బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్
| బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ | |
|---|---|
| మగ బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ | |
| Scientific classification | |
| Unrecognized taxon (fix): | Houbaropsis |
| Species: | Template:Taxonomy/HoubaropsisH. bengalensis |
| Binomial name | |
| Template:Taxonomy/HoubaropsisHoubaropsis bengalensis (Müller, PLS, 1776) | |
| Synonyms | |
|
Eupodotis bengalensis (Gmelin, 1789) | |
బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ (Houbaropsis bengalensis), దీనిని బెంగాల్ బస్టర్డ్ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది భారత ఉపఖండం, కంబోడియా, వియత్నాం దేశాలకు చెందిన ఒక బస్టర్డ్ జాతి పక్షి. 2017 నాటి అంచనాల ప్రకారం ప్రపంచవ్యాప్తంగా వీటి సంఖ్య 1,000 కంటే తక్కువగా ఉండటంతో ఐయూసిఎన్ రెడ్ లిస్ట్ (IUCN Red List) లో ఇది తీవ్రమైన అంతరించే స్థితిలో ఉన్న జీవిగా జాబితా చేయబడింది. ఇది Houbaropsis జాతికి చెందిన ఏకైక సభ్యుడు.
వివరణ
[మార్చు]మగ బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ తల, మెడ నుండి శరీర కింది భాగాల వరకు నల్లటి ఈకల అమరికను కలిగి ఉంటుంది. దీని తలపై పొడవైన శిఖ (crest) ఉంటుంది, మెడపై పొడవైన ప్రదర్శన ఈకలు ఉంటాయి. పైభాగం నల్లటి గీతలు, నల్లటి బాణం గుర్తులతో బఫ్ (గోధుమ-పసుపు) రంగులో ఉంటుంది. రెక్కల కవచాల నుండి రెక్కల ప్రాథమిక ఈకల వరకు స్పష్టమైన పెద్ద తెల్లటి మచ్చ ఉంటుంది. ఎగిరేటప్పుడు, మగ పక్షి రెక్కలు ముదురు రంగు ప్రాథమిక ఈకలు మినహా పూర్తిగా తెల్లగా కనిపిస్తాయి. కాళ్లు, పాదాలు పసుపు రంగులో ఉంటాయి, ముక్కు, కనుపాప ముదురు రంగులో ఉంటాయి. ఆడ పక్షి మగ పక్షి వెనుక భాగం వలె బఫ్-గోధుమ రంగులో ఉంటుంది, ముదురు గోధుమ రంగు తల, మెడ పక్క భాగాలలో సన్నని ముదురు గీతలు ఉంటాయి. దాని రెక్కల కవచాలు ప్రాథమిక ఈకల కంటే లేత రంగులో ఉండి, సన్నని ముదురు రంగు అడ్డగీతలతో ఉంటాయి. వయసు రాని బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్లు ఆడ పక్షిలా కనిపిస్తాయి.[2] వయోజన బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్లు 66–68 cm (26–27 in) పొడవు, సుమారు 55 cm (22 in) ఎత్తు ఉంటాయి.[3] ఆడ పక్షి మగ పక్షి కంటే పెద్దదిగా ఉంటుంది. మగ పక్షులు 1.2–1.5 kg (2.6–3.3 lb) బరువు ఉంటే, ఆడ పక్షులు సుమారు 1.7–1.9 kg (3.7–4.2 lb) బరువు ఉంటాయి.[2]
ఇవి సాధారణంగా నిశ్శబ్దంగా ఉంటాయి, కానీ కలవరానికి గురైనప్పుడు మెటాలిక్ చిక్-చిక్-చిక్ శబ్దం చేస్తాయి. ప్రదర్శన ఇచ్చే మగ పక్షులు గర గర శబ్దం చేస్తూ గంభీరమైన గుసగుస లాంటి ధ్వనిని ఉత్పత్తి చేస్తాయి.[2]
వయోజన మగ బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ను పోలి ఉండే ఏకైక పక్షి చిన్న ఫ్లోరికాన్ (Sypheotides indica). ఇది పరిమాణంలో చిన్నదిగా, సన్నని మెడతో ఉండే బస్టర్డ్ పక్షి. దీని మగ పక్షులకు తలపై శిఖకు బదులుగా చెంపల వద్ద జెండా లాంటి చివరలు ఉన్న ఈకల కుచ్చులు ఉంటాయి, మెడకు వెనుక భాగానికి మధ్య తెల్లటి పట్టీ ఉంటుంది. ఆడ పక్షులు ఒకేలా ఉంటాయి, చిన్న వయసు బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్లను ఆడ చిన్న ఫ్లోరికాన్లుగా సులభంగా పొరబడవచ్చు. అయితే చిన్న ఫ్లోరికాన్ యొక్క రెక్కల కవచాలు దాదాపు తెల్లగా ఉండి, మగ పక్షి రెక్కల మచ్చను పోలి ఉంటాయి.[4]
పంపిణీ, ఆవాసం
[మార్చు]
బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ రెండు వేర్వేరు జనాభాలుగా నివసిస్తుంది. ఒకటి ఉత్తర ప్రదేశ్ నుండి నేపాల్ లోని తెరాయ్ మీదుగా భారతదేశంలోని అస్సాం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ వరకు, చారిత్రకంగా బంగ్లాదేశ్ వరకు విస్తరించి ఉంది. రెండవది కంబోడియా, దానిని ఆనుకుని ఉన్న దక్షిణ వియత్నాంలో కనిపిస్తుంది. ఇవి సాధారణంగా తమ సంతానోత్పత్తి ప్రదేశాలలోనే నివసిస్తాయి. కంబోడియాలోని తాన్లే సాప్ పరిసరాల్లో మాత్రం, ఈ పక్షులు సంతానోత్పత్తి కోసం సరస్సు సమీపంలోని గడ్డి భూములను ఉపయోగిస్తాయి, సంతానోత్పత్తి ప్రదేశాలు వరదలకు గురయ్యే వర్షాకాలంలో నీటికి దూరంగా జరుగుతాయి. అదేవిధంగా, తెరాయ్ జనాభా శీతాకాలంలో వెచ్చని లోతట్టు ప్రాంతాలకు మారుతుందని తెలుస్తోంది. ఈ వలసలు ఎక్కువ దూరం ఉండవు, బహుశా కొన్ని పదుల కిలోమీటర్లకే పరిమితం అవుతాయి.[2]
బెంగాల్ ఫ్ోరికాన్లు చెల్లాచెదురుగా ఉన్న పొదలతో కూడిన బహిరంగ పొడవైన గడ్డి భూములలో నివసిస్తాయి. వీటి ఆవాసాలలో ముఖ్యమైన గడ్డి జాతులు Imperata (ముఖ్యంగా కొగాన్ గడ్డి I. cylindrica), చెరకు (Saccharum, ముఖ్యంగా కాన్స్ గడ్డి S. spontaneum), ముంజ్ గడ్డి (Tripidium bengalense), అలాగే Desmostachya bipinnata. ఈ పక్షులు సాధారణంగా తెల్లవారుజామున, సాయంత్ర సమయాలలో కనిపిస్తాయి. మార్చి నుండి ఆగస్టు వరకు ఉండే సంతానోత్పత్తి కాలంలో వీటిని సులభంగా గుర్తించవచ్చు, ఈ సమయంలోనే వీటి జనాభా గణన ఎక్కువగా జరుగుతుంది. ముఖ్యంగా మార్చి, మే నెలల మధ్య మగ పక్షులు అద్భుతమైన సంతానోత్పత్తి ప్రదర్శనను ఇస్తాయి, ఆ సమయంలో పరిసరాలలో కలిసిపోయే రంగులు కలిగి ఉండి చెరకు ఎక్కువగా ఉండే పొడవైన గడ్డి భూములను ఇష్టపడే ఆడ పక్షుల కంటే మగ పక్షులు చాలా స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి.[2]
స్థితి, పరిరక్షణ
[మార్చు]
దక్షిణ, ఆగ్నేయాసియా అంతటా చెల్లాచెదురుగా ఉన్న చిన్న చిన్న గడ్డి భూములకే పరిమితమైన బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ ప్రపంచంలోనే అత్యంత అరుదైన బస్టర్డ్ పక్షి. తీవ్రమైన వ్యవసాయం కోసం, ముఖ్యంగా పొడి కాలపు వరి సాగు కోసం భూమిని మార్చడం వల్ల ఇది ఎక్కువగా ప్రమాదంలో పడినట్లు తెలుస్తోంది. ఆగ్నేయాసియాలో వేట ఇప్పటికీ ఒక సమస్యగా ఉంది, దక్షిణ ఆసియా జనాభా 350 కంటే తక్కువ వయోజన పక్షులకు పడిపోయింది, వీటిలో సుమారు 85% భారతదేశంలోనే ఉన్నాయి. ఆగ్నేయాసియాలోని పక్షుల సంఖ్య దక్షిణ ఆసియా అంత ఉండవచ్చు లేదా బహుశా 1,000 కంటే తక్కువగా ఉండవచ్చు.[4]
భారతదేశం
[మార్చు]గత దశాబ్దాలలో వీటి జనాభా నాటకీయంగా క్షీణించింది. భారతదేశంలోని దిబ్రూ-సఖోవా జాతీయ వనం, కాజీరంగా జాతీయ వనం, దుద్వా టైగర్ రిజర్వ్ లలో వీటి క్షీణత నిలిచిపోయి, చాలా తక్కువ స్థాయిలో స్థిరంగా ఉండే అవకాశం ఉంది. అయినప్పటికీ, దీని ప్రపంచవ్యాప్త స్థితి ప్రమాదకరంగా ఉంది, ఫలితంగా 2007 ఐయూసిఎన్ రెడ్ లిస్ట్ లో దీనిని అంతరించే స్థితి నుండి తీవ్రమైన అంతరించే స్థితికి మార్చారు.[1]
కంబోడియా
[మార్చు]కంబోడియాలో ఇది ఎక్కువగా కంపొంగ్ థామ్ ప్రావిన్స్ లో కనిపిస్తుంది; సియెమ్ రీప్ ప్రావిన్స్ లో తక్కువ సంఖ్యలో కనిపిస్తుంది, బంటే మీంచె ప్రావిన్స్, బట్టంబంగ్ ప్రావిన్స్, పుర్సాట్ ప్రావిన్స్ లలో కొన్ని మిగిలి ఉండే అవకాశం ఉంది. 21వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో అక్కడ వీటి క్షీణత రేటు వేగవంతమైంది. కంబోడియా ప్రభుత్వం బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ ముఖ్యమైన ఆవాసాలను రక్షించడానికి ఒక ముఖ్యమైన చర్య తీసుకుంది. బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్కు ప్రయోజనం చేకూర్చేలా భూ వినియోగ పద్ధతులను మార్చిన 350 square kilometres (140 sq mi) ప్రాంతాన్ని "ఇంటిగ్రేటెడ్ ఫార్మింగ్ అండ్ బయోడైవర్సిటీ ఏరియాస్" గా ప్రకటించడంతో పాటు, పాఠశాల విద్యార్థులకు ఈ పక్షి గురించి తెలియజేయడానికి ఒక ప్రజా విద్య కార్యక్రమాన్ని కూడా చేపట్టింది. ప్రస్తుతం, ఈ జాతి అంగ్ ట్రాపేంగ్ త్మోర్ క్రేన్ శాంక్చువరీ, బహుశా వియత్నాం లోని ట్రామ్ చిమ్ జాతీయ వనం లో మనుగడ సాగించవచ్చు, కానీ దక్షిణ ఆసియా జనాభా ఏ రక్షిత ప్రాంతాలు ఉన్నట్లు ఖచ్చితంగా తెలియదు.[4]
నేపాల్
[మార్చు]నేపాల్ లో ఇది ప్రధానంగా రక్షిత ప్రాంతాలకే పరిమితమైంది, అవి శుక్లాఫాంటా జాతీయ వనం, బర్దియా జాతీయ వనం, చిత్వాన్ జాతీయ వనం. 1982 నుండి శుక్లాఫాంటా, బర్దియా జనాభాలు స్థిరంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తున్నప్పటికీ, చిత్వాన్ జనాభా క్షీణించింది. 2001 లో శుక్లాఫాంటాలో 20-28 పక్షులు, బర్దియాలో 6-10 పక్షులు, చిత్వాన్ లో 6-22 పక్షులు ఉన్నట్లు అంచనా వేశారు. 1990 నుండి ఇది కోషి టప్పు వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం లో కనిపించలేదు, 1980ల నుండి కోషి బ్యారేజీ పరిసరాలలో కూడా కనిపించలేదు.[5] 2007 వసంతకాలంలో, శుక్లాఫాంటాలో 8-9 మగ పక్షులు నమోదయ్యాయి, మొత్తం 16-18 పక్షులు ఉన్నట్లు అంచనా వేశారు; బర్దియాలో ఒక మగ పక్షి కనిపించింది, 2-4 ఉన్నట్లు అంచనా వేశారు; చిత్వాన్ లో ఐదు మగ పక్షులు కనిపించాయి, 10-14 ఉన్నట్లు అంచనా వేశారు.[6] 2001, 2007 మధ్య మొత్తం నేపాలీ జనాభా 30% క్షీణించింది.[7] 2011 వసంతకాలంలో కోషి నది వెంబడి పదిహేడు పక్షులు నమోదయ్యాయి.[8]
మగ పక్షుల సంతానోత్పత్తి ప్రదర్శన గురించి బ్రిటిష్ ఇండియాలో ప్రయాణించిన అనేకమంది ప్రకృతి శాస్త్రవేత్తలు చర్చించారు, ఆధునిక యుగంలో ఇది పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తుంది, తద్వారా స్థానికులకు ఆదాయం లభిస్తుంది. బెంగాల్ ఫ్ోరికాన్ మానవ నివాసాలను పూర్తిగా విరసించే పక్షి కాదని, వ్యవసాయం కోసం భూమిని శుభ్రం చేయడం వల్లే ఇది దూరంగా జరుగుతుందని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. పచ్చికభూములు, గ్రామస్థులు తమ పొడవైన గడ్డి కోత కోసం (నిర్మాణానికి, హస్తకళల కోసం) సాంప్రదాయకంగా ఉపయోగించే ఉమ్మడి భూమి వినియోగాన్ని ఈ పక్షులు బాగానే తట్టుకోగలవు.[4][9]
నేపాల్, భారతదేశం వంటి దేశాలలో పొదలు, వృక్షాల విస్తరణ ఆవాసాల నష్టానికి దోహదం చేస్తోంది.[10][5][11] ముఖ్యంగా నేపాల్లోని ఫ్లోరికాన్ ఆవాసాలను ఆక్రమిస్తున్న చెట్లుగా సాల్ (Shorea robusta), సాజ్ (Terminalia elliptica) లను గుర్తించారు. అడవుల నుండి కాకుండా గడ్డి భూముల నుండి వంటచెరకు, కలపను సేకరిస్తే, అటువంటి మానవ భూ వినియోగం ఈ జాతికి ప్రయోజనం చేకూరుస్తుంది. బర్దియా జాతీయ వనంలో ఈ జాతి క్షీణతకు బహుశా గడ్డి భూములలో పెరిగే చెట్లను తగినంతగా తొలగించకపోవడమే కారణం కావచ్చు. బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్ జనాభాను పెంచే ఒక స్థిరమైన భూ నిర్వహణ పద్ధతి ఏమిటంటే, గడ్డిని, ముఖ్యంగా కలపను మారుతున్న భూభాగాల నుండి సేకరించడం, ప్రతి సంవత్సరం కొన్ని ప్రాంతాలను సేకరించకుండా వదిలేయడం, గడ్డి చాలా సంవత్సరాలు పొడవుగా పెరగడానికి వీలుగా మరికొన్ని ప్రాంతాలను రిజర్వ్ ల్యాండ్గా కేటాయించడం. వృక్షాల ఆక్రమణ బలంగా ఉన్నప్పుడు నియంత్రిత దహనం అవసరం కావచ్చు; ఈ ప్రక్రియ మార్చి కంటే ముందే జరగాలి, తద్వారా ఆ సంవత్సరం పిల్ల పక్షులకు హాని జరగదు.[5][6] బెంగాల్ ఫ్లోరికాన్లను, వాటి గడ్డి భూముల ఆవాసాలను సమర్థవంతంగా పరిరక్షించడానికి నిర్వహణ లక్ష్యాలకు అనుకూలంగా ఉండేలా సామాజిక, జీవసంబంధ, భౌతిక పర్యావరణ అంశాలను సమగ్రపరిచే ఒక ల్యాండ్స్కేప్ ఎకాలజీ విధానం అవసరం అవుతుంది.[5]
మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 3 BirdLife International (2018). "Houbaropsis bengalensis". IUCN Red List of Threatened Species. 2018 e.T22692015A130184896. doi:10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22692015A130184896.en.
- 1 2 3 4 5 Grimmett, R.; Inskipp, C. & Inskipp, T. (2011). Birds of the Indian Subcontinent (Second ed.). London: Christopher Helm. ISBN 978-1-4081-2763-6.
- ↑ Ali, S. (1993). The Book of Indian Birds. Bombay: Bombay Natural History Society. ISBN 978-0-19-566523-9.
- 1 2 3 4 BirdLife International (BLI) (2025). "Bengal Florican Species Factsheet". Retrieved 22 జనవరి 2025.
- 1 2 3 4 Baral, N.; Timilsina, N. & Tamang, B. (2003). "Status of Bengal Florican Houbaropsis bengalensis in Nepal" (PDF). Forktail. 19: 51–55.
- 1 2 Poudyal, L. P.; Singh, P. B. & Maharjan S. (2008). "The decline of Bengal Florican Houbaropsis bengalensis in Nepal" (PDF). Danphe. 17 (1): 4–6. Archived from the original (PDF) on 20 మార్చి 2014. Retrieved 2 మార్చి 2013.
- ↑ Poudyal, L. P.; Singh, P. B. & Maharjan S. (2008). "Bengal Florican Houbaropsis bengalensis in Nepal: an update" (PDF). BirdingASIA (10): 43–47. Archived from the original (PDF) on 24 సెప్టెంబరు 2015. Retrieved 2 మార్చి 2013.
- ↑ Baral, H. S.; Ram, A. K.; Chaudhary, B.; Basnet, S.; Chaudhary, H.; Giri, T. R. & Chaudhary, D. (2012). "Conservation status of Bengal Florican Houbaropsis bengalensis bengalensis (Gmelin, 1789) (Gruiformes: Otididae) in Koshi Tappu Wildlife Reserve and adjoining areas, eastern Nepal". Journal of Threatened Taxa. 4 (3): 2464–2469. doi:10.11609/JoTT.o2948.2464-9.
- ↑ Baker, E. C. S. (1907). "The breeding of the Bengal Florican Sypheotis bengalensis". Journal of the Bombay Natural History Society. 17: 538–540.
- ↑ Lahiri, Sutirtha (31 జూలై 2024). "India's open ecosystems face an unusual threat: trees". The Hindu (in Indian English). ISSN 0971-751X. Retrieved 22 మే 2025.
- ↑ Bhakat, Nisha (13 నవంబరు 2024). "Species Spotlight: Bengal Floricans, Nearing Their Last Dance? • The Revelator". The Revelator (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). Retrieved 22 మే 2025.
మరింత చదవడానికి
[మార్చు]- Grimmett, R; Inskipp, C. and T. (1998). Birds of the Indian Subcontinent. Christopher Helm, London. ISBN 0-7136-4004-9
- BirdLife International (BLI) (2007). [ 2006-2007 Red List status changes ]. Retrieved 2007-AUG-26.
- Gray, T. N. E; Collar, N. J; Davidson, P. J. A; Dolman, P. M; Evans, T. D; Fox, H. N; Chamnan H; Borey R; Hout, S. K; Van Zalinge R. N. (2009). "Distribution, status and conservation of the Bengal Florican Houbaropsis bengalensis in Cambodia". Bird Conservation International. 19 (1): 1–14. doi:10.1017/S095927090800765X – via ResearchGate.
- February 2023 నుండి dmy మూస వాడుచున్న పేజీలు
- IUCN Red List critically endangered species
- Automatic taxobox cleanup
- Articles with 'species' microformats
- Taxoboxes with no color
- బస్టర్డ్ పక్షులు
- నేపాల్ పక్షులు
- ఈశాన్య భారతదేశ పక్షులు
- ఆసియాలో తీవ్రంగా అంతరించిపోతున్న జంతుజాలం
- 1776లో వివరించబడిన పక్షులు
- జోహాన్ ఫ్రెడరిక్ గ్మెలిన్ నామకరణం చేసిన టాక్సా