మహా వీర చక్ర

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
మహా వీర చక్ర
Mahavir-chakra

Maha Vir Chakra ribbon.svg
మహా వీర చక్ర పతకం, రిబ్బను
Typeపతకం
Awarded for"... acts of gallantry in the presence of the enemy on land, at sea or in the air."[1]
దేశంIndia భారతదేశం
అందజేసినవారుIndia భారతదేశం
EligibilityMilitary personnel
StatusCurrently awarded
Established26 January 1950; 72 సంవత్సరాల క్రితం (26 January 1950)
మొదటి బహుమతి1947
Last awarded2021
Total awarded posthumously74
Total recipients219 (As of 2021)[2][3]
Precedence
Next (higher)Param Vishisht Seva Medal ribbon.svg Param Vishisht Seva Medal[4]
EquivalentKirti Chakra ribbon.svg Kirti Chakra[4]
Next (lower)IND Padma Shri BAR.png Padma Shri[4]

మహా వీర చక్ర (MVC) అనేది పరమవీర చక్ర తర్వాత భారతదేశంలో రెండవ అత్యున్నత సైనిక పురస్కారం. భూమిపై, సముద్రంలో, గాలిలో శత్రువుకు ఎదురొడ్డి ప్రస్ఫుటమైన శౌర్య ప్రతాపాలు చూపినందుకు గాను ఈ పతకాన్ని ప్రదానం చేస్తారు. ఇది బ్రిటిషు పాలనా కాలపు డిస్టింగ్విష్డ్ సర్వీస్ ఆర్డర్ (DSO) స్థానంలో వచ్చింది. పతకాన్ని మరణానంతరం ప్రదానం చేయవచ్చు.

స్వరూపం[మార్చు]

పతకాన్ని ప్రామాణిక వెండితో తయారు చేస్తారు. ఇది వృత్తాకారంలో ఉంటుంది. ముఖభాగంలో ఐదు కోణాల హెరాల్డిక్ నక్షత్రం, వృత్తాకారపు మధ్య భాగానికి మధ్యలో బంగారు పూత పూసిన భారతదేశ జాతీయ చిహ్నంఉంటుంది. వెనుకవైపున మధ్యలో రెండు తామర పువ్వులతో "మహావీర చక్ర" అనే పదాలు హిందీ, ఇంగ్లీషులలో చెక్కబడి ఉంటాయి. పతకాన్ని ఎడమ ఛాతీపై సుమారు 3.2 సెం.మీ. వెడల్పున్న సగం-తెలుపు, సగం-నారింజ రిబ్యాండ్‌తో ధరిస్తారు. నారింజ రంగు ఎడమ భుజానికి దగ్గరగా ఉంటుంది. [5]

పతకం ప్రారంభించినప్పటి నుండి 218 పైచిలుకు మందికి వారి ప్రతాపాలను, నిస్వార్థ ధైర్యసాహసాలనూ గుర్తిస్తూ ప్రదానం చేసారు. అత్యధిక MVC లు 1971 ఇండో-పాకిస్తాన్ యుద్ధంలో, భారత వైమానిక దళానికి చెందిన పదకొండు మంది ఇచ్చారు.

MVCకి బార్[మార్చు]

ఈ పతకాన్ని ఒకే వ్యక్తికి రెండవసారి ప్రదానం చేసేటపుడు ఒక పట్టీ ఇచ్చే ఏర్పాటు చేసారు. రెండవసారి ఈ పతకాన్ని ప్రదానం చేయడం 1965లో మొదలైంది. నేటి వరకు, ఆరు సార్లు ఇలా ఇచ్చారు. అవి:

# ర్యాంక్ పేరు మొదటి అవార్డు తేదీ రెండవ అవార్డు తేదీ
1 వింగ్ కమాండర్ జగ్ మోహన్ నాథ్ 1 జనవరి 1962 1 సెప్టెంబర్ 1965
2 మేజర్ జనరల్ రాజిందర్ సింగ్ స్పారో 19 మార్చి 1948 6 సెప్టెంబర్ 1965
3 జనరల్ అరుణ్ శ్రీధర్ వైద్య 16 సెప్టెంబర్ 1965 5 డిసెంబర్ 1971
4 వింగ్ కమాండర్ పద్మనాభ గౌతమ్ 6 సెప్టెంబర్ 1965 5 డిసెంబర్ 1971
5 సైనికాధికారి చెవాంగ్ రించెన్ 1 జూలై 1948 8 డిసెంబర్ 1971
6 బ్రిగేడియర్ సంత్ సింగ్ 2 నవంబర్ 1965 2 జనవరి 1972

గ్రహీతల జాబితా[మార్చు]

మహావీర్ చక్ర అవార్డు గ్రహీతల జాబితా ఇది: [6] [7]

కీ
ఈ గుర్తు మరణానంతర గౌరవాన్ని సూచిస్తుంది
# ర్యాంకు పేరు ఆపరేషను/యుద్ధం పతకం ప్రదానం చేసిన తేదీ
1 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ దివాన్ రంజిత్ రాయ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 27-10-1947
2 సిపాయి దేవాన్ సింగ్ డాను 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 03-11-1947
3 నాయక్ చాంద్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 22-11-1947
4 సుబేదార్ బిషన్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 12-12-1947
5 జెమాదార్ నంద్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 12-12-1947
6 పౌరుడు రామ్ చందర్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
7 ప్రధాన యదునాథ్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[8] 26-01-1950
8 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ IJS బుటాలియా 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[9] 26-01-1950
9 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ఖుషాల్ చంద్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[10] 26-01-1950
10 బ్రిగేడియర్ మహ్మద్ ఉస్మాన్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
11 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ మన్ మోహన్ ఖన్నా 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[11] 26-01-1950
12 బ్రిగేడియర్ రాజేంద్ర సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[12] 26-01-1950
13 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ఠాకూర్ ప్రీతి చంద్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[13] 26-01-1950
14 ప్రధాన అన్నవి కృష్ణస్వామి రామస్వామి 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[14] 26-01-1950
15 సిపాయి మాన్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[15] 26-01-1950
16 హవల్దార్ దయా రామ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[16] 26-01-1950
17 కలనల్ కిషన్ సింగ్ రాథోడ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
18 సుబేదార్-మేజర్ (గౌరవనీయ కెప్టెన్) కృష్ణ సోనావాలే 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[17] 26-01-1950
19 ప్రధాన సర్దార్ మల్కిత్ సింగ్ బ్రార్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[18] 26-01-1950
20 ప్రధాన సత్యపాల్ చోప్రా 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[19] 26-01-1950
21 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ హరి చంద్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[20] 26-01-1950
22 సిపాయి హరి సింగ్ 1948 Operation Polo, Hyderabad 17-03-1948
23 సుబేదార్ గుర్దియల్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[21] 26-01-1950
24 మేజర్ జనరల్ రాజిందర్ సింగ్ స్పారో 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
25 బ్రిగేడియర్ అరవింద్ నీలకంఠ జాతర్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[22] 26-01-1950
26 నాయక్ సిస్ పాల్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
27 Rfn ధోంకల్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[23] 26-01-1950
28 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ కమాన్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[24] 26-01-1950
29 జెమాదార్ లాల్ బహదూర్ ఖత్రీ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[25] 26-01-1952
30 జెమాదార్ హర్దేవ్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[26] 26-01-1950
31 నాయక్ నార్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[27] 26-01-1950
32 నాయక్ రాజు 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[28] 26-01-1950
33 సుబేదార్ చునా రామ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[29] 26-01-1950
34 పౌర పోర్టర్ మొహమ్మద్ ఇస్మాయిల్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[30] 26-01-1950
35 సిపాయి అమర్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[31] 26-01-1950
36 ప్రధాన చెవాంగ్ రించెన్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 01-07-1948
37 నాయక్ ప్రీతమ్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[32] 26-01-1950
38 జెమాదార్ సంపూరణ్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[33] 26-01-1950
39 బ్రిగేడియర్ షేర్ జంగ్ థాపా భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
40 సుబేదార్ (గౌరవనీయ కెప్టెన్) ఫతే సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[34] 26-01-1950
41 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ హర్బన్స్ సింగ్ విర్క్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[35] 26-01-1950
42 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ అనిల్ కృష్ణ బరాత్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[36] 26-01-1950
43 లాన్స్ నాయక్ రబీ లాల్ థాపా 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[37] 26-01-1950
44 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ధరమ్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[38] 26-01-1950
45 మేజర్ జనరల్ అనంత్ సింగ్ పఠానియా 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[39] 26-01-1950
46 హవల్దార్ రామ్ పర్సద్ గురుంగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[40] 26-01-1950
47 జెమాదార్ లాల్ సింగ్ 1948 Operation Polo, Hyderabad 15-11-1948
48 బ్రిగేడియర్ కన్హ్య లాల్ అటల్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[41] 26-01-1950
49 కెప్టెన్ దారా దిన్షా మిస్త్రీ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం[42] 26-01-1950
50 ఎయిర్ కమోడోర్ మెహర్ సింగ్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
51 ఎయిర్ మార్షల్ మినూ మెర్వాన్ ఇంజనీర్ 1947 భారత పాక్ యుద్ధం 26-01-1950
52 వింగ్ కమాండర్ SB నోరోన్హా 1951 ఆపరేషన్ టోమహాక్ 26-01-1950
53 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ఏజీ రంగరాజ్ 1951 ఆపరేషన్ టోమహాక్ 24-03-1951
54 కలనల్ నిరోద్ బరన్ బెనర్జీ 1951 ఆపరేషన్ టోమహాక్[43] 01-03-1951
55 ఎయిర్ చీఫ్ మార్షల్ హృషికేష్ మూల్గావ్కర్ 1961 Operation Vijay, Goa 08-12-1951
56 లాన్స్ నాయక్ రణ్ బహదూర్ గురుంగ్ 1961 United Nations Operation in the Congo 06-12-1961
57 నాయక్ మహాబీర్ థాపా 1962 United Nations Operation in the Congo 16-12-1961
58 వింగ్ కమాండర్ జగ్ మోహన్ నాథ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 01-01-1962
59 నాయక్ చైన్ సింగ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 10-10-1962
60 సుబేదార్ కాన్షీ రామ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 10-10-1962
61 హవల్దార్ సరూప్ సింగ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 19-10-1962
62 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ భగవాన్ దత్ డోగ్రా 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
63 రెండవ లెఫ్టినెంట్ గోపాలకృష్ణ వెంకటేశ ప్రసన్నరావు 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
64 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ గుర్దియల్ సింగ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
65 కెప్టెన్ మహాబీర్ ప్రసాద్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
66 ప్రధాన మహందర్ సింగ్ చౌదరి 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
67 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ సర్దుల్ సింగ్ రంధవా 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
68 బ్రిగేడియర్ షేర్ ప్రతాప్ సింగ్ శ్రీకెంట్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
69 సుబేదార్ సోనమ్ స్తోబ్దాన్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
70 జనరల్ తపీశ్వర్ నారాయణ్ రైనా 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 20-10-1962
71 నాయబ్ సుబేదార్ (గౌరవనీయ సుబేదార్) రబీ లాల్ థాపా 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 21-10-1962
72 కలనల్ అజిత్ సింగ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 22-10-1962
73 మేజర్ జనరల్ బిజోయ్ మోహన్ భట్టాచార్జీ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 25-10-1962
74 సిపాయి కేవల్ సింగ్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 26-10-1962
75 హవల్దార్ సాటిజియన్ ఫుంచోక్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 27-10-1962
76 జెమాదార్ ఇష్ట్ తుండుప్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 27-10-1962
77 Rfn జస్వంత్ సింగ్ రావత్ 1962 ఆపరేషన్ లెగ్ హార్న్ 17-11-1962
78 ప్రధాన శ్యామల్ దేవ్ గోస్వామి 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 18-11-1962
79 లెఫ్టినెంట్ వేద్ ప్రకాష్ ట్రెహాన్ కాంగీ సంక్షోభం 29-12-1962
80 మేజర్ జనరల్ సుశీల్ కుమార్ మాథుర్ 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 15-04-1965
81 ప్రధాన బల్జీత్ సింగ్ రంధవా 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 17-05-1965
82 కెప్టెన్ చందర్ నారాయణ్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 05-08-1965
83 మేజర్ జనరల్ సరూప్ సింగ్ కలాన్ 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 05-08-1965
84 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ రామ్ ధరమ్ దాస్ హీరా 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 05-08-1965
85 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ జోరావర్ చంద్ బక్షి 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 05-08-1965
86 కలనల్ గుర్బన్స్ సింగ్ సంఘ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 15-08-1965
87 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ రంజిత్ సింగ్ దయాల్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 25-08-1965
88 ప్రధాన భాస్కర్ రాయ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 01-09-1965
89 వింగ్ కమాండర్ జగ్ మోహన్ నాథ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 01-09-1965
90 ఎయిర్ కమోడోర్ విలియం మాక్ డోనాల్డ్ గుడ్‌మాన్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 01-09-1965
91 సుబేదార్ అజిత్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
92 బ్రిగేడియర్ డెస్మండ్ హేడ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
93 ప్రధాన గుర్బక్ష్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
94 ప్రధాన రాజిందర్ సింగ్ స్పారో 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
95 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ హర్ కృష్ణ సిబల్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
96 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ ఖేమ్ కరణ్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
97 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ నరీందర నాథ్ ఖన్నా 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
98 వింగ్ కమాండర్ పద్మనాభ గౌతమ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
99 ఎయిర్ మార్షల్ ప్రేమ్ పాల్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 06-09-1965
100 బ్రిగేడియర్ రఘుబీర్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 07-09-1965
101 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ హర్బన్స్ లాల్ మెహతా 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 08-09-1965
102 నాయబ్ సుబేదార్ (గౌరవనీయ సుబేదార్) నౌబత్ రామ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 08-09-1965
103 బ్రిగేడియర్ థామస్ కృష్ణన్ థియోగరాజ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 08-09-1965
104 ప్రధాన మొహిందర్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 09-09-1965
105 బ్రిగేడియర్ సంపూరన్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 09-09-1965
106 మేజర్ జనరల్ సలీం కాలేబ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 10-09-1965
107 మేజర్ జనరల్ మదన్ మోహన్ సింగ్ బక్షి 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 11-09-1965
108 జనరల్ అరుణ్ శ్రీధర్ వైద్య 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 16-09-1965
109 ప్రధాన ఆశారాం త్యాగి 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్ 21-09-1965
110 కెప్టెన్ కపిల్ సింగ్ థాపా 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 21-09-1965
111 బ్రిగేడియర్ పగడాల కుప్పుస్వామి నందగోపాల్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 28-09-1965
112 సుబేదార్ టికా బహదూర్ థాపా 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 30-09-1965
113 ప్రధాన భూపీందర్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 11-10-1965
114 నాయక్ దర్శన్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 02-11-1965
115 కెప్టెన్ గౌతమ్ ముబాయి 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 02-11-1965
116 బ్రిగేడియర్ సంత్ సింగ్ 1965 ఆపరేషన్ రిడిల్ 02-11-1965
117 ప్రధాన హర్భజన్ సింగ్ 1967 నాథూ లా, చోలా ఘర్షణలు[44] 11-09-1967
118 బ్రిగేడియర్ రాయ్ సింగ్ 1967 నాథూ లా, చోలా ఘర్షణలు[45] 11-09-1967
119 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ మహతం సింగ్ 1967 నాథూ లా, చోలా ఘర్షణలు[46] 01-10-1967
120 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ ఆనంద్ సరూప్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1971
121 బ్రిగేడియర్ అరుణ్ భీంరావ్ హరోలికర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1971
122 మేజర్ జనరల్ ఆంథోనీ హెరాల్డ్ ఎడ్వర్డ్ మిచిగాన్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1971
123 మేజర్ జనరల్ హర్దేవ్ సింగ్ కలేర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1971
124 కెప్టెన్ మోహన్ నారాయణరావు సమంత్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1971
125 బ్రిగేడియర్ రాజ్‌కుమార్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-Jan-1971 [1]
126 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ సురీందర్ కపూర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1971
127 లాన్స్ నాయక్ రామ్ ఉగ్ర పాండే 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 24-11-1971
128 సిపాయి అనసూయ ప్రసాద్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 30-11-1971
129 Rfn పతి రామ్ గురుంగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 30-11-1971
130 ప్రధాన షంషేర్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-12-1971
131 వైస్ అడ్మిరల్ స్వరాజ్ ప్రకాష్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-12-1971
132 ప్రధాన అనూప్ సింగ్ గహ్లౌట్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
133 బ్రిగేడియర్ బస్దేవ్ సింగ్ మంకోటియా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
134 మేజర్ జనరల్ అనంత్ విశ్వనాథ్ నాటు 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
135 మేజర్ జనరల్ కాశ్మీరీ లాల్ రత్తన్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
136 మేజర్ జనరల్ ప్రేమ్ కుమార్ ఖన్నా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
137 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ జైవీర్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
138 ఎయిర్ వైస్ మార్షల్ విద్యా భూషణ్ వశిష్టుడు 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 03-12-1971
139 గ్రూప్ కెప్టెన్ అలన్ ఆల్బర్ట్ డి'కోస్టా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 04-12-1971
140 సుబేదార్-మేజర్ (గౌరవనీయ కెప్టెన్) బీర్ బహదూర్ పన్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 04-12-1971
141 కమోడోర్ కాసర్‌గోడ్ పట్నశెట్టి గోపాల్ రావు 1971 Operation Trident 04-12-1971
142 జనరల్ అరుణ్ శ్రీధర్ వైద్య 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
143 కమోడోర్ బబ్రూ భాన్ యాదవ్ 1971 Operation Trident 05-12-1971
144 కెప్టెన్ దేవిందర్ సింగ్ అహ్లావత్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
145 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ కృష్ణస్వామి గౌరీ శంకర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
146 బ్రిగేడియర్ కులదీప్ సింగ్ చాంద్‌పురి 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
147 బ్రిగేడియర్ నరీందర్ సింగ్ సంధు 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
148 వింగ్ కమాండర్ పద్మనాభ గౌతమ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
149 ఎయిర్ మార్షల్ రవీందర్ నాథ్ భరద్వాజ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
150 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ సవాయ్ భవానీ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 05-12-1971
151 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ జోగీందర్ సింగ్ ఘరాయ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 06-12-1971
152 బ్రిగేడియర్ కైలాష్ ప్రసాద్ పాండే 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 06-12-1971
153 బ్రిగేడియర్ మొహిందర్ లాల్ విగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 06-12-1971
154 సిపాయి పాండురంగ్ సాలుంఖే 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 06-12-1971
155 ఎయిర్ వైస్ మార్షల్ చందన్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 07-12-1971
156 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ చిత్తూరు వేణుగోపాల్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 07-12-1971
157 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ జోగిందర్ సింగ్ బక్షి 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 07-12-1971
158 సుబేదార్-మేజర్ మొహిందర్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 07-12-1971
159 ప్రధాన చెవాంగ్ రించెన్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 08-12-1971
160 చిన్న అధికారి చిమన్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 08-12-1971
161 కమాండర్ జోసెఫ్ పియస్ ఆల్ఫ్రెడ్ నోరోన్హా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 08-12-1971
162 బ్రిగేడియర్ ఉదయ్ సింగ్ భాటి (వివరాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి) 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 08-12-1971
163 కెప్టెన్ మహేంద్ర నాథ్ ముల్లా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 09-12-1971
164 నాయక్ సుగన్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 09-12-1971
165 బ్రిగేడియర్ రత్తన్ నాథ్ శర్మ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 10-12-1971
166 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ హరీష్ చంద్ర పాఠక్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 11-12-1971
167 ప్రధాన కుల్వంత్ సింగ్ పన్ను 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 11-12-1971
168 బ్రిగేడియర్ సుఖ్‌జిత్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 11-12-1971
169 ప్రధాన విజయ్ రత్తన్ చౌదరి 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 11-12-1971
170 లాన్స్ నాయక్ డ్రగ్ పాల్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 13-12-1971
171 కెప్టెన్ ప్రదీప్ కుమార్ గౌర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 14-12-1971
172 బ్రిగేడియర్ అమర్జిత్ సింగ్ బాల్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 15-12-1971
173 హవల్దార్ (గౌరవనీయ కెప్టెన్) థామస్ ఫిలిపోస్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 15-12-1971
174 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ వేద్ ప్రకాష్ ఘాయ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 15-12-1971
175 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ హనుత్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 16-12-1971
176 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ రాజ్ మోహన్ వోహ్రా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 16-12-1971
177 కెప్టెన్ శంకర్ రావు శంఖపన్ వాకర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 16-12-1971
178 ఎయిర్ వైస్ మార్షల్ సెసిల్ వివియన్ పార్కర్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
179 ఎయిర్ కమోడోర్ హర్చరణ్ సింగ్ మాంగేట్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
180 ఎయిర్ వైస్ మార్షల్ మాధవేంద్ర బెనర్జీ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
181 సుబేదార్ మల్కియాత్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
182 గ్రూప్ కెప్టెన్ మన్ మోహన్ బీర్ సింగ్ తల్వార్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
183 ఎయిర్ కమోడోర్ రమేష్ సఖారామ్ బెనగల్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
184 రెండవ లెఫ్టినెంట్ షంషేర్ సింగ్ సమ్రా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
185 లాన్స్ నాయక్ శంఘరా సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 17-12-1971
186 లాన్స్ హవల్దార్ దిల్ బహదూర్ చెత్రీ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 21-12-1971
187 రియర్ అడ్మిరల్ సంతోష్ కుమార్ గుప్తా 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 21-12-1971
188 బ్రిగేడియర్ విజయ్ కుమార్ బెర్రీ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 28-12-1971
189 ఎయిర్ చీఫ్ మార్షల్ S. K. కౌల్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 30-12-1971
190 సుబేదార్ నార్ బహదూర్ ఛెత్రి 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 31-12-1971
191 కలనల్ ధరమ్ వీర్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 01-01-1972
192 బ్రిగేడియర్ సంత్ సింగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 02-01-1972
193 ప్రధాన దల్జీత్ సింగ్ నారంగ్ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ 20-01-1972
194 లెఫ్టినెంట్ జనరల్ వేద్ ప్రకాష్ ఎయిరీ 1971 ఆపరేషన్ క్యాక్టస్-లిలీ, 20-01-1972
195 Asst Comdt రామ కృష్ణ వాధ్వా 1971 భారత పాక్ యుద్ధం - మొహతామ్ 10-12-1971
196 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ పుట్టిచంద సోమయ్య గణపతి 1987 ఆపరేషన్ పవన్, శ్రీలంక 16-10-1987
197 బ్రిగేడియర్ మంజిత్ సింగ్ 1987 ఆపరేషన్ పవన్, శ్రీలంక 19-10-1987
198 లెఫ్టినెంట్ అరవింద్ సింగ్ 1987 ఆపరేషన్ పవన్, శ్రీలంక 22-01-1988
199 స్క్వాడ్రన్ లీడర్ అజ్జమడ బి. దేవయ్య 1965 ఆపరేషన్ అబ్లేజ్[47] 26-01-1988
200 కలనల్ కృష్ణ గోపాల్ ఛటర్జీ 1987 ఆపరేషన్ రాజీవ్, సియాచెన్[48] 26-01-1988
201 లాన్స్ హవల్దార్ నార్ బహదూర్ ఆలే 1987 ఆపరేషన్ రాజీవ్, సియాచెన్[49] 26-01-1988
202 నాయక్ ప్రేమ్ బహదూర్ గురుంగ్ 1987 ఆపరేషన్ రాజీవ్, సియాచెన్[50] 26-01-1988
203 సుబేదార్ సన్సార్ చంద్ 1987 ఆపరేషన్ రాజీవ్, సియాచెన్[51] 26-01-1988
204 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ఇందర్ బాల్ సింగ్ బావా 1987 ఆపరేషన్ పవన్, శ్రీలంక[52] 02-04-1988
205 రెండవ లెఫ్టినెంట్ రాజీవ్ సంధు 1987 ఆపరేషన్ పవన్, శ్రీలంక 19-07-1988
206 కెప్టెన్ ప్రతాప్ సింగ్ 1989 Siachen conflict 11-06-1905
207 కలనల్ విజయ్ కుమార్ బక్షి Jammu and Kashmir 29-03-1989
208 కెప్టెన్ అనుజ్ నయ్యర్ 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 01-01-1999
209 ప్రధాన బల్వాన్ సింగ్ 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 01-01-1999
210 ప్రధాన రాజేష్ సింగ్ అధికారి 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 01-01-1999
211 లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ సోనమ్ వాంగ్‌చుక్ 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 01-01-1999
212 కెప్టెన్ కీషింగ్ క్లిఫోర్డ్ నోంగ్రన్ 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 01-01-1999
213 నాయక్ దిగేంద్ర కుమార్ 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 15-08-1999
214 కెప్టెన్ నీకెజాకువో కెంగురేస్ 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 15-08-1999
215 ప్రధాన పద్మపాణి ఆచార్య 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 15-08-1999
216 ప్రధాన వివేక్ గుప్తా 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 15-08-1999
217 సిపాయి ఇమ్లియాకుమ్ Ao 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 26-01-2000
218 కెప్టెన్ గుర్జీందర్ సింగ్ సూరి 1999 ఆపరేషన్ విజయ్, కార్గిల్ 01-01-2001
219 కలనల్ బి. సంతోష్ బాబు 2020 Operation Snow Leopard[53] 26-01-2021

మూలాలు[మార్చు]

  1. "Maha Vir Chakra". Gallantry Awards. Indian Army. Retrieved 23 March 2011.
  2. "Awardees". Gallantry Awards – Ministry of Defence, Government of India. 20 November 2019. Archived from the original on 23 October 2020. Retrieved 20 May 2020.
  3. "SUMMARY OF HONOURS AND AWARDS TO ARMY ON REPUBLIC DAY 2021" (PDF). Press Information Bureau of India. 25 January 2021. Retrieved 25 January 2021.
  4. 4.0 4.1 4.2 "Precedence of Medals". Official Website of Indian Army. Retrieved 15 June 2016.
  5. "Mahavir Chakra in India". India9.com. 2005-06-07. Retrieved 2013-07-10.
  6. "Awardees – Maha Vir Chakra". Gallantry Awards – Ministry of Defence, Government of India. Retrieved 30 September 2017.
  7. "Awards: Mahavir Chakra". The War Decorated Trust. 2016. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved 30 September 2017.
  8. "BRIG YADUNATH SINGH MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  9. "LT COL IJS BUTALIA MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  10. "MAJ KHUSHAL CHAND MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  11. "LT COL MAN MOHAN KHANNA MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  12. "BRIG RAJENDRA SINGH MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  13. "LT COL THAKUR PRITHI CHAND MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  14. "MAJ ANNAVI KRISHNASWAMY RAMASWAMY MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  15. "SEP MAN SINGH MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  16. "L/HAV DAYA RAM MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  17. "NK KRISHNA SONAWANE MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  18. "MAJ SARDAR MALKIT SINGH BRAR MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Indian Army, Govt of India official website.
  19. "MAJ SATYA PAL CHOPRA MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Indian Army, Govt of India official website.
  20. "LT COL HARI CHAND MVC". One India One People. August 2014.
  21. "SUB GURDIAL SINGH MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". One India One People.
  22. "CAPT ARVIND NILKHANTH JATAR". Ministry of Defence, Govt of India.
  23. "RFN DHONKAL SINGH MVC". Ministry of Defence, Govt of India.
  24. "Lt Col Kaman Singh MVC". Ministry of Defence, Govt of India.
  25. "HAV LAL BAHADUR KHATTRI MVC". Ministry of Defence, Govt of India.
  26. "JEM HARDEV SINGH MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Ministry of Defence, Govt of India.
  27. "NK NAR SINGH MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Ministry of Defence, Govt of India.
  28. "Nk Raju MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Ministry of Defence, Govt of India.
  29. "Hav Chuna Ram MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Ministry of Defence, Govt of India.
  30. "Civ Porter Mohd Ismail, MVC". War Decorated India & Trust.
  31. "Sep Amar Singh, MVC". War Decorated India & Trust.
  32. "NK PRITAM SINGH MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  33. "JEM SAMPOORAN SINGH MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Ministry of Defence, Govt of India.
  34. "Hav Fateh Singh MVC". Ministry of Defence, Govt of India.
  35. "LT COL HARBANS SINGH VIRK, DSO, MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  36. "MAJ ANIL KRISHNA BARAT MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  37. "L/NK RABILAL THAPA MAHA VIR CHAKRA (Posthumous)". Ministry of Defence, Govt of India.
  38. "LT COL DHARAM SINGH MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  39. "LT COL ANANT SINGH PATHANIA, MC, MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  40. "L/HAV RAM PRASHAD GURUNG MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  41. "BRIG KANHYA LAL ATAL MAHA VIR CHAKRA". Ministry of Defence, Govt of India.
  42. "Captain Dara Dinshaw Mistri MVC". Ministry of Defence, Govt of India.
  43. "Col Nirod Baran Banerjee MVC". War Decorated India & Trust.
  44. "Major Harbhajan Singh MVC". HonourPoint.
  45. "Lt Col Rai Singh – Maha Vir Chakra". Gallantry Awards, Ministry of Defence, Govt of India website.
  46. "Lt Col Mahatam Singh – Maha Vir Chakra". Gallantry Awards, Ministry of Defence, Govt of India website.
  47. "Sqn Ldr Ajjamada Boppayya Devayya MVC". Honourpoint.
  48. "MAJ KRISHNA GOPAL CHATTERJEE MAHA VIR CHAKRA". Indian Army, Govt of India official website.
  49. "L/Hav. Nar Bahadur Ale – Maha Vir Chakra (Posthumous)". Indian Army, Govt of India official website.
  50. "Nk. Prem Bahadur Gurung – Maha Vir Chakra (Posthumous)". Indian Army, Govt of India official website.
  51. "Sub Sansar Chand – Maha Vir Chakra". Gallantry Awards, Ministry of Defence, Govt of India.
  52. "Lt Col Inder Bal Singh Bawa – Maha Vir Chakra (Posthumous)". Gallantry Awards, Ministry of Defence, Govt of India.
  53. Manjeet Negi (November 23, 2021). "Galwan hero Colonel Santosh Babu awarded Mahavir Chakra posthumously". India Today (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 2021-11-23.