యాస

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search

యాస అనేది వక్తల మాండలికం లేదా భాషలో ప్రామాణికంగా పరిగణించబడని పద వ్యక్తీకరణలు మరియు అనియత పదాల వాడకం. యాస నిషేధితంగా పరిగణించే వస్తువులను గూర్చి ఉటంకించే నిఘంటు సంబంధిత రంగాలలో తరచుగా కనబడుతుంటుంది (చూడండి మృదూక్తి). ఒకరి సమాన హోదా గల వ్యక్తిని గుర్తించడానికి కూడా దీనిని వాడతారు.

యాసను నిర్వచించడం[మార్చు]

కొద్దిమంది భాషావేత్తలు, యాస ఏయే అంతర్గత భాగాలను కలిగి ఉందో స్పష్టంగా నిర్వచించేందుకు ప్రయత్నించారు.[1] ఇందుకు తగిన ప్రయత్నం చేస్తూ, బెధిని కె. డ్యూమస్ మరియు జొనాధన్ లైటర్, దిగువ ఉదహరించిన వర్గీకరణలలో కనీసం రెండింటిని కలిగి ఉన్నట్లయితే, ఒక పద వ్యక్తీకరణని “నిజమైన యాస”గా పరిగణించ వచ్చని వాదిస్తారు:

  • “అధికారికమైన లేదా గంభీరంగా చెప్పబడిన ఉపన్యాసాలు లేదా వ్రాయబడిన వాటి హుందాతనాన్ని” తాత్కాలికంగానైనా అది తగ్గించినప్పుడు, మరో విధంగా చెప్పాలంటే, అలాంటి సందర్భాలలో ఒక “ప్రత్యేక పదావళిని తీవ్రంగా దుర్వినియోగపర్చినట్లుగా” పరిగణింపబడినప్పుడు.
  • దేనిని ఉద్దేశించి ఆ పదాన్ని వాడారో, ఆ వాడిన వ్యక్తి దానితో పరిచితమై ఉండునట్లులేదా ఆ పదాన్ని వాడటం మరియు దానితో పరిచితమై ఉండటంతో దానిని వాడిన వ్యక్తుల సమూహాన్ని, ఆ పదం వాడుక సూచిస్తుంది.
  • “ఇది అత్యున్నత సామాజిక హోదా లేక గొప్ప బాధ్యత గల వ్యక్తుల సాధారణ ఉపన్యాసంలో నిషేధితమైన ఒక పదం”.
  • ఇది “ఒక పేరుపొందిన సాంప్రదాయక పర్యాయ పదం” స్థానంలోకి వచ్చి చేరుతుంది. సాంప్రదాయక అంశం చేత, లేదా మరింత విశదపరచటం చేత, కలిగిన అసౌకర్యాన్ని నివారించేందుకు, ప్రాథమికంగా ఇది వాడబడుతుంది.[1]

ఒక ప్రత్యేక వృత్తి యొక్క సాంకేతిక పద జాలమైన వృత్తిపదజాలం నుండి యాస వేరు చేయబడాలి. యాస యొక్క పెక్కు ఉదాహరణల లాగా, ఒక వృత్తికి, ఒక సంఘానికి మాత్రమే అర్ధమయ్యే పదాలతో కూడిన వృత్తిపదజాలం, సంభాషణ నుండి సంఘ సభ్యులు కాని వారిని మినహాయించేందుకు వాడబడవచ్చు, అయితే దానిని ఉపయోగించేవారు సంబంధిత రంగంలో సాంకేతికాంశాల గురించి క్లుప్తంగా మాట్లాడుకునేందుకు అది సాధారణంగా సావకాశాన్నిస్తుంది.[ఆధారం కోరబడింది]

యాస యొక్క మూలాలు మరియు విస్తృతి[మార్చు]

ఒక ప్రత్యేక పరిధిలో మాత్రమే వాడబడుతూ, యాస ప్రాంతీయమై ఉంటుంది, అయితే యాస పదాలు సంగీతం లేదా వీడియో గేమింగ్ వంటి నిర్ధిష్ట ఉప సంస్కృతి కోసం తరచుగా ప్రత్యేకించబడుతున్నాయి. అయినప్పటికీ, యాస వ్యక్తీకరణలు వాటి మూల స్థానాల నుండి బాహ్యంగా “కూల్” మరియు “జివ్”ల సాధారణ ప్రయోగాలుగా ఏర్పడి వ్యాప్తి చెందాయి. సంఘటనాత్మకంగా కొన్ని పదాలు, యాసగా తమ హోదాను కోల్పోగా (ఉదాహరణకి “మాబ్” అనే పదం, లాటిన్ పదమైన మొబైల్ వల్గస్ యొక్క శృంగార సంక్షిప్తంగా ప్రారంభమైంది.[2]), ఇతర పదాలు పెక్కుమంది వక్తల చేత అదే విధంగా పరిగణించబడుతూ కొనసాగుతున్నాయి. యాస, దాన్ని మొదటగా ఉపయోగించే సమూహాన్ని లేదా ఉప సంస్కృతిని దాటి బయటకి వ్యాపించినప్పుడు, దాని అసలు వాడకందార్లు, సమూహపు గుర్తింపుని నిర్వహించేందుకు వీలుగా ఆ పదాన్ని తక్కువగా గుర్తించబడిన పదాలతో తరచుగా స్థానభ్రంశం చెందిస్తారు.

సామాజికంగా నిషేధితాలైన కొన్ని నిర్ధిష్ట యదార్ధాలను పునర్విచారించేందుకు భాష యొక్క ప్రధాన స్రవంతి సంకోచిస్తున్నప్పుడు, వాటికి ఢోకా ఇచ్చి పోయేందుకు వాడటం, యాస యొక్క ఒక ఉపయోగం. ఈ కారణంగానే, యాస పదజాలం, హింస, నేరం మాదక ద్రవ్యాలు మరియు శృంగారం వంటి కొన్ని నిర్ధిష్ట రంగాలలో, ప్రత్యేకంగా సుసంపన్నంగా ఉన్నాయి. ప్రత్యామ్నాయంగా, యాస, వర్ణించబడిన వస్తువులతో గల కేవల పరిచయాన్ని దాటి ఎదుగుతోంది. ఉదాహరణకు కాలిఫోర్నియా ద్రాక్ష సారాయి రుచి, అభిరుచి బాగా తెలిసిన వ్యక్తులలో (ఇంకా ఇతర సమూహాలలో), కెబెర్నెట్ సావిగ్నన్ తరచుగా “కేబ్ సావ్”గా పిలవబడుతుంది, ఛార్డొన్నాయ్ “ఛార్డ్”గా పిలవబడటం వగైరా,[3] తీవ్రమైన పెను ప్రయత్నం లేకుండా వేర్వేరు ద్రాక్ష సారాయిలకు పేర్లు పెట్టటం పూర్తి చేయటానికి ఇది ఉపయోగిస్తుంది. ఇంకా వినియోగదారులకు ద్రాక్ష సారాయితో ఉండే పరిచయాన్ని సూచించేందుకు ఇది సహాయపడుతుంది.

ఒకే భాషా వర్గంలో కూడా, యాస, మరియు అది వాడబడే పరిధి వరకూ, సామాజికంగా, తెగల పరంగా, ఆర్దిక పరంగా, మరియు భౌగోళిక సమాజ స్థాయి పరంగా విస్తారంగా మార్పు కలిగి ఉంటుంది. కాల గతిలో యాస నిరుపయోగమైపోతుంది; ఒకోసారి, ఏదేమైనా, అది మరీ మరీ సాధారణమయ్యే వరకూ ఎదుగుతుంది, దేని గురించైనా చెప్పేందుకు అదే ప్రబలమైన విధానంగా ఏర్పడేంతగా ఎదుగుతుంది, దాంతో, అదే ప్రధాన స్రవంతిగా, ఆమోద యోగ్యమైన భాషగా (ఉదాహరణకి స్పానిష్ పదం కబల్లో ) గుర్తింపబడేంత సాధారణ స్థితికి చేరుతుంది, అయితే నిషేధిత పదాల విషయంలో, ప్రధాన స్రవంతిగా లేదా ఆమోద యోగ్యంగా పరిగణింప బడేంత పద వ్యక్తీకరణలేవీ లేవు. వాడుకలో లేదా అర్ధంలో భేదాల ప్రమేయం తెచ్చినప్పటికీ, అసంఖ్యాక యాస పదాలు అనధికార ప్రధాన స్రవంతి మాటలలో, మరియు కొన్నిసార్లు అధికారిక మాటలలో కలిసిపోయాయి.

వాడుకలో ఉన్న పదాలకు నూతన అర్ధాలను సృష్టించడంలో యాస పదాలు చాలా తరచుగా ప్రమేయం కలిగి ఉంటాయి. అలాంటి నూతన అర్ధాలు, ప్రామాణిక అర్ధాల నుండి ప్రత్యేకంగా వికిరణం చెందటం, సాధారణంగా జరుగుతుంటుంది. ఆ విధంగా “కూల్” మరియు “హాట్” రెండు పదాలూ, “చాలా మంచి” “ముచ్చట గొలిపే” లేదా “చూడ-చక్కని” అనే అర్ధాన్నిస్తాయి.

ఒక గుంపు లేదా సమూహంలో మాత్రమే యాస పదాలు తరచుగా తెలియబడి ఉంటాయి. ఉదాహరణకు, లీట్ ("లీట్స్పీక్” లేదా “1337”) అనేది మొదట్లో క్రాకర్స్ మరియు ఆన్‌లైన్ వీడియో ఆటగాళ్ళు వంటి కొన్ని నిర్దిష్ట అంతర్జాల ఉపసంస్కృతులలో మాత్రమే పేరుపొంది ఉండేది. 1990లలో, మరియు 21వ శతాబ్దపు తొలినాళ్ళలో, ఏదేమైనా, లీట్ అంతర్జాలంలో మరీ సాధారణ వాడుకలోకి పెంపొందింది, మరియు అంతర్జాల ఆధారిత వర్గాలకు బయట కూడా వ్యాప్తి చెంది వాడుక భాషలలోకి వచ్చేసింది.[4] యాస యొక్క ఇతర రకాలలో మొబైల్ ఫోనుల్లో మరియు “ఛాట్ స్పీక్”లో ఉపయోగించే SMS భాష కూడా చేరింది, (ఉదా: “బిగ్గరగా నవ్వుతూ ఉండటం” లేదా “బిగ్గరగా నవ్వుట”కు సంక్షిప్త అర్ధం “LOL”, అలాగే “నేలపై బడి దొర్లి నవ్వడం”కు ROFL) ఇవి అంతర్జాలంలో తక్షణ సందేశాలలో విస్తృతంగా వాడబడుతున్నాయి.

యాస మరియు భాషా వాదాల మధ్య వ్యత్యాసం[మార్చు]

కొందరు భాషా వేత్తలు యాస పదాలు మరియు భాషా వాదాలకూ మధ్య వ్యత్యాసాన్ని రూపొందించారు. ఘిలాడ్ జూకర్మాన్న్ వాదన ప్రకారం, “యాస (మరియు తరచుగా స్వల్పకాలానికి) ఒక ప్రత్యేక సామాజిక సమూహం చేత, ఉదాహరణకు కౌమార దశలోని వారు, సైనికులు, ఖైదీలు మరియు దొంగలు వాడే అనధికార నిఘంటు అంశాలను ఉటంకిస్తుంది. యాస, భాషా వాదా (మాటలు)ల వంటిది కాదు, అది అనధికారికం, అవి సందర్భవశాన ఎవరైనా విశ్రాంతిగా వాడే మాటలు, ‘నీవు’ వలె, అదే విధంగా భాషా వాదాల వలె, సంక్షిప్తాలను అది మిళితం చేసుకుంది. ఒక భాషా వాదం అనధికార మాటల్లో ఉపయోగించే నిఘంటు అంశం కాగా, విస్తృత అర్ధంలో భాషా వాదంలో యాస మిళితమై ఉంది, దాని ఇరుకు అర్ధంలో మిళితమై లేదు. యాస పదాలు తరచుగా భాషా వాద మాటల్లో వాడబడుతుంటాయి, అయితే అన్ని భాషా వాద పదాలు యాస పదాలు కావు. యాస పదాలకూ, భాషా వాద పదాలకూ మధ్య వ్యత్యాసాన్ని గుర్తించేందుకు ఒక పద్ధతి, జన్మతః వక్తలకు ఆ పదం తెలిసి ఉందో లేదో (మరియు దాన్ని వాడుతున్నారో లేదో) అడగటం, వారికి తెలిసి ఉంటే, అది భాషా వాద పదం. అయితే, సమస్య ఏమిటంటే ఇది వివేచనాత్మకం కాదు, రాశి భూత పద్దతే గాక అదొక అవిచ్ఛిన్నమై ఉంది. యాస పదాలలో అధికమైనవి తాత్కాలికమైనవైనా, తరచుగా కొత్త వాటిచే తొలగించబడినా, కొన్ని పదాలు యాస లేని భాషా వాద పదాల స్థాయిని (ఉదా: ఇంగ్లీష్ సిల్లీ -cf. జర్మన్ సెలిగ్ ‘బ్లెస్స్డ్, మధ్య ఉన్నత జర్మన్ సెయిల్డె ‘బ్లిస్‌, లక్’ మరియు జెల్డా, ఒక యూదు మహిళ తొలి పేరు) మరియు అధికారిక స్థాయిని కూడా పొందుతాయి (ఉదా ఇంగ్లీష్ మాబ్) " [5].

ఆవిర్భావము[మార్చు]

మూస:Copyedit యాస అనే పదం యొక్క మూల స్థానం అనిర్దిష్టమైనది. దీనికి థీవ్స్ కెంట్తో సంబంధం ఉంది మరియు తొలి ధృవీకృత వాడుక (1756) “క్రింది స్థాయి లేదా గౌరవనీయులు కాని” వ్యక్తుల పద జాలాన్ని ఉటంకిస్తుంది. ఏదేమైనా, దీనికి అతీతంగా, దాని మూల స్థానం అస్పష్టమే. ఒక స్కాండినేవియన్ మూల స్థానం ప్రతిపాదించబడింది (పోలిక, ఉదాహరణకి నార్వేజియన్ స్లెంగెనామ్న్, దాని అర్ధం “మారు పేరు”) కానీ “తేదీ మరియు తొలి సమాఖ్యల” ఆధారంగా ఆక్స్‌ఫర్డ్ ఇంగ్లీషు నిఘంటువు దాన్ని పరిగణించ లేదు.[6]

వీటిని కూడా చూడండి[మార్చు]

  • పురాతన, ఆధునిక కాంటింగ్ క్రూ పదాలపై కొత్త నిఘంటువు
  • నమోదు
  • డిన్నర్ లింగో

సూచికలు[మార్చు]

  1. 1.0 1.1 Dumas, Bethany K.; Lighter, Jonathan (1978). "Is Slang a Word for Linguists?". American Speech. 53 (5): 14–15.
  2. ఆన్‌‍లైన్ ఎటిమోలోజికల్ డిక్షనరీ
  3. క్రాఫ్ట, విలియం (2000) భాష మార్పును వివరిస్తుంది: యాన్ ఎవల్యూషనరీ అప్రోచ్. హార్లో: లాంగ్‌మన్: 75-6.
  4. Mitchell, Anthony (December 6, 2005). "A Leet Primer". Retrieved 2007-11-05.
  5. చూడండి p. 21 in ‘‘లాంగ్వేజ్ కాంటాక్ట్ అండ్ లెక్సికల్ ఎన్‌రిచ్‌మెంట్ ఇన్ ఇజ్రేలీ హీబ్ర్యూ’’, రచన జుకెర్మన్, ఘిల’డ్, హౌండ్‌మిల్స్: పాల్‌గ్రేవ్ మెక్‌మిలన్, 2003.
  6. "Online Etymological Dictionary". Retrieved 4 March 2010.;"Oxford English Dictionary". Retrieved 4 March 2010.

బాహ్య లింకులు[మార్చు]

"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=యాస&oldid=2220568" నుండి వెలికితీశారు