Jump to content

పల్మనరీ ఎంబోలిజం

వికీపీడియా నుండి
పల్మనరీ ఎంబోలిజం
రేడియోకాంట్రాస్ట్ ఏజెంట్‌తో చేసిన ఛాతీ స్పైరల్ CT స్కాన్‌లో, బైఫర్కేషన్ ("సాడిల్" పల్మనరీ ఎంబోలిజం) వద్ద మరియు పల్మనరీ ధమనులలో బహుళ ఫిల్లింగ్ లోపాలు కనబడుతున్నాయి.
ప్రత్యేకతహెమటాలజీ , కార్డియాలజీ , పల్మనాలజీ
లక్షణాలుశ్వాస ఆడకపోవడం, ఛాతీ నొప్పి, రక్తంతో కూడిన దగ్గు[1]
సంక్లిష్టతలుస్పృహ కోల్పోవడం , అసాధారణంగా తక్కువ రక్తపోటు , ఆకస్మిక మరణం[2]
సాధారణ ప్రారంభంవృద్ధాప్యం[3]
ప్రమాద కారకములుకారకాలు క్యాన్సర్, ఎక్కువ కాలం మంచం మీద విశ్రాంతి, ధూమపానం, స్ట్రోక్ , కొన్ని జన్యుపరమైన పరిస్థితులు, ఈస్ట్రోజెన్ ఆధారిత మందులు, గర్భం, ఊబకాయం, శస్త్రచికిత్స తర్వాత[3]
రోగనిర్ధారణ పద్ధతిపద్ధతి లక్షణాల ఆధారంగా, డి-డైమర్ , CT పల్మనరీ యాంజియోగ్రఫీ , ఊపిరితిత్తుల వెంటిలేషన్/పెర్ఫ్యూజన్ స్కాన్[4]
చికిత్సప్రతిస్కందకాలు ( హెపారిన్ , వార్ఫరిన్ , DOACలు ) [5]
తరుచుదనముసంవత్సరానికి ~450,000 (యూఎస్ఏ), 430,000 (యూరప్)[6][7][8]
మరణాలుసంవత్సరానికి 50,000–200,000 (యూఎస్ఏ)[7][9]

పల్మనరీ ఎంబోలిజం (PE) అనేది ఊపిరితిత్తులలో ఒక ధమని యొక్క అడ్డంకి, ఇది శరీరంలోని ఇతర ప్రాంతాల నుండి రక్తప్రవాహం ద్వారా కదిలింది (ఎంబోలిజం).[6] PE లక్షణాలు శ్వాస ఆడకపోవడం, ముఖ్యంగా శ్వాస పీల్చినప్పుడు ఛాతీ నొప్పి, రక్తం దగ్గు వంటివి ఉండవచ్చు.[1] కాలిలో రక్తం గడ్డకట్టడం లక్షణాలు కూడా ఉండవచ్చు, ఉదాహరణకు ఎరుపు, వెచ్చని, వాపు, బాధాకరమైన కాలు.[1] PE సంకేతాలు తక్కువ రక్త ఆక్సిజన్ స్థాయిలు, వేగవంతమైన శ్వాస, వేగవంతమైన హృదయ స్పందన రేటు, కొన్నిసార్లు తేలికపాటి జ్వరం.[10] తీవ్రమైన కేసులు బయటపడటం, అసాధారణంగా తక్కువ రక్తపోటు, ఆకస్మిక మరణానికి దారితీయవచ్చు..[2]

PE సాధారణంగా ఊపిరితిత్తులకు ప్రయాణించే కాలులో రక్తం గడ్డకట్టడం వల్ల వస్తుంది.[6] క్యాన్సర్, సుదీర్ఘమైన నిద్ర విశ్రాంతి, ధూమపానం, స్ట్రోక్, కొన్ని జన్యు పరిస్థితులు, ఈస్ట్రోజెన్ ఆధారిత మందులు, గర్భం, ఊబకాయం, కొన్ని రకాల శస్త్రచికిత్సల తరువాత రక్తం గడ్డకట్టే ప్రమాదం పెరుగుతుంది.[3] గాలి, కొవ్వు లేదా అమ్నియోటిక్ ద్రవం యొక్క ఎంబోలైజేషన్ కారణంగా కేసులలో కొద్ది శాతం ఉన్నాయి.[11] రోగనిర్ధారణ అనేది పరీక్ష ఫలితాలతో కలిపి సంకేతాలు, లక్షణాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.[4] ప్రమాదం తక్కువగా ఉంటే, డి-డైమర్ అని పిలువబడే రక్త పరీక్ష ఈ పరిస్థితిని తోసిపుచ్చవచ్చు.[4] లేకపోతే, CT పల్మనరీ ఆంజియోగ్రఫీ, ఊపిరితిత్తుల వెంటిలేషన్/పెర్ఫ్యూజన్ స్కాన్ లేదా కాళ్ళ అల్ట్రాసౌండ్ రోగ నిర్ధారణను నిర్ధారించవచ్చు.[4] డీప్ వీన్ థ్రోంబోసిస్, PE కలిసి సిరల థ్రోంబోఎంబోలిజం (VTE) అని పిలుస్తారు.[12]

PE ని నివారించే ప్రయత్నాలలో శస్త్రచికిత్స తర్వాత వీలైనంత త్వరగా కదలడం ప్రారంభించడం, కూర్చున్న సమయాల్లో తక్కువ కాలు వ్యాయామాలు, కొన్ని రకాల శస్త్రచికిత్సల తర్వాత బ్లడ్ సన్నబడటానికి ఉపయోగించడం వంటివి ఉన్నాయి.[13] చికిత్స హెపారిన్, వార్ఫారిన్ లేదా డైరెక్ట్-యాక్టింగ్ ఓరల్ ప్రతిస్కందకాలలో ఒకటి (DOACs) వంటి ప్రతిస్కందక మందులతో ఉంటుంది. వీటిని కనీసం మూడు నెలలు సిఫార్సు చేస్తారు. తీవ్రమైన సందర్భాల్లో కణజాల ప్లాస్మినోజెన్ యాక్టివేటర్ (tPA) వంటి మందులను ఉపయోగించి రక్తం గడ్డకట్టడం అవసరం కావచ్చు, కొన్నింటికి శస్త్రచికిత్స అవసరం కావచ్చు (పల్మనరీ థ్రోంబెక్టోమి).[14] బ్లడ్ థిన్నర్లు తగినవి కాకపోతే, తాత్కాలిక వెనా కావా వడపోతను ఉపయోగించవచ్చు..[14]

యూరప్‌లో ప్రతి సంవత్సరం సుమారు 430,000 మంది పల్మనరీ ఎంబోలీతో బాధపడుతున్నారు. యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో, ప్రతి సంవత్సరం 300,000 నుండి 600,000 కేసులు సంభవిస్తాయిదీని ఫలితంగా 50,000 నుండి 200,000 మరణాలు సంభవిస్తాయి.[6][9] పురుషులు, స్త్రీలలో రేట్లు సమానంగా ఉంటాయి.[3] వయసు పెరిగే కొద్దీ ఇవి సర్వసాధారణం అవుతాయి.[3]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. 1 2 3 "What Are the Signs and Symptoms of Pulmonary Embolism?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 9 March 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 9 మార్చి 2016 at the Wayback Machine
  2. 1 2 Goldhaber SZ (2005). "Pulmonary thromboembolism". In Kasper DL, Braunwald E, Fauci AS, et al. (eds.). Harrison's Principles of Internal Medicine (16th ed.). New York, NY: McGraw-Hill. pp. 1561–65. ISBN 978-0-07-139140-5.
  3. 1 2 3 4 5 "Who Is at Risk for Pulmonary Embolism?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 15 February 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 15 ఫిబ్రవరి 2016 at the Wayback Machine
  4. 1 2 3 4 "How Is Pulmonary Embolism Diagnosed?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 7 April 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 7 ఏప్రిల్ 2016 at the Wayback Machine
  5. ↑ Kearon C, Akl EA, Ornelas J, Blaivas A, Jimenez D, Bounameaux H, et al. (February 2016). "Antithrombotic Therapy for VTE Disease: CHEST Guideline and Expert Panel Report". Chest. 149 (2): 315–352. doi:10.1016/j.chest.2015.11.026. PMID 26867832.
  6. 1 2 3 4 "What Is Pulmonary Embolism?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 12 March 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 12 మార్చి 2016 at the Wayback Machine
  7. 1 2 Rahimtoola A, Bergin JD (February 2005). "Acute pulmonary embolism: an update on diagnosis and management". Current Problems in Cardiology. 30 (2): 61–114. doi:10.1016/j.cpcardiol.2004.06.001. PMID 15650680.
  8. ↑ Raskob GE, Angchaisuksiri P, Blanco AN, Buller H, Gallus A, Hunt BJ, et al. (November 2014). "Thrombosis: a major contributor to global disease burden". Arteriosclerosis, Thrombosis, and Vascular Biology. 34 (11): 2363–71. doi:10.1161/atvbaha.114.304488. PMID 25304324.
  9. 1 2 Kumar V, Abbas AK, Fausto N, Mitchell RN (2010). Basic Pathology. New Delhi: Elsevier. p. 98. ISBN 978-81-312-1036-9.
  10. ↑ Tintinalli, Judith E. (2010). Emergency Medicine: A Comprehensive Study Guide (Emergency Medicine (Tintinalli)) (7 ed.). New York: McGraw-Hill Companies. p. 432. ISBN 978-0-07-148480-0.
  11. ↑ "What Causes Pulmonary Embolism?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 7 April 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 7 ఏప్రిల్ 2016 at the Wayback Machine
  12. ↑ "Other Names for Pulmonary Embolism". July 1, 2011. Archived from the original on 16 March 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 16 మార్చి 2016 at the Wayback Machine
  13. ↑ "How Can Pulmonary Embolism Be Prevented?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 7 April 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 7 ఏప్రిల్ 2016 at the Wayback Machine
  14. 1 2 "How Is Pulmonary Embolism Treated?". NHLBI. July 1, 2011. Archived from the original on 9 March 2016. Retrieved 12 March 2016. Archived 9 మార్చి 2016 at the Wayback Machine
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=పల్మనరీ_ఎంబోలిజం&oldid=4973081" నుండి వెలికితీశారు