Jump to content

మలబార్ ఉడుత

వికీపీడియా నుండి

భారతీయ భారీ ఉడుత
భారతదేశంలోని కుల్డిహా వన్యప్రాణి అభయారణ్యంలో
CITES Appendix II (CITES)[2]
Scientific classification Edit this classification
Unrecognized taxon (fix): Ratufa
Species:
Template:Taxonomy/RatufaR. indica
Binomial name
Template:Taxonomy/RatufaRatufa indica
(Erxleben, 1777)
ఉపజాతులు[3]
  • R. i. indica
  • R. i. centralis
  • R. i. dealbata
  • R. i. maxima
భారతీయ భారీ ఉడుత యొక్క వ్యాప్తి ప్రాంతం

భారతీయ భారీ ఉడుత లేదా మలబార్ భారీ ఉడుత (Ratufa indica) భారతదేశంలోని అడవులు, వనప్రాంతాలకు మాత్రమే స్థానిక జాతిగా కనిపించే ఒక పెద్ద, అనేక రంగులతో కూడిన చెట్టు ఉడుత జాతి. ఇది పగటి సమయంలో చురుకుగా ఉండే (పగటిచర) జంతువు, చెట్లపై నివసించే (వృక్షవాసి) జీవి. ఇది ప్రధానంగా శాకాహారి ఉడుత.[4]

వ్యాప్తి, నివాసం

[మార్చు]

ఈ జాతి పూర్తిగా భారతదేశానికే స్థానికమైనది. దీని వ్యాప్తి ప్రాంతం పశ్చిమ కనుమలు, తూర్పు కనుమలు, అలాగే ఉత్తర దిశగా మధ్యప్రదేశ్ వరకు విస్తరించిన సాత్పురా పర్వత శ్రేణి (సుమారు ఉత్తర అక్షాంశం 22° వరకు) ప్రాంతాలను కలిగి ఉంటుంది.[1][4] ఇది సముద్ర మట్టానికి 180–2,300 m (590–7,550 ft) ఎత్తులో ఉన్న ఉష్ణమండల ఆకురాల్చే, అర్ధ-ఆకురాల్చే (ఇక్కడ సాధారణంగా నదీతీర ప్రాంతాల్లోని దట్టమైన రిపేరియన్ వృక్ష సంపదను ఉపయోగిస్తుంది), అలాగే తేమతో కూడిన సదా హరిత అడవులు, వనప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది.[1][4][5]

సాధారణంగా, నివాస ప్రాంతాల నాశనాన్ని ఇది తట్టుకోలేకపోవడం వల్ల దీని వ్యాప్తి విభిన్న భాగాలుగా విడిపోయి ఉంటుంది.[1] మృగాల నుండి రక్షణ కోసం భారతీయ భారీ ఉడుత సాధారణంగా సగటున 11 m (36 ft) (±3 m (10 ft) ప్రామాణిక వ్యత్యాసం) ఎత్తు గల చెట్లలో గూళ్లు కడుతుంది.[6]

వర్ణన

[మార్చు]
కేరళలో కనిపించే R. i. maxima

భారతీయ భారీ ఉడుత ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద ఉడుతలలో ఒకటి. దీని తల, శరీరం పొడవు 25–50 cm (10–20 in), తోక దాదాపు అదే పొడవు లేదా కొద్దిగా ఎక్కువగా ఉంటుంది. దీని బరువు సాధారణంగా 1.5–2 kg (3–4 lb) మధ్య ఉంటుంది; అరుదుగా 3 kg (7 lb) వరకు చేరుతుంది.[7][8] రెండు లింగాలకూ సగటుగా తల-శరీర పొడవు 36 cm (1 ft 2 in), తోక పొడవు 45 cm (1 ft 6 in), బరువు 1.7–1.8 kg (3.7–4.0 lb) ఉంటుంది.[5]

ఈ ఉడుతకు ఒకటి, రెండు లేదా మూడు రంగులతో కూడిన అత్యంత ఆకర్షణీయమైన శరీర వర్ణాలు ఉంటాయి.[9] దీని రంగుల్లో తెలుపు, క్రీమ్, లేత గోధుమ, పసుపు-గోధుమ, తుప్పు రంగు, ఎరుపు-మెరూన్, గోధుమ, గాఢ గోధుమ లేదా నలుపు వంటి వర్ణాలు ఉండవచ్చు.[5][10] శరీరపు దిగువ భాగం, ముందు కాళ్లు సాధారణంగా క్రీమ్ రంగులో ఉంటాయి. తల గోధుమ లేదా లేత గోధుమ రంగులో ఉండవచ్చు. చెవుల మధ్య భాగంలో ప్రత్యేకమైన తెల్లటి మచ్చ కనిపిస్తుంది.[9] మిగిలిన రంగుల నమూనా ఆయా ఉపజాతులను బట్టి మారుతుంది.[5]

ఉపజాతులు

[మార్చు]

  • R. i. dealbatus (పై ఎడమవైపు)
  • R. i. indica (క్రింది ఎడమవైపు)
  • "R. i. bengalensis" (=R. i. indica–maxima మధ్యస్థ రూపం; పై కుడివైపు)
  • R. i. maxima (క్రింది కుడివైపు)
భద్ర వన్యప్రాణి అభయారణ్యం, కర్ణాటక, భారతదేశంలో కనిపించిన R. i. indica

ఈ జాతికి మొత్తం పది ఉపజాతులు వర్ణించబడినప్పటికీ,[8] ఇటీవలి శాస్త్రీయ వర్గీకరణ ప్రకారం సాధారణంగా నాలుగు ఉపజాతులను మాత్రమే గుర్తిస్తున్నారు.[5][11][1]

  • R. i. indica – ఇది ఉత్తర, మధ్య పశ్చిమ కనుమలు ప్రాంతాల్లో, సుమారు ముంబై నుండి కర్ణాటక వరకు కనిపిస్తుంది. దీని శరీరపు పైభాగం, తోక యొక్క మొదటి సగం గాఢ ఎరుపు-మెరూన్ లేదా ఎర్రటి గోధుమ రంగులో ఉంటాయి. తోక చివరి భాగం తెలుపు లేదా పలుచని గోధుమ రంగులో ఉంటుంది.[5][8] కొన్నిసార్లు భుజాల వద్ద లేదా తోక అడుగుభాగంలో నలుపు రంగు కనిపించవచ్చు (ఇవి సాధారణంగా ఇతర ఉపజాతుల్లో కనిపించే లక్షణాలు).[8] పరిమాణం, రంగు ఛాయ, తోక చివరలోని లేత రంగు విస్తీర్ణం వంటి తేడాల ఆధారంగా మరికొన్ని ఉపజాతులు వర్ణించబడినా,[8] ప్రస్తుతం అవన్నీ R. i. indica యొక్క సమాననామాలుగా పరిగణించబడుతున్నాయి.[3]
  • R. i. centralis – ఇది మధ్య, తూర్పు భారతదేశంలో, ముఖ్యంగా సాత్పురా పర్వత శ్రేణి, తూర్పు కనుమలు ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది (మిగిలిన అన్ని ఉపజాతులు పశ్చిమ కనుమలు ప్రాంతానికి చెందినవి). ఇది పరిమాణంలో చిన్నదిగా ఉంటుంది. R. i. indicaతో పోలిస్తే దీని భుజాల ప్రాంతం నల్లగా, తోక చివరలోని లేత భాగాన్ని మినహాయించి మిగిలిన భాగం నల్లగా ఉంటుంది; కొన్నిసార్లు వెనుక భాగం కూడా నల్లగా కనిపిస్తుంది.[5][8]
  • R. i. dealbata – ఇది దక్షిణ గుజరాత్ లో (పశ్చిమ కనుమల ఉత్తర అంచు) కనిపించేదిగా నమోదైంది.[8] అయితే ఇటీవలి సర్వేల్లో ఇది కనిపించలేదు,[1] కాబట్టి ఇది బహుశా అంతరించి ఉండవచ్చు.[5] ఇది అత్యంత ప్రత్యేకమైన లేత రంగు ఉపజాతి. మొత్తం శరీరం క్రీమ్-పసుపు గోధుమ రంగులో ఉండి, తోక తెల్లగా, చెవులు గోధుమ రంగులో ఉంటాయి.[8] దీనిని నిజమైన అల్బినో ఉడుతలతో గందరగోళం చేయరాదు. అల్బినో ఉడుతలు మరింత తెల్లగా ఉండి, గులాబీ రంగు కళ్లను కలిగి ఉంటాయి; కానీ R. i. dealbataలో అలా ఉండదు.[12]
  • R. i. maxima – ఇది దక్షిణ పశ్చిమ కనుమలు ప్రాంతంలో కనిపిస్తుంది. ఇది పెద్ద పరిమాణంలో ఉండే R. i. centralisను పోలి ఉంటుంది. అయితే భుజాలు, వెనుక భాగంలో నలుపు రంగు మరింత విస్తృతంగా ఉంటుంది. తోక దాదాపు పూర్తిగా నల్లగా ఉంటుంది (లేత రంగు చివర భాగం ఉండదు). చాలాసార్లు భుజాల నలుపు భాగం నుండి వెనుక భాగం వరకు ఒక నల్లటి వెన్నెముక రేఖ కనిపిస్తుంది. R. i. bengalensis అనే మరో ఉపజాతి దక్షిణ కర్ణాటక, ఉత్తర కేరళలో R. i. indica, R. i. maxima మధ్య ప్రాంతంలో వర్ణించబడింది. ఇది సాధారణంగా R. i. indicaను పోలి ఉన్నప్పటికీ, తోక నల్లగా ఉండి చివరలో మాత్రమే లేత రంగు కనిపిస్తుంది; కొన్నిసార్లు భుజాలు కూడా నల్లగా ఉంటాయి. అందువల్ల ఇది R. i. maxima లేదా R. i. centralis వైపు మధ్యస్థ లక్షణాలను చూపిస్తుంది.[8] ఈ మధ్యస్థ రూపం, విస్తరణ ప్రాంతం కారణంగా దీని ప్రత్యేకతపై సందేహాలు వ్యక్తమయ్యాయి. ఇది ఒక ఇంటర్‌గ్రేడ్ రూపంగా పరిగణించబడవచ్చు. ఇటీవలి శాస్త్రీయ వర్గీకరణలు దీనిని సాధారణంగా R. i. maxima యొక్క సమాననామంగా పరిగణిస్తున్నాయి.[11]
Ratufa indica యొక్క వర్గీకరణ శాస్త్రం[3]
ఉపజాతి నామకర్త సమాననామాలు
R. i. indica ఎర్క్స్‌లేబెన్, 1777[13] bombaya, elphinstoni, purpureus, superans
R. i. centralis రైలీ, 1913[14] లేవు
R. i. dealbata బ్లాన్‌ఫోర్డ్, 1897 లేవు
R. i. maxima శ్రెబర్, 1784[15] bengalensis, malabarica

ప్రవర్తన

[మార్చు]
నాగర్‌హోళే జాతీయ ఉద్యానవనం, కర్ణాటకలో పండిన పనసపండును తింటున్న భారతీయ భారీ ఉడుతలు
అత్తిపండును తింటున్న భారతీయ భారీ ఉడుత

భారతీయ భారీ ఉడుత చెట్ల పైభాగపు కిరీటాల్లో నివసించే జాతి. ఇది చాలా అరుదుగా నేలపైకి దిగుతుంది. గూళ్ల నిర్మాణానికి "ఎత్తుగా, విస్తారంగా కొమ్మలు విరిసిన చెట్లు" అవసరం అవుతాయి.[4] ఇది ఒక చెట్టు నుండి మరొక చెట్టుకు గరిష్ఠంగా 6 m (20 ft) వరకు దూకగలదు.[9] ఈ భారీ ఉడుతలు సాధారణంగా ఉదయం ప్రారంభ గంటల్లో, సాయంత్రం ఎక్కువగా చురుకుగా ఉంటాయి; మధ్యాహ్న సమయంలో విశ్రాంతి తీసుకుంటాయి. ప్రమాదం ఎదురైనప్పుడు భారతీయ భారీ ఉడుత పారిపోవడం కంటే చెట్టు దుంగకు అతుక్కొని నిశ్చలంగా ఉండడం లేదా తన శరీరాన్ని చెట్టుకు ఒత్తి పరుచుకోవడం ఎక్కువగా చేస్తుంది.[9] దీని ప్రధాన భక్షకులు గుడ్లగూబలు వంటి మాంసాహారి పక్షులు[16], చిరుతపులి. ఈ జాతి విత్తనాలను వ్యాప్తి చేయడం ద్వారా తన నివాస వ్యవస్థలోని పర్యావరణ సమతౌల్యాన్ని నిర్మించడంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుందని భావిస్తారు.[17] దీని ఆహారంలో పండ్లు, పుష్పాలు, గింజలు, చెట్ల బెరడు ఉంటాయి. అదనంగా ఇది కీటకాలు, పక్షుల గుడ్లను కూడా తినవచ్చు.[18]

సామాజిక ప్రవర్తన

[మార్చు]

భారతీయ భారీ ఉడుతలు ఒంటరిగా లేదా జంటలుగా జీవిస్తాయి. ఇవి సాధారణంగా ఏకాకి జీవులు; సంతానోత్పత్తి కాలంలో మాత్రమే కలిసి కనిపిస్తాయి. ఇవి కొమ్మలు, ఆకులతో పెద్ద గోళాకార గూళ్లను నిర్మించి, పెద్ద మృగాలు చేరలేని సన్నని కొమ్మలపై వాటిని ఏర్పాటు చేస్తాయి. ఎండాకాలంలో ఆకురాల్చే అడవులులో ఈ గూళ్లు స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి. ఒకే ఉడుత అడవిలో చిన్న పరిధిలో అనేక గూళ్లను నిర్మించవచ్చు. వీటిలో కొన్ని నిద్ర కోసం ఉపయోగించబడతాయి; ఒకటి పిల్లల పెంపకానికి ప్రత్యేకంగా ఉపయోగిస్తారు.[citation needed]

సంతానోత్పత్తి

[మార్చు]

బంధీ పరిస్థితుల్లో దీనికి సమీప బంధువైన మలయన్ భారీ ఉడుత (Ratufa bicolor)పై నిర్వహించిన సంరక్షణ-సంతానోత్పత్తి పరిశోధనల్లో మార్చి, ఏప్రిల్, సెప్టెంబరు, డిసెంబరు నెలల్లో పిల్లలు పుట్టినట్లు గమనించారు. పుట్టినప్పుడు పిల్లల బరువు సుమారు 74.5 గ్రాములు ఉండగా, శరీర పొడవు 27.3 సెం.మీ.గా నమోదైంది. [citation needed]

సాంస్కృతిక ప్రాధాన్యం

[మార్చు]

భారతీయ భారీ ఉడుతను (మరాఠీలో శేకరూ) పశ్చిమ భారతదేశంలోని మహారాష్ట్ర రాష్ట్రానికి రాష్ట్ర జంతువుగా ప్రకటించారు.[19]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. 1 2 3 4 5 6 Molur, S. (2016). "Ratufa indica". IUCN Red List of Threatened Species. 2016 e.T19378A22262028. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-2.RLTS.T19378A22262028.en. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 19 November 2021.
  2. ↑ "Appendices | CITES". cites.org. ఒరిజినల్ నుండి 5 December 2017 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-01-14.
  3. 1 2 3 Thorington, R.W. Jr.; Hoffmann, R.S. (2005). "Ratufa indica". In Wilson, D.E.; Reeder, D.M (eds.). Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference (3rd ed.). The Johns Hopkins University Press. pp. 754–818. ISBN 0-8018-8221-4. OCLC 26158608. ఒరిజినల్ నుండి 20 June 2013 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 21 February 2010.
  4. 1 2 3 4 (Datta & Goyal 1996, p. 394)
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 Thorington, R.W. Jr.; J.L. Koprowski; M.A. Steele; J.F. Whatton (2012). Squirrels of the World. Baltimore: Johns Hopkins University Press. pp. 26–27. ISBN 978-1-4214-0469-1.
  6. ↑ Pradhan, A.K.; Shrotriya, S.; Rout, S.D.; Dash, P.K. (2017). "Nesting and feeding habits of the Indian giant squirrel (Ratufa indica) in Karlapat wildlife sanctuary, India" (PDF). Animal Biodiversity and Conservation. 40 (1): 63–69. doi:10.32800/abc.2017.40.0063. ఒరిజినల్ నుండి 20 October 2020 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది (PDF) చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 11 September 2020.
  7. ↑ Nowak, R.M., ed. (1999). Walker's Mammals of the World. Vol. 2 (6 ed.). JHU Press. pp. 1274–1275. ISBN 978-0-8018-5789-8.
  8. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Abdulali, H.; J.C. Daniel (1952). "Races of the Indian giant squirrel (Ratufa indica)". Journal of the Bombay Natural History Society. 50: 469–474.
  9. 1 2 3 4 Tritsch 2001, pp. 132–133
  10. ↑ Prater 1971, pp. 24–25
  11. 1 2 Corbet, Gordon Barclay; Hill, John Edwards (1992). The mammals of the Indomalayan Region: a systematic review. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-854693-9. OCLC 25281229.
  12. ↑ Abdulali, H.; J.C. Daniel (1953). "A colour variation, and albinism in the giant squirrel Ratufa indica". The Journal of the Bombay Natural History Society. 51: 731.
  13. ↑ Erxleben, Johann Christian Polykarp (1777). Systema regni animalis per classes, ordines, genera, species, varietates cum synonymia et historia animalium. Classis I. Mammalia [Animal kingdom system by class, order, genus, species, varieties with synonyms and animals' history. Class I. Mammalia.] (in లాటిన్). Vol. 42. Leipzig, Germany: Impensis Weygandianis. OCLC 14843832.
  14. ↑ Ryley, Kathleen V. (1913). "Scientific results from the mammals survey". Journal of the Bombay Natural History Society. 22. Mumbai, India: Bombay Natural History Society: 434–443. ISSN 0006-6982. OCLC 1536710.
  15. ↑ Schreber, Johann Christian Daniel von (1792) [Chapter on The Squirrel first published in 1784]. "Der Springer" [The Squirrel]. Die Säugthiere in Abbildungen nach der Natur, mit Beschreibungen [The Mammals in illustrations after nature, with descriptions] (in జర్మన్). Vol. 3. Erlangen: Wolfgang Walther. OCLC 16860541.
  16. ↑ Kannan, R. (1994). Forest Eagle Owl (Bubo nipalensis Hodgson)--a predator of the Indian Giant Squirrel (Ratufa indica). Journal of the Bombay Natural History Society 91: 454
  17. ↑ Justice, James. "Ratufa indica: Indian Giant Squirrel". Animal Diversity Web. ఒరిజినల్ నుండి 5 March 2016 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 4 November 2015.
  18. ↑ "Indian giant squirrel (Ratufa indica)". Arkive. the original నుండి 13 January 2012 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 25 February 2010.
  19. ↑ "List of Indian States and their Symbols". jagranjosh.com. 2017-08-14. ఒరిజినల్ నుండి 17 October 2019 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2019-10-17.
  • Datta, Aparajita; Goyal, S. P. (1996), "Comparison of Forest Structure and Use by the Indian Giant Squirrel (Ratufa indica) in Two Riverine Forests of Central India", Biotropica, 28 (3): 394–399, Bibcode:1996Biotr..28..394D, doi:10.2307/2389203, JSTOR 2389203
  • Prater, S. H. (1971), The book of Indian Animals, Mumbai: Bombay Natural History Society and Oxford University Press. Pp. xxiii, 324, 28 color plates by Paul Barruel., ISBN 0-19-562169-7
  • Tritsch, Mark F. (2001), Wildlife of India, London: Harper Collins Publishers. Pp. 192, ISBN 0-00-711062-6

మరింత చదవండి

[మార్చు]
  • Koli, Vijay Kumar; Bhatnagar, Chhaya; Mali, Dilip (2011). "Gliding behaviour of Indian giant flying squirrel Petaurista philippensis Elliot". Current Science. 100 (10): 1563–1568. JSTOR 24076679.
  • Srinivas, V.; Venugopal, P. Dilip; Ram, Sunita (2008). "Site occupancy of the Indian giant squirrel Ratufa indica (Erxleben) in Kalakad–Mundanthurai Tiger Reserve, Tamil Nadu, India". Current Science. 95 (7): 889–894. JSTOR 24103186.
  • Jathanna, Devcharan; Kumar, N. Samba; Karanth, K. Ullas (2008). "Measuring Indian giant squirrel (Ratufa indica) abundance in southern India using distance sampling" (PDF). Current Science. 95 (7): 885–888. JSTOR 24103185. the original (PDF) నుండి 3 April 2019 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది.

బాహ్య లింకులు

[మార్చు]
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=మలబార్_ఉడుత&oldid=4853084" నుండి వెలికితీశారు