Jump to content

నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట

ఇది మంచి వ్యాసం. మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
వికీపీడియా నుండి

నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట
Scientific classification Edit this classification
Unrecognized taxon (fix): Enicurus
Species:
Template:Taxonomy/EnicurusE. immaculatus
Binomial name
Template:Taxonomy/EnicurusEnicurus immaculatus
(Hodgson, 1836)

నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట (Enicurus immaculatus) అనేది మస్సికాపిడే (Muscicapidae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక విచాల తోక (forktail) పక్షి జాతి. దీనిని కొన్నిసార్లు నల్ల గొంతు విచాల తోక పిట్ట అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ జాతిని 1836 లో నేపాల్ నుండి సేకరించిన ఒక నమూనా ఆధారంగా వివరించారు. ఇది మధ్యస్థ పరిమాణంలో ఉండే పక్షి, దీని బరువు 25 నుండి 29 గ్రాముల వరకు ఉంటుంది, పొడవు 20.5 నుండి 23 సెంటీమీటర్లు ఉంటుంది. ఈ జాతి పక్షి నుదిటిపై వెడల్పైన తెల్లటి పట్టీ ఉంటుంది. దీని తల పైభాగం (కిరీటం), ముఖం, వీపు భాగం నల్లగా ఉంటాయి, పక్షి కింది భాగాలు తెల్లగా ఉండి పైనున్న నలుపు రంగుతో స్పష్టమైన విభజనను చూపిస్తాయి. రెక్కలు ఎక్కువగా నల్లగా ఉండి పెద్ద రెక్కల ఈకలపై వెడల్పైన తెల్లటి పట్టీ ఉంటుంది. ఇతర విచాల తోక పిట్టల వలె దీని తోక పొడవుగా, క్రమంగా విస్తరిస్తూ, లోతుగా చీలి ఉంటుంది. తోక నల్లగా ఉండి చివర తెల్లగా ఉంటుంది, చిన్న తోక ఈకల వల్ల మూడు తెల్లటి చారలు ఏర్పడతాయి. పక్షి ముక్కు నల్లగా ఉంటుంది, కాళ్ళు లేత గులాబీ రంగులో, కంటిపాప గోధుమ రంగులో ఉంటాయి. ఈ జాతి పక్షులలో ఆడ, మగ పక్షుల రూపంలో ఎలాంటి తేడా ఉండదు (monomorphic).

నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట సాధారణంగా ఒంటరిగా ఉంటుంది, కానీ కొన్నిసార్లు జంటగా లేదా కుటుంబ సమూహాలలో కనిపిస్తుంది. ఇది ఒక పిరికి పక్షి జాతిగా వర్ణించబడింది. ఈ పక్షులు మార్చి, జూన్ నెలల మధ్య సంతానోత్పత్తి చేస్తాయి, రాళ్ళు, ఎండిన చెట్ల రంధ్రాలు లేదా పగుళ్లలో వృక్షసంబంధిత పదార్థాలతో గూడు కట్టుకుంటాయి. సాధారణంగా ఇవి ఎరుపు-గోధుమ రంగు చుక్కలు కలిగిన మూడు గులాబీ రంగు గుడ్లను పెడతాయి. ఆడ, మగ పక్షులు రెండూ గూడు కట్టడంలో, గుడ్లను పొదగడంలో పాల్గొంటాయి. ఈ జాతి పక్షులు సమశీతోష్ణ అడవులు, ఉష్ణమండల లేదా ఉపఉష్ణమండల తేమతో కూడిన లోతట్టు అడవులలో వేగంగా ప్రవహించే నదులు, వాగుల వద్ద నివసిస్తాయి. ఇవి భారత ఉపఖండంలో, ఆగ్నేయాసియాలోని కొన్ని పరిసర ప్రాంతాలలో కనిపిస్తాయి. ఇవి బంగ్లాదేశ్, భూటాన్, భారతదేశం, మయన్మార్, నేపాల్, థాయిలాండ్ దేశాలలో విస్తరించి ఉన్నాయి. సాధారణంగా ఇవి సముద్ర మట్టానికి 1450 మీటర్ల కంటే తక్కువ ఎత్తులో కనిపిస్తాయి, కానీ కొన్నిసార్లు 2600 మీటర్ల గరిష్ట ఎత్తులో కూడా నమోదయ్యాయి. వీటి ఖచ్చితమైన పరిధి, జనాభా వివరాలు తెలియవు. ఇంటర్నేషనల్ యూనియన్ ఫర్ కన్జర్వేషన్ ఆఫ్ నేచర్ (IUCN) వీరిని అంతరించిపోయే ప్రమాదం తక్కువగా ఉన్న జాతిగా (Least Concern) వర్గీకరించింది.

వర్గీకరణ

[మార్చు]

బ్రిటిష్ ప్రకృతి శాస్త్రవేత్త బ్రయాన్ హెచ్. హాడ్గ్సన్ 1836 లో నేపాల్‌లో లభించిన ఒక నమూనా ఆధారంగా ఈ నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్టను శాస్త్రీయంగా వివరించారు. దీనిని మొదట వాగ్‌టెయిల్స్ పక్షులు ఉండే మోటాసిల్లా (Motacilla) ప్రజాతిలోని ఒక కొత్త ఉపప్రజాతి Enicurus లో చేర్చారు.[2] ఈ జాతి మోటాసిల్లా, టర్డస్ (Turdus) ప్రజాతుల లక్షణాలను పంచుకుంటుందని హాడ్గ్సన్ వివరించారు. ప్రస్తుతం ఈ జాతి పాత ప్రపంచ ఫ్లైక్యాచర్స్ కుటుంబమైన మస్సికాపిడే (Muscicapidae) లో ఉంచబడింది.[3] ఈ పక్షిని నల్ల గొంతు విచాల తోక పిట్ట అని కూడా అంటారు.[4]

వివరణ

[మార్చు]

మధ్యస్థ పరిమాణంలో ఉండే ఈ నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట 20.5 నుండి 23 సెంటీమీటర్ల పొడవు ఉంటుంది.[5] దీని బరువు 25 నుండి 29 గ్రాముల మధ్య ఉంటుంది. మగ పక్షిలో రెక్క పొడవు 8.6 నుండి 9.8 సెంటీమీటర్లు, ఆడ పక్షిలో 8.6 నుండి 9.0 సెంటీమీటర్ల వరకు నమోదైంది. ముక్కు పుర్రె నుండి 2 సెంటీమీటర్ల వరకు పొడవు ఉంటుంది, తోక 12.4 నుండి 12.7 సెంటీమీటర్ల పొడవు ఉంటుంది.[6]

ఈ జాతి పక్షికి కళ్ల వెనుక నుండి మొదలై నుదిటి వరకు సాగే వెడల్పైన తెల్లటి పట్టీ ఉంటుంది. దీని కిరీటం, వీపు భాగం పూర్తిగా నల్లటి ఈకలతో కప్పబడి ఉండి, అది నుదిటి పైభాగానికి, ముఖానికి, గొంతుకు, మెడ పక్క భాగాలకు విస్తరిస్తుంది. పక్షి కింది భాగాలు తెల్లగా ఉండి గొంతు వద్ద ఉన్న నలుపు రంగుతో స్పష్టంగా వేరు చేయబడతాయి. రెక్కల పైభాగాలు పూర్తిగా నల్లగా ఉంటాయి. రెక్కలపై ఒక వెడల్పైన తెల్లటి పట్టీ ఉంటుంది. ఎగిరే ఈకలు మిగతా భాగాలలో నల్లగా ఉంటాయి. చాలా విచాల తోక పిట్టల వలె దీని తోక పొడవుగా, లోతుగా చీలి ఉంటుంది. తోక ఈకలు నల్లగా ఉండి చివర తెల్లటి అంచులను కలిగి ఉంటాయి. దీని ముక్కు నల్లగా ఉంటుంది, కాళ్ళు తెల్లటి గులాబీ రంగులో ఉంటాయి. కంటిపాప గోధుమ రంగులో ఉంటుంది.[6]

ఈ పక్షులలో ఆడ, మగ పక్షుల రూపంలో ఎలాంటి తేడాలు ఉండవు, భౌగోళిక ప్రాంతాలను బట్టి కూడా వీటి రూపంలో తేడాలు కనిపించవు. వీటి ఈకల రాలడం (moulting) గురించి సమాచారం లేదు. చిన్న పక్షులలో (juveniles) నుదిటిపై ఉండే ప్రముఖమైన తెల్లటి పట్టీ ఉండదు, పెద్ద పక్షులలో నల్లగా ఉండే ప్రాంతాలు వీటిలో ముదురు గోధుమ లేదా మసక నలుపు రంగులో ఉంటాయి. చిన్న పక్షుల కంటి వెనుక తెల్లటి చుక్క ఉంటుంది, వాటి పొట్ట భాగాలపై ముదురు రంగు చుక్కలు ఉండవచ్చు. చిన్న పక్షుల తోక సాధారణంగా పొట్టిగా ఉంటుంది.[6][5]

ఈ పక్షి బూడిద వీపు విచాల తోక పిట్టను (slaty-backed forktail) పోలి ఉంటుంది, కానీ దానికున్నట్లు బూడిద రంగు వీపు దీనికి ఉండదు, పరిమాణంలో కూడా చిన్నదిగా ఉంటుంది. దీని ముక్కు కూడా సన్నగా ఉంటుంది. తెల్ల కిరీటం విచాల తోక పిట్టతో పోలిస్తే దీని ముఖంపై తెల్లటి పట్టీ ఇరుకైనదిగా ఉంటుంది. క్షేత్ర స్థాయి గుర్తింపు మార్గదర్శకాలు దీనిని బుల్‌బుల్ పక్షి పరిమాణంలో ఉంటుందని వివరిస్తాయి.[7] దీని కూత చిన్న ఈల లాగా "ట్సీప్ - డ్యూ" లేదా "హర్ట్-జీీ" అని వినిపిస్తుంది.[8] ఇది అంతరాయం కలిగినప్పుడు రెండు అక్షరాల కూతను ఇస్తుంది. ఇది అప్పుడప్పుడు చిన్న పాటను కూడా పాడుతుందని పేర్కొనబడింది.[7]

ప్రవర్తన, జీవపరిస్థితులు

[మార్చు]

ఈ జాతి పక్షులు ఒంటరిగా లేదా జంటగా ఉంటాయి, కానీ సంతానోత్పత్తి కాలంలో కుటుంబ సమూహాలలో కనిపిస్తాయి. పిరికి పక్షిగా వర్ణించబడిన ఇది ఆహారం తీసుకునేటప్పుడు తరచుగా తోకను పైకి కిందికి ఆడిస్తుంది, విశ్రాంతి తీసుకునేటప్పుడు కత్తెర లాంటి కదలికతో తోకను తెరుస్తూ మూస్తూ ఉంటుంది.[6] ఇది సాధారణంగా నది లేదా వాగు వెంబడి ఎగురుతుంది,[8] దీని విమానం వేగంగా, సరళంగా ఉంటుంది. ఇవి జలపాతాల సమీపంలో గమనించబడ్డాయి.[5] నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట ఖచ్చితమైన ఆహారం తెలియదు, కానీ ఇవి జలచర కీటకాలను, వాటి లార్వాలను, చిన్న రొయ్యల వంటి జీవులను (crustaceans) తింటాయని గమనించారు. ఇవి సాధారణంగా వేగంగా కదిలే వాగులు, నదుల వెంబడి ఆహారం కోసం వెతుకుతాయి, కొన్నిసార్లు నీటిలోకి కూడా వెళ్తాయి. ఇవి అడవిలోని తేమతో కూడిన ప్రాంతాలలో కూడా ఆహారాన్ని సేకరిస్తాయి.[6][8] ఇవి క్రియాశీలంగా లేనప్పుడు పొదల్లో లేదా చిన్న చెట్లలో ఉంటాయి.[6]

నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట సంతానోత్పత్తి కాలం మార్చి, జూన్ నెలల మధ్య ఉంటుంది. గూడు ఎండిన ఆకులు, నాచు, పీచు వంటి వృక్షసంబంధిత పదార్థాలతో కప్పు ఆకారంలో నిర్మించబడుతుంది. ఇది ఎండిన చెట్టు రంధ్రంలో, రాతి పగుళ్లలో లేదా బండరాళ్ల మధ్య ఉండవచ్చు.[6][9] సాధారణంగా ఇవి మూడు గుడ్లను పెడతాయి, ఇవి లేత గులాబీ రంగులో ఉండి చిన్న ఎరుపు-గోధుమ రంగు చుక్కలను కలిగి ఉంటాయి. గుడ్లు సగటున 2.08 సెంటీమీటర్ల పొడవు, 1.58 సెంటీమీటర్ల వెడల్పు ఉంటాయి.[9] మగ, ఆడ పక్షులు రెండూ గూడు నిర్మాణంలో, పొదగడంలో పాల్గొంటాయి.[6] ఈ జాతి పక్షులు ఒకే చోట నివసించినప్పటికీ, మొదటి సంవత్సరంలో ఉన్న యువ పక్షులు ఏప్రిల్, అక్టోబర్ మధ్య తమ తల్లిదండ్రుల సంతానోత్పత్తి ప్రాంతాల నుండి వేరే ప్రాంతాలకు వెళ్తాయి.[6]

పరిధి, విస్తరణ

[మార్చు]

నల్ల వీపు విచాల తోక పిట్ట నివాస స్థలం తేమతో కూడిన ఉష్ణమండల వెడల్పాటి ఆకుల అడవులు, ఉపఉష్ణమండల లోతట్టు అడవులలో వేగంగా ప్రవహించే నదులు, వాగుల సమీపంలో ఉంటుంది.[6] ఇవి వాగుల లోపల లేదా సరిహద్దులలో ఉన్న బండరాళ్లపై, వేగంగా కదిలే నీటి ప్రవాహాల సరిహద్దులలో ఉన్న బురద లేదా ఇసుక తిన్నెలపై ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి.[9][7] ఈ జాతి పరిధి పశ్చిమ చివరి భాగం భారత రాష్ట్రమైన ఉత్తరాఖండ్ వాయువ్య భాగంలో ఉన్న గర్హ్వాల్ జిల్లాలో ఉంది. ఈ పరిధి అక్కడి నుండి పశ్చిమ, మధ్య నేపాల్ ద్వారా భూటాన్, ఈశాన్య భారత రాష్ట్రాలైన సిక్కిం, అస్సాం, మేఘాలయ, అరుణాచల్ ప్రదేశ్, నాగాలాండ్, మణిపూర్ వరకు విస్తరించి ఉంది. ఇది అస్సాంలోని నమేరి జాతీయ ఉద్యానవనానికి శీతాకాలపు అతిథిగా వస్తుంది. సిక్కిం పశ్చిమాన ఈ జాతి చాలా అరుదు, కానీ భూటాన్‌లో సాధారణంగా కనిపిస్తుంది. ఇది బంగ్లాదేశ్‌లోని సిల్హెట్, చిట్టగాంగ్ ప్రాంతాలలో కూడా కనిపిస్తుంది, అక్కడ ఇది చాలా అరుదు. ఈ పరిధి మైనాన్మార్, వాయువ్య థాయిలాండ్ వరకు విస్తరించి ఉంది. ఇది చైనాలోని నైరుతి యునాన్ నుండి, ఆగ్నేయ టిబెట్ నుండి కూడా నివేదించబడింది.[6][7] బర్డ్‌లైఫ్ ఇంటర్నేషనల్ ఈ ప్రాంతాలలో దీని పరిధిని నిరంతరాయంగా ఉన్నట్లు మ్యాప్ చేసింది.[1] దక్షిణ ఆసియాలోని పక్షుల కోసం క్షేత్ర మార్గదర్శకాలు దీని విస్తరణను విచ్ఛిన్నమైనదిగా వివరిస్తాయి.[10][11]

తన పరిధి పశ్చిమ భాగంలో ఈ జాతి సముద్ర మట్టానికి 1450 మీటర్ల ఎత్తు వరకు కనిపిస్తుంది; తూర్పు భాగంలో 900 మీటర్ల ఎత్తు వరకు కనిపిస్తుంది.[3] నేపాల్‌లో దీని ఎత్తు పరిధి సముద్ర మట్టానికి 75 నుండి 1370 మీటర్ల వరకు వివరించబడింది.[11] 1998 లో ఈ జాతి అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లోని ఈగిల్‌నెస్ట్ వన్యప్రాణుల అభయారణ్యంలో సముద్ర మట్టానికి 2600 మీటర్ల ఎత్తులో నమోదైంది.[12] ఇది భారతదేశం, భూటాన్ లలో ఎక్కువగా 600 మీటర్ల కంటే తక్కువ ఎత్తులో సంతానోత్పత్తి చేస్తుంది.[6] ఈ జాతి పక్షుల జనాభా ఖచ్చితంగా తెలియదు, కానీ స్థిరంగా ఉందని భావిస్తున్నారు, 10,000 కంటే ఎక్కువ పక్షులు ఉండవచ్చు. దీని ఖచ్చితమైన పరిధి కూడా తెలియదు, కానీ 20,000 చదరపు కిలోమీటర్ల కంటే పెద్దదిగా భావిస్తున్నారు. ఈ అంచనాల వల్ల ఇంటర్నేషనల్ యూనియన్ ఫర్ కన్జర్వేషన్ ఆఫ్ నేచర్ దీనిని అంతరించిపోయే ప్రమాదం తక్కువగా ఉన్న జాతిగా (Least Concern) వర్గీకరించింది.[1]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. 1 2 3 BirdLife International (2016). "Enicurus immaculatus". IUCN Red List of Threatened Species. 2016 e.T22710132A94235865. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22710132A94235865.en. Retrieved 16 November 2021.
  2. ↑ Hodgson, Brian H. (1836). "Notices of the ornithology of Nepal". Asiatic Researches. 19: 143–93 [189].
  3. 1 2 Collar, N. (2017). "Black-backed Forktail (Enicurus schistaceus)". In del Hoyo, J.; Elliott, A.; Sargatal, J.; Christie, D.A.; de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona, Spain: Lynx Edicions. Retrieved 17 September 2017.
  4. ↑ James A. Matisoff (1988). The Dictionary of Lahu. University of California Press. pp. 1147–. ISBN 978-0-520-09711-7.
  5. 1 2 3 Craig Robson (13 August 2015). Birds of South-East Asia: Concise Edition. Bloomsbury Publishing. pp. 97–. ISBN 978-1-4729-2424-7.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Peter Clement (28 January 2016). Robins and Chats. Bloomsbury Publishing. pp. 457–458. ISBN 978-1-4081-5596-7.
  7. 1 2 3 4 Bikram Grewal (9 March 2017). Birds of the Himalayas. Bloomsbury Publishing. pp. 89–. ISBN 978-1-4729-3824-4.
  8. 1 2 3 Bikram Grewal; Garima Bhatia (25 April 2017). A Photographic Field Guide to the Birds of India, Pakistan, Nepal, Bhutan, Sri Lanka, and Bangladesh. Princeton University Press. pp. 606–. ISBN 978-0-691-17649-9.
  9. 1 2 3 Sálim Ali; Sidney Dillon Ripley; Bombay Natural History Society (1973). Handbook of the birds of India and Pakistan: together with those of Bangladesh, Nepal, Bhutan, and Sri Lanka. Vol. 9. Oxford University Press. pp. 9–11. ISBN 978-0-19-561857-0.
  10. ↑ Richard Grimmett; Carol Inskipp; Tim Inskipp (20 October 2016). Birds of the Indian Subcontinent: India, Pakistan, Sri Lanka, Nepal, Bhutan, Bangladesh and the Maldives. Bloomsbury Publishing. p. 426. ISBN 978-1-4081-6265-1.
  11. 1 2 Richard Grimmett; Carol Inskipp; Tim Inskipp; Hem Sagar Baral (22 September 2016). Birds of Nepal: Revised Edition. Bloomsbury Publishing. p. 292. ISBN 978-1-4729-2568-8.
  12. ↑ Anwaruddin, Choudhury (2003). "Birds of Eaglenest Wildlife Sanctuary and Sessa Orchid Sanctuary, Arunachal Pradesh, India" (PDF). Forktail. 19.

బాహ్య లింకులు

[మార్చు]
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=నల్ల_వీపు_విచాల_తోక_పిట్ట&oldid=4906125" నుండి వెలికితీశారు