పులిచింత

పులిచింత
Scientific classification
Unrecognized taxon (fix):	Oxalis
Species:	Template:Taxonomy/OxalisO. corniculata
Binomial name
	Template:Taxonomy/OxalisOxalis corniculata; L.
Synonyms
	Acetosella corniculata ; Oxalis corniculata var. typica ; Oxys corniculata ; Xanthoxalis corniculata ;

పులిచింత అనే ఈ మొక్కను సాధారణంగా క్రీపింగ్ వుడ్‌సోరెల్, ప్రోకంబెంట్ యెల్లో సోరెల్^[2] లేదా స్లీపింగ్ బ్యూటీ అని పిలుస్తారు. ఇది ఆక్సాలిడేసీ కుటుంబానికి చెందిన చిన్న పరిమాణం గల, నేలపై పాకే శాకసంబంధ మొక్క.

ఆక్సాలిస్ కార్నికలటా అనేది నేలపై పాకుతూ పెరిగే చిన్న వుడ్‌సోరెల్ జాతి మొక్క. ఇది ముఖ్యంగా తేమ అధికంగా ఉండే వాతావరణాలలో బాగా పెరుగుతుంది.^[3] ఇది సాధారణ పసుపు వుడ్‌సోరెల్ అయిన ఆక్సాలిస్ స్టిక్టా ను పోలి ఉంటుంది.

వివరణ

ఈ మొక్క సన్నని, నేలపై పాకే కాండాన్ని కలిగి ఉంటుంది. కాండంలోని నోడ్ ప్రాంతాల వద్ద సులభంగా వేర్లు ఏర్పడతాయి. దీని ఆకులు మూడు చిన్న వృత్తాకార ఆకులుగా విభజించబడి ఉంటాయి. అవి క్లోవర్ మొక్క ఆకులను పోలి ఉంటాయి.

కొన్ని రకాలలో ఆకులు ఆకుపచ్చగా ఉంటాయి. మరికొన్ని రకాలలో, ముఖ్యంగా ఆక్సాలిస్ కార్నికులట వార్. అట్రోపుర్పెరియా లో ఊదారంగు ఆకులు కనిపిస్తాయి. ప్రతి ఆకుకాడ అడుగుభాగంలో చిన్న స్టిప్యూల్లు ఉంటాయి.

చిన్న పసుపు రంగు పువ్వులు గుండ్రటి లేదా మొనదేలిన రేకులను కలిగి ఉంటాయి. మొక్కపై నేరుగా సూర్యకాంతి పడనప్పుడు పువ్వులు మూసుకుపోతాయి. అందువల్ల దీనికి “స్లీపింగ్ బ్యూటీ” అనే పేరు వచ్చింది. కొన్ని మొక్కల్లో ఒక్క పువ్వు మాత్రమే ఉండవచ్చు, మరికొన్నింటిలో 20 కంటే ఎక్కువ పువ్వులు కనిపించవచ్చు.

ఈ మొక్క యొక్క ఫలం సన్నని, గొట్టంలాంటి కాప్సూల్ ఫలం రూపంలో ఉంటుంది. దీని పొడవు సుమారు 1–2 సెం.మీ. ఉంటుంది. ఇందులోని విత్తనాలు పేలుడు మాదిరిగా బయటకు ఎగిరిపడటం ప్రత్యేక లక్షణం.^[4]

పరాగకణాల వ్యాసం సుమారు 34 మైక్రాన్లు ఉంటుంది.

వర్గీకరణ

Oxalis corniculata కు 1753లో కార్ల్ లిన్నేయస్ శాస్త్రీయ నామకరణం చేశాడు. ఇది Oxalis వర్గానికి, Oxalidaceae కుటుంబానికి చెందుతుంది. దీనికి ప్రస్తుతం అధికారికంగా గుర్తించబడిన ఉపజాతులు లేవు. అయితే దీనికి అనేక సమానార్థక నామాలు ఉన్నాయి.^[1]

సమానార్థక నామాల పట్టిక
పేరు	సంవత్సరం	స్థాయి
Acetosella corniculata	1891	జాతి
Oxalis corniculata var. atropurpurea	1857	రకం
Oxalis repens	1781	జాతి
Oxys corniculata	1771	జాతి
Xanthoxalis corniculata	1903	జాతి

వ్యాప్తి

ఈ జాతి మొక్క ఆగ్నేయ ఆసియాలో ఉద్భవించి ఉండవచ్చని భావిస్తారు.^[5] 1753లో లిన్నేయస్ ఇటలీ నుంచి సేకరించిన నమూనాల ఆధారంగా దీనిని మొదట వివరించాడు.^[6] 1500 సంవత్సరానికి ముందే ఇది తూర్పు ప్రాంతాల నుంచి ఇటలీకి చేరినట్లు భావిస్తున్నారు.^[5] ప్రస్తుతం ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యాపించి ఉంది. తోటలు, వ్యవసాయ పొలాలు, పచ్చిక బయళ్ళలో సాధారణంగా కలుపు మొక్కగా పరిగణించబడుతుంది.^[7]

క్లోరోప్లాస్ట్ జన్యుక్రమం

ఈ మొక్క యొక్క క్లోరోప్లాస్ట్ జన్యుక్రమం 152,189 బేస్ జంటల పరిమాణంలో ఉంటుంది. ఇందులో మొత్తం 131 జన్యువులు ఉన్నాయి. రెండు 25,387 bp ఇన్వర్టెడ్ రిపీట్ ప్రాంతాలు ఒక పెద్ద 83,427 bp సింగిల్ కాపీ ప్రాంతాన్ని వేరు చేస్తాయి. ఈ జన్యుక్రమ విశ్లేషణ ప్రకారం ఈ మొక్క O. drummondii కు అత్యంత సమీప సంబంధం కలిగి ఉంది.^[3]

ఉపయోగాలు

ఈ మొక్క ఆకులు తినదగినవి. వీటికి నిమ్మకాయ వంటి పుల్లటి రుచి ఉంటుంది. ఆకులను వేడి నీటిలో సుమారు 10 నిమిషాలు నానబెట్టి, తీపి కలిపి చల్లబరిస్తే పానీయం తయారుచేయవచ్చు.^[8]

మొత్తం మొక్కలో విటమిన్ C సమృద్ధిగా ఉంటుంది. అయితే దీన్ని అధిక పరిమాణంలో దీర్ఘకాలం తింటే శరీరంలో కాల్షియం శోషణ తగ్గిపోవచ్చు.^[8]

తైవాన్ ఆదివాసులు ఈ మొక్కను పాము కాట్లు, స్కేబీస్ వంటి చర్మవ్యాధులకు ఔషధంగా ఉపయోగిస్తారు.^[9]

మూలాలు

1 2 మూస:Cite POWO
↑ మూస:BSBI 2007
1 2 Lubna; Asaf, Sajjad; Jan, Rahmatullah; Khan, Abdul Latif; Lee, In-Jung (2020-07-23). "Complete Chloroplast Genome Characterization of Oxalis Corniculata and Its Comparison with Related Species from Family Oxalidaceae". Plants. 9 (8): 928. doi:10.3390/plants9080928. PMC 7464629. PMID 32717796.{{cite journal}}: CS1 maint: unflagged free DOI (link)
↑ Shanpeng Li, Yun Zhang, Jianlin Liu (1 June 2020). "Seed ejection mechanism in an Oxalis species". Scientific Reports. 10 (1): 8855. doi:10.1038/s41598-020-65885-2. PMC 7264325. PMID 32483323.{{cite journal}}: CS1 maint: multiple names: authors list (link)
1 2 Groom, Quentin; Van der Straeten, Jan; Hoste, Ivan (2019-02-13). "The origin of Oxalis corniculata L." PeerJ. 7 e6384. doi:10.7717/peerj.6384. PMC 6377598. PMID 30783568.{{cite journal}}: CS1 maint: unflagged free DOI (link)
↑ von Linné, Carl (1753). Species plantarum. Vol. 1.
↑ Hackney, P. 1992. Stewart & Corry's Flora of the North-east of Ireland.
1 2 Lee Allen Peterson, Edible Wild Plants, 1977, p. 104.
↑ Li, Paul Jen-kuei (July 2022). "Some notes on animals and plants for Proto-Austronesian speakers". Language and Linguistics: 259.

బాహ్య లింకులు

[POWO-1] 1 2 మూస:Cite POWO

[BSBI07-2] మూస:BSBI 2007

[ReferenceA-3] 1 2 Lubna; Asaf, Sajjad; Jan, Rahmatullah; Khan, Abdul Latif; Lee, In-Jung (2020-07-23). "Complete Chloroplast Genome Characterization of Oxalis Corniculata and Its Comparison with Related Species from Family Oxalidaceae". Plants. 9 (8): 928. doi:10.3390/plants9080928. PMC 7464629. PMID 32717796.{{cite journal}}: CS1 maint: unflagged free DOI (link)

[4] Shanpeng Li, Yun Zhang, Jianlin Liu (1 June 2020). "Seed ejection mechanism in an Oxalis species". Scientific Reports. 10 (1): 8855. doi:10.1038/s41598-020-65885-2. PMC 7264325. PMID 32483323.{{cite journal}}: CS1 maint: multiple names: authors list (link)

[:0-5] 1 2 Groom, Quentin; Van der Straeten, Jan; Hoste, Ivan (2019-02-13). "The origin of Oxalis corniculata L." PeerJ. 7 e6384. doi:10.7717/peerj.6384. PMC 6377598. PMID 30783568.{{cite journal}}: CS1 maint: unflagged free DOI (link)

[6] von Linné, Carl (1753). Species plantarum. Vol. 1.

[Hackney92-7] Hackney, P. 1992. Stewart & Corry's Flora of the North-east of Ireland.

[Peterson-8] 1 2 Lee Allen Peterson, Edible Wild Plants, 1977, p. 104.

[9] Li, Paul Jen-kuei (July 2022). "Some notes on animals and plants for Proto-Austronesian speakers". Language and Linguistics: 259.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]