నారోవాల్ జిల్లా
నారోవాల్ జిల్లా
ضِلع نارووال | |
|---|---|
పంజాబ్ జిల్లా | |
గురుద్వారా దర్బార్ సాహిబ్, కర్తార్పూర్ | |
పంజాబ్లోని నరోవల్ పటం | |
| దేశం | |
| ప్రావిన్స్ | పంజాబ్ |
| విభాగం | గుజ్రాన్వాలా |
| ప్రధాన కార్యాలయం | నరోవల్ |
| ప్రభుత్వం | |
| • రకం | జిల్లా పరిపాలన |
| • డిప్యూటీ కమిషనర్ | ముహమ్మద్ షారుఖ్ |
| • జిల్లా పోలీస్ అధికారి | ముహమ్మద్ నవీద్ మాలిక్ ఎస్పీ |
| • జిల్లా ఆరోగ్య అధికారి | వర్తించదు |
| విస్తీర్ణం | |
• పంజాబ్ జిల్లా | 2,337 కి.మీ2 (902 చ. మై) |
| • Rank | పాకిస్తాన్లో 113వ |
| ఎత్తు | 238 మీ (781 అ.) |
| జనాభా (2023)[1] | |
• పంజాబ్ జిల్లా | 19,50,954 |
| • ర్యాంకు | పాకిస్తాన్లో 42వ |
| • జనసాంద్రత | 830/కి.మీ2 (2,200/చ. మై.) |
| • ర్యాంకు | పాకిస్తాన్లో 29వ |
| • Urban | 3,49,095 (17.89%) |
| • Rural | 16,01,859 (82.11%) |
| నివాస పేరు | నరోవాలి |
| అక్షరాస్యత | |
| • అక్షరాస్యత రేటు |
|
| టైమ్ జోన్ | UTC+5 (పాకిస్తాన్ స్టాండర్డ్ టైమ్) |
| Postal code | 51600 |
| Area code | 0542 |
| తహసీళ్ల సంఖ్య | 3 |
| విశ్వవిద్యాలయాల సంఖ్య | 4 |
| వైద్య కళాశాలల సంఖ్య | 2 (150 + 100 సీట్లు) |
నరోవాల్ జిల్లా పాకిస్తాన్ పంజాబ్ రాష్ట్రంలోని గుజ్రాన్వాలా డివిజన్లో ఉన్న ఒక జిల్లా. నరోవాల్ నగరం ఈ జిల్లాకు ప్రధాన కార్యాలయంగా పని చేస్తుంది. 1991లో సియాల్కోట్ జిల్లా నుండి నరోవాల్, షకర్గఢ్ అనే రెండు తహసీళ్ళు విడిపోయినప్పుడు ఇది ఏర్పడింది.[3]
పరిపాలన
[మార్చు]జిల్లా పరిపాలనాపరంగా క్రింది మూడు తహసీళ్ళు (ఉపవిభాగాలు) గా విభజించబడింది, ఇందులో మొత్తం 74 యూనియన్ కౌన్సిల్స్ ఉన్నాయి: [4]
| తహసీల్ [5] | ప్రాంతం
(కిమీ²)[6] |
జనాభా
(2023) |
సాంద్రత
(ప్రజలు/చదరపు కి.మీ.) (2023) |
అక్షరాస్యత రేటు (2023)
(2023)[7] |
యూనియన్ కౌన్సిల్స్ |
|---|---|---|---|---|---|
| షకర్గఢ్ | 835 | 769,339 | 921.36 | 76.28% | 28 |
| నరోవల్ | 1,065 | 680,402 | 638.88 | 76.78% | 28 |
| జఫర్వాల్ | 437 | 501,213 | 1,146.94 | 71.72% | 26 |
పట్టణ ప్రాంతాలు
[మార్చు]ఈ జిల్లాలో ఆరు పట్టణ ప్రాంతాలు ఉన్నాయి.
| నగరం | ప్రాంతం
(కిమీ²) |
పాప్.
(2023) |
సాంద్రత
(ప్రజలు/చదరపు కి.మీ.) (2023) |
అక్షరాస్యత రేటు
(2023) |
|---|---|---|---|---|
| నరోవల్ | 200 | 130,692 | ... | ... |
| శకర్గఢ్ | ... | 126,742 | ... | ... |
| జఫర్వాల్ | 10 | 52,639 | ... | ... |
| ఖిలా శోభా సింగ్ | ... | 19,671 | ... | ... |
| బద్దోమల్హి | ... | 19,351 | ... | ... |
| తల్వండి భింద్రన్ | ... | 13,000 | ... | ... |
భౌగోళికం
[మార్చు]ఈ జిల్లాకు వాయవ్యంలో సియాల్కోట్ జిల్లా, ఉత్తరాన భారతదేశం, జమ్మూ కాశ్మీర్ కథువా జిల్లా, ఆగ్నేయంలో గుర్దాస్పూర్ జిల్లా, పఠాన్కోట్ జిల్లాలు, దక్షిణాన అమృత్సర్ జిల్లా, నైరుతిలో పాకిస్తాన్లోని షేఖుపురా జిల్లా సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి.
జనాభా
[మార్చు]| చారిత్రికంగా జనాభా | ||
|---|---|---|
| సంవత్సరం | జనాభా | ±% p.a. |
| 1951 | 5,12,475 | — |
| 1961 | 5,50,425 | +0.72% |
| 1972 | 8,34,501 | +3.86% |
| 1981 | 9,08,977 | +0.95% |
| 1998 | 12,65,097 | +1.96% |
| 2017 | 17,07,575 | +1.59% |
| 2023 | 19,50,954 | +2.25% |
| మూలాలు:[8] | ||
2023 జనాభా లెక్కల ప్రకారం , నరోవల్ జిల్లా జనాభా 1,950,954. ఇది సుమారుగా అమెరికాలోని కాలిఫోర్నియాలోని శాంటా క్లారా కౌంటీ, చైనాలోని గ్వాంగ్జౌలోని హువాంగ్పు జిల్లా జనాభాకు సమానం. ఇక్కడ 281,536 గృహాలు ఉన్నాయి. ఈ జిల్లాలో ప్రతి 100 మంది స్త్రీలకు 104.40 మంది పురుషులు ఉన్నారు, అక్షరాస్యత రేటు 75.28%: పురుషులలో 79.89%, స్త్రీలలో 70.49%.[1][9] 494,799 మంది (సర్వే చేయబడిన జనాభాలో 25.36%) 10 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు.[10] 349,095 మంది (17.89%) పట్టణ ప్రాంతాల్లో నివసిస్తున్నారు.[1] 2017 జనాభా లెక్కల ప్రకారం, నరోవల్ జిల్లా మొత్తం జనాభా 1.709 మిలియన్లు. పురుష జనాభా 0.853 మిలియన్లు (49.96%), స్త్రీ జనాభా 0.855 మిలియన్లు (50.04%). [1] పాకిస్తాన్ 1998 జనాభా లెక్కల ప్రకారం, నరోవల్ జిల్లా జనాభా 1,256,097, అందులో కేవలం 12.11% మాత్రమే పట్టణ ప్రాంతాల్లో నివసిస్తున్నారు.[11]
జిల్లా మొత్తం వైశాల్యం సుమారు 2,337 చదరపు కిలోమీటర్లు. జూలై 2009లో జఫర్వాల్ తహసీల్ ఏర్పాటుకు ముందు, నరోవాల్ తహసీల్ 1,065 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో ఉండగా, మిగిలిన ప్రాంతం (1,272 చదరపు కిలోమీటర్లు) షకర్గఢ్ తహసీల్లో ఉండేది.[12]
మతం
[మార్చు]2023 నాటికి, జనాభాలో 97.48% మంది ఇస్లాం మతాన్ని అనుసరిస్తుండగా, 2.22% మంది క్రైస్తవ మతాన్ని అనుసరిస్తున్నారు. ఈ జిల్లాలో స్వల్ప సంఖ్యలో హిందూ జనాభా ఉంది.[13]
| మత
సమూహం |
1941[14] | 2017[15] | 2023[13] | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| జనాభా | % | జనాభా | % | జనాభా | % | |
| ఇస్లాం |
296,582 | 53.05% | 1,663,508 | 97.42% | 1,901,645 | 97.48% |
| హిందూ |
170,883 | 30.56% | 657 | 0.04% | 833 | 0.04% |
| సిక్కు |
67,267 | 12.03% | N/a | N/a | 125 | 0.01% |
| క్రైస్తవ |
24,127 | 4.32% | 37,910 | 2.22% | 43,421 | 2.23% |
| అహ్మదీయ |
N/a | N/a | 5,430 | 0.32% | 4,491 | 0.23% |
| ఇతరులు | 244 | 0.04% | 70 | ~0% | 254 | 0.01% |
| మొత్తం జనాభా | 559,103 | 100% | 1,707,575 | 100% | 1,950,769 | 100% |
| గమనిక: 1941 జనాభా లెక్కల సమాచారం సియాల్కోట్ జిల్లాలోని నరోవల్ తహసీల్, గురుదాస్పూర్ జిల్లాలోని షకర్గఢ్ తహసీల్కు సంబంధించినది, ఇది సుమారుగా ప్రస్తుత నరోవల్ జిల్లాకు అనుగుణంగా ఉంటుంది. 1941 నుండి జిల్లా, తహసీల్ సరిహద్దులు మారాయి. | ||||||
భాష
[మార్చు]2023 జనాభా లెక్కల సమయంలో, జనాభాలో 94.29% మంది పంజాబీ, 3.05% ఉర్దూ, 2.28% మేవాతీని తమ మొదటి భాషగా మాట్లాడారు.[16]
విద్య
[మార్చు]జిల్లా నారోవాల్ బలమైన విద్యా మౌలిక సదుపాయాలను కలిగి ఉంది, ఇందులో మొత్తం 1,609 పాఠశాలలు ఉన్నాయి, ఇవి పునాది మాధ్యమిక స్థాయిలలో విద్యార్థులను తీర్చుతాయి. ఉన్నత విద్యకు 35 కళాశాలలు మద్దతు ఇస్తున్నాయి, వీటిలో బాలురకు 8, బాలికలకు 4, 3 అంకితమైన వాణిజ్య కళాశాలలు ఉన్నాయి, ఇవి అనేక రకాల విద్యా, వృత్తిపరమైన కార్యక్రమాలను అందిస్తున్నాయి. అదనంగా, 3 విశ్వవిద్యాలయాల ఉనికి అధునాతన అధ్యయనాలు, పరిశోధనలకు అవకాశాలను మరింత పెంచుతుంది, ఈ ప్రాంతంలో విద్య మొత్తం అభివృద్ధికి గణనీయంగా దోహదం చేస్తుంది.[17]
| విశ్వవిద్యాలయం/క్యాంపస్ | ఏర్పాటు చేశారు. | స్పెషలైజేషన్ | రకం |
|---|---|---|---|
| నారోవాల్ విశ్వవిద్యాలయం | 2018 | జనరల్ | పబ్లిక్ |
| యూనివర్శిటీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ అండ్ టెక్నాలజీ, లాహోర్, నారోవాల్ క్యాంపస్ | 2012 | జనరల్ | పబ్లిక్ |
| నారోవాల్ క్యాంపస్ లోని వెటర్నరీ అండ్ యానిమల్ సైన్సెస్ విశ్వవిద్యాలయం [18] | 2017 | జనరల్ | పబ్లిక్ |
| నారోవాల్ మెడికల్ కాలేజ్[19] | 2024 | వైద్యపరంగా | పబ్లిక్ |
| వర్చువల్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ పాకిస్తాన్, నరోవాల్ వర్చువల్ క్యాంపస్ | జనరల్ | ప్రైవేట్ | |
| సహారా మెడికల్ కాలేజ్ నారోవాల్ | 2015 | వైద్యపరంగా | ప్రైవేట్ |
నరోవల్ విశ్వవిద్యాలయం (UoN) గతంలో గుజరాత్ విశ్వవిద్యాలయం (UoG) నరోవల్ క్యాంపస్గా ఉండేది, కానీ తరువాత UoN ఒక స్వతంత్ర విశ్వవిద్యాలయంగా మారింది. ఇప్పుడు నరోవల్లో UoG క్యాంపస్ లేదు.
ఆరోగ్యం
[మార్చు]నరోవల్ జిల్లాలో ఈ క్రింది ఆసుపత్రులు పనిచేస్తున్నాయి:
| పేరు | రకం | స్థాపించబడింది | పడకలు |
|---|---|---|---|
| డిహెచ్క్యూ హాస్పిటల్, నరోవల్ | ప్రజలు | 1991 | 300 |
| సుఘ్రా షఫీ మెడికల్ హాస్పిటల్ కాంప్లెక్స్ | ప్రైవేట్ | 2003 | 600 |
ప్రముఖ వ్యక్తులు
[మార్చు]- దేవ్ ఆనంద్ , బాలీవుడ్ నటుడు, దర్శకుడు & నిర్మాత
- ముహమ్మద్ తారిఖ్ అనీస్ : మాజీ ఎంపీఏ, ఎంఎన్ఏ
- డానియాల్ అజీజ్ , రాష్ట్ర ప్రసార శాఖ మంత్రి
- శివ కుమార్ బటల్వి , పంజాబీ కవి
- అన్వర్ అజీజ్ చౌదరి , రాజకీయవేత్త
- ఇజాజ్ అహ్మద్ చౌదరి , న్యాయమూర్తి
- ఫైజ్ అహ్మద్ ఫైజ్, పాకిస్తానీ విప్లవ కవి[20]
- అబ్రార్-ఉల్-హక్ , గాయకుడు-పాటల రచయిత, పరోపకారి, రాజకీయవేత్త
- సయ్యద్ సయీద్ ఉల్ హసన్ , పంజాబ్ వక్ఫ్, మత వ్యవహారాల మంత్రి
- అద్నాన్ ఇలియాస్ , క్రికెటర్
- అహ్సాన్ ఇక్బాల్ , పాకిస్తాన్ అంతర్గత వ్యవహారాల మంత్రి
- చౌదరి ముహమ్మద్ సర్వర్ ఖాన్ , పాకిస్తాన్ చరిత్రలో అత్యంత సుదీర్ఘకాలం పనిచేసిన పార్లమెంటేరియన్.
- రాజేంద్ర కుమార్, భారతీయ సినీ నటుడు, దర్శకుడు, నిర్మాత, పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీత (1969)
- నసీర్ అహ్మద్ మల్హి , పాకిస్తాన్ వ్యవస్థాపక పితామహులలో ఒకరు, పాకిస్తాన్ మొదటి విద్యాశాఖ మంత్రి
- చౌదరి అబ్దుల్ రహీం , రాజకీయవేత్త
- దేస్ రాజ్ , భారత క్రికెట్ అంపైర్
- అఫ్జల్ అహ్సన్ రంధావా , రచయిత
- గుర్బచన్ సింగ్ సలారియా , మాజీ భారత సైనిక అధికారి
- కిదార్ శర్మ , భారతీయ చిత్ర దర్శకుడు, నిర్మాత, స్క్రీన్ రైటర్, హిందీ చిత్రాల గీత రచయిత.
- ZA సులేరి , పొలిటికల్ జర్నలిస్ట్
నియోజకవర్గాలు
[మార్చు]| ప్రాంతీయ శాసనసభ నియోజకవర్గం | జాతీయ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం |
|---|---|
| PP-54 నరోవల్-I | NA-75 నరోవల్-I |
| PP-55 నరోవల్-II | |
| PP-56 నరోవల్-III | NA-76 నరోవల్-II |
| PP-57 నరోవల్-IV | |
| PP-58 నరోవల్-V |
మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 3 "7th Population and Housing Census - Detailed Results: Table 1" (PDF). Pakistan Bureau of Statistics.
- ↑ "Literacy rate, enrolments, and out-of-school population by sex and rural/urban, CENSUS-2023" (PDF).
- ↑ "Narowal - Punjab Portal". the original నుండి 20 December 2016 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 15 December 2016.
- ↑ "Tehsils & Unions in the District of Narowal". National Reconstruction Bureau, Government of Pakistan. the original నుండి 2008-04-01 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది.
- ↑ Divisions/Districts of Pakistan Archived 2006-09-30 at the Wayback Machine Note: Although divisions as an administrative structure has been abolished, the election commission of Pakistan still groups districts under the division names
- ↑ "TABLE 1 : AREA, POPULATION BY SEX, SEX RATIO, POPULATION DENSITY, URBAN POPULATION, HOUSEHOLD SIZE AND ANNUAL GROWTH RATE, CENSUS-2023, PUNJAB" (PDF).
- ↑ "LITERACY RATE, ENROLMENT AND OUT OF SCHOOL POPULATION BY SEX AND RURAL/URBAN, CENSUS-2023, PUNJAB" (PDF).
- ↑ "Population by administrative units 1951-1998" (PDF). Pakistan Bureau of Statistics.
- ↑ "7th Population and Housing Census - Detailed Results: Table 12" (PDF). Pakistan Bureau of Statistics.
- ↑ "7th Population and Housing Census - Detailed Results: Table 5" (PDF). Pakistan Bureau of Statistics.
- ↑ Urban Resource Centre - Population table Archived 2006-05-13 at the Wayback Machine
- ↑ "Zafarwal to become tehsil on July 1". Dawn. 2 February 2009. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 25 May 2010.
- 1 2 3 "Population by Sex, Religion and Rural/Urban, Census-2023" (PDF). Pakistan Bureau of Statistics. 2023. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2 Aug 2024.
- ↑ "CENSUS OF INDIA, 1941 VOLUME VI PUNJAB PROVINCE". ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 21 August 2022.
- ↑ "Final Results (Census-2017)". ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 23 March 2024.
- ↑ "District Wise Tables: Population by Mother Tongue" (PDF). www.pbscensus.gov.pk. Pakistan Bureau of Statistics.
- ↑ "District Profile | District Narowal".
- ↑ "Principal's Message".
- ↑ "Narowal Medical College".[permanent dead link]
- ↑ "His family". Dawn. Pakistan. 11 February 2011. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 20 October 2019.