నగారా
 Iraqi Naqqarat | |
| Other names | నక్కారత్ , నక్కారే , నక్కరే , నగోరా , నక్కారత్ |
|---|---|
| వర్గీకరణ |
|
| More articles | |
| |
నకారేహ్, నక్కార్రా, నగర లేదా నాగడా అనేది గుండ్రని వీపు దాచు తలతో కూడిన మధ్యప్రాచ్య డ్రమ్, దీనిని సాధారణంగా జంటగా వాయిస్తారు. అందువల్ల ఇది కేటిల్ డ్రమ్ రకానికి చెందిన మెంబ్రానోఫోన్.
నక్కారా అనే పదం ఉర్దూ క్రియ నక్ర్ నుండి వచ్చింది-అంటే "కొట్టడం, కొట్టడం".
క్రూసేడ్స్ తరువాత ఐరోపాలో కూడా ఈ పరికరాన్ని స్వీకరించారు, దీనిని నాకైర్ లేదా నేకర్ అని పిలుస్తారు.
నిర్మాణం
[మార్చు]నక్కారా గుండ్రని విభాగం కాల్చిన మట్టితో తయారు చేయబడుతుంది, అయితే చదునైన వైపు విల్లు వెనుక భాగంలో బిగించి, తీగతో అంచు చుట్టూ బిగించిన చర్మాన్ని కలిగి ఉంటుంది.
ఆడుతున్నారు
[మార్చు]ఈ తాళ వాయిద్యాన్ని తరచుగా జంటగా వాయిస్తారు, ఇందులో ఒక నక్కారా ' నార్' అని పిలువబడే తక్కువ శృతి గల తాళాలను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, మరొకటి అధిక శృతి గల తాళాలను ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ఈ వాయిద్యాలను 'దమ్కా' అని పిలువబడే, పై చివరలు బయటకు వంగి ఉన్న పొట్టి చెక్క కర్రలతో కొడతారు
రకాలు
[మార్చు]ఇరాక్ & ఇతర అరబ్ దేశాలు
[మార్చు]నక్కారాత్ అనేది అరబిక్ దేశాలలో కెటిల్డ్రమ్స్ పేరు. నక్కారాట్, పైభాగంలో విస్తరించి ఉన్న చర్మంతో అర్ధగోళంగా, జంటగా వస్తుంది. మకామ్ అల్-ఇరాకీ చాల్గీ బృందాలలో ఉపయోగించే పెర్కషన్ వాయిద్యాలలో నఖ్ఖరత్ ఒకటి. చివరి అబ్బాసిడ్స్, ఫాతిమాడ్ కాలిఫేట్ ఆధ్వర్యంలో, ఐదు రోజువారీ ప్రార్థనల ముందు కెటిల్డ్రమ్స్ కొట్టబడ్డాయి-చిన్నవి ప్రస్తుత ఆర్కెస్ట్రా బృందాలలో భాగంగా ఉన్నాయి.
ఇరాన్
[మార్చు]ఇరాన్‌లోని వివిధ ప్రాంతాలలో నక్కారే వివిధ పరిమాణాలలో లభిస్తుంది:
- నఖారే-యే షోమల్ "ఉత్తర నఖారే": దీనిని ఉత్తర ఇరాన్‌లో వాయిస్తారు. మజందరన్ ప్రావిన్స్‌లో దీని స్థానిక పేరు దేశర్కుటాన్ . దేశర్కుటాన్ అంటే నిజానికి మట్టితో చేసిన రెండు చిన్న డ్రమ్ములు. వాటి నిర్మాణం ఒక గిన్నె ఆకారంలో ఉంటుంది. ఒకటి మరొకదాని కంటే పెద్దదిగా ఉంటుంది; పెద్దదానిని బామ్ అని , చిన్నదానిని జిల్ అని పిలుస్తారు. వీటికి వరుసగా "బాస్" & "ట్రెబుల్" అని అర్థాలు ఉన్నాయి. బామ్ వ్యాసం సుమారు 22 సెం.మీ & జిల్ వ్యాసం సుమారు 16 సెం.మీ ఉంటుంది. రెండు డ్రమ్ములకు ఆవు చర్మంతో కప్పుతారు, అయితే గతంలో అడవి పంది చర్మాన్ని ఉపయోగించేవారు. ఆవు స్నాయువులతో చేసిన పట్టీలతో ఈ చర్మాన్ని డ్రమ్ములకు బిగిస్తారు..
- డెసార్కుటాన్: రెండు చెక్క డ్రమ్ స్టిక్లతో వాయిస్తారు. డ్రమ్ స్టిక్స్ పొడవు 25-27 సెం. మీ. పెద్ద డ్రమ్ మీద వాయించడానికి మందమైన డ్రమ్ స్టిక్ ఉపయోగించబడుతుంది. డ్రమ్ స్టిక్స్ వ్యాసం 1-1.5 cm. సెర్నా, మజందరాని ఓబో, (దరి పర్షియన్ సొర్నా) ఒకటి లేదా రెండు సెట్ల డెసర్కుటాన్ కలిసి ఉంటుంది. ఈ వాయిద్యాలను వివాహ వేడుకలు, క్రీడా వేడుకలు మొదలైన పండుగ వేడుకలలో వాయిస్తారు. దేశర్కుటాన్‌ను సోలో వాయిద్యంగా ఉపయోగించరు.
- ఫార్స్ నక్కారే : ఇరాన్‌లోని ఫార్స్ ప్రావిన్స్‌లో వాయించే ఈ ఆట సాధారణ నక్కారే కంటే కొంచెం పెద్దదిగా ఉంటుంది.
- సనందాజీ నఖ్ఖారే ఇరాన్‌లోని కుర్దిస్తాన్ ప్రావిన్స్‌లోని సనందాజ్ నగరంలో ఆడిన నఖ్ఖరే సాధారణ నఖ్ఖేరే కంటే కొంచెం పెద్దది.
- నక్కారేఖాన్ : ఖానే అంటే అక్షరాలా "ఇల్లు, గృహం, గది, ప్రదేశం" అని అర్థం. ఇరాన్‌లో, వివిధ రకాల నక్కారేఖానేలు ఉండేవి. సూర్యోదయం, సూర్యాస్తమయం, విజయం, సంతాపం, మగబిడ్డ జననం మొదలైన ముఖ్యమైన వార్తలను డప్పులు వాయించి ప్రకటించే ప్రదేశాలు ఇవి. వీటిని కుస్ఖానే అని లేదా భారతీయ భాషలలో నౌబత్-ఖానా అని కూడా పిలిచేవారు.
భారత ఉపఖండం
[మార్చు]
నక్కారాలు భారతదేశంలో కూడా కనిపిస్తాయి, ఇక్కడ ఈ పదాన్ని నగర లేదా నాగడా అని ఉచ్ఛరిస్తారు. అవి సాంప్రదాయకంగా తొమ్మిది వాయిద్యాల సాంప్రదాయ సమిష్టి అయిన నౌబత్ "నైన్ థింగ్స్" లో ఉపయోగించే జంట కేటిల్ డ్రమ్స్. నాగారా కూడా కర్రలతో ఆడతారు. నేడు, ఈ వాయిద్యం సాధారణంగా ఉత్తర భారత వివాహాలలో అనివార్యమైన భాగం అయిన షెహనాయ్ లేదా "ఇండియన్ ఓబో" తో పాటుగా ఉపయోగించబడుతుంది.
దీనిని గురు గోవింద్ సింగ్ జీ కాలంలో యుద్ధ డ్రమ్గా కూడా ఉపయోగించారు (మొదట బంగాని యుద్ధంలో ప్రస్తావించబడింది). ఇది దాడి చేసేటప్పుడు సిక్కు సైన్యాలలో గర్వాన్ని నింపడానికి ఉద్దేశించబడింది. దీనిని ఇప్పుడు సాధారణంగా సిక్కు యుద్ధ కళల ప్రదర్శనలో (నేపథ్యంలో ఆడుతున్న గట్కా ప్రదర్శన) చూడవచ్చు.
రెబెక్కా స్టీవర్ట్ ప్రచురించని థీసిస్, ది తబలా ఇన్ పర్స్పెక్టివ్ (యుసిఎల్ఎ, 1974), తబలా బహుశా పఖావాజ్, ధోలక్, నక్కార వంటి ఇప్పటికే ఉన్న డ్రమ్లతో ప్రయోగాల ఫలితంగా ఏర్పడిన హైబ్రిడ్ అని సూచించింది.
అజర్బైజాన్
[మార్చు]
అజర్‌బైజాన్‌లో గోషానాఘరా ( అజర్బైజాన్ : qoşanağara ) అని పిలువబడే ఒక రకమైన కెటిల్‌డ్రమ్ ఉంది . గోషా ( అజర్బైజాన్ : qoşa ) అంటే "జత".[1]
టర్కీ
[మార్చు]టర్కీలో, ఈ పదాన్ని 'నక్కారే' అని ఉచ్ఛరిస్తారు, ఇది చేతులతో లేదా రెండు కర్రలతో వాయించే చిన్న కెటిల్‌డ్రమ్‌లను సూచిస్తుంది. 'కోస్' , లేదా గుర్రంపై వాయించే భారీ కెటిల్‌డ్రమ్‌లు, ఒక ప్రత్యేక వాయిద్యం. ఈ డ్రమ్‌లు, 'దావుల్' లేదా స్థూపాకార డ్రమ్‌ను ఒట్టోమన్ ' మెహ్తర్' సంగీతంలో ఉపయోగించారు.
ఉజ్బెకిస్తాన్
[మార్చు]ఉజ్బెకిస్తాన్‌లో కెటిల్‌డ్రమ్‌ను నఖారా లేదా నగోరా అని పిలుస్తారు . దుల్నఖారా : ఇది ఒక పెద్ద కెటిల్‌డ్రమ్, ఇది తక్కువ, బిగ్గరైన శబ్దాన్ని (అంటే "తుమ్") ఇస్తుంది. రెజ్నఖారా అనేది ఒక చిన్న కెటిల్‌డ్రమ్, ఇది ఎక్కువ, బిగ్గరైన శబ్దాన్ని (అంటే "టాక్") ఇస్తుంది. కోష్నఖారా అనేది ఒక చిన్న జత కెటిల్‌డ్రమ్, ఇది మేక చర్మంతో చేసిన మూతలు గల రెండు మట్టి కుండల జత.
యూరప్
[మార్చు]
13వ శతాబ్దపు క్రూసేడ్ల సమయంలో, డ్రమ్స్ వాయించే సారసెన్ సంగీతకారులతో పరిచయం ఏర్పడిన తరువాత, కెటిల్డ్రమ్స్ యూరప్‌లో స్వీకరించబడ్డాయి . అరబిక్ పదం నఖారా ఫ్రెంచ్‌లో నకైర్స్‌గా , ఇటాలియన్‌లో నాచెరోనిగా, ఆంగ్లంలో నాకర్స్‌గా మారింది . ఈ వాయిద్యం వేగంగా వ్యాపించి, 14వ శతాబ్దంలో ఇంగ్లాండ్‌కు చేరుకుంది; ఫ్రోయిస్సార్ట్, జీన్ డి జాయిన్‌విల్లే క్రానికల్స్ ప్రకారం, 1347లో ఎడ్వర్డ్ III కాలైస్‌లోకి ప్రవేశించినప్పుడు ఉపయోగించిన వాయిద్యాలలో నకైర్ కూడా ఒకటి . ఈ వాయిద్యం 17వ శతాబ్దంలో కనుమరుగయ్యే ముందు, ఆ కాలపు యూరోపియన్ కళాకృతులు, ఐకానోగ్రఫీలో చాలా స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది.[2]
గ్రోవ్ డిక్షనరీ ఆఫ్ మ్యూజిక్ వాటిని ఈ విధంగా వివరిస్తుంది:
అవి దాదాపుగా అర్ధగోళాకారంలో, 15-25 సెం.మీ వ్యాసంతో ఉండేవి, తరచుగా ఉచ్చులు కలిగి ఉండేవి, సాధారణంగా ఆటగాడి ముందు వేలాడదీసి జంటగా వాయించేవారు. వాటిని సాధారణంగా డ్రమ్‌స్టిక్‌లతో వాయించేవారు, ప్రధానంగా యుద్ధ ప్రయోజనాల కోసం కానీ చాంబర్ సంగీతం, నృత్యం, ఊరేగింపు సంగీతంలో బహుశా పాటలకు తోడుగా కూడా వాయించేవారు.[3]
యూరప్‌లో నేడు కెటిల్‌డ్రమ్‌లను టింపాని లేదా టింపాని అని పిలుస్తారు , ఇవి దిగుమతి చేసుకున్న నఖారే నుండి ఉద్భవించాయి.[4]
జార్జియా
[మార్చు]
డిప్లిపిటో అనేది జార్జియా అంతటా విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఒక తాళ వాయిద్యం. ఇది ఒకే ఎత్తు, కానీ వేర్వేరు వెడల్పులు కలిగిన, తోలుతో కప్పబడిన రెండు చిన్న శంకు ఆకారపు మట్టి కుండలను (జాడీలను) కలిగి ఉంటుంది. ఈ మట్టి కుండలలో ఒకటి మరొకదాని కంటే చిన్నదిగా ఉంటుంది. ఒక తాడు ఈ రెండు జాడీలను కలిపి కడుతుంది. ఈ జాడీల ఎత్తు 200–250 మి.మీ., వాటి వ్యాసాలు 90 మి.మీ. & 170 మి.మీ. ఉంటాయి. డిప్లిపిటోను " మేక కాళ్లు" అని పిలువబడే రెండు చిన్న కర్రలతో వాయిస్తారు. ఈ వాయిద్యాన్ని గాత్ర సంగీతానికి, నృత్య సంగీతానికి లయను అందించడానికి ఉపయోగిస్తారు. దీనిని తరచుగా డుడుకి , బుజికా పండూరి, సలమురి వంటి వాయిద్యాలతో కలిపి వాయిస్తారు . డిప్లిపిటోను సాధారణంగా పురుషులు వాయిస్తారు, ఇది జార్జియన్ జానపద బృందాలలో ఒక ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Гоша-нагар Archived 2016-03-06 at the Wayback Machine (in Russian)[మూలాన్ని నిర్థారించాలి]
- ↑ James Blades (1992). Percussion Instruments and Their History. Bold Strummer. pp. 223–. ISBN 978-0-933224-61-2.
- ↑ Stanley Sadie; Alison Latham (1988). The Grove Concise Dictionary of Music. Macmillan. pp. 514–. ISBN 978-0-333-43236-5.
- ↑ Edmund Addison Bowles (2002). The Timpani: A History in Pictures and Documents. Pendragon Press. p. 15. ISBN 978-0-945193-85-2.