నరైల్ జిల్లా
నరైల్ జిల్లా
নড়াইল জেলা | |
|---|---|
నాడైల్ జేలా | |
 నరైల్ హౌస్ | |
 బంగ్లాదేశ్లోని నరైల్ జిల్లా స్థానం | |
| Coordinates: 23°08′N 89°30′E / 23.13°N 89.50°E | |
| Country |  బంగ్లాదేశ్ |
| విభాగం | ఖుల్నా |
| ప్రధాన కార్యాలయం | నరైల్ |
| Government | |
| • డిప్యూటీ కమిషనర్ | డాక్టర్ మహమ్మద్ అబ్దుల్ సలాం |
| • ముఖ్య కార్యనిర్వహణాధికారి | మహమ్మద్ అసదుజ్జమాన్ (డిప్యూటీ సెక్రటరీ) |
| Area | |
• Total | 967.99 కి.మీ2 (373.74 చ. మై) |
| Population (2022)[2] | |
• Total | 7,88,671 |
| • Density | 810/కి.మీ2 (2,100/చ. మై.) |
| పోస్టల్ కోడ్ | 7500 |
| Area code | 0481 |
| ISO 3166 code | బిడి-43 |
| మానవ అభివృద్ధి సూచిక (హెచ్డిఐ)-(2023) |  0.703[3]high· 20లో 3వది |
| Website | బెంగాలీలో |
నరైల్ జిల్లా (బెంగాలీ:నరైల్ జిలా) నైరుతి బంగ్లాదేశ్లోని ఒక జిల్లా. ఇది ఖుల్నా డివిజన్ భాగం .[4]
'బి' కేటగిరీ జిల్లా అయినందున 'నారైల్' ' నారైల్ జిల్లా సామాజిక భద్రతా నివేదన ' (నారైల్ DSSR) అనే ప్రైవేట్గా సొంత స్మార్ట్ యాప్ నిర్వహణ వ్యవస్థను కలిగి ఉంది. ఇక్కడ నారైల్ జిల్లా ప్రజలు సమాజంలోని అవినీతి, దోపిడీలు, దొంగతనాలు, ఆన్లైన్ జూదం లేదా సంఘ వ్యతిరేక కార్యకలాపాలపై ఫిర్యాదులు చేయవచ్చు, నివేదించవచ్చు, ఆ నివేదికలు నిజ సమయంలో సంబంధిత చట్ట అమలు అధికారులకు స్వయంచాలకంగా వెళ్తాయి.[5]
చరిత్ర
[మార్చు]నరైల్ పట్టణానికి ఒక భూస్వామి (జమీందార్) పేరు పెట్టారు. జమీందార్లు రూప్గంజ్లో ఒక మార్కెట్ను స్థాపించారు, దానికి కూడా ఒక జమీందార్ పేరు మీదుగానే పేరు పెట్టారు. బ్రిటిష్ రాజ్ లో వారు జిల్లాలో మొదటిసారిగా రోటన్గంజ్ సమీపంలో ఒక తపాలా కార్యాలయాన్ని స్థాపించారు, దానికి జమీందార్ కుటుంబంలోని మరో సభ్యుని పేరు పెట్టారు. వారు నరైల్ను ఆధునికీకరించి, సంస్కృతి, క్రీడలు, విద్యను ప్రోత్సహించారు..
భౌగోళికం
[మార్చు]నరైల్ జిల్లా 967.99 చదరపు కిలోమీటర్ల (373.74 చదరపు మైళ్ల) విస్తీర్ణాన్ని కలిగి ఉంది. ఇది మాగురా జిల్లాకు దక్షిణంగా , ఖుల్నా జిల్లాకు ఉత్తరంగా , తూర్పున ఫరీద్పూర్ జిల్లా, గోపాల్గంజ్ జిల్లా, పశ్చిమాన జెస్సోర్ జిల్లాతో సరిహద్దులను పంచుకుంటూ విస్తరించి ఉంది
దీని సగటు ఉష్ణోగ్రత 11.2, 37.1 °C (52.2 & 98.8 °F) మధ్య ఉంటుంది, వార్షిక వర్షపాతం 1,467 మిమీ (57.8 అంగుళాలు).
ఈ జిల్లా గుండా మధుమతి , నబగంగ , భైరబ్, చిత్ర నదులు ప్రవహిస్తాయి. ఇక్కడ అనేక బీల్స్, హావోర్స్ ఉన్నాయి , వాటిలో చచూరి బీల్ అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందింది.
భూమి ప్రాంతం:
- సాగు చేయదగిన విస్తీర్ణం: 176,504 ఎకరాలు (714 చదరపు కిలోమీటర్లు )
- బీడు భూమి: 25,090 ఎకరాలు (102 చదరపు కిలోమీటర్లు )
- అటవీ ప్రాంతం: 10 ఎకరాలు
- నీటిపారుదల విస్తీర్ణం:36, ఎకరాలు (147 చదరపు కిలోమీటర్లు)
- నదీ ప్రాంతం: 8,562 ఎకరాలు (35 చదరపు కిలోమీటర్లు )
పరిపాలన
[మార్చు]నరైల్ జిల్లా 1984లో స్థాపించబడింది. ఇది మూడు ఉపజిల్లాలుగా విభజించబడింది:
- నరైల్ సదర్ ఉపజిల్లా
- కాలియా ఉపజిల్లా
- లోహగారా ఉపజిల్లా
ఉపజిల్లాలు నరైల్ సదర్, కాలియా మునిసిపాలిటీలుగా, 39 యూనియన్ పరిషత్లుగా విభజించబడ్డాయి . ఇవి 18 వార్డులు, 43 మహల్లాలు, 445 మౌజాలు, 651 గ్రామాలుగా ఉపవిభజన చేయబడ్డాయి. [6]
ఆసక్తికరమైన ప్రదేశాలు
[మార్చు]నరైల్ విక్టోరియా కాలేజ్ అండ్ కాలేజియేట్ స్కూల్ బంగ్లాదేశ్లోని అత్యంత పురాతన ఆధునిక ఉన్నత పాఠశాలలలో ఒకటి. విద్యాభిమానులైన నరైల్ భూస్వాములు దీనిని 1858లో స్థాపించారు. వారు ఒక బాలికల పాఠశాలను కూడా స్థాపించారు, ఇది ఆ కాలంలో బంగ్లాదేశ్లో చాలా అరుదైన విషయం. అదే శిబ్ శంకర్ మెమోరియల్ గర్ల్స్ స్కూల్. భూస్వాములు భారతదేశానికి వెళ్ళిపోయిన తర్వాత, నిధుల కొరత కారణంగా ఈ పాఠశాల మూసివేయబడింది. జె. భట్టాచార్జీ, ఎస్. బిస్వాస్, బి. భౌమిక్ వంటి కొంతమంది స్థానిక ఉత్సాహవంతులు దీనిని తిరిగి ప్రారంభించారు. వారు పొరుగువారి నుండి ఫర్నిచర్ను అరువుగా తీసుకున్నారు. తమ పిల్లలను పాఠశాలకు పంపమని తల్లిదండ్రులను అభ్యర్థిస్తూ వారు ఇంటింటికీ వెళ్లారు.
నరైల్ ప్యాలెస్ బెంగాల్ అతిపెద్ద భూస్వాముల భవనాలలో ఒకటి. భారతదేశ విభజన తరువాత హిందూ భూస్వాములు కోల్కతా బయలుదేరినప్పుడు, ఆ భవనం దోచుకోబడి, ధ్వంసం చేయబడి, క్రమంగా కూలిపోయింది. ఇప్పటికీ కొన్ని అవశేషాలు ఉన్నాయి, వీటిలో కాలీబారి (కాళి దేవి శిబ్మోండిర్ ఆలయం), చిత్ర నది బంధ ఘాట్ ఉన్నాయి. కొంతమంది స్థానికులు మొదట్లో ఈ భవనంలో ప్రసిద్ధ దుర్గా పూజ కొనసాగించారు, కానీ కొన్ని సంవత్సరాల తరువాత ఇది నిలిపివేయబడింది. భవనంలో కొంత భాగాన్ని కొంతకాలం ప్రభుత్వ కార్యాలయంగా ఉపయోగించారు. నిర్వహణ లేకపోవడం వల్ల అది వదులుకుంది.
కాలియా ప్యాలెస్ బెంగాల్ మరో పెద్ద భూస్వామి భవనాలు. నారగతిలో కొంతమంది భూస్వాములు నివసించారు. బ్రిటిష్ కాలంలో నరగతి ఒక థానాగా ఉండేది. రోబి శంకర్, ఉదయ్ శంకర్ పూర్వీకులు కాలియాలో నివసించారు.
ప్రముఖ నృత్యకారులు ఉదయ్ శంకర్, రవిశంకర్ ల పూర్వీకుల ఇల్లు నరైల్ జిల్లాలోని కాలియా ఉపవిభాగంలో ఉండేది, దీనిని ఇప్పుడు కాలియా రెస్ట్ హౌస్ అని పిలుస్తున్నారు.
ప్రసిద్ధ రచయిత బంకిమ్ చంద్ర చటోపాధ్యాయ నరైల్లో న్యాయాధికారిగా పనిచేశారు. ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ నరైల్లో బలవంతంగా నీలిమందును సాగు చేయించడం ఆధారంగా ఆయన 'నీలకుఠీ' అనే పుస్తకాన్ని రచించారు.
షేక్ మహమ్మద్ సుల్తాన్ (10 ఆగస్టు 1923 – 10 అక్టోబర్ 1994; SM సుల్తాన్ గా సుప్రసిద్ధుడు, బెంగాలీ: এস এম সুলতান), నరైల్ జిల్లాలో జన్మించిన ఒక బెంగాలీ అవాంట్-గార్డ్ కళాకారుడు. ఆయన చిత్రలేఖనం, డ్రాయింగ్లో పనిచేశారు. తమ దైనందిన జీవిత కార్యకలాపాలలో నిమగ్నమై ఉన్న, అతిశయోక్తిగా కండలు తిరిగిన రైతులను ఆయన చిత్రించిన అద్భుతమైన చిత్రాల వల్ల ఆయనకు కీర్తి లభించింది. ఆయన షేక్ మహమ్మద్ మెచెర్ అలీ, మహమ్మద్ మెహెరున్నెసాల కుమారుడు.
భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమ అనుచరులు ఆ కాలంలో షోరోలా దీదీ (సిస్టర్ షోరోలా)ను ఆ పేరుతో పిలిచేవారు. ఆమె ఒకప్పుడు నరైల్ను బ్రిటిష్ రాజ్ నుండి స్వతంత్రంగా ప్రకటించారు . కానీ ఈ "స్వాతంత్ర్యం" కేవలం మూడు రోజులు మాత్రమే నిలిచింది.
రవాణా
[మార్చు]నరైల్ పట్టణం జిల్లాకు రోడ్డు రవాణా కేంద్రం. పశ్చిమాన ఇది సుమారు 32 కి.మీ దూరంలో ఉన్న జెస్సోర్కు ప్రాంతీయ రహదారి R750 ద్వారా అనుసంధానించబడి ఉంది. R720 ఉత్తరాన 50 కి.మీ దూరంలో ఉన్న మాగురాకు వెళుతుంది. జిల్లాలో, జిల్లా రహదారి Z7503 తూర్పున లోహగారాకు, మధుమతి నదిపై ఉన్న కల్నా ఫెర్రీ ఘాట్కు వెళుతుంది. Z7502 దక్షిణాన, బరోయిపారా ఘాట్ వద్ద నబగంగా నదిని ఫెర్రీ ద్వారా దాటి, కాలియాకు వెళుతుంది.[7]
జనాభా గణాంకాలు
[మార్చు]| చారిత్రికంగా జనాభా | ||
|---|---|---|
| సంవత్సరం | జనాభా | ±% p.a. |
| 1981 | 5,88,812 | — |
| 1991 | 6,55,720 | +1.08% |
| 2001 | 6,98,447 | +0.63% |
| 2011 | 7,21,668 | +0.33% |
| 2022 | 7,88,671 | +0.81% |
| మూలాలు:[2][8] | ||
2022 బంగ్లాదేశ్ జనాభా లెక్కల ప్రకారం , నరైల్ జిల్లాలో 195,660 గృహాలు, 788,671 జనాభా ఉంది, ప్రతి గృహానికి సగటున 3.98 మంది ఉన్నారు. జనాభాలో, 148,027 (18.77%) మంది నివాసితులు 10 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు. జనసాంద్రత ప్రతి కిమీ²కు 815 మంది. నరైల్ జిల్లాలో అక్షరాస్యత రేటు (7 అంతకంటే ఎక్కువ వయస్సు) 74.66%గా ఉంది, జాతీయ సగటు 74.80%తో పోలిస్తే, ప్రతి 1000 మంది పురుషులకు 1056 మంది స్త్రీలు ఉన్నారు. సుమారుగా, జనాభాలో 22.14% మంది పట్టణ ప్రాంతాల్లో నివసిస్తున్నారు. జాతి జనాభా 8,278 (1.05%), వీరిలో సగం మంది మాలోలు.[2]
| మతం | 1941[9] | 1981[8] | 1991[8] | 2001[8] | 2011[8] | 2022[2] | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Pop. | % | Pop. | % | Pop. | % | Pop. | % | Pop. | % | Pop. | % | |
ఇస్లాం  |
173,674 | 50.10% | 407,929 | 69.28% | 490,915 | 74.87% | 549,702 | 78.70% | 586,588 | 81.28% | 663,961 | 84.19% |
హిందూ  |
172,697 | 49.82% | 180,589 | 30.67% | 164,286 | 25.05% | 148,339 | 21.24% | 134,594 | 18.65% | 124,465 | 15.78% |
| ఇతరులు | 269 | 0.08% | 294 | 0.05% | 519 | 0.08% | 406 | 0.06% | 486 | 0.07% | 245 | 0.03% |
| మొత్తం జనాభా | 346,640 | 100% | 588,812 | 100% | 655,720 | 100% | 698,447 | 100% | 721,668 | 100% | 788,671 | 100% |
2011లో జనాభాలో ముస్లింలు 81.28% ఉండగా, జనాభాలో హిందువులు 18.65% ఉన్నారు, ఎక్కువగా షెడ్యూల్డ్ కుల వర్గాలకు చెందినవారు. రెండు వర్గాలు సమాన సంఖ్యలో ఉన్న విభజన నుండి జిల్లాలో హిందువుల జనాభా వేగంగా తగ్గుతోంది.
నరైల్ జిల్లాలో 1,675 మసీదులు, 248 దేవాలయాలు, 51 క్రైస్తవ చర్చిలు, ఏడు సమాధులు, 11 పుణ్యక్షేత్రాలు ఉన్నాయి.
దేబ్ భోగ్ లోని శ్రీ త్రిభంగ బ్రహ్మచారి (శ్రీ భగవత్ సేవాశ్రమ్ సంఘ్ బాబాజీ) స్థాపించిన రాధా రామన్ స్మృతి తీర్థ మందిరం సందర్శించడానికి ఒక ప్రముఖ ప్రదేశం.
ప్రముఖ వ్యక్తులు
[మార్చు]- జదునాథ్ మజుందార్ , సంపాదకుడు
- ఎస్. ఎం. సుల్తాన్, కళాకారుడు
- రవి శంకర్ , సితార్ మాస్టర్, 'ది కాన్సర్ట్ ఫర్ బంగ్లాదేశ్' నిర్వాహకుడు
- బిర్ష్రేష్ఠ నూర్ మహమ్మద్ షేక్ , బంగ్లాదేశ్ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు
- షరీఫ్ ఖస్రుజ్జమాన్ , బంగ్లాదేశ్ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, రాజకీయవేత్త, వ్యాపారవేత్త, 1991 నుండి 1996 వరకు & 1996 నుండి 2001 వరకు పార్లమెంటు సభ్యుడు
- బంగ్లాదేశ్ సైన్యంలో టూ-స్టార్ జనరల్ అయిన మేజర్ జనరల్ షేక్ మహమ్మద్ అమన్ హసన్ (రిటైర్డ్), స్పెషల్ సెక్యూరిటీ ఫోర్స్ (SSF) డైరెక్టరేట్ జనరల్ (DG) గా పనిచేశారు.
- బంగ్లాదేశ్ జాతీయ క్రికెట్ జట్టు మాజీ క్రికెటర్, కెప్టెన్ అయిన మష్రఫే బిన్ మోర్టోజా పార్లమెంట్ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యారు.
- సువ్రా ముఖర్జీ , భారతదేశ మాజీ ప్రథమ మహిళ , భారత మాజీ రాష్ట్రపతి ప్రణబ్ ముఖర్జీ భార్య
- బిజోయ్ సర్కార్ , కవి, బౌల్ గాయకుడు, గీత రచయిత & స్వరకర్త
- కమల్ దాస్గుప్తా , సంగీత దర్శకుడు & ప్రముఖ చిత్ర స్వరకర్త
- సయ్యద్ నౌషర్ అలీ , రాజకీయవేత్త, బంగ్లాదేశ్ వర్కర్స్ పార్టీ వ్యవస్థాపక అధ్యక్షుడు
- అమల్ సేన్ , రాజకీయవేత్త
- షేక్ అబ్దుస్ సలామ్ , అమరవీరుడు మేధావి
- మహమ్మద్ కబీరుల్ హక్ , రాజకీయవేత్త, వ్యాపారవేత్త & పార్లమెంట్ సభ్యుడు
- షమోలి రే , విలుకాడు
- నిహార్ రంజన్ గుప్తా, బెంగాలీ నవలా రచయిత
- బ్రిగేడియర్ జనరల్ (రిటైర్డ్) ఎస్.కె. అబు బకర్ , రాజకీయవేత్త
- అవిషేక్ దాస్ (జననం 5 సెప్టెంబర్ 2001), క్రికెటర్
- ఉదయ్ శంకర్, ప్రసిద్ధ నర్తకుడు & కొరియోగ్రాఫర్
- ఎస్. ఎం. షఫియుద్దీన్ అహ్మద్ , మాజీ ఆర్మీ చీఫ్ ఆఫ్ స్టాఫ్
- నిహార్ రంజన్ గుప్తా, ప్రముఖ నవలా రచయిత
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Population and Housing Census 2022 - District Report: Narail (PDF). District Series. Dhaka: Bangladesh Bureau of Statistics. June 2024. ISBN 978-984-475-240-5. the original (PDF) నుండి 2024-12-28 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2026-05-22.
- 1 2 3 4 5 Population and Housing Census 2022 National Report (PDF). Vol. 1. Bangladesh Bureau of Statistics. November 2023.
- ↑ HDI Report. Global Data Lab. Retrieved 17 March 2025
- ↑ Sirajul Islam; Miah, Sajahan; Khanam, Mahfuza; Ahmed, Sabbir, eds. (2012). "Narail District". Banglapedia: the National Encyclopedia of Bangladesh (Online ed.). Dhaka, Bangladesh: Banglapedia Trust, Asiatic Society of Bangladesh. ISBN 984-32-0576-6. OCLC 52727562. OL 30677644M. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 13 జూలై 2026.
- ↑ "Narail DSSR". Narail District Social Security Reporting App -NDSSRA (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2026-02-27.
- ↑ Sirajul Islam; Miah, Sajahan; Khanam, Mahfuza; Ahmed, Sabbir, eds. (2012). "Narail District". Banglapedia: the National Encyclopedia of Bangladesh (Online ed.). Dhaka, Bangladesh: Banglapedia Trust, Asiatic Society of Bangladesh. ISBN 984-32-0576-6. OCLC 52727562. OL 30677644M. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 13 జూలై 2026.
- ↑ "RHD Road Network, Khulna Zone" (PDF). Roads and Highways Department. May 2005. the original (PDF) నుండి 23 January 2014 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 25 July 2014.
- 1 2 3 4 5 "Bangladesh Population and Housing Census 2011 Zila Report – Narail" (PDF). Bangladesh Bureau of Statistics. the original (PDF) నుండి 2022-09-29 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2026-05-22.
- ↑ "Census of India, 1941 Volume VI Bengal Province" (PDF). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 13 August 2022.