నికోలస్ ఐ బెర్నౌలీ
నికోలస్ బెర్నౌలీ ('ఆంగ్లం: Nicolaus I Bernoulli; 1687 అక్టోబరు 20 - 1759 నవంబరు 29) స్విస్ గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు, బెర్నౌలీ కుటుంబంలోని అనేక మంది ప్రముఖ గణిత శాస్త్రజ్ఞులలో ఒకడు.
జీవితచరిత్ర
[మార్చు]స్విట్జర్లాండ్ బాసెల్ లో 1687 అక్టోబరు 20న నికోలస్ బెర్నౌలీ జన్మించాడు.[1] అతను చిత్రకారుడు నికోలస్ బెర్నౌలీ కుమారుడు. ప్రముఖ స్విస్ గణిత శాస్త్రవేత్త జాకబ్ బెర్నౌలీ మార్గదర్శకత్వంలో బాసెల్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి 1704లో ఆయన పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఆయన సంభావ్యత సిద్ధాంతం పరిశోధనతో ఆయన 1709లో పి.హెచ్.డి పొందాడు. ఆయన థీసిస్ పేరు డిసర్టాషియో ఇగ్నురాలిస్ మ్యాథమెటికో-జ్యూరిడికా డి ఉసు ఆర్టిస్ కాంజెక్టాండి ఇన్ జ్యూర్.[2]
1716లో పాడువా విశ్వవిద్యాలయంలో గెలీలియో-చైర్ ని సాధించిన ఆయన అవకలన సమీకరణాలు (Differential equations), జ్యామితిaలపై పరిశోధనలు చేసాడు. 1722లో అతను స్విట్జర్లాండ్ కు తిరిగి వచ్చి బాసెల్ విశ్వవిద్యాలయం లాజిక్స్ లో చేరాడు.
నికోలస్ బెర్నౌలీ అతని మామ జాకబ్ బెర్నౌలీ, మరో బంధువు డేనియల్ బెర్నౌలీ లకు అమితంగా ప్రభావితమయ్యాడు, వీరిద్దరూ ప్రముఖ గణిత శాస్త్రవేత్తలు. బెర్నౌలీ సంఖ్యలు, బెర్నౌలీ సిద్ధాంతం జాకబ్ చేసిన కృషి సంభావ్యత సిద్ధాంతంలో నికోలస్ పరిశోధనకు బలమైన పునాదిని అందించింది.[3]
1714లో రాయల్ సొసైటీ ఆఫ్ లండన్ కు ఫెలోగా నికోలస్ బెర్నౌలీ ఎన్నికయ్యాడు.[4]
నికోలస్ బెర్నౌలీ చిత్రకారుడైన తన తండ్రి ప్రభావంతో కళల పట్ల ఆసక్తిని పెంచుకున్నాడు. గణితంలో సమస్య పరిష్కారానికి ఆయన ఖచ్చితమైన, సృజనాత్మక విధానంలో ఈ కళాత్మక వంపు ప్రతిబింబించింది. అతను తరచుగా తన కుటుంబ సభ్యులతో మేధోపరమైన చర్చలలో పాల్గొనడాన్ని ఆస్వాదించాడు, ఇది అతని విశ్లేషణాత్మక నైపుణ్యాలను మెరుగుపరచడంలో సహాయపడింది. అదనంగా, నికోలస్ కు బోధన, మార్గదర్శకత్వం పట్ల మక్కువ ఉండేది, తను విద్యార్థులకు మార్గనిర్దేశం చేయడంలో సంతృప్తిని పొందాడు. అతని విభిన్న ఆసక్తులు, ప్రతిభ అతన్ని ఒక మంచి వ్యక్తిగా మార్చాయి, విశిష్ట గణిత శాస్త్రవేత్త, విద్యావేత్తగా అతని వారసత్వానికి దోహదపడింది.[5]
ఆయన కృషిలో ముఖ్యంగా పియరీ రెమండ్ డి మోంట్మోర్ట్ అనే అత్యంత ముఖ్యమైన రచనను చూడవచ్చు. ఇందులో, అతను సెయింట్ పీటర్స్బర్గ్ పారడాక్స్ ను ప్రవేశపెట్టాడు. అతను గాట్ఫ్రైడ్ విల్హెల్మ్ లెబ్నిజ్, లియొన్హార్డ్ ఆయిలర్ లకు కూడా సన్నిహితుడే.
మరణం
[మార్చు]నికోలస్ బెర్నౌలీ 1759 నవంబరు 29న స్విట్జర్లాండ్ బాసెల్ లో మరణించాడు.
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Merian 1860, p. 35.
- ↑ The work is available online at Gallica.
- ↑ "The Bernoullis: Mathematical Genius and Serious Family Drama | Aug 27, 2024". www.elephantlearning.com (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 2024-11-25.
- ↑ O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F., "నికోలస్ ఐ బెర్నౌలీ", MacTutor History of Mathematics archive, University of St Andrews.
- ↑ "Bernoulli Brothers -The Math Family". www.storyofmathematics.com (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 2024-11-25.