑ Sivaratnam, C (1964). An outline of the cultural history and principles of Hinduism (1 ed.). Colombo: Stangard Printers. OCLC 12240260.
Koneswaram temple. Tiru-Kona-malai, sacred mountain of Kona or Koneser, Iswara or Siva. The date of building the original temple is given as 1580, BCE. according to a Tamil poem by Kavi Raja Virothayan translated into English in 1831 by Simon Cassie Chitty...
- ↑ Herbert Keuneman; John Gottberg; Ravindralal Anthonis; Hans Hoefer (1985). Sri Lanka (3 ed.). Hong Kong: Hong Kong : Apa Productions (HK); [Englewood Cliffs, N.J. : Distributed by] Prentice Hall, 1985. p. 214. ISBN 978-0-13-839944-3. OCLC 13501485.
- ↑ Indrapala, Karthigesu (2007). The evolution of an ethnic identity: The Tamils in Sri Lanka C. 300 BCE to C. 1200 CE. Colombo: Vijitha Yapa. p. 324. ISBN 978-955-1266-72-1.
- ↑ Ramachandran, Nirmala (2004). The Hindu legacy to Sri Lanka. Pannapitiya: Stamford Lake (Pvt.) Ltd. 2004. ISBN 978-955-8733-97-4. OCLC 230674424.
- ↑ Taylor, Isaac (1843). Names and Their Histories: A Handbook of Historical Geography and Topographical Nomenclature. London: BiblioBazaar, LLC. p. 308. ISBN 0-559-29668-1.
{{cite book}}: ISBN / Date incompatibility (help) - ↑ Room, Adrian (2006). Placenames of the world : origins and meanings of the names for 6,600 countries, cities, territories, natural features, and historic sites (2 ed.). London: Jefferson, N.C.; London : McFarland & Co., cop. 2006. p. 382. ISBN 978-0-7864-2248-7. OCLC 439732470.
- ↑ "Tirukōṇa-malai (Trincomalee), Kīri-malai, Kutirai-malai". TamilNet. July 1, 2007.
- ↑ "Aayiththiyamalai". TamilNet. October 24, 2010.
- ↑ Brian Lavery, Churchill's Navy: The Ships, Men and Organisation, 1939–1945, p. 183, 2006.
- ↑ "Sri Lanka Railways Timetable"[usurped]
- ↑ "Naval and Maritime Academy of SLN reaches Par Excellence". Sri Lanka Navy. Archived from the original on 29 March 2008. Retrieved 30 April 2011.