Jump to content

థాయిలాండ్ గల్ఫ్

వికీపీడియా నుండి
థాయిలాండ్ గల్ఫ్
  • อ่าวไทย
  • ឈូងសមុទ្រសៀម
  • Vịnh Thái Lan
థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్ స్థానం
స్థానంఆగ్నేయాసియా
నిర్దేశాంకాలు09°30′N 102°00′E / 9.500°N 102.000°E / 9.500; 102.000
రకంగల్ఫ్
సరస్సులోకి ప్రవాహందక్షిణ చైనా సముద్రం, చావో ఫ్రాయా నది, మే క్లాంగ్, బాంగ్ పాకాంగ్ నది, థా చిన్ నది, తాపి నది
పరీవాహక దేశాలు
గరిష్ట పొడవు800 కిమీ (500 మైళ్ళు)
గరిష్ట వెడల్పు560 కిమీ (350 మైళ్ళు)
ఉపరితల వైశాల్యం320,000 కిమీ 2 (120,000 చదరపు మైళ్ళు)
సరాసరి లోతు58 మీ (190 అడుగులు)
గరిష్ట లోతు85 మీ (279 అడుగులు)

చారిత్రాత్మకంగా సియామ్ గల్ఫ్ అని పిలువబడే థాయిలాండ్ గల్ఫ్ , నైరుతి దక్షిణ చైనా సముద్రానికి ఆనుకొని ఉన్న ఒక నిస్సారమైన అఖాతం[1][2] ఇది ఆగ్నేయాసియా ప్రధాన భూభాగం నైరుతి తీరాలకు, మలయ్ ద్వీపకల్పం ఉత్తర భాగానికి మధ్య సరిహద్దుగా ఉంది. ఇది సుమారు 800 కి.మీ (500 మైళ్ళు) పొడవు 560 కి.మీ (350 మైళ్ళు) వరకు వెడల్పు కలిగి ఉంటుంది, 320,000 కి.మీ² (120,000 చదరపు మైళ్ళు) ఉపరితల వైశాల్యాన్ని కలిగి ఉంది.[3][4] ఈ గల్ఫ్‌కు ఉత్తరం, పశ్చిమం, నైరుతి దిశలలో థాయిలాండ్ తీరప్రాంతం; ఈశాన్యంలో కంబోడియా; వియత్నాం, మెకాంగ్ డెల్టా ప్రాంతం సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. ఇది ఆగ్నేయంలో దక్షిణ చైనా సముద్రంలోకి తెరుచుకుంటుంది..

పేర్లు

[మార్చు]

పేరు గల్ఫ్ ఆఫ్ థాయిలాండ్ (Thai: อ่าวไทย Ā̀o Thai [ʔàːw tʰāj] ⓘ)ను అంతర్జాతీయ హైడ్రోగ్రాఫిక్ ఆర్గనైజేషన్ఈ సంస్థ అధికారిక నామంగా స్వీకరించింది.[5] దేశానికి అధికారికంగా సియామ్ అని పేరు పెట్టినప్పుడు, ఈ సింధుశాఖను మొదట గల్ఫ్ ఆఫ్ సియామ్(థాయ్:อ่าวสยาม Ā̀o sàyā̌m )అని పిలిచేవారు దీనిని మలయ్ భాషలో టెలుక్ సియామ్ ( تلوق سيم ) అని, మరియుఖ్మేర్ భాషలో చుంగ్ సా'మోట్ సియమ్ ( ឈូងសមុទ្រសៀម ,IPA: [cʰuːŋ saʔmót siəm]).వియత్నామీస్ భాషలో దీనిని విన్ థాయ్ లాన్ అని పిలుస్తారు.

16వ శతాబ్దంలో పోర్చుగీస్ అన్వేషకుల రాకతో ఐరోపా ప్రపంచ పటాల నుండి మాయా డ్రాగన్ టెయిల్ ద్వీపకల్పం తొలగించబడటానికి ముందు గ్రీకు, రోమన్, అరబ్, పర్షియన్ పునరుజ్జీవన కాలపు పటనిర్మాతలకు తెలిసిన గ్రేట్ గల్ఫ్ (లాటిన్: మాగ్నస్ సైనస్) గా దీనిని సాధారణంగా గుర్తిస్తారు. టోలెమీ జియోగ్రాఫియాలోని ఉండెసిమా ఆసియా టాబులా పటం 1486 ఉల్మ్ సంచికలో (జోహాన్ రెగర్ ముద్రించారు), ఈ సింధుశాఖకు సైనస్ మాగ్నస్ (ఆంగ్లం: గ్రేట్ గల్ఫ్) అనే లాటిన్ పేరు ఉంది.

వ్యుత్పత్తి

[మార్చు]

చారిత్రాత్మకంగా సియామ్ గల్ఫ్ అని పిలువబడే థాయిలాండ్ గల్ఫ్, ఆధునిక థాయిలాండ్ పూర్వపు పేరు అయిన సియామ్ యొక్క చారిత్రక రాజ్యం నుండి దాని పేరును పొందింది. 1939లో దేశం పేరు థాయిలాండ్‌గా మార్చుకునే వరకు, శతాబ్దాల పాటు పాశ్చాత్య పటరచన, భౌగోళిక సూచనలలో సియామ్ గల్ఫ్ అనే పదాన్ని విస్తృతంగా ఉప మార్చబడే వరకు శతాబ్దాలుగా పాశ్చాత్య కార్టోగ్రఫీ, భౌగోళిక సూచనలలో గల్ఫ్ ఆఫ్ సియామ్ అనే పదాన్ని విస్తృతంగా ఉపయోగించారు. ఇది ఆ సమయంలో ప్రబలంగా ఉన్న స్థానిక రాజకీయ సంస్థల ఆధారంగా ప్రాంతాలకు పేర్లు పెట్టే వలసరాజ్యాల కాలం నాటి పద్ధతిని ప్రతిబింబిస్తుంది.

సియామ్ అనేది ఒక బాహ్యనామం , దీని మూలాలు 'ముదురు' లేదా 'గోధుమ' అని అర్థం వచ్చే సంస్కృత పదం శ్యామ ( श्याम ) నుండి వచ్చాయని నమ్ముతారు , ఇది ఆ ప్రాంత నివాసుల చర్మపు రంగును సూచిస్తుంది. 1939లో దేశం అధికారికంగా తన పేరును థాయ్‌లాండ్‌గా మార్చుకునే వరకు సియామ్ అనే పదాన్ని అంతర్జాతీయంగా ఉపయోగించారు . ఈ పేరు మార్పు తర్వాత, ముఖ్యంగా అధికారిక సందర్భాలలో, గల్ఫ్ ఆఫ్ థాయ్‌లాండ్ అనే పదం క్రమంగా ఎక్కువగా వాడుకలోకి వచ్చింది, అయినప్పటికీ గల్ఫ్ ఆఫ్ సియామ్ అనే పదాన్ని ఇప్పటికీ అప్పుడప్పుడు ఉపయోగిస్తున్నారు.

భౌగోళికం

[మార్చు]

థాయిలాండ్ గల్ఫ్‌కు థాయిలాండ్ , కంబోడియా, మలేషియా, వియత్నాం సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి.[6][7] ఇది 6° ఉత్తర అక్షాంశం నుండి 13°30' ఉత్తర అక్షాంశం వరకు 99° తూర్పు రేఖాంశం నుండి 104° తూర్పు రేఖాంశం వరకు 304,000 కిమీ² సముద్రగర్భ ప్రాంతాన్ని ఆక్రమించింది.[8] ఈ గల్ఫ్‌ను థాయిలాండ్ సరిహద్దుగా పరిగణిస్తుంది, ఎందుకంటే తీరప్రాంతంలో దాదాపు 70% థాయ్ దేశమే.[9][10] చావ్ ఫ్రాయా నది ముఖద్వారం వద్ద ఉన్న బ్యాంకాక్ బే ఈ గల్ఫ్ యొక్క ఉత్తర కొన. ఈ గల్ఫ్ దక్షిణ సరిహద్దును దక్షిణ వియత్నాంలోని కేప్ బై బుంగ్ (మెకాంగ్ నది ముఖద్వారానికి కొంచెం దక్షిణంగా ) నుండి మలేషియా తీరంలోని తుంపాట్, పెంగ్కలన్ చెపా పట్టణాల వరకు గీసిన రేఖ నిర్వచిస్తుంది. ఇది ఆగ్నేయాసియాలో అతిపెద్ద గల్ఫ్.

ఈ సింధుశాఖ సాపేక్షంగా నిస్సారమైనది: దీని సగటు లోతు 58 మీటర్లు (190 అడుగులు), గరిష్ట లోతు కేవలం 85 మీటర్లు (279 అడుగులు) మాత్రమే.[8] దీనివల్ల నీటి మార్పిడి నెమ్మదిగా జరుగుతుంది, నదుల నుండి వచ్చే బలమైన నీటి ప్రవాహం సింధుశాఖలో లవణీయత స్థాయిని (3.05–3.25 శాతం) తగ్గిస్తుంది, అవక్షేపాలను సారవంతం చేస్తుంది.[11] ఎక్కువ లోతులలో మాత్రమే దక్షిణ చైనా సముద్రం నుండి అధిక లవణీయత (3.4 శాతం) ఉన్న నీరు సింధుశాఖలోకి ప్రవహిస్తుంది . ఇది 50 మీటర్ల (160 అడుగులు) లోతు కంటే దిగువన ఉన్న మధ్య పల్లపు ప్రాంతాన్ని నింపుతుంది. సింధుశాఖలోకి ప్రవహించే ప్రధాన నదులు చావ్ ఫ్రాయా, దాని పాయ అయిన థా చిన్ నదితో సహా , బ్యాంకాక్ అఖాతంలోని మే క్లాంగ్, బాంగ్ పకోంగ్ నదులు, కొంతవరకు సింధుశాఖకు నైరుతి దిశలో ఉన్న బాండన్ అఖాతంలోకి ప్రవహించే తాపి నది . ఈ సింధుశాఖ ఇతర ముఖ్యమైన ఉపనదులు పట్టానీ నది , పెట్చబురి నది, ప్రాన్ బురి నది.

సరిహద్దుల నిర్ధారణ

[మార్చు]

సముద్రాల సరిహద్దుల నిర్ధారణపై అత్యున్నత అంతర్జాతీయ అధికార సంస్థ అయిన అంతర్జాతీయ హైడ్రోగ్రాఫిక్ ఆర్గనైజేషన్ (ఐహెచ్ఓ), థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్‌ను ఒక సముద్రంగా పరిగణిస్తుంది. దాని ప్రపంచ ప్రఖ్యాత ప్రచురణ, "లిమిట్స్ ఆఫ్ ఓషన్స్ అండ్ సీస్" (3వ ఎడిషన్, 1953)లో, ఐహెచ్ఓ దీనికి 47 గుర్తింపు సంఖ్యను కేటాయించి, ఈ క్రింది విధంగా నిర్వచించింది:

47.—థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్.

దక్షిణాన. కంబోడియా లేదా కామౌ పాయింట్ (8°36'N) పశ్చిమ కొన నుండి కెలాంటన్ నది ముఖద్వారం తూర్పు వైపున ఉన్న పాయింట్ ( 6°14′N 102°15′E ) ఉత్తర కొన వరకు నడిచే రేఖ" .[5]

కేప్ కా మౌ వియత్నాంలో ఉంది, కెలాంతన్ నది మలేషియాలో ఉంది.

సముద్రగర్భ స్వరూపం

[మార్చు]

సింధుశాఖ మధ్యభాగంలోని పల్లపు ప్రాంతంలో సముద్రగర్భ స్వరూపం, ఆ బేసిన్ అక్షానికి సమాంతరంగా అమరి ఉన్న పొడవైన దిబ్బలు, శిఖరాల ఉనికితో విలక్షణంగా ఉంటుంది . 50 మీటర్లకు మించిన నీటి లోతులో సింధుశాఖ అంతటా విస్తరించి ఉన్న ఈ స్వరూపం, పదివేల చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణాన్ని ఆవరించి ఉంది.

ఇది అవక్షేపాల నుండి నీరు పోవడం, ప్రస్తుత కాలపు అడుగున ఉన్న ప్రవాహాల కోత కార్యకలాపాల మధ్య పరస్పర చర్యను ప్రతిబింబిస్తుంది .[12] అవక్షేపాల నుండి నీరు పోవడం, ద్రవాల లీకేజీ ఫలితంగా అనేక చిన్న గుంటలు, పాక్‌మార్క్‌లు ఏర్పడతాయి . స్థిరమైన దిశలో ఉన్న ప్రవాహాల ద్వారా విధించబడిన దీర్ఘకాలిక కోత , పాక్‌మార్క్‌లను పొడవైన కాలువలు, పల్లపు ప్రాంతాలుగా మారుస్తుంది, చివరికి పొడవైన దిబ్బలు, శిఖరాల పెద్ద క్షేత్రాల ఏర్పాటుకు, అలాగే కోతకు గురికాని బురద, బంకమట్టి పొరల యొక్క అవశేష బాహ్య భాగాలకు దారితీస్తుంది.[12]

తీరప్రాంతం

[మార్చు]

సింధుశాఖ తీరప్రాంతంలో సుమారు 70% థాయ్, 16.5% కంబోడియన్, 13% వియత్నామీస్, 0.67% మలేషియన్ భూభాగం ఉంది.

దేశం. తీరప్రాంతం పొడవు ప్రాంతాలు గమనికలు
థాయిలాండ్ 1,878 కిమీ (1,167 మైళ్ళు)[13][9][14][15] చోన్‌బురి, రేయోంగ్, చంతబురి, త్రాట్, సముత్ ప్రకాన్ , బ్యాంకాక్, సముత్ సఖోన్, సముత్ సాంగ్‌ఖ్రామ్, ఫేట్‌చబురి ప్రచువాప్ ఖిరి ఖాన్, చుంఫోన్, సూరత్ థాని, నఖోన్ సి తమ్మరత్, సాంగ్‌ఖ్లా, పట్టాని, నరాతీవాట్ .
కంబోడియా 443 కిమీ (275 మైళ్ళు)[16] కెప్, కాంపోట్ , కో కాంగ్, ప్రీ సిహనౌక్ [16]
వియత్నాం 200 కిమీ (120 మైళ్ళు),

154 కిమీ (96 మైళ్ళు) [17][18]

 యాన్ జియాంగ్, కా మౌ (కేప్ కా మౌ వరకు) [17][18][5]
మలేషియా 18 కిమీ (11 మైళ్ళు) కెలాంటన్ (థాయ్‌లాండ్‌తో సరిహద్దు నుండి కెలాంటన్ నది వరకు )[5]
మొత్తం 18 కిమీ (11 మైళ్ళు)

బెల్స్

[మార్చు]

గల్ఫ్ తీరాలైన థాయిలాండ్, కంబోడియా, వియత్నాంల వెంట రెండు బేలు ఉన్నాయి.[11]

బే పేరు [11] స్థానిక పేరు ఉపరితల ప్రాంతం దేశం. వివరణ
బ్యాంకాక్ బే ఒక ప్రత్యేకమైన 8,640 కిమీ 2 (3,340 మై 2) థాయిలాండ్
ప్రాచువాప్ బే ఆత్మాహుతి థాయిలాండ్
ఓ మనోవ్ అన్నమాట థాయిలాండ్
సత్తాహిప్ బే గురించి మాట్లాడటం థాయిలాండ్
బండన్ బే గురించి థాయిలాండ్
బే ఆఫ్ కంపాంగ్ సోమ్ మనం మనల్ని మనం కంబోడియా
వీల్ రిన్హ్ బే కొత్త ఆవిష్కరణ కంబోడియా
చాక్ కెప్ బే తిరిగి రండి కంబోడియా
చాక్ కావోహ్ కాంగ్ వెన్నెల కంబోడియా
విన్హ్ థువాన్ యెన్ చైనాకు చెందిన వియత్నాం
విన్ బా హోన్ వాన్ బా హోన్ వియత్నాం
విన్ హోన్ చోంగ్ హోన్ చాంగ్ వియత్నాం

ద్వీపాలు

[మార్చు]

సింధుశాఖలోని పెద్ద ద్వీపాలు:

  • కో చాంగ్
  • కో మాక్
  • కో కుట్
  • కో సముయి
  • కో ఫా న్గాన్
  • కో టావో
  • కో ఫలువాయి
  • కో సిచాంగ్
  • కో లాన్
  • కో ఫై
  • కో ఖ్రామ్
  • కో సమే సాన్
  • కో సమేట్
  • కో రంగ్
  • కో ఖాంగ్‌ఖావో
  • కో మాన్ నోక్
  • కో వాయ్
  • కో ఫై
  • కో ఖం
  • కో సాయి
  • కో క్రా
  • కో లోసిన్
  • ఫూ క్వోక్
  • థో చు దీవులు
  • హా టియెన్ దీవులు
  • బా లూవా దీవులు
  • నామ్ డు దీవులు
  • కోహ్ కాంగ్
  • కోహ్ రోంగ్
  • కోహ్ స్డాచ్
  • కోహ్ రోంగ్ సాన్లోయెమ్
  • కోహ్ పుయోస్
  • కోహ్ డెక్ కౌల్
  • కోహ్ రుస్సే
  • కోహ్ టా కీవ్
  • కోహ్ ప్రీబ్
  • కోహ్ థ్మెయ్
  • కోహ్ సేహ్
  • కోహ్ అచ్ సేహ్
  • కోహ్ టోన్సే
  • కోహ్ టాంగ్
  • కోహ్ ప్రింగ్
  • కోహ్ పౌలో వాయ్

చరిత్ర

[మార్చు]

సుండాలాండ్‌లోని పాలియోలేక్

[మార్చు]
20,000 సంవత్సరాల క్రితం, చివరి హిమయుగం గరిష్ట స్థాయిలో ఉన్నప్పుడు, సముద్ర మట్టం 110 మీటర్ల కంటే ఎక్కువగా తక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉన్న నాటి భూమి, నీటి విస్తీర్ణాన్ని ఈ పటం చూపిస్తుంది.

చివరి హిమనదీయ గరిష్ట సమయంలో (10,000 సంవత్సరాల క్రితం) ఉత్తర అర్ధగోళంలో 3 నుండి 4 కిలోమీటర్ల మందపాటి మంచు పలకలు ప్రపం మట్టాన్ని సుమారు 1 మీటర్లు తగ్గించాయి. థాయ్లాండ్లో వాతావరణం-6 సెల్సియస్ చల్లగా ఉంది.[19] సముద్ర మట్టం 125 మీటర్ల దిగువన ఉంది కాబట్టి థాయిలాండ్ గల్ఫ్‌లో సముద్రపు నీరు లేదు, ఇది గరిష్టంగా 85 మీటర్ల లోతు కలిగి ఉంది.[19] సుందలాండ్ అనేది సముద్ర ఆగ్నేయాసియా పశ్చిమ ఇండోనేషియా పూర్వపు ద్వీపాలతో ప్రధాన భూభాగాన్ని అనుసంధానించే ఉపఖండం.[19] థాయిలాండ్ గల్ఫ్ సుండాలాండ్‌లో ప్రధాన పాలియో-నది వ్యవస్థతో కూడిన పెద్ద పాలియోలేక్.[20] ప్రధాన నీటి వనరు ప్రాంతాలు తూర్పు మలయ్ ద్వీపకల్పం, చావో ఫ్రయా బేసిన్.[20] ఇది సుమారు 1,020,000 కి.మీ² (390,000 మై² ) పరీవాహక ప్రాంతాన్ని కలిగి ఉంది.[20] ఇది నదులు, వర్షం నుండి వచ్చే స్వచ్ఛమైన నీటితో నిండి ఉండేది. .[20] చావ్ ఫ్రాయా అనేది పురాతన సరస్సుకు నీటిని సరఫరా చేసిన అతిపెద్ద ఉపనది.[20] థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్‌లోని పురాతన నదీ వ్యవస్థకు అనుసంధానించబడిన ఆధునిక నదీ వ్యవస్థలు: జోహోర్, రోంపిన్, ఎండౌ, క్వాంటన్, కెలాంటన్, తాపి, మే క్లాంగ్ , చావ్ ఫ్రాయా , బాంగ్ పకోంగ్.[20] పురాతన సరస్సు ఆగ్నేయ తీరం నుండి దక్షిణ చైనా సముద్రంలోకి నీటిని తీసుకువెళ్ళే మరొక ప్రధాన పురాతన నది ఉండేది.[20] సుందలాండ్ సుమారు 15000 సంవత్సరాల క్రితం వరకు ఉనికిలో ఉంది.[19] సముద్ర మట్టాలు పెరగడం ప్రారంభమైనప్పుడు అది అదృశ్యమైంది.[19]

పర్యావరణం

[మార్చు]

పగడపు దిబ్బలు

[మార్చు]
కో మాక్ తీరంలో థాయిలాండ్ గల్ఫ్ లోతైన జలాలు

గల్ఫ్‌లో 75,590 రై పగడపు దిబ్బలు ఉన్నాయి , వాటిలో ఐదు శాతం సారవంతమైన స్థితిలో ఉన్నట్లు పరిగణించబడుతున్నాయి. 2010లో దేశంలోని చాలా దిబ్బల ప్రదేశాలలో తీవ్రమైన పగడపు వివర్ణత సంభవించింది. థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్‌లో కంటే అండమాన్ సముద్రంలో దిబ్బల వివర్ణత మరింత తీవ్రంగా, విస్తృతంగా ఉంది.[21] 2016లో, ప్రచువాప్ ఖిరి ఖాన్ ప్రావిన్స్‌లోని కో థాలు, కో లుయామ్‌లలో మొదటిసారిగా పగడపు వివర్ణతను గుర్తించారు.[22] సముద్రపు నీటి ఉష్ణోగ్రత మూడు వారాల కంటే ఎక్కువ కాలం పాటు 30 °C కంటే ఎక్కువగా పెరిగినప్పుడు వివర్ణత ప్రారంభమవుతుందని శాస్త్రవేత్తలు నిర్ధారించారు. ప్రచువాప్ ఖిరి ఖాన్‌లోని కో థాలులో 32 °C వరకు ఉష్ణోగ్రతలు సుదీర్ఘకాలం పాటు కొనసాగినందున, ఆ ప్రాంతంలోని ఐదు నుండి పది శాతం పగడాలు ఇప్పటికే వివర్ణతకు గురయ్యాయి.[23]

నీటి నాణ్యత

[మార్చు]

2015లో 202 నమూనా ప్రదేశాల నుండి సంవత్సరానికి రెండుసార్లు సేకరించిన తీరప్రాంత నీటి పర్యవేక్షణ ఫలితాలు, ఏ థాయ్ తీరప్రాంత జలాలు కూడా అద్భుతమైన స్థితిలో లేవని సూచిస్తున్నాయి. 16 శాతం తీరప్రాంత జలాలు మంచి నాణ్యతతో, 72 శాతం మధ్యస్థ నాణ్యతతో, 9 శాతం పేలవమైన నాణ్యతతో, 3 శాతం చాలా పేలవమైన నాణ్యతతో ఉన్నాయి. అన్ని తీరప్రాంత జలాల నాణ్యత ఇలాంటి శాతాలనే ప్రదర్శించింది — చాలా వరకు మధ్యస్థ నాణ్యతతో ఉన్నాయి — అయితే ఇన్నర్ గల్ఫ్ ఆఫ్ థాయిలాండ్‌లో మాత్రం తీరప్రాంత జలాలు పేలవమైన నుండి చాలా పేలవమైన స్థితిలో ఉన్నాయి. 2014లో కొలవబడిన తీరప్రాంత జలాల నాణ్యతతో పోలిస్తే, నీటి నాణ్యత క్షీణించింది.[24] చాచోంగ్సావో ప్రావిన్స్ , సముత్ సఖోన్ ప్రావిన్స్ , సముత్ ప్రాకాన్ ప్రావిన్స్ , బ్యాంకాక్, రాయోంగ్ ప్రావిన్స్, చోన్‌బురి ప్రావిన్స్, పెట్చాబురి ప్రావిన్స్, ప్రచువాప్ ఖిరి ఖాన్ ప్రావిన్స్,  సూరత్ థాని ప్రావిన్స్ తీరప్రాంత జలాలు "పేలవమైన" లేదా "చాలా పేలవమైన" స్థితిలో ఉన్నట్లు నిర్ధారించబడ్డాయి.[24] "మంచి" నాణ్యత గల తీరప్రాంత జలాలను కలిగిన ఏకైక ప్రావిన్స్ సాంగ్ఖ్లా.[24]

మత్స్య పరిశ్రమ

[మార్చు]

థాయిలాండ్ మొత్తం సముద్ర చేపల వేటలో, 41 శాతం థాయిలాండ్ గల్ఫ్‌లో 19 శాతం అండమాన్ సముద్రంలో పట్టుబడుతుంది. నలభై శాతం థాయిలాండ్ ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలం వెలుపల ఉన్న జలాల్లో పట్టుబడుతుంది.[21]

తీర కోత

[మార్చు]

థాయ్‌లాండ్‌కు సింధుశాఖకు సరిహద్దుగా 1,660 కిలోమీటర్ల తీరప్రాంతం ఉంది. ఆ మొత్తంలో 670 కిలోమీటర్ల మేర "తీవ్రమైన కోత" (సంవత్సరానికి ఐదు మీటర్ల కంటే ఎక్కువ తీరప్రాంత నష్టం) బారిన పడింది. రొయ్యల పెంపక క్షేత్రాల కోసం మడ అడవులను నరికివేయడం వల్ల ఈ కోతలో కనీసం కొంత భాగం సంభవిస్తోంది.[25]

ప్లాస్టిక్ కాలుష్యం

[మార్చు]

ఫిబ్రవరి 2017లో, చుంఫోన్ ప్రావిన్స్ సమీపంలో 10 కిలోమీటర్ల పొడవున ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాల దిబ్బ తేలుతూ కనిపించింది.[26] ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఘోరమైన ప్లాస్టిక్ కాలుష్య కారక దేశాలలో థాయిలాండ్ ఒకటి. సముద్రంలోకి "భూమి ఆధారిత ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాల లీకేజ్"లో సగానికి పైగా కేవలం ఐదు దేశాల నుండే వస్తుంది: చైనా, ఇండోనేషియా, ఫిలిప్పీన్స్, థాయిలాండ్, వియత్నాం.[27]

థాయ్ సముద్ర, తీర వనరుల విభాగం ప్రతి సంవత్సరం సగటున కనీసం 300 సముద్ర జంతువులు—వాటిలో 60 శాతం తిమింగలాలు, డాల్ఫిన్‌లు—ప్లాస్టిక్ ఫిషింగ్ గేర్, చెత్తను తినడం వల్ల చనిపోతున్నాయని పేర్కొంది.[26] చోన్‌బురి ప్రావిన్స్ తీరంలో పరీక్షించిన ఫిల్టర్ ఫీడింగ్ అకశేరుకాలలో అధిక స్థాయిలో మైక్రోప్లాస్టిక్‌లు కనిపించాయి , దీనితో రచయితలు, "ప్రజలు ఈ కలుషితమైన సముద్ర జీవులను, ముఖ్యంగా షెల్ఫిష్‌ను తీసుకున్నప్పుడు ఆరోగ్య ప్రమాదాలు సంభవించే అవకాశం ఉంది" అని హెచ్చరించారు.[28]

థాయిలాండ్ కాలుష్య నియంత్రణ విభాగం (PCD) అంచనా ప్రకారం దేశంలో ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలు వార్షికంగా 12 శాతం లేదా సంవత్సరానికి రెండు మిలియన్ టన్నుల చొప్పున పెరుగుతున్నాయి.[26]

చమురు చిందటం

[మార్చు]

2013లో, పైప్‌లైన్ లీక్ కారణంగా ఏర్పడిన చమురు పొర సమీపంలోని కా సమేట్ ద్వీపంలోని బీచ్‌ను కప్పేసింది.[29]

జనవరి 2022 చివరిలో, స్టార్ పెట్రోలియం రిఫైనింగ్ పబ్లిక్ కంపెనీ లిమిటెడ్ ద్వారా నిర్వహించబడుతున్న పైప్‌లైన్‌లో లీక్ కారణంగా 47 కిమీ 2 నీటిలో 20 నుండి 50 టన్నుల చమురు చిందడంతో, కొంత చమురు 20 కిమీ దూరంలో ఉన్న రాయోంగ్ ప్రావిన్స్ తీరానికి చేరుకుంది.[29][30]

పర్యాటకం

[మార్చు]

థాయిలాండ్ గల్ఫ్‌లోని అనేక పగడపు దిబ్బలు డైవర్లకు దీనిని ఆకర్షణీయంగా మార్చాయి. నీటిలోని ఉష్ణమండల వెచ్చదనం చాలా మంది పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తుంది. గల్ఫ్‌లోని కొన్ని ముఖ్యమైన పర్యాటక గమ్యస్థానాలు సూరత్ థాని ప్రావిన్స్‌లోని కో సముయ్, కో ఫా నాన్ ద్వీపాలు , చోన్‌బురి ప్రావిన్స్‌లోని పట్టాయా , పెట్చబురి ప్రావిన్స్‌లోని చా-ఆమ్ , ప్రచువాప్ ఖిరి ఖాన్ ప్రావిన్స్‌లోని హువా హిన్, రాయోంగ్ ప్రావిన్స్‌లోని కో సమేట్ . థాయిలాండ్ గల్ఫ్‌లో అత్యంత లోతైన డైవ్ సైట్‌లు ఉన్నందున కో సమే సాన్ చుట్టూ టెక్నికల్ డైవింగ్ ప్రత్యేకంగా ప్రాచుర్యం పొందింది.[31] గల్ఫ్‌లోని అత్యంత లోతైన టెక్నికల్ డైవ్ సైట్ సమేసాన్ హోల్.[32] మీడియాలో, పేలని ఆయుధాలు, బలమైన అనూహ్య ప్రవాహాలు, వాణిజ్య నౌకా మార్గంలో దాని స్థానంతో సహా అనేక ప్రమాదాల కారణంగా సమేసాన్ హోల్ సాధారణంగా ప్రమాదకరమైన డైవ్ సైట్‌గా నివేదించబడుతుంది.[33][34] రెడ్ బుల్ దీనిని ప్రపంచంలోని అత్యంత తీవ్రమైన డైవ్ సైట్‌లలో ఒకటిగా గుర్తించింది, ఇది అనుభవజ్ఞులైన డైవర్లను ఈ ప్రాంతానికి ఆకర్షించింది.[35][36]

ఇటీవలి సంవత్సరాలలో, ఈ అఖాతం తిమింగలాలను వీక్షించే కార్యకలాపాలకు ప్రసిద్ధి చెందింది , ఇక్కడ స్థానికంగా ఉండే, తీవ్రంగా అంతరించిపోతున్న సెటేసియన్ల ( ఈడెన్ తిమింగలాలు , కొత్తగా వర్ణించబడిన ఒమురా తిమింగలాలు , చైనీస్ తెల్ల డాల్ఫిన్లు, ప్రత్యేకమైన ఆహారపు అలవాట్లను చూపే ఇరావడి డాల్ఫిన్లు ), డుగాంగ్‌ల జనాభాను లక్ష్యంగా చేసుకుంటారు.[37][38][39][40] దీనిని మొదట 1776లో ముల్లర్ 'ట్రైచెకస్ డుగాన్'గా వర్గీకరించారు.[41] థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్‌లో అండమాన్ సముద్ర తీరప్రాంతాలలో ఐదు జాతుల సముద్ర తాబేళ్లు కనుగొనబడ్డాయి: ఆలివ్ రిడ్లీ తాబేళ్లు, గ్రీన్ తాబేళ్లు, హాక్స్‌బిల్ తాబేళ్లు, లాగర్‌హెడ్ తాబేళ్లు, లెదర్‌బ్యాక్ తాబేళ్లు.[42]

ప్రాదేశిక వివాదాలు

[మార్చు]

మలేషియా, థాయ్‌లాండ్, కంబోడియా, వియత్నాం మధ్య ఉన్న ప్రాంతం అనేక ప్రాదేశిక వివాదాలకు లోబడి ఉంది. మలేషియా, థాయ్‌లాండ్ వివాదాస్పద ప్రాంతాలను సంయుక్తంగా అభివృద్ధి చేయడానికి ఎంచుకున్నాయి, ఇందులో కో క్రా, కో లోసిన్ ద్వీపాలు ఉన్నాయి[1] థాయ్‌లాండ్ గల్ఫ్‌లో కంబోడియా, వియత్నాం మధ్య దీర్ఘకాలంగా ఉన్న వివాదం ప్రధానంగా కంబోడియా తీరానికి దూరంగా ఉన్న ఫూ క్వాక్ లేదా ఖ్మేర్‌లో కో ట్రాల్ ద్వీపానికి సంబంధించినది.[43] కంబోడియా 48,000 చదరపు కిలోమీటర్ల (19,000 mi 2) షెల్ఫ్ ప్రాంతాన్ని కూడా క్లెయిమ్ చేస్తుంది.[44][45]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ "Marine Gazetteer browser". Marineregions org. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 6 June 2016.
  2. ↑ "Thailand, Gulf of". Oxford University Press. the original నుండి 30 October 2014 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 6 June 2016.
  3. ↑ "Marine Gazetteer Placedetails - Gulf of Thailand". Marineregions org. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 6 June 2016.
  4. ↑ "Gulf of Thailand". Deepseawaters.com. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 7 June 2016.
  5. 1 2 3 4 "Limits of Oceans and Seas" (PDF) (3 ed.). International Hydrographic Organization. 1953. p. 23. the original (PDF) నుండి 8 October 2011 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 28 December 2020.
  6. ↑ "Map of Gulf of Thailand, Gulf of Thailand Location Facts, Major Bodies of Water, South China Sea". World Atlas. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 29 July 2018.
  7. ↑ "Gulf of Thailand". Encyclopedia Britannica. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 29 July 2018.
  8. 1 2 Khongchai, Narongsak; Vibunpant, Somchai; Eiamsa-ard, Monton; Supongpan, Mala. "Preliminary Analysis of Demersal Fish Assemblages in Coastal Waters of the Gulf of Thailand" (PDF). Worldfish. the original (PDF) నుండి 19 February 2015 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 19 Feb 2015.
  9. 1 2 Luekens, David (30 May 2020). "Making sense of ALL the Thai islands". Thai Island Quest. ఒరిజినల్ నుండి 21 Jan 2023 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 19 April 2026.
  10. ↑ . "COVID-19 and Thai marine capture fishery in the Gulf of Thailand: A case of small-scale fishery versus industrial fishery".
  11. 1 2 3 Ghosh, Diptarka (24 March 2021). "Gulf Of Thailand". World Atlas. ఒరిజినల్ నుండి 18 Feb 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 18 April 2026.
  12. 1 2 Puchala, R. (2014), Morphology and origin of modern seabed features in the central basin of the Gulf of Thailand, doi:10.13140/RG.2.1.3891.0808
  13. ↑ Songjitsawat, Anucha (2004). "A Country Report For The Workshop On Artificial Reef and Stationary Fishing Gear Design And Construction And Marine Protected Area In Thailand" (PDF). SEAFDEC - Southeast Asian Fisheries Development Center. ఒరిజినల్ నుండి 19 April 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది (PDF) చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 18 April 2026.
  14. ↑ . "COVID-19 and Thai marine capture fishery in the Gulf of Thailand: A case of small-scale fishery versus industrial fishery".
  15. ↑ "Definition of coastal and marine resources" (PDF). EnvironNET. Department of Environmental Quality Promotion (DEQP). 2004. ఒరిజినల్ నుండి 17 Dec 2007 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది (PDF) చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 28 April 2026.
  16. 1 2 "Cambodia Fact Sheet". Ministry of Tourism, Cambodia. 2024. ఒరిజినల్ నుండి 18 April 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 18 April 2026.
  17. 1 2 Chanh, D.T.; Vu, Hoang (30 September 2025). "An Giang seizes 'golden opportunity' to attract investment". nongnghiepmoitruong.vn. ఒరిజినల్ నుండి 8 October 2025 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 18 April 2026.
  18. 1 2 Nguyen, Hung Nghia; Le, Quan Quan; Nguyen, Viet Dung; Do, Hai Dac; Pham, Hung Duc; Cao, Tan Hong; To, Toan Quang; Wood, Melissa; Haigh, Ivan D. (29 October 2025). "Assessment of coastal inundation triggered by multiple drivers in Ca Mau Peninsula, Vietnam". EGU - European Geosciences Union. ఒరిజినల్ నుండి 10 November 2025 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 18 April 2026.
  19. 1 2 3 4 5 Remonté, Perrin (2 June 2023). "Mapped: What Did the World Look Like in the Last Ice Age?". Visual Capitalist. ఒరిజినల్ నుండి 8 October 2025 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 18 December 2025.
  20. 1 2 3 4 5 6 7 Irwanto, Dhani (13 October 2025). "The Sundaland Paleo-River System: Reconstructing the Submerged Drainage Networks of the Last Deglaciation". Sundaland Research Program. ఒరిజినల్ నుండి 20 April 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 20 April 2026.
  21. 1 2 Oceans in the Balance, Thailand in Focus (PDF). Bangkok: Greenpeace Southeast Asia (Thailand). c. 2012. the original (PDF) నుండి 22 September 2015 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 11 July 2017.
  22. ↑ Wipatayotin, Apinya (2016-04-04). "Rising sea temps bring coral bleaching to Gulf". Bangkok Post. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 4 April 2016.
  23. ↑ Rujivanarom, Pratch (2018-05-29). "More coral reefs damaged by mass bleaching". The Nation. ఒరిజినల్ నుండి 2022-08-15 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2 June 2018.
  24. 1 2 3 Thailand State of Pollution Report 2015 (PDF). Bangkok: Pollution Control Department, Ministry of Natural Resources and Environment (Thailand). 2016. ISBN 978-616-316-327-1. the original (PDF) నుండి 5 September 2017 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 5 September 2017.
  25. ↑ Wipatayotin, Apinya (10 December 2017). "Shoring up defences". Bangkok Post Spectrum. Vol. 10, no. 50. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 10 December 2017.
  26. 1 2 3 Wonggruang, Piyaporn (6 May 2018). "SPECIAL REPORT: Alarm raised as Thailand drowns in plastic trash". The Nation. ఒరిజినల్ నుండి 28 May 2022 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 6 May 2018.
  27. ↑ Stemming the Tide: Land-based strategies for a plastic- free ocean (PDF). Ocean Conservancy-McKinsey Center for Business and Environment. September 2015. p. 3. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 6 May 2018.
  28. ↑ (2017-11-15). "Effects of microplastics on sessile invertebrates in the eastern coast of Thailand: An approach to coastal zone conservation".
  29. 1 2 "Thailand rushes to contain oil spill after undersea leak" (in ఇంగ్లీష్). France 24. Agence France-Presse. 27 January 2022.
  30. ↑ Wongcha-um, Panu (29 January 2022). Coates, Stephen (ed.). "Thai beach declared disaster area after oil spill". Reuters (in ఇంగ్లీష్).
  31. ↑ "Thailand's Hidden Gem for Tec Divers: The Samae San Islands". PADI Blogs. PADI. the original నుండి 4 April 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 4 April 2026.
  32. ↑ "Diving in Pattaya - Gulf of Thailand's best tec sites". Thai Tec Diver. 14 February 2026. the original నుండి 19 February 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 19 February 2026.
  33. ↑ "Technical Dive Sites - Thailand". Thai Wreck Diver. the original నుండి 19 February 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 19 February 2026.
  34. ↑ "Two Deadly Dive Sites (where Americans rarely go, thankfully)". Under Current. the original నుండి 22 February 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 22 February 2026.
  35. ↑ "The dangerous places humans shouldn't venture to (but sometimes do)". Channel 9 News (Australia). the original నుండి 22 February 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 22 February 2026.
  36. ↑ "9 of The Worlds Most Extreme Scuba Diving Locations,". Red Bull. the original నుండి 21 February 2026 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 21 February 2026.
  37. ↑ "มารู้จักวาฬโอมูระ สัตว์ทะเลในบัญชีสัตว์สงวนชุดใหม่" [Come to know Omura's whale, marine animal in the new reserve animal account]. DMCR (in థాయ్). 2019-05-13.
  38. ↑ "Dugongs and seagrass in Thailand: Present status and future challenges" (PDF). Phuket Marine Biological Center and Department of Marine and Coastal Resources. pp. 41–50. the original (PDF) నుండి March 4, 2016 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: June 7, 2016.
  39. ↑ "Conservation of the Dugong (Dugong Dugon) on the Eastern Coast of the Gulf of Thailand" (PDF). Ocean Park Conservation Foundation Aberdeen, Hong Kong & Project Aware, Australia. May 1, 2004. the original (PDF) నుండి September 8, 2015 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: June 7, 2016.
  40. ↑ Marsh, H. et al. (2002). Dugong: status reports and action plans for countries and territories Archived 2007-05-08 at the Wayback Machine. IUCN.
  41. ↑ Dugong dugon. The Paleobiology Database. Retrieved on 22 July 2007.
  42. ↑ Boonngok, Papitchaya (22 June 2009). "Threatened sea turtles have Thai navy for protection". Reuters. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 11 August 2021.
  43. ↑ Prescott, J. R. V. (1978). Boundaries and Frontiers. Rowman and Littlefield. ISBN 978-0847660865.
  44. ↑ Dzurek, Daniel J. (2005). "Maritime Agreements and Oil Exploration in the Gulf of Thailand". In Ganster, Paul; Lorey, David E. (eds.). Borders and Border Politics in a Globalizing World. Lanham: S.R. Books. pp. 301–313. ISBN 0-8420-5104-X. [Reprint of Dzurek, Daniel J. (1998). "Maritime Agreements and Oil Exploration in the Gulf of Thailand". In Blake, Gerald; Pratt, Martin; Schofield, Clife; Brown, Janet Allison (eds.). Boundaries and Energy: Problems and Prospects. London: Kluwer Law. pp. 117–135. ISBN 90-411-0690-1.]
  45. ↑ . "Maritime Claims, Conflicts and Cooperation in the Gulf of Thailand".
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=థాయిలాండ్_గల్ఫ్&oldid=4836676" నుండి వెలికితీశారు