మీరా దత్తా గుప్తా
మీరా దత్తా గుప్తా | |
|---|---|
| జన్మించారు. | 5 అక్టోబర్ 1907 డెక్కా, బెంగాల్ ప్రెసిడెన్సీ, బ్రిటిష్ ఇండియా |
| మృతిచెందారు. | 18 జనవరి 1983 (వయస్సు 76) కలకత్తా, పశ్చిమ బెంగాల్, భారతదేశం |
| వృత్తి (s) | విద్యావేత్త, రాజకీయవేత్త |
మీరా దత్తా గుప్తా ( 5 అక్టోబర్ 1907 – 18 జనవరి 1983) భారతదేశంలోని కలకత్తాలో భారతీయ స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు , సామాజిక కార్యకర్త, విద్యావేత్త , రాజకీయవేత్త, మహిళా సమస్యలపై ఉద్యమకారిణి . ఆమె 1937 నుండి 1957 వరకు ఇరవై సంవత్సరాలు బెంగాల్, తరువాత పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ సభ్యురాలిగా (ఎమ్మెల్యే) ఉన్నారు , మొదట 1937 నుండి 1952 వరకు మహిళా నియోజకవర్గానికి, తరువాత 1952 నుండి 1957 వరకు భోవానిపూర్కు ప్రాతినిధ్యం వహించారు. ఆమె భోవానిపూర్ నుండి మొదటి ఎమ్మెల్యే.[1]
ప్రారంభ జీవితం
[మార్చు]దత్తా గుప్తా ఢాకాలోని బెంగాలీ బైద్య కుటుంబంలో ఇండియన్ ఆడిట్ అండ్ అకౌంట్స్ సర్వీస్ యొక్క రిటైర్డ్ అధికారి శరత్ కుమార్ దత్తా గుప్తా, సరోజుబాలా దేబీ దంపతులకు జన్మించాడు. ఆమె తండ్రి తన కెరీర్ ప్రారంభంలో, ధరలు, వేతనాలపై కె.ఎల్.దత్తా కమిషన్ కార్యదర్శిగా పనిచేశాడు, సిమ్లాలో నియమించబడిన అకౌంటెంట్ జనరల్ ఆఫ్ ఇండియాగా పదవీ విరమణ చేశాడు. పదవీ విరమణ తరువాత జైపూర్ స్టేట్ రైల్వే ఫైనాన్స్ ఏజెంట్ గా (1938-1942) నియమించబడ్డాడు. ఆమె పెరిగి, విద్యాభ్యాసం చేసి కలకత్తాలో పనిచేసింది.
విద్యా వృత్తి
[మార్చు]కలకత్తాలోని సెయింట్ జాన్స్ డయోసెసియన్ లో పాఠశాల విద్యను అభ్యసించిన ఆమె కలకత్తాలోని బెథూన్ కళాశాలలో గణితంలో మొదటి తరగతితో B.Sc పూర్తి చేసింది. కలకత్తాలోని విద్యాసాగర్ కళాశాల, కలకత్తాలోని సురేంద్రనాథ్ కళాశాలకు వైస్ ప్రిన్సిపాల్ గా, సురేంద్రనాథ్ కళాశాల (మహిళా విభాగం) ప్రిన్సిపాల్ గా పనిచేశారు.
రాజకీయ జీవితం
[మార్చు]ఆమె 1937 నుండి 1946 వరకు భారత కాంగ్రెస్ పార్టీ సభ్యురాలిగా ఉన్నారు. ఆమె నాలుగు సార్లు (1937,1942,1946,1951) బెంగాల్ రాష్ట్ర శాసనసభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికయ్యారు, తరువాత పశ్చిమ బెంగాల్ అని పేరు మార్చారు. 1952లో అప్పటి ముఖ్యమంత్రి బిధాన్ చంద్ర రాయ్ మంత్రివర్గంలో ఉప మంత్రి పదవిని ఆమెకు ప్రతిపాదించారు, దానిని ఆమె తిరస్కరించారు.[2]
విప్లవోద్యమంలో ఆమె ప్రమేయం పెరగడంతో మీరా ఖ్యాతి పెరిగింది. అనుశీలన్, జుగంతర్, బెంగాల్ వాలంటీర్స్ వంటి భారతీయ విప్లవ సమూహాలతో ఆమె సంబంధం కలిగి ఉంది. బెంగాల్ వాలంటీర్స్ సభ్యురాలిగా ఆమె దాని పత్రిక - బెను యొక్క మహిళా విభాగానికి సంపాదకురాలు. ప్రారంభంలో ఆమెను సంస్థ యొక్క దక్షిణ కలకత్తా మహిళా బృందానికి బాధ్యత వహించినప్పటికీ, తరువాత ఆమె తక్కువ ప్రొఫైల్ పాత్రకు మారారు, భారతదేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం రహస్యంగా పనిచేయాలని ఎంచుకున్నారు. ఆ రోజుల్లో ఆమె భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమం కోసం తన జీతం మొత్తాన్ని తన పార్టీ బెంగాల్ వాలంటీర్లకు విరాళంగా ఇచ్చేవారు.
ఇదే సమయంలో రక్షణలో ఉండాల్సిన విప్లవకారులకు, పార్టీలోని ఇతర సభ్యులకు మధ్య సమాచారం కోసం ఆమె ఒక ఛానల్ ను కూడా అందించింది. మిడ్నాపూర్, రాష్ట్రంలోని ఇతర ప్రాంతాల్లో గ్రూపు కార్యకలాపాలపై చర్చించడానికి కోల్కతా సమీపంలోని బారానగర్లో జరిగిన బెంగాల్ వాలంటీర్ల ముఖ్యమైన సమావేశంలో ఆమె పాల్గొన్నారు. 1933 నుండి, పోలీసులు ఆమె కార్యకలాపాలపై అనుమానం పెంచుకున్నారు, ఆమెను నిరంతర పర్యవేక్షణలో ఉంచారు. 1938లో డార్జిలింగ్ జిల్లాలో గవర్నర్ జాన్ ఆండర్సన్ ను కాల్చి చంపిన కేసులో భవానీ భట్టాచార్య, ఉజ్జల మజుందార్ వంటి పలువురు పార్టీ సభ్యులను అరెస్టు చేశారు. ఈ కేసుకు సంబంధించి మీరాను పోలీసులు చాలా గంటల పాటు క్రాస్ ఎగ్జామినేషన్ చేశారు. ఈ దశలో ఆమె తండ్రి ఆమె వ్యక్తిగత భద్రత కోసం ఆమెను రెండు సంవత్సరాలు కలకత్తా నుండి పంపించాడు. 1942 క్విట్ ఇండియా ఉద్యమ సమయంలో నిధుల సేకరణ కార్యకలాపాల్లో ఆమె చాలా చురుకుగా పాల్గొన్నారు. 1946లో ఆమె జాతీయవాద కార్యకలాపాలకు జైలు పాలయ్యారు. జైలు నుంచి విడుదలైన తర్వాత నేతాజీ సుభాష్ చంద్రబోస్ ఫార్వర్డ్ బ్లాక్ తొలి సభ్యుల్లో ఒకరిగా నిలిచారు.
నగరం యొక్క ఆగ్నేయ పరిసరాలలో ఉన్న బల్లిగంజ్ నియోజక వర్గంలో ఆమెకు అంకితభావం ఉంది, ఆమె సామాజిక నిబద్ధతకు ప్రసిద్ది చెందింది. 1943లో సంభవించిన వినాశకరమైన బెంగాల్ కరువు సమయంలో, ఆమె, సహ కాంగ్రెస్ కార్యకర్తలతో కలిసి కరువు బాధితులకు సహాయాన్ని నిర్వహించడంలో ప్రముఖ పాత్ర పోషించారు.
తరువాత, స్వాతంత్ర్యం తరువాత, ఆమె అనేక కార్యకలాపాలలో కరువులు, వరదల వల్ల ప్రభావితమైన వారికి సహాయ కార్యకలాపాలు, నిరాశ్రయులైన, ఆర్థికంగా బలహీనమైన మహిళల పునరావాసం కూడా ఉన్నాయి.
పదవీ విరమణ తరువాత
[మార్చు]పదవీ విరమణ అనంతర సంవత్సరాల్లో, ఆమె కోల్కతాలోని జువైనల్ కోర్టులో గౌరవ న్యాయమూర్తిగా, పశ్చిమ బెంగాల్లోని బోర్డ్ ఆఫ్ ఫిల్మ్ సెన్సార్స్ సభ్యురాలిగా పనిచేశారు. 1958 లో చైనాలోని భారత గుడ్ విల్ మిషన్ లో చేరి, తరువాత బెర్లిన్, కోపెన్ హాగన్, మాస్కోలను అభివృద్ధి, విద్యా, మహిళా సదస్సులలో పాల్గొనడానికి సందర్శించింది. కలకత్తా యూనివర్శిటీ సెనేట్, పశ్చిమ బెంగాల్ బోర్డ్ ఆఫ్ సెకండరీ ఎడ్యుకేషన్ సభ్యురాలిగా కూడా పనిచేశారు. 1965 లో శాంతినికేతన్ లోని విశ్వవిద్యాలయ పాఠశాల పేరు మీద ఒక పాఠశాల అయిన పథా భవన్, కోల్ కతా స్థాపనకు ఆమె దోహదపడ్డారు. 1974-75లో ఆమె భారత ప్రతినిధి బృందంలో మాస్కోను సందర్శించారు.
మరణం
[మార్చు]ఆమె న్యుమోనియా 1983 జనవరి 18న 76 సంవత్సరాల వయసులో మరణించింది.
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Mira Datta Gupta".
- ↑ Key Highlights of General Elections 1951 to the Legislative Assembly of West Bengal Archived 30 సెప్టెంబరు 2007 at the Wayback Machine