రగ్బీ
మహిళల సిక్స్ నేషన్స్ ఛాంపియన్షిప్ మ్యాచ్లో ఇటలీ (నీలం), ఫ్రాన్స్ (తెలుపు) జట్ల మధ్య జరిగిన స్క్రమ్. | |
| అత్యున్నత పాలక సంస్థ | వరల్డ్ రగ్బీ |
|---|---|
| ఇతర పేర్లు |
|
| మొదటిసారి ఆడినది | 19వ శతాబ్దపు ఆరంభంలో, రగ్బీ, ఇంగ్లాండ్ |
| నమోదైన ఆటగాళ్ళు | 8,400,000[2][nb 1] |
| లక్షణాలు | |
| సంప్రదింపు | పూర్తి స్థాయి శారీరక స్పర్శ |
| జట్టు సభ్యులు | 15 (8 మంది వరకు ప్రత్యామ్నాయ ఆటగాళ్లతో) |
| Mixed gender | ప్రత్యేక పోటీలు |
| రకం |
|
| ఉపకరణాలు |
|
| వేదిక | రగ్బీ మైదానం |
| Presence | |
| దేశం లేదా ప్రాంతం | ప్రపంచవ్యాప్తం (యూరోప్, కామన్వెల్త్ దేశాలు, జపాన్, అర్జెంటీనాలలో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందింది) |
| ఒలింపిక్ | 1900, 1908, 1920, 1924 నాటి వేసవి ఒలింపిక్ క్రీడలలో భాగంగా ఉంది 2016 నుండి రగ్బీ సెవెన్స్ చేర్చబడింది |
రగ్బీ యూనియన్ ఫుట్బాల్ (సాధారణంగా దీనిని రగ్బీ యూనియన్ లేదా కేవలం రగ్బీ అని పిలుస్తారు) అనేది ఒక శారీరక స్పర్శ గల జట్టు క్రీడ. ఇది 19వ శతాబ్దం మొదటి అర్ధభాగంలో ఇంగ్లాండ్ లోని రగ్బీ పాఠశాల లో ప్రారంభమైంది. రగ్బీ ఆటలో బంతిని చేతితో పట్టుకుని పరిగెత్తడం ప్రధాన అంశం. అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందిన రూపంలో ఈ ఆటను తలా 15 మంది ఆటగాళ్లు గల రెండు జట్లు ఆడతాయి. దీనికోసం పిచ్ అని పిలిచే దీర్ఘచతురస్రాకార మైదానంలో ఒక గుండ్రటి అండాకారపు బంతిని ఉపయోగిస్తారు. ఈ మైదానానికి ఇరువైపులా 'H' ఆకారంలో ఉండే గోల్పోస్ట్లు ఉంటాయి. ప్రత్యర్థి జట్టు కంటే ఎక్కువ పాయింట్లు సాధించడం ఈ ఆట ముఖ్య లక్ష్యం. ఆటగాళ్లు ట్రైలు (tries), కన్వర్షన్ కిక్లు, పెనాల్టీలు, డ్రాప్ గోల్స్ సాధించడం ద్వారా పాయింట్లు పొందుతారు. ఇది రగ్బీ ఫుట్బాల్ లోని రెండు ప్రధాన విభాగాలలో ఒకటి, మరొకటి రగ్బీ లీగ్.[a]
లింగం, వయస్సు, శారీరక పరిమాణంతో సంబంధం లేకుండా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రజలు ఆడే అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన క్రీడలలో రగ్బీ యూనియన్ ఒకటి.[3] 2023 లో ప్రపంచవ్యాప్తంగా 1 కోటికి పైగా ఆటగాళ్లు ఉండగా, అందులో 84 లక్షల మంది నమోదిత ఆటగాళ్లు ఉన్నారు. 1886 నుండి రగ్బీ యూనియన్ క్రీడను శాసించే అంతర్జాతీయ సంస్థగా వరల్డ్ రగ్బీ వ్యవహరిస్తోంది. గతంలో దీనిని ఇంటర్నేషనల్ రగ్బీ ఫుట్బాల్ బోర్డు (IRFB), ఇంటర్నేషనల్ రగ్బీ బోర్డు (IRB) అని పిలిచేవారు. ప్రస్తుతం ఇందులో 116 దేశాలు పూర్తి స్థాయి సభ్యులుగా, 18 దేశాలు అసోసియేట్ సభ్యులుగా ఉన్నాయి.
1845 లో రగ్బీ స్కూల్ విద్యార్థులు ఈ ఆట కోసం మొదటి నియమాలను వ్రాశారు. రగ్బీ ప్రారంభ అభివృద్ధిలో ఇతర ముఖ్యమైన సంఘటనలను గమనిస్తే, 1863 లో ది ఫుట్బాల్ అసోసియేషన్ నుండి నిష్క్రమించాలని బ్లాక్హీత్ ఎఫ్సి తీసుకున్న నిర్ణయం, 1895 లో రగ్బీ యూనియన్, రగ్బీ లీగ్ విభజన ప్రధానమైనవి. చారిత్రకంగా రగ్బీ యూనియన్ అనేది ఒక అమెచ్యూర్ (ఔత్సాహిక) క్రీడగా ఉండేది. అయితే 1995 లో ఆటగాళ్లకు చెల్లింపులపై ఉన్న అధికారిక పరిమితులను తొలగించడంతో, చరిత్రలో మొదటిసారిగా ఈ ఆట ఉన్నత స్థాయిలో వృత్తిపరమైన ఆటగాళ్లకు అందుబాటులోకి వచ్చింది.[4]
రగ్బీ యూనియన్ యునైటెడ్ కింగ్డమ్, ఐర్లాండ్ హోమ్ నేషన్స్ నుండి విస్తరించింది. ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, దక్షిణాఫ్రికా, ఫ్రాన్స్ ఈ క్రీడను ప్రారంభంలో ప్రోత్సహించిన ఇతర దేశాలు. ఈ క్రీడను ప్రధానంగా యునైటెడ్ కింగ్డమ్, ఐర్లాండ్, ఫ్రాన్స్, న్యూజిలాండ్, ఆస్ట్రేలియా, ఇటలీ, ఫిజీ, టోంగా, సమోవా, జార్జియా, దక్షిణ ఆఫ్రికా ప్రాంతాలు, అర్జెంటీనాలలో ఆడుతున్నారు. ఇటీవలి కాలంలో జపాన్, కొరియా, దక్షిణ అమెరికా, అమెరికా, కెనడాలలో కూడా ఇది విస్తరిస్తోంది.[5][6][7] బ్రిటిష్ సామ్రాజ్య విస్తరణ సమయంలో, ఐరోపాలో ఫ్రెంచ్ మద్దతుదారుల (Rugby Europe) ద్వారా రగ్బీ విస్తరణ జరిగింది. రగ్బీ యూనియన్ను తమ దేశ అధికారిక క్రీడగా స్వీకరించిన దేశాలలో ఫిజీ, జార్జియా, మడగాస్కర్,[8] న్యూజిలాండ్, సమోవా, టోంగా, వేల్స్ ఉన్నాయి.
1871 లో ఎడిన్బర్గ్ లోని రాబర్న్ ప్లేస్లో స్కాట్లాండ్, ఇంగ్లాండ్ మధ్య మొదటి అంతర్జాతీయ మ్యాచ్ జరిగింది. 1987 లో ప్రారంభమైన రగ్బీ ప్రపంచ కప్ ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు ఒకసారి జరుగుతుంది. ఐరోపాలో జరిగే సిక్స్ నేషన్స్ ఛాంపియన్షిప్, దక్షిణ అర్ధగోళంలో జరిగే ది రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్ ప్రతి సంవత్సరం జరిగే ఇతర ముఖ్యమైన అంతర్జాతీయ పోటీలు.
మహిళల రగ్బీ ప్రపంచ కప్ మొదటిసారిగా 1991 లో నిర్వహించబడింది, అమెరికా జట్టు ప్రారంభ టైటిల్ను గెలుచుకుంది. నాలుగు హోమ్ నేషన్స్ దేశాలతో 1996 లో ప్రారంభమైన మహిళల సిక్స్ నేషన్స్ ఛాంపియన్షిప్ ప్రతి సంవత్సరం పురుషుల పోటీలతో పాటు జరుగుతుంది.
జాతీయ క్లబ్, ప్రాంతీయ పోటీలలో ఇంగ్లాండ్కు చెందిన ప్రిమియర్షిప్, ఫ్రాన్స్కు చెందిన టాప్ 14, న్యూజిలాండ్కు చెందిన బన్నింగ్స్ ఎన్పిసి, జపాన్కు చెందిన లీగ్ వన్, దక్షిణ ఆఫ్రికాకు చెందిన కర్రీ కప్ ఉన్నాయి. ఇతర దేశాల క్లబ్ పోటీలలో ఐర్లాండ్, ఇటలీ, స్కాట్లాండ్, దక్షిణ ఆఫ్రికా, వేల్స్ క్లబ్ జట్లతో కూడిన యునైటెడ్ రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్, ఐరోపాలోని యూరోపియన్ రగ్బీ ఛాంపియన్స్ కప్, ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, పసిఫిక్ దీవుల సూపర్ రగ్బీ ఉన్నాయి.
చరిత్ర
[మార్చు]రోమన్లు ఆడిన 'హార్పాస్టమ్' (harpastum) వంటి ప్రాచీన ఫుట్బాల్ రూపాలలో రెండు ప్రత్యర్థి జట్లు ఒక పెద్ద బంతిని ప్రత్యర్థి నెట్లోకి విసిరేందుకు పోటీ పడుతూ, బంతిని తమ ఆధీనంలోకి తెచ్చుకోవడానికి పోరాడేవి. మధ్యయుగంలో ఐరిష్ ప్రజలు గాలితో నింపిన ఒక సంచిని పట్టుకుని, వంగిన చెట్లను గోల్పోస్ట్లుగా ఉపయోగిస్తూ 'కైడ్' (caid) అనే ఆటను ఆడేవారు. వేల్స్ ప్రజలు 'క్నాపన్' (cnapan) అని పిలిచే చెక్క బంతితో పారిష్ల మధ్య పోటీలు నిర్వహించేవారు. ఫ్రెంచ్ ప్రజలు 'లా సోల్' (la soule), జార్జియన్లు 'లెలో బుర్తి' (lelo burti) ఆడేవారు. 1803 నాటికే రగ్బీ పాఠశాలలో "ఫుట్బాల్" ఒక ఆటగా స్థిరపడింది. 1830ల నాటికి బంతిని చేతితో పట్టుకుని పరిగెత్తడం (running in) అనుమతించబడింది. అయితే ఈ క్రమంలో ప్రత్యర్థి ఆటగాళ్లను కాళ్లతో తన్నడం (hacking), పట్టుకోవడం (collaring) వంటివి జరిగేవి.[9]

రగ్బీ పాఠశాల పూర్వ విద్యార్థి అయిన ఆల్బర్ట్ పెల్, కేంబ్రిడ్జ్ విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుతున్నప్పుడు మొదటి "ఫుట్బాల్" జట్టును ఏర్పాటు చేసిన వ్యక్తిగా గుర్తింపు పొందారు.[10] ఈ ప్రారంభ కాలంలో ప్రధాన ప్రైవేట్ పాఠశాలలు తమదైన స్వంత నియమాలను ఉపయోగించేవి. రగ్బీ, ఈటన్ పాఠశాలల పూర్వ విద్యార్థులు తాము ఇష్టపడే నియమాలను తమ విశ్వవిద్యాలయాలలో కూడా అమలు చేయడానికి ప్రయత్నించేవారు.[11] రగ్బీ ఫుట్బాల్ ప్రారంభ అభివృద్ధిలో 1845 లో రగ్బీ పాఠశాలలో వ్రాతపూర్వక నియమాలను రూపొందించడం ఒక ముఖ్యమైన మైలురాయిగా నిలిచింది.[12][13] ఆ తర్వాత 1848 లో కేంబ్రిడ్జ్ నియమాలను సిద్ధం చేశారు.[14]
1863 లో ఏర్పాటైన జాతీయ నియంత్రణ సంస్థ ది ఫుట్బాల్ అసోసియేషన్ (FA), సాదారణ ఫుట్బాల్ నియమాలను క్రోడీకరించడం ప్రారంభించింది. ఈ కొత్త నియమాలు ఆటగాళ్లు బంతిని చేతితో పట్టుకుని పరిగెత్తడాన్ని స్పష్టంగా నిషేధించాయి. అంతేకాకుండా ప్రత్యర్థి కాళ్లపై తన్నడాన్ని (hacking) నిలిపివేసాయి. ఇవి రెండూ రగ్బీ స్కూల్ నిబంధనల ప్రకారం చట్టబద్ధమైనవి, సాధారణ వ్యూహాలుగా ఉండేవి. ఈ కొత్త నిబంధనల విధింపుకు నిరసనగా, రగ్బీ నిబంధనలను సమర్థించే బ్లాక్హీత్ క్లబ్ ఎఫ్ఏ నుండి నిష్క్రమించింది.[15][16] వీటిని అనుసరించి రగ్బీ నిబంధనలను ఇష్టపడే మరికొన్ని క్లబ్లు కూడా బయటకు వచ్చాయి. ఈ క్లబ్లు ఆ తర్వాత కాళ్లపై తన్నడాన్ని నిషేధించాలని నిర్ణయించుకున్నప్పటికీ, ఈ విభజన శాశ్వతంగా ఉండిపోయింది. ఎఫ్ఏ క్రోడీకరించిన నియమాలు "అసోసియేషన్ ఫుట్బాల్" (సాధారణ ఫుట్బాల్) గా గుర్తింపు పొందగా, రగ్బీ నియమాలను సమర్థించిన క్లబ్లు 1871 లో రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్ ను స్థాపించాయి.[15] వీరి ఆట విధానాన్ని "రగ్బీ ఫుట్బాల్" అని పిలవడం ప్రారంభించారు.
1895 లో ఇంగ్లాండ్లోని రగ్బీ ఫుట్బాల్లో ఒక పెద్ద చీలిక ఏర్పడింది. పనిదినాలలో మ్యాచ్లు ఆడేటప్పుడు ఆటగాళ్లకు కలిగే వేతన నష్టాన్ని భర్తీ చేసే విషయంలో ఉత్తర ఇంగ్లాండ్కు చెందిన అనేక క్లబ్లు ఆర్ఎఫ్యుకి రాజీనామా చేశాయి. ఈ విభజన ఇంగ్లాండ్ క్రీడారంగంలో సామాజిక, వర్గ భేదాలను స్పష్టంగా చూపించింది. ఆట నియమాలు ఈ విభజనకు కారణం కానప్పటికీ, విడిపోయిన జట్లు ఆ తర్వాత కొన్ని నియమ మార్పులను అనుసరించాయి. ఇది విడిగా "రగ్బీ లీగ్" అనే కొత్త రూపంగా అవతరించింది. ఆర్ఎఫ్యు ఆధ్వర్యంలో ఆడే ఆటను రగ్బీ లీగ్ నుండి వేరు చేయడానికి "రగ్బీ యూనియన్" అనే పేరు పెట్టారు.[17] అయినప్పటికీ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ రెండు రూపాలను సాధారణంగా "రగ్బీ" అని మాత్రమే పిలుస్తారు.[18]
మొదటి అంతర్జాతీయ పోటీలు
[మార్చు]1871 మార్చి 27 న ఎడిన్బర్గ్లో మొదటి అంతర్జాతీయ రగ్బీ మ్యాచ్ పురుషుల స్కాట్లాండ్, ఇంగ్లాండ్ జట్ల మధ్య జరిగింది. ఈ మ్యాచ్లో స్కాట్లాండ్ జట్టు ఒక గోల్, ఒక ట్రై సాధించి విజయం సాధించింది.[15][19] 1881 నాటికి ఐర్లాండ్, వేల్స్ దేశాలు తమ ప్రతినిధి జట్లను ఏర్పాటు చేసుకున్నాయి. 1883 లో మొదటి అంతర్జాతీయ పోటీ అయిన హోమ్ నేషన్స్ ఛాంపియన్షిప్ ప్రారంభమైంది. అదే 1883 సంవత్సరంలో మొదటి రగ్బీ సెవెన్స్ టోర్నమెంట్ అయిన మెల్రోస్ సెవెన్స్ ప్రారంభమైంది.[20] దీనిని ఇప్పటికీ ప్రతి సంవత్సరం నిర్వహిస్తున్నారు.
1888 లో రెండు ముఖ్యమైన విదేశీ పర్యటనలు జరిగాయి: బ్రిటిష్ ఐల్స్ జట్టు ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్లలో పర్యటించింది. ఇది ఒక ప్రైవేట్ ప్రయత్నం అయినప్పటికీ, భవిష్యత్తులో బ్రిటిష్ అండ్ ఐరిష్ లయన్స్ పర్యటనలకు పునాది వేసింది.[21] అదే సమయంలో న్యూజిలాండ్ నేటివ్ ఫుట్బాల్ జట్టు బ్రిటన్ ప్రేక్షకులకు సరికొత్త విదేశీ జట్టు ఆటను పరిచయం చేసింది.[22]

వాణిజ్య విమాన ప్రయాణాలు అందుబాటులోకి రాని రగ్బీ యూనియన్ ప్రారంభ చరిత్రలో, వివిధ ఖండాలకు చెందిన జట్లు ఒకరినొకరు కలుసుకోవడం చాలా అరుదుగా జరిగేది. మొదటి రెండు ప్రముఖ పర్యటనలు 1888 లో జరిగాయి. బ్రిటిష్ ఐల్స్ జట్టు న్యూజిలాండ్, ఆస్ట్రేలియాలో పర్యటించగా,[23] దానిని అనుసరించి న్యూజిలాండ్ జట్టు ఐరోపాలో పర్యటించింది.[24] సాంప్రదాయకంగా దక్షిణ అర్ధగోళ దేశాలైన ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, దక్షిణాఫ్రికా జట్లు ఉత్తర అర్ధగోళ పర్యటనలు చేయడం, తిరిగి బ్రిటిష్, ఐరిష్ ఉమ్మడి జట్టు ఆయా దేశాలలో పర్యటించడం అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకంగా భావించేవారు.[25] సుదీర్ఘ ప్రయాణ సమయం, ఆడే మ్యాచ్ల సంఖ్య కారణంగా ఈ పర్యటనలు నెలల తరబడి సాగేవి. 1888 లో న్యూజిలాండ్ జట్టు తమ పర్యటనను జూన్లో హాక్స్ బేలో ప్రారంభించి, 1889 ఆగస్టు వరకు 107 రగ్బీ మ్యాచ్లు ఆడి పర్యటనను పూర్తి చేసింది.[26] పర్యటనకు వచ్చే అంతర్జాతీయ జట్లు ఆయా దేశాల జాతీయ జట్లతోనే కాకుండా, ఉత్తర అర్ధగోళంలో క్లబ్, కౌంటీ జట్లతోను, దక్షిణ అర్ధగోళంలో ప్రాంతీయ లేదా రాష్ట్ర జట్లతోను టెస్ట్ మ్యాచ్లు ఆడేవి.[23][27]
1905, 1908 మధ్యకాలంలో దక్షిణ అర్ధగోళానికి చెందిన మూడు ప్రధాన రగ్బీ దేశాలు తమ మొదటి పర్యటన బృందాలను ఉత్తర అర్ధగోళానికి పంపాయి: 1905 లో న్యూజిలాండ్, 1906 లో దక్షిణాఫ్రికా, 1908 లో ఆస్ట్రేలియా పర్యటించాయి. ఈ మూడు జట్లు సరికొత్త ఆట శైలులను, శారీరక దృఢత్వాన్ని, వ్యూహాలను పరిచయం చేసి విమర్శకులు ఊహించిన దానికంటే అత్యంత విజయవంతమయ్యాయి.[28][29]
1905 నాటి న్యూజిలాండ్ పర్యటన జట్టు ప్రతి మ్యాచ్కు ముందు హాకా (haka) అనే నృత్యాన్ని ప్రదర్శించేది. దీనికి ప్రతిస్పందనగా వేల్స్ ఆటగాడు Teddy Morgan నేతృత్వంలో ప్రేక్షకులంతా కలిసి వేల్స్ జాతీయ గీతమైన Hen Wlad Fy Nhadau పాడేలా వేల్స్ రగ్బీ యూనియన్ నిర్వాహకుడు టామ్ విలియమ్స్ ప్రణాళిక చేశారు. మోర్గాన్ పాడటం ప్రారంభించిన తర్వాత ప్రేక్షకులు కూడా అందులో పాల్గొన్నారు. ఒక క్రీడా ఈవెంట్ ప్రారంభంలో జాతీయ గీతం పాడటం చరిత్రలో ఇదే మొదటిసారి.[30][nb 2] 1905 లో ఫ్రాన్స్ తన మొదటి అంతర్జాతీయ మ్యాచ్ను ఇంగ్లాండ్తో ఆడింది.[28]
20వ శతాబ్దపు ప్రారంభంలో రగ్బీ యూనియన్ క్రీడను ఒలింపిక్ క్రీడలలో నాలుగు సార్లు చేర్చారు. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో అంతర్జాతీయ రగ్బీ మ్యాచ్లు, యూనియన్ ప్రాయోజిత క్లబ్ మ్యాచ్లు జరగలేదు. కానీ న్యూజిలాండ్ ఆర్మీ జట్టు వంటి సైనిక సేవా జట్ల ద్వారా పోటీలు కొనసాగాయి.[32] రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో చాలా దేశాలు అంతర్జాతీయ మ్యాచ్లు ఆడలేదు. అయితే ఇటలీ, జర్మనీ, రొమేనియా దేశాలు పరిమిత సంఖ్యలో మ్యాచ్లు ఆడ్డాయి.[33][34][35] కేంబ్రిడ్జ్, ఆక్స్ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయాలు తమ వార్షిక వర్సిటీ మ్యాచ్లను కొనసాగించాయి.[36]
మొదటి అధికారిక అంతర్జాతీయ రగ్బీ సెవెన్స్ టోర్నమెంట్ 1973 లో స్కాట్లాండ్ లోని అతిపెద్ద మైదానాలలో ఒకటైన ముర్రేఫీల్డ్లో, స్కాట్లాండ్ రగ్బీ యూనియన్ శతాబ్ది వేడుకలలో భాగంగా జరిగింది.[37]
ప్రపంచ కప్, వృత్తి నైపుణ్యత (ప్రొఫెషనలిజం)
[మార్చు]1987 లో మొదటి రగ్బీ ప్రపంచ కప్ ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్లలో జరిగింది. ఈ ప్రారంభ పోటీలో న్యూజిలాండ్ విజేతగా నిలిచింది. మొదటి ప్రపంచ కప్ సెవెన్స్ టోర్నమెంట్ 1993 లో ముర్రేఫీల్డ్లో జరిగింది. 1998 లో కామన్వెల్త్ క్రీడలలో రగ్బీ సెవెన్స్ ప్రవేశపెట్టబడింది. ఆ తర్వాత 2016 ఒలింపిక్ క్రీడలలో దీనిని చేర్చారు.[38] 2020 టోక్యో ఒలింపిక్స్లో పురుషుల, మహిళల సెవెన్స్ పోటీలు జరిగాయి.[39]
1995 ఆగస్టులో (1995 ప్రపంచ కప్ ముగిసిన కొద్దికాలానికే) ఐఆర్బీ ఈ ఆటను అందరికీ తెరిచినట్లు ప్రకటించే వరకు రగ్బీ యూనియన్ ఒక ఔత్సాహిక క్రీడగానే ఉండేది. ఈ నిర్ణయంతో ఆటగాళ్లకు చెల్లింపులపై ఉన్న ఆంక్షలు తొలగిపోయాయి.[40][41] అయితే 1995 కి పూర్వం రగ్బీ యూనియన్లో రహస్య చెల్లింపులకు (shamateurism) సంబంధించిన ఆరోపణలు తరచుగా వచ్చేవి.[42] దీనిపై 1995 ప్రారంభంలో బ్రిటన్ హౌస్ ఆఫ్ కామన్స్ సెలెక్ట్ కమిటీ దర్యాప్తు కూడా చేపట్టింది.[43][44] వృత్తి నైపుణ్యత (ప్రొఫెషనలిజం) ప్రవేశపెట్టిన తర్వాత ఉత్తర అర్ధగోళంలో హైనికెన్ కప్, దక్షిణ అర్ధగోళంలో సూపర్ రగ్బీ వంటి అంతర్జాతీయ క్లబ్ పోటీలు ప్రారంభమయ్యాయి.[45][46]
ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, దక్షిణాఫ్రికా దేశాల మధ్య వార్షిక అంతర్జాతీయ టోర్నమెంట్ అయిన ట్రై నేషన్స్ 1996 లో ప్రారంభమైంది.[46] అంతర్జాతీయ మ్యాచ్లలో అత్యుత్తమ ప్రదర్శన కనబరుస్తున్న (ముఖ్యంగా 2007 రగ్బీ ప్రపంచ కప్లో మూడవ స్థానంలో నిలిచిన) అర్జెంటీనా జట్టును చేర్చుకోవడానికి వీలుగా 2012 లో ఈ పోటీని విస్తరించారు. ఈ విస్తరణతో నాలుగు జట్లు చేరడంతో ఈ టోర్నమెంట్ను "ది రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్" గా మార్చారు.[47]
జట్లు, స్థానాలు
[మార్చు]
ప్రతి జట్టు మైదానంలో 15 మంది ఆటగాళ్లతో మ్యాచ్ను ప్రారంభిస్తుంది. సాధారణంగా ఏడుగురు లేదా ఎనిమిది మంది ప్రత్యామ్నాయ (సబ్స్టిట్యూట్) ఆటగాళ్లు ఉంటారు. అయితే ఔత్సాహిక (అమెచ్యూర్) స్థాయిలో ఈ సంఖ్య మారుతుంటుంది.[48] మైదానంలో ఉండే 15 మంది ఆటగాళ్లు ఎనిమిది మంది ఫార్వర్డ్లు (రగ్బీ లీగ్ కంటే ఇద్దరు ఎక్కువ), ఏడుగురు బ్యాక్లుగా విభజించబడ్డారు.[49] సాధారణంగా రిజర్వ్ బెంచ్పై బ్యాక్ల కంటే ఫార్వర్డ్లు గణనీయంగా ఎక్కువ మంది ఉంటారు. ఉదాహరణకు, 2023 ఆగస్టులో ట్వికెన్హామ్లో న్యూజిలాండ్తో జరిగిన మ్యాచ్లో దక్షిణాఫ్రికా జట్టు ఫార్వర్డ్లకు అనుకూలంగా 7-1 నిష్పత్తిలో ఆటగాళ్లను ఎంపిక చేసింది. సాధారణంగా 6-2 లేదా 5–3 నిష్పత్తిలో విభజన ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.
ఫార్వర్డ్లు
[మార్చు]ఫార్వర్డ్ ఆటగాళ్ల ప్రధాన బాధ్యత బంతిని స్వాధీనం చేసుకోవడం, దానిని తమ వద్దే ఉంచుకోవడం. ప్రత్యర్థి ఆటగాళ్లను ట్యాకిల్ చేయడంలో, రక్కింగ్ చేయడంలో ఫార్వర్డ్లు కీలక పాత్ర పోషిస్తారు.[50] ఈ స్థానాల్లోని ఆటగాళ్లు సాధారణంగా పెద్ద శరీరకృతితో, బలంగా ఉంటారు. వీరు స్క్రమ్ (scrum), లైన్-అవుట్ పోటీలలో పాల్గొంటారు.[50] ఫార్వర్డ్లను తరచుగా సమూహంగా 'ప్యాక్' అని పిలుస్తారు, ప్రత్యేకించి స్క్రమ్ వ్యూహంలో ఉన్నప్పుడు ఈ పదాన్ని ఉపయోగిస్తారు.[51]
ఫ్రంట్ రో (ముందు వరుస)
[మార్చు]ముందు వరుసలో ముగ్గురు ఆటగాళ్లు ఉంటారు: ఇద్దరు ప్రాప్లు (లూజ్హెడ్ ప్రాప్, టైట్హెడ్ ప్రాప్), ఒక హుకర్. స్క్రమ్ల సమయంలో హుకర్కు మద్దతు ఇవ్వడం, లైన్-అవుట్ల సమయంలో జంపర్లకు మద్దతు ఇవ్వడం, రక్స్ (rucks) మరియు మాల్స్ (mauls) లలో తమ బలాన్ని ప్రదర్శించడం ఈ ఇద్దరు ప్రాప్ల పాత్ర. ముందు వరుసలో మూడవ స్థానం హుకర్. దాడి, రక్షణ ఆటలలో హుకర్ అత్యంత కీలకమైన స్థానం. స్క్రమ్లో బంతిని గెలవడానికి హుకర్ బాధ్యత వహిస్తారు. సాధారణంగా లైన్-అవుట్ల వద్ద హుకర్లే బంతిని లోపలికి విసురుతారు.[49][52]
సెకండ్ రో (రెండవ వరుస)
[మార్చు]రెండవ వరుసలో ఇద్దరు లాక్లు లేదా లాక్ ఫార్వర్డ్లు ఉంటారు. లాక్లు సాధారణంగా జట్టులో అత్యంత పొడవైన ఆటగాళ్లు. వీరు లైన్-అవుట్ జంపర్లుగా ప్రత్యేకత కలిగి ఉంటారు.[49] లైన్-అవుట్లలో లాక్ ప్రధాన పాత్ర ఏమిటంటే, విసిరిన బంతిని అందుకోవడానికి లేదా బంతి తమ వైపు పడేలా చూసుకోవడానికి నిలబడిన చోటు నుండే పైకి దూకడం. దీనికి మిగిలిన ఫార్వర్డ్లు మద్దతు ఇస్తారు. స్క్రమ్లో కూడా లాక్లు ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తారు. వీరు ముందు వరుసలోని ముగ్గురు ఆటగాళ్ల వెనుక నేరుగా బంధించబడి ముందుకు నెట్టడానికి బలాన్ని అందిస్తారు.[49]

బ్యాక్ రో (వెనుక వరుస)
[మార్చు]వెనుక వరుసను 'బ్యాక్స్' తో గందరగోళం పడకూడదు. ఇది ఫార్వర్డ్ స్థానాలలో మూడవ మరియు చివరి వరుస. వీరిని తరచుగా లూజ్ ఫార్వర్డ్స్ అని పిలుస్తారు.[51] వెనుక వరుసలోని మూడు స్థానాలు: ఇద్దరు ఫ్లాంకర్లు, ఒక నెంబర్ 8. బ్లైండ్సైడ్ ఫ్లాంకర్, ఓపెన్సైడ్ ఫ్లాంకర్లుగా పిలిచే ఈ రెండు స్థానాలు స్క్రమ్లో చివరి వరుసగా ఉంటాయి. వీరు సాధారణంగా ఆటలో అత్యంత చురుకైన ఫార్వర్డ్లు. ప్రత్యర్థి నుండి బంతిని లాక్కోవడం (turn overs) ద్వారా బంతిని స్వాధీనం చేసుకోవడం వీరి ప్రధాన పాత్ర.[49] నెంబర్ 8 ఆటగాడు స్క్రమ్ వెనుక భాగంలో ఇద్దరు లాక్ల మధ్య ఉంటాడు. స్క్రమ్లో నెంబర్ 8 పాత్ర ఏమిటంటే, ప్యాక్ ముందు భాగం నుండి వెనుకకు నెట్టబడిన బంతిని నియంత్రించడం. దాడి చేసే సమయాల్లో ఫార్వర్డ్లకు, బ్యాక్లకు మధ్య వారధిగా ఈ స్థానం ఉపయోగపడుతుంది.[53]
బ్యాక్స్
[మార్చు]పాయింట్లు స్కోర్ చేసే అవకాశాలను సృష్టించడం, వాటిని పాయింట్లుగా మార్చడం బ్యాక్ల పాత్ర. వీరు సాధారణంగా ఫార్వర్డ్ల కంటే చిన్నగా, వేగంగా, అత్యంత చురుగ్గా ఉంటారు.[50] బ్యాక్లకు, ఫార్వర్డ్లకు మధ్య ఉన్న మరో వ్యత్యాసం ఏమిటంటే, బ్యాక్లు బంతిని తన్నడం (kicking), బంతిని చేతులతో హ్యాండిల్ చేయడంలో అత్యుత్తమ నైపుణ్యాలను కలిగి ఉంటారు. ముఖ్యంగా ఫ్లై-హాఫ్, స్క్రమ్-హాఫ్, ఫుల్-బ్యాక్ స్థానాల వారికి ఈ నైపుణ్యాలు చాలా అవసరం.[50]
హాఫ్-బ్యాక్స్
[మార్చు]హాఫ్-బ్యాక్స్లో రెండు స్థానాలు ఉంటాయి: స్క్రమ్-హాఫ్, ఫ్లై-హాఫ్. వీటిని దక్షిణ అర్ధగోళంలో వరుసగా హాఫ్-బ్యాక్, ఫస్ట్ ఫైవ్-ఎయిత్ అని కూడా పిలుస్తారు. జట్టు ఆట ప్రణాళికను అమలు చేయడంలో, జట్టు ప్రదర్శనను నడిపించడంలో ఫ్లై-హాఫ్ కీలకపాత్ర పోషిస్తారు.[53] లైన్-అవుట్ లేదా స్క్రమ్ ముగిసిన తర్వాత స్క్రమ్-హాఫ్ నుండి బంతిని అందుకునే మొదటి వ్యక్తి సాధారణంగా వీరే. వీరు వేగంగా నిర్ణయాలు తీసుకోవాలి, వెలుపల ఉండే బ్యాక్లతో చక్కగా సమన్వయం చేసుకోవాలి.[53] చాలా మంది ఫ్లై-హాఫ్లు తమ జట్టుకు గోల్ కిక్కర్లుగా కూడా వ్యవహరిస్తారు. స్క్రమ్-హాఫ్ అనే స్థానం ఫార్వర్డ్లకు, బ్యాక్లకు మధ్య సంధానకర్తగా ఉంటుంది.[53] వీరు లైన్-అవుట్ నుండి బంతిని అందుకుంటారు, స్క్రమ్ వెనుక భాగం నుండి బంతిని బయటకు తీసి సాధారణంగా ఫ్లై-హాఫ్కు అందిస్తారు.[54] వీరు స్క్రమ్కు బంతిని అందిస్తారు, కొన్నిసార్లు నాల్గవ లూజ్ ఫార్వర్డ్గా కూడా వ్యవహరించాల్సి ఉంటుంది.[55]
త్రీ-క్వార్టర్స్
[మార్చు]త్రీ-క్వార్టర్స్లో నాలుగు స్థానాలు ఉంటాయి: ఇద్దరు సెంటర్లు (ఇన్సైడ్, అవుట్సైడ్), ఇద్దరు వింగర్లు (లెఫ్ట్, రైట్). దక్షిణ అర్ధగోళంలో ఇన్సైడ్ సెంటర్ను సాధారణంగా సెకండ్ ఫైవ్-ఎయిత్ అని పిలుస్తారు, అవుట్సైడ్ సెంటర్ను కేవలం సెంటర్ అని పిలుస్తారు. సెంటర్లు ప్రత్యర్థి దాడి చేసే ఆటగాళ్లను ట్యాకిల్ చేయడానికి ప్రయత్నిస్తారు. దాడి చేసేటప్పుడు వీరు తమ వేగం, బలాన్ని ఉపయోగించి ప్రత్యర్థి రక్షణ శ్రేణిని ఛేదిస్తారు.[53] వింగర్లు సాధారణంగా బ్యాక్లైన్కు వెలుపల ఉంటారు. కదలికలను ముగించి ట్రైలు (tries) స్కోర్ చేయడం వీరి ప్రాథమిక విధి.[56] వింగర్లు సాధారణంగా జట్టులో అత్యంత వేగవంతమైన ఆటగాళ్లు. వీరు తమ వేగంతో ప్రత్యర్థి ట్యాకిల్ల నుండి తప్పించుకుంటూ పరుగెత్తుతారు.[57]
ఫుల్-బ్యాక్
[మార్చు]ఫుల్-బ్యాక్ సాధారణంగా బ్యాక్ లైన్కు కొన్ని మీటర్ల వెనుక భాగంలో ఉంటారు. వీరు ప్రత్యర్థి తన్నే బంతులను అడ్డుకుంటారు. ప్రత్యర్థి జట్టు బ్యాక్ లైన్ను దాటుకుని ముందుకు వస్తే, రక్షణలో వీరే చివరి వరుసగా నిలుస్తారు.[53] మంచి ఫుల్-బ్యాక్కు ఉండాల్సిన రెండు ముఖ్యమైన లక్షణాలు ఏమిటంటే, బంతిని నమ్మకంగా పట్టుకోవడం (catching) చక్కగా బంతిని తన్నడం (kicking).[58]
నిబంధనలు, ఆట తీరు
[మార్చు]స్కోరింగ్
[మార్చు]రగ్బీ యూనియన్ మ్యాచ్ రెండు జట్ల మధ్య జరుగుతుంది. ఎక్కువ పాయింట్లు సాధించిన జట్టు విజేతగా నిలుస్తుంది. పాయింట్లను వివిధ మార్గాల్లో సాధించవచ్చు: బంతిని ఇన్-గోల్ ప్రాంతంలో (గోల్ లైన్, డెడ్-బాల్ లైన్ మధ్య) నేలకు తాకించడం ద్వారా వచ్చే 'ట్రై' (try) కి 5 పాయింట్లు లభిస్తాయి. ఆ తర్వాత చేసే కన్వర్షన్ కిక్ ద్వారా 2 పాయింట్లు వస్తాయి. విజయవంతమైన పెనాల్టీ కిక్ లేదా డ్రాప్ గోల్ ద్వారా చెరో 3 పాయింట్లు లభిస్తాయి.[59] ఈ స్కోరింగ్ పద్ధతుల విలువలు కాలక్రమేణా మారుతూ వచ్చాయి.[60]
ఆట మైదానం
[మార్చు]
వరల్డ్ రగ్బీ నిబంధనల ప్రకారం,[61] రగ్బీ గ్రౌండ్ను అధికారికంగా "ప్లేయింగ్ ఎన్క్లోజర్" అని పిలుస్తారు. దీనిని రెండు ప్రధాన భాగాలుగా విభజించవచ్చు:
- "ఆట స్థలం" (playing area): ఇందులో "field of play", రెండు "in-goals" ఉంటాయి.
- "సరిహద్దు ప్రాంతం" (perimeter area): ఇది ఆటగాళ్లకు, అధికారులకు ప్రమాదం కలిగించే కంచెలు, ఇతర అడ్డంకులు లేని ఖాళీ స్థలం (మృదువైన నిర్మాణంతో ఉండే మార్కర్ జెండాలు మినహా).
రిఫరీ, అతని సహాయకులు ఆట స్థలంలోని ఆటగాళ్లు, ఇతర అధికారులపై పూర్తి అధికారాన్ని, బాధ్యతను కలిగి ఉంటారు. సాధారణంగా ఈ ప్రాంతాన్ని గుర్తించడానికి కంచెలు లేదా తాడులను ఉపయోగిస్తారు. ఆధునిక స్టేడియంలలో మొత్తం మైదాన భాగాన్ని దీని కిందకు చేర్చవచ్చు.
మైదానం ఉపరితలం సురక్షితంగా ఉండాలని నిబంధనలు ప్రధానంగా కోరుతాయి. గడ్డి, ఇసుక, మట్టి, మంచు లేదా తగిన కృత్రిమ పచ్చిక (artificial turf) ఉపయోగించడానికి అనుమతి ఉంది. ఆట స్థలం, సరిహద్దు ప్రాంతం రెండూ ఒకే రకమైన ఉపరితలాన్ని కలిగి ఉండాలి. సరిహద్దు పరిమాణాన్ని బట్టి, ఆట స్థలం వెలుపల మట్టి, కృత్రిమ పచ్చిక వంటి ఇతర ఉపరితలాలను ఉపయోగించవచ్చు.
ఆట స్థలం
[మార్చు]ఆటలో ఎక్కువ భాగం ఈ "ఆట స్థలం" లోనే జరుగుతుంది. ఆటగాళ్లు నిబంధనలను ఉల్లంఘించనంత కాలం బంతి ఇక్కడే సజీవంగా (live) పరిగణించబడుతుంది. ఆట స్థలానికి సంబంధించిన నిర్దిష్ట మండలాలకు ప్రత్యేక నిబంధనలు వర్తిస్తాయి.
ఆట స్థలంలో కింది భాగాలు ఉంటాయి:
- 'ఫీల్డ్ ఆఫ్ ప్లే': ఇది సైడ్లైన్లు, గోల్-లైన్ల మధ్య ఉండే ప్రాంతం (వాటిని మినహాయించి).
- మైదానం ఇరువైపులా చివరన ఉండే రెండు "ఇన్-గోల్" ప్రాంతాలు. ఇవి రెండు సమాంతర సైడ్లైన్లు, డెడ్-బాల్ లైన్ల మధ్య ఉంటాయి. దీనికి మరో సరిహద్దుగా గోల్ లైన్ (ట్రై లైన్) ఉంటుంది.
ఫీల్డ్ ఆఫ్ ప్లే
[మార్చు]సాధారణంగా సీనియర్ రగ్బీ మ్యాచ్ల కోసం "ఫీల్డ్ ఆఫ్ ప్లే" 100 మీటర్ల పొడవు, 68–70 మీటర్ల వెడల్పు ఉంటుంది. నిబంధనల ప్రకారం ఈ ఆట స్థలం పొడవు 94 and 100 metres (103 and 109 yards) మధ్య, వెడల్పు 68 and 70 metres (74 and 77 yards) మధ్య ఉండాలి.
అసోసియేషన్ ఫుట్బాల్, రగ్బీ లీగ్ వంటి ఇతర క్రీడలకు 68 మీటర్ల వెడల్పును ప్రామాణికంగా ఉపయోగిస్తారు కాబట్టి, ప్రత్యేకంగా రగ్బీ కోసం రూపొందించని మైదానాలలో ఇదే వెడల్పును ఉపయోగిస్తారు. 100 మీటర్లు అనేది సాధారణ పొడవు. మైదానం మధ్యలో ఉండే గీతపై "50" అని రాసి ఉంటుంది, ఇది ప్రతి గోల్ లైన్ నుండి 50 మీటర్ల దూరాన్ని సూచిస్తుంది. పాత మైదానాలకు అనుగుణంగా ఈ కొలతలలో స్వల్ప మార్పులను నిబంధనలు అనుమతిస్తాయి.
ఇతర గీతలు, గుర్తులు
[మార్చు]ఫీల్డ్ ఆఫ్ ప్లే మధ్యలో ఒక నిలువు గీత ఉంటుంది. దీనిని "హాఫ్వే" లైన్ అంటారు. కిక్ఆఫ్ తీసుకునే స్థానాన్ని గుర్తించడానికి ఈ గీత మధ్యలో 0.5 మీటర్ల చిన్న గీతను గీస్తారు. గోల్ లైన్, హాఫ్వే లైన్ మధ్య ఉండే ప్రాంతాలను ఇతర ఫుట్బాల్ క్రీడల వలె "హాఫ్లు" (సగభాగాలు) అంటారు.
మైదానం ఇరువైపులా గోల్ లైన్ నుండి 22 మీటర్ల దూరంలో సైడ్లైన్లకు నిలువుగా రెండు ఘన గీతలు గీస్తారు. వీటిని 22-మీటర్ల లైన్లు అంటారు. ఈ ప్రాంతంలో ప్రత్యర్థి తన్నిన బంతిని డిఫెన్సివ్ ఆటగాడు నేలకు తగలకుండా పట్టుకుంటే, అతను ఫ్రీ కిక్ లేదా "మార్క్" పొందే అవకాశం ఉంటుంది. అలాగే, ఒక ఆటగాడు తన స్వంత 22-మీటర్ల లైన్పై లేదా దాని వెనుక ఉండి బంతిని నేరుగా అవుట్ (touch) లోకి తంతే, ఆ బంతి లైన్ను దాటిన చోట లైన్-అవుట్ ఏర్పాటు చేయబడుతుంది.[62]
మైదానంలో కొన్ని ప్రత్యేక ప్రయోజనాల కోసం కింది విధంగా చుక్కల గీతలు (dashed lines) గీస్తారు:
- "10-మీటర్ల" గీతలు: హాఫ్వే లైన్కు ఇరువైపులా 10 మీటర్ల దూరంలో సమాంతరంగా ఉండే చుక్కల గీతలు. కిక్ఆఫ్ అందుకునే జట్టు వెనక్కి తగ్గాల్సిన కనీస దూరాన్ని, కిక్ఆఫ్ బంతి ప్రయాణించాల్సిన కనీస దూరాన్ని ఇవి సూచిస్తాయి.
- "5-మీటర్ల" గీతలు: ప్రతి గోల్ లైన్కు సమాంతరంగా, మైదానం లోపలికి 5 మీటర్ల దూరంలో ఉండే చుక్కల గీతలు. ఈ గీత కంటే గోల్ లైన్కు దగ్గరగా స్క్రమ్లను నిర్వహించకూడదు.
- "ట్రామ్లైన్లు": సైడ్లైన్లకు సమాంతరంగా మైదానం లోపలికి 5 మీటర్లు, 15 మీటర్ల దూరంలో ఉండే చుక్కల గీతలు. లైన్-అవుట్ త్రో సమయంలో ఆటగాళ్లు నిలబడాల్సిన ప్రాంతాన్ని ఇవి సూచిస్తాయి.
- సైడ్లైన్లకు 5 మీటర్లు, గోల్ లైన్లకు 5 మీటర్ల దూరంలో ఉండే ప్రాంతాన్ని "స్క్రమ్ జోన్" అంటారు. ఈ ప్రాంతం వెలుపల ఏదైనా చిన్న ఉల్లంఘన జరిగితే, రిఫరీ స్క్రమ్ మార్క్ను ఈ జోన్లోకి మారుస్తారు.
టెలివిజన్ ప్రసారాల కోసం సాధారణంగా ఈ లైన్ గుర్తులను తెలుపు రంగులో పెయింట్ చేస్తారు. ఆస్ట్రేలియా జాతీయ జట్టు తరచుగా పసుపు రంగు గుర్తులను ఉపయోగిస్తుంది. కొన్ని క్లబ్లు నలుపు లేదా ఇతర రంగులను కూడా ఉపయోగిస్తాయి. వరల్డ్ రగ్బీ క్రీడా మైదానంపై స్పాన్సర్ లోగోలను పెయింట్ చేయడానికి అనుమతిస్తుంది. దీని ద్వారా క్లబ్లకు అదనపు ఆదాయం లభిస్తుంది.
ఇన్-గోల్ ప్రాంతాలు
[మార్చు]ఇన్-గోల్ ప్రాంతాలు గోల్ లైన్ల వెనుక ఉంటాయి. ఇవి అమెరికన్ ఫుట్బాల్లోని "ఎండ్ జోన్స్" లాంటివి. ఇన్-గోల్ ప్రాంతాలు 6 and 22 metres (6.6 and 24.1 yards) లోతును కలిగి ఉండి, మైదానం పూర్తి వెడల్పును కవర్ చేయాలి. దాడి చేసే ఆటగాడు బంతిని ఈ ప్రాంతంలో నేలకు తాకిస్తే ట్రై (try) లభిస్తుంది.
సరిహద్దు ప్రాంతం
[మార్చు]సరిహద్దు ప్రాంతాన్ని బంతి, ఆటగాళ్లకు "అవుట్-ఆఫ్-బాండ్స్" గా పరిగణిస్తారు. బంతి ఇక్కడికి వెళ్తే ప్రత్యర్థి జట్టుకు బంతి లభిస్తుంది. ఈ సరిహద్దు ప్రాంతాన్ని రెండు భాగాలుగా విభజించవచ్చు:
- "టచ్" (Touch): ఆట స్థలం సైడ్లైన్ల వెలుపల, గోల్ లైన్ల మధ్య ఉండే ప్రాంతం.
- "టచ్-ఇన్-గోల్": గోల్ లైన్ల వెనుక, ఆట స్థలం వెలుపల ఉండే ప్రాంతం. దీనిని డెడ్-బాల్ లైన్ అని కూడా అంటారు.
బంతి లేదా ఆటగాడు టచ్లోకి వెళ్లినప్పుడు, వారు మైదానాన్ని విడిచిపెట్టిన చోట ప్రత్యర్థి జట్టుకు లైన్-అవుట్ త్రో ఇవ్వబడుతుంది.
జెండా స్తంభాలు
[మార్చు]సరిహద్దు ప్రాంతంలో కనీసం 1.2 మీటర్ల ఎత్తు ఉండే 14 జెండా స్తంభాలను ఏర్పాటు చేయాలి. ఇవి వివిధ గీతల కూడళ్లను సూచిస్తాయి. ఇవి ఆటగాళ్లకు గాయాలు కాకుండా ఉండేందుకు వీలుగా స్ప్రింగ్ లేదా మృదువైన ప్లాస్టిక్ పోల్స్, ఫోమ్ ప్యాడింగ్తో ఉంటాయి. జెండాలను కింది విధంగా ఉంచుతారు:
- టచ్-ఇన్-గోల్ లైన్లు, గోల్ లైన్ల కూడళ్ల వద్ద (మొత్తం నాలుగు జెండాలు)
- టచ్-ఇన్-గోల్ లైన్లు, డెడ్-బాల్ లైన్ల కూడళ్ల వద్ద (మొత్తం నాలుగు జెండాలు)
- సైడ్లైన్లకు వెలుపల 2 మీటర్ల దూరంలో, 22-మీటర్ల లైన్లకు సమాంతరంగా (మొత్తం నాలుగు జెండాలు)
- సైడ్లైన్లకు వెలుపల 2 మీటర్ల దూరంలో, హాఫ్వే లైన్కు సమాంతరంగా (రెండు జెండాలు)
గోల్పోస్ట్లు
[మార్చు]రగ్బీ గోల్పోస్ట్లు 'H' ఆకారంలో ఉండి, మైదానానికి ఇరువైపులా గోల్ లైన్ల మధ్యలో ఉంటాయి. ఇవి స్టీల్ లేదా ఇతర లోహంతో చేసిన రెండు నిలువు స్తంభాలను కలిగి ఉంటాయి. ఇవి 5.6 metres (6.1 yd) దూరంలో ఉండి, నేల నుండి 3 metres (3.3 yd) ఎత్తులో ఉండే క్షితిజ సమాంతర క్రాస్బార్తో అనుసంధానించబడి ఉంటాయి. నిలువు స్తంభాల కనీస ఎత్తు 3.4 metres (3.7 yd) ఉండాలి.[63] ఆటగాళ్లకు గాయాలు కాకుండా ఉండేందుకు స్తంభాల దిగువ భాగానికి ప్యాడింగ్ అమరుస్తారు. 2020లో నిబంధన మార్చడానికి ముందు, ఆటగాడు బంతిని ఈ ప్యాడింగ్ బేస్కు తాకించి కూడా ట్రై సాధించే వీలుండేది.[64]
మ్యాచ్ నిర్మాణం
[మార్చు]ఆట ప్రారంభానికి ముందు, ఏ జట్టు మొదట కిక్ఆఫ్ చేయాలో నిర్ణయించడానికి రిఫరీ సమక్షంలో ఇరు జట్ల కెప్టెన్లు టాస్ వేస్తారు. ఆట డ్రాప్ కిక్తో ప్రారంభమవుతుంది. ఆటగాళ్లు బంతిని ప్రత్యర్థి ప్రాంతంలోకి పంపుతూ దాడికి ప్రయత్నిస్తారు, అవతలి జట్టు బంతిని అడ్డుకుని ముందుకు సాగడానికి ప్రయత్నిస్తుంది. కిక్ చేయడానికి ముందు బంతి తప్పనిసరిగా నేలను తాకాలి. ఒకవేళ బంతి ప్రత్యర్థి యొక్క 10-metre (11-yard) లైన్ను దాటకపోతే, ప్రత్యర్థి జట్టుకు రెండు ఎంపికలు ఉంటాయి: మళ్లీ కిక్ఆఫ్ చేయించడం లేదా హాఫ్వే లైన్ మధ్యలో స్క్రమ్ ఎంచుకోవడం.[65] బంతి ఉన్న ఆటగాడిని ట్యాకిల్ చేసినప్పుడు, తరచుగా అక్కడ 'రక్' (ruck) ఏర్పడుతుంది.[66]
మ్యాచ్లు 40 నిమిషాల చొప్పున రెండు భాగాలుగా జరుగుతాయి. మధ్యలో 15 నిమిషాలకు మించకుండా విరామం ఉంటుంది.[67] విరామం తర్వాత జట్లు తమ మైదాన దిశలను మార్చుకుంటాయి.[67] గాయాలు లేదా క్రమశిక్షణా చర్యల కోసం ఆటను నిలిపివేసిన సమయాన్ని ఆట సమయంగా పరిగణించరు. కాబట్టి మొత్తం మ్యాచ్ సమయం సాధారణంగా 80 నిమిషాల కంటే ఎక్కువ పడుతుంది.[67] అఫీషియల్ టైమ్-కీపర్ ఉన్నప్పటికీ, సమయాన్ని పర్యవేక్షించే పూర్తి బాధ్యత రిఫరీదే.[67] ఆట జరుగుతుండగా సమయం ముగిసిపోతే, బంతి 'డెడ్' అయ్యే వరకు ఆట కొనసాగుతుంది. ఆ తర్వాతే రిఫరీ విజిల్ ఊది మ్యాచ్ ముగిసినట్లు ప్రకటిస్తారు. ఒకవేళ రిఫరీ పెనాల్టీ లేదా ఫ్రీ-కిక్ ఇస్తే ఆట మరికొంత సమయం కొనసాగుతుంది.[67]
రగ్బీ ప్రపంచ కప్ వంటి నాకౌట్ మ్యాచ్లలో, నిర్ణీత సమయం ముగిసిన తర్వాత కూడా స్కోర్లు సమంగా ఉంటే, 10 నిమిషాల చొప్పున రెండు అదనపు సమయాలు (extra time) ఆడిస్తారు. అప్పటికీ ఫలితం తేలకపోతే, 20 నిమిషాల సడన్-డెత్ అదనపు సమయం ఉంటుంది. ఆ తర్వాత కూడా టై అయితే, విజేతను నిర్ణయించడానికి కిక్కింగ్ పోటీని నిర్వహిస్తారు. అయితే రగ్బీ ప్రపంచ కప్ చరిత్రలో ఏ మ్యాచ్ కూడా సడన్-డెత్ వరకు వెళ్లలేదు.[68]
పాసింగ్, కిక్కింగ్
[మార్చు]బంతిని ముందుకు పాస్ చేయడం (తనకంటే ముందున్న ఆటగాడికి విసరడం) అనుమతించబడదు. బంతిని పక్కకు లేదా వెనుకకు మాత్రమే పాస్ చేయాలి.[69] బంతిని మూడు మార్గాల్లో ముందుకు తీసుకెళ్లవచ్చు—తన్నడం ద్వారా, ఆటగాడు బంతితో పరుగెత్తడం ద్వారా లేదా స్క్రమ్/మాల్ ద్వారా. కేవలం బంతి ఉన్న ఆటగాడిని మాత్రమే ట్యాకిల్ చేయాలి. ఒక ఆటగాడు పొరపాటున బంతిని ముందుకు చేరవేస్తే దానిని "నాక్-ఆన్" (knock-on) అంటారు. అప్పుడు ఆటను స్క్రమ్తో తిరిగి ప్రారంభిస్తారు.[69]
ఆటగాడు మైదానంలో ఎక్కడి నుండైనా బంతిని ముందుకు తన్నవచ్చు. బంతి మైదానంలో పడి దొర్లుకుంటూ టచ్లోకి వెళ్తే, అది టచ్లోకి వెళ్లిన చోట లైన్-అవుట్ ఇస్తారు.[70] ఆటగాడు తన స్వంత 22-metre (24-yard) లైన్ లోపల నుండి బంతిని నేరుగా (ముందు నేలకు తగలకుండా) టచ్లోకి తంతే, బంతి వెళ్లిన చోటే ప్రత్యర్థికి లైన్-అవుట్ లభిస్తుంది. అదే 22-మీటర్ల లైన్ వెలుపల నుండి నేరుగా టచ్లోకి తంతే, ఎక్కడి నుండి తన్నారో దానికి సమాంతరంగా ఉండే సైడ్లైన్ వద్ద లైన్-అవుట్ ఇస్తారు.[70]
బ్రేక్డౌన్లు
[మార్చు]
రక్షణాత్మక జట్టు ప్రధాన లక్ష్యం బంతి ఉన్న ఆటగాడిని ట్యాకిల్ చేయడం ద్వారా ఆపడం. అతన్ని నేలపై పడవేయడం (దీని తర్వాత రక్ ఏర్పడుతుంది) లేదా అతను నిలబడి ఉన్నప్పుడే బంతి కోసం పోటీ పడటం (మాల్) చేస్తారు. రక్ లేదా మాల్ను బ్రేక్డౌన్ అని పిలుస్తారు. వీటికి ప్రత్యేక నిబంధనలు ఉన్నాయి.
ట్యాకిలింగ్ (Tackling)
ఒక ఆటగాడు బంతి ఉన్న ప్రత్యర్థిని పట్టుకుని నేలపై పడేయడాన్ని ట్యాకిల్ అంటారు. ట్యాక్లర్లు భుజం కంటే పైభాగంలో (మెడ, తల భాగాలలో) ట్యాకిల్ చేయకూడదు.[71] ట్యాకిల్ పూర్తి చేయడానికి ట్యాక్లర్ తన చేతులతో ప్రత్యర్థిని చుట్టేయడానికి ప్రయత్నించాలి. ప్రత్యర్థిని నెట్టడం, భుజంతో బలంగా ఢీకొట్టడం, కాళ్లతో తడబడేలా చేయడం చట్టవిరుద్ధం. అయితే చేతులతో కింద పడేయడానికి ప్రయత్నించవచ్చు (దీనిని ట్యాప్-ట్యాకిల్ అంటారు).[72] బంతిని అందుకోవడానికి పైకి ఎగిరిన ఆటగాడు తిరిగి నేలపై పడే వరకు అతనిని ట్యాకిల్ చేయకూడదు.[71]
రక్కింగ్, మాలింగ్ (Rucking and Mauling)
బంతిని పట్టుకున్న ఆటగాడిని ప్రత్యర్థి పట్టుకున్నప్పటికీ అతను కిందపడకుండా నిలబడే ఉంటే 'మాల్' (maul) ఏర్పడుతుంది. కనీసం ముగ్గురు ఆటగాళ్లు కలిసి ఒకరినొకరు పట్టుకున్నప్పుడు మాల్ సిద్ధమవుతుంది.[51] రక్ కూడా మాల్ లాంటిదే, కానీ ఇక్కడ బంతి నేలపై ఉంటుంది. కనీసం ముగ్గురు ఆటగాళ్లు బంతిని తమ ఆధీనంలోకి తెచ్చుకోవడానికి నేలపై ఒకరినొకరు పట్టుకుని పోటీ పడతారు.[51]
సెట్ పీసెస్
[మార్చు]
లైన్-అవుట్
[మార్చు]బంతి మైదానం వెలుపలికి వెళ్లినప్పుడు, చివరగా బంతిని తాకిన జట్టుకు వ్యతిరేకంగా లైన్-అవుట్ ఇవ్వబడుతుంది.[73] ఇరు జట్లకు చెందిన ఫార్వర్డ్ ఆటగాళ్లు సైడ్లైన్కు నిలువుగా, ఒక మీటరు దూరంలో, సైడ్లైన్ నుండి 5 and 15 m (5.5 and 16.4 yd) పరిధిలో వరుసగా నిలబడతారు.[73] బంతిని అవుట్లోకి కొట్టని జట్టుకు చెందిన ఆటగాడు (సాధారణంగా హుకర్) బంతిని ఆ రెండు వరుసల మధ్యలోకి విసురుతాడు.[73] అయితే పెనాల్టీ ద్వారా బంతి అవుట్కి వెళ్తే, ఆ పెనాల్టీ పొందిన జట్టుకే బంతిని విసిరే అవకాశం లభిస్తుంది.[73]
ఇరు జట్ల ఆటగాళ్లు బంతి కోసం పోటీ పడతారు. ఈ సమయంలో తమ సహచర ఆటగాడిని పైకి ఎత్తవచ్చు. పైకి ఎగిరిన ఆటగాడు తిరిగి కిందకు దిగే వరకు అతనిని ట్యాకిల్ చేయకూడదు. కేవలం భుజంతో భుజం తాకేలా మాత్రమే కాంటాక్ట్ ఉండాలి. ఈ నియమాన్ని ఉల్లంఘిస్తే పెనాల్టీ కిక్ ఇస్తారు.
స్క్రమ్
[మార్చు]మైదానంలో చిన్నపాటి నిబంధన ఉల్లంఘన జరిగినప్పుడు ఆటను సురక్షితంగా, నిష్పక్షపాతంగా పునఃప్రారంభించే పద్ధతిని స్క్రమ్ అంటారు.[74] బంతి నాక్-ఆన్ అయినప్పుడు, పొరపాటున ఆఫ్సైడ్ అయినప్పుడు లేదా రక్/మాల్లో బంతి చిక్కుకుపోయినప్పుడు స్క్రమ్ ఇస్తారు. పెనాల్టీ లభించినప్పుడు కూడా జట్లు స్క్రమ్ను ఎంచుకోవచ్చు.[74]
ఇరు జట్ల నుండి ఎనిమిది మంది ఫార్వర్డ్ ఆటగాళ్లు మూడు వరుసలలో వంగి ఒకరినొకరు గట్టిగా పట్టుకుని, ప్రత్యర్థి జట్టుతో తలపడతారు. దీనిని స్క్రమ్ అంటారు.[74] ప్రతి జట్టులో ముందు వరుసలో ఇద్దరు ప్రాప్లు, వారి మధ్యలో హుకర్ ఉంటారు.[74] రెండవ వరుసలో ఇద్దరు లాక్లు, ఇద్దరు ఫ్లాంకర్లు ఉంటారు. వీరి వెనుక నెంబర్ 8 ఆటగాడు ఉంటాడు. ఈ వ్యూహాన్ని 3–4–1 ఫార్మేషన్ అంటారు.[75] స్క్రమ్ ఏర్పడిన తర్వాత, బంతిని వేసే అవకాశం ఉన్న జట్టుకు చెందిన స్క్రమ్-హాఫ్ బంతిని ఇరు జట్ల మధ్య ఉండే ఖాళీ ప్రదేశం (tunnel) లోకి నెడతాడు.[74] ఇద్దరు హుకర్లు తమ కాళ్లతో బంతిని వెనుకకు నెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తారు. ఆ సమయంలో ఇరు జట్లు తమ బలాన్ని ఉపయోగించి ప్రత్యర్థిని వెనక్కి నెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తాయి.[74] బంతిని గెలుచుకున్న జట్టు దానిని తమ కాళ్ల కింద ఉంచుకుని ప్రత్యర్థిని వెనక్కి నెట్టవచ్చు లేదా వెనుక ఉన్న నెంబర్ 8/స్క్రమ్-హాఫ్కు బంతిని అందించి ఆటను ముందుకు తీసుకెళ్లవచ్చు.[74]
అధికారులు, ఉల్లంఘనలు
[మార్చు]
మ్యాచ్లో ముగ్గురు అధికారులు ఉంటారు: ఒక రిఫరీ, ఇద్దరు అసిస్టెంట్ రిఫరీలు. రిఫరీలను సాధారణంగా "సర్" అని సంబోధిస్తారు.[76] అసిస్టెంట్ రిఫరీలను గతంలో టచ్ జడ్జీలు అని పిలిచేవారు. వీరు బంతి ఎప్పుడు టచ్లోకి వెళ్ళిందో సూచిస్తారు. అలాగే ఫౌల్స్ గమనించడం, ఆఫ్సైడ్ లైన్లను తనిఖీ చేయడంలో రిఫరీకి సహాయం చేస్తారు.[76] ఉన్నత స్థాయి పోటీలలో టెలివిజన్ మ్యాచ్ అఫీషియల్ (TMO లేదా వీడియో రిఫరీ) కూడా ఉంటారు. రిఫరీ తన నిర్ణయాలను ప్రకటించడానికి చేతి సంకేతాల వ్యవస్థను ఉపయోగిస్తారు.
భుజాల కంటే పైభాగంలో ట్యాకిల్ చేయడం, స్క్రమ్/రక్/మాల్ను ఉద్దేశపూర్వకంగా పడవేయడం, నేలపై పడి ఉన్నప్పుడు బంతిని వదిలిపెట్టకపోవడం, ఆఫ్సైడ్ కావడం వంటివి సాధారణ ఉల్లంఘనల కిందకు వస్తాయి.[77] పెనాల్టీ లభించినప్పుడు సదరు జట్టుకు కొన్ని ఎంపికలు ఉంటాయి: 'ట్యాప్' కిక్ చేయడం, దూరం కోసం బంతిని తన్నడం, గోల్ సాధించడానికి ప్లేస్-కిక్ చేయడం లేదా స్క్రమ్ ఎంచుకోవడం.[77] తీవ్రమైన తప్పులు లేదా పదేపదే నిబంధనలు ఉల్లంఘిస్తే ఆటగాడికి రెడ్ కార్డ్ ఇచ్చి మైదానం నుండి పంపించివేయవచ్చు లేదా ఎల్లో కార్డ్ ఇచ్చి 10 నిమిషాల పాటు తాత్కాలికంగా సస్పెండ్ చేయవచ్చు. ఈ సమయంలో వారి స్థానంలో వేరే ఆటగాడిని అనుమతించరు.[77]
మ్యాచ్ సమయంలో రిఫరీ కంటికి పడని కొన్ని ఉల్లంఘనలను మ్యాచ్ తర్వాత సైటింగ్ కమిషనర్ పరిశీలించి, తగిన శిక్షలను (కొన్ని వారాల పాటు సస్పెన్షన్ వంటివి) విధిస్తారు.
ప్రత్యామ్నాయాలు, మార్పులు
[మార్చు]మ్యాచ్ సమయంలో గాయాల కారణంగా లేదా వ్యూహాత్మక కారణాల వల్ల ఆటగాళ్లను మార్చవచ్చు.[48] రక్తం కారడాన్ని అదుపు చేయడానికి తాత్కాలికంగా బయటకు వెళ్లిన ఆటగాడు మినహా, ఒకసారి శాశ్వతంగా బయటకు వెళ్లిన ఆటగాడు తిరిగి మ్యాచ్లో పాల్గొనకూడదు. కంకషన్ (తల గాయం) లేదా రక్తస్రావం అయిన ఆటగాడి స్థానంలో మరొకరు తాత్కాలికంగా రావచ్చు. అంతర్జాతీయ మ్యాచ్లలో ఎనిమిది మంది ప్రత్యామ్నాయ ఆటగాళ్లను అనుమతిస్తారు. వీరిలో కనీసం ముగ్గురు ఆటగాళ్లు ముందు వరుస (front row) స్థానాల కొరకు తగిన శిక్షణ పొందినవారై ఉండాలి.[48][78]
2016 నిబంధన మార్పుల ప్రకారం, ప్రత్యర్థి జట్టు చేసిన ఫౌల్ ప్లే కారణంగా గాయపడి మ్యాచ్ కొనసాగించలేని ఆటగాడి స్థానంలో వచ్చే ప్రత్యామ్నాయ ఆటగాడి మార్పును మ్యాచ్ గరిష్ట మార్పుల పరిమితి కింద పరిగణించరు.
క్రీడా పరికరాలు
[మార్చు]రగ్బీ యూనియన్ ఆటలో అత్యంత ప్రాథమికమైన క్రీడా పరికరాలు: బంతి, రగ్బీ షర్ట్ (దీనినే "జెర్సీ" అని కూడా పిలుస్తారు), రగ్బీ షార్ట్స్, సాక్స్, బూట్లు. రగ్బీ బంతి గుండ్రంగా కాకుండా గుడ్డు ఆకారంలో (సాంకేతికంగా దీనిని 'ప్రోలేట్ స్ఫెరాయిడ్' అంటారు) ఉంటుంది. ఇది నాలుగు ప్యానెల్స్తో తయారవుతుంది.[79] గతంలో ఈ బంతిని చర్మంతో తయారుచేసేవారు. అయితే ఆధునిక కాలంలో జరిగే చాలా మ్యాచ్లలో సింథటిక్ మెటీరియల్తో చేసిన బంతులనే ఉపయోగిస్తున్నారు. వరల్డ్ రగ్బీ సంస్థ ఈ బంతి కొలతలకు సంబంధించి కొన్ని నిబంధనలను నిర్దేశించింది. దీని ప్రకారం బంతి పొడవు 280–300 mm (11–12 in), నిలువు చుట్టుకొలత 740–770 mm (29–30 in), అడ్డు చుట్టుకొలత 580–620 mm (23–24 in) ఉండాలి.[79] రగ్బీ బూట్ల అడుగుభాగంలో మైదానంలోని పచ్చికపై పట్టు సాధించడానికి చిన్న గుబ్బలు (studs) ఉంటాయి. ఈ స్టడ్స్ లోహం లేదా ప్లాస్టిక్తో తయారు చేసినవి కావచ్చు. కానీ వీటికి ఎలాంటి పదునైన అంచులు, గరుకు భాగాలు ఉండకూడదు.[80]
రక్షణ పరికరాలను ధరించడం అనేది ఆటగాళ్ల ఇష్టంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అయితే వీటి వినియోగంపై కఠినమైన నిబంధనలు ఉన్నాయి. ఆటగాళ్లు సాధారణంగా ఉపయోగించే రక్షణ పరికరాలలో మౌత్గార్డ్లు ప్రధానమైనవి. దాదాపు అందరు ఆటగాళ్లు వీటిని ధరిస్తారు. కొన్ని రగ్బీ ఆడే దేశాలలో వీటిని ధరించడం తప్పనిసరి.[81] అనుమతించబడిన ఇతర రక్షణ పరికరాలలో హెడ్గేర్ (తలకు ధరించే టోపీ), సాక్స్ లోపల ధరించేలా ఉండే పలుచని (10 మి.మీ కంటే తక్కువ మందం కలిగిన) మెత్తటి షోల్డర్ ప్యాడ్లు, షిన్ గార్డ్లు ఉన్నాయి.[80] గాయాల నుండి రక్షణ పొందడానికి బ్యాండేజీలు లేదా టేప్లను ఉపయోగించవచ్చు. స్క్రమ్లు, రక్స్ సమయంలో చెవులకు దెబ్బలు తగలకుండా కొందరు ఆటగాళ్లు తల చుట్టూ టేప్ ధరిస్తారు. మహిళా ఆటగాళ్లు చెస్ట్ ప్యాడ్లను కూడా ధరించవచ్చు.[80] రక్షణ కోసం కాకపోయినప్పటికీ, బంతిపై పట్టు సాధించడంలో సహాయపడే కొన్ని రకాల వేళ్లు లేని గ్లోవ్స్ (fingerless mitts) ధరించడానికి అనుమతి ఉంది.[80]
మ్యాచ్ ప్రారంభానికి ముందు ఆటగాళ్ల దుస్తులను, వారి పరికరాలను తనిఖీ చేసి, అవి ఆట నిబంధనలకు అనుగుణంగా ఉన్నాయో లేదో నిర్ధారించుకోవడం మ్యాచ్ అధికారుల బాధ్యత.[80]
నియంత్రణ సంస్థలు
[మార్చు]
రగ్బీ యూనియన్ (సెవెన్స్ వంటి అనుబంధ ఆటలతో సహా) అంతర్జాతీయ నియంత్రణ సంస్థ 'వరల్డ్ రగ్బీ'.[82] దీని ప్రధాన కార్యాలయం ఐర్లాండ్లోని డబ్లిన్ నగరంలో ఉంది.[82] 1886లో స్థాపించబడిన వరల్డ్ రగ్బీ సంస్థ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ క్రీడను పర్యవేక్షిస్తుంది. ఈ ఆట నిబంధనలను, ప్రపంచ ర్యాంకింగ్స్ను విడుదల చేస్తుంది.[82] 2014 ఫిబ్రవరి నాటికి వరల్డ్ రగ్బీ (అప్పట్లో దీనిని ఐఆర్బీ - ఇంటర్నేషనల్ రగ్బీ బోర్డు అని పిలిచేవారు) సభ్యత్వంలో 119 సమాఖ్యలు ఉన్నాయి. ఇందులో 101 పూర్తిస్థాయి సభ్య దేశాలు, 18 అనుబంధ సభ్య దేశాలు భాగస్వాములుగా ఉన్నాయి.[2] వరల్డ్ రగ్బీ నివేదికల ప్రకారం, 100 కంటే ఎక్కువ దేశాల్లో మహిళలు, పురుషులు రగ్బీ యూనియన్ క్రీడను ఆడుతున్నారు.[82]
వరల్డ్ రగ్బీ సంస్థ రగ్బీ ప్రపంచ కప్,[82] మహిళల రగ్బీ ప్రపంచ కప్,[83] రగ్బీ ప్రపంచ కప్ సెవెన్స్,[84] హెచ్ఎస్బీసీ సెవెన్స్ సిరీస్,[85] హెచ్ఎస్బీసీ మహిళల సెవెన్స్ సిరీస్,[86] వరల్డ్ రగ్బీ అండర్-20 ఛాంపియన్షిప్,[87] వరల్డ్ రగ్బీ అండర్-20 ట్రోఫీ,[88] నేషన్స్ కప్,[89] పసిఫిక్ నేషన్స్ కప్ వంటి పోటీలను నిర్వహిస్తుంది.[90] పురుషులు, మహిళల సెవెన్స్ వరల్డ్ సిరీస్ మినహా మిగిలిన అన్ని పోటీలను ఏ ఏ దేశాల్లో నిర్వహించాలో నిర్ణయించడానికి వరల్డ్ రగ్బీ ఓటింగ్ పద్ధతిని ఉపయోగిస్తుంది. సెవెన్స్ సిరీస్ పోటీలను నిర్వహించడానికి మాత్రం వివిధ జాతీయ సమాఖ్యలతో ఒప్పందాలు చేసుకుంటుంది.
వరల్డ్ రగ్బీలో సభ్యులుగా ఉండే ఆరు ప్రాంతీయ సంఘాలు తదుపరి సంయుక్త పరిపాలనా బాధ్యతలను చూసుకుంటాయి. అవి:
- రగ్బీ ఆఫ్రికా (గతంలో కాన్ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఆఫ్రికన్ రగ్బీ - CAR)[91]
- ఆసియా రగ్బీ (గతంలో ఏషియన్ రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్ - ARFU)[92]
- రగ్బీ అమెరికాస్ నార్త్ (గతంలో నార్త్ అమెరికా కరేబియన్ రగ్బీ అసోసియేషన్ - NACRA)[93]
- రగ్బీ యూరప్ (గతంలో అసోసియేషన్ యూరోపియన్ డి రగ్బీ - FIRA-AER)[94]
- ఓషియానియా రగ్బీ (గతంలో ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఓషియానియా రగ్బీ యూనియన్స్ - FORU)[95]
- సుడమెరికా రగ్బీ (గతంలో కాన్ఫెడరేషన్ సుడమెరికానా డి రగ్బీ - CONSUR)[96]
శాన్సార్ (SANZAAR - సౌత్ ఆఫ్రికా, న్యూజిలాండ్, ఆస్ట్రేలియా, అర్జెంటీనా రగ్బీ) అనేది సౌత్ ఆఫ్రికన్ రగ్బీ యూనియన్, న్యూజిలాండ్ రగ్బీ, రగ్బీ ఆస్ట్రేలియా, అర్జెంటీనా రగ్బీ యూనియన్ (UAR) ల ఉమ్మడి సంస్థ. ఇది సూపర్ రగ్బీ, రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్ (అర్జెంటీనా చేరడానికి ముందు దీనిని ట్రై నేషన్స్ అని పిలిచేవారు) పోటీలను నిర్వహిస్తుంది.[97] ప్రారంభంలో పాత శాన్సార్ (SANZAR) బోర్డులో UAR కి ప్రాతినిధ్యం లేనప్పటికీ, సంస్థ వ్యవహారాలలో ముఖ్యంగా రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్కు సంబంధించి దాని అభిప్రాయాలను పరిగణనలోకి తీసుకునేవారు.[98] అర్జెంటీనా దేశం సూపర్ రగ్బీ పోటీలలో ప్రవేశించిన తర్వాత 2016 లో శాన్సార్లో పూర్తి స్థాయి సభ్యత్వాన్ని పొందింది.
వివిధ దేశాల జాతీయ సమాఖ్యలు తమ దేశ పరిధిలో రగ్బీ క్రీడను పర్యవేక్షిస్తూ, వరల్డ్ రగ్బీ అనుబంధ సంస్థలుగా కొనసాగుతాయి. 2016 నుండి వరల్డ్ రగ్బీ కౌన్సిల్లో 40 స్థానాలు ఉన్నాయి. మొత్తం 11 సమాఖ్యలు—ఆట స్థాపనకు మూలమైన ఇంగ్లాండ్, స్కాట్లాండ్, ఐర్లాండ్, వేల్స్, ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, సౌత్ ఆఫ్రికా, ఫ్రాన్స్ అనే ఎనిమిది సమాఖ్యలతో పాటు అర్జెంటీనా, కెనడా, ఇటలీ సమాఖ్యలకు రెండేసి స్థానాలు కేటాయించారు. వీటితో పాటు ఆరు ప్రాంతీయ సంఘాలకు కూడా రెండేసి స్థానాలు ఉంటాయి. జార్జియా, జపాన్, రొమేనియా, అమెరికా (USA) అనే మరో నాలుగు సమాఖ్యలకు ఒక్కో స్థానం చొప్పున కేటాయించారు. చివరగా, సాధారణంగా ఎనిమిది వ్యవస్థాపక సమాఖ్యల నుండి ఎన్నికయ్యే ఛైర్మన్, వైస్ ఛైర్మన్లకు ఒక్కో ఓటు హక్కు ఉంటుంది (ప్రస్తుత వైస్ ఛైర్మన్ అగస్టిన్ పిచోట్ వ్యవస్థాపకేతర సమాఖ్య అయిన అర్జెంటీనాకు చెందినవారైనప్పటికీ ఆయనకు ఈ ఓటు హక్కు లభిస్తుంది).[99][82]
ప్రపంచవ్యాప్త విస్తృతి
[మార్చు]
రగ్బీ యూనియన్ను మొదటగా స్వీకరించిన దేశాలలో ఈ ఆట పుట్టిన దేశమైన ఇంగ్లాండ్ తో పాటు మిగిలిన మూడు హోమ్ నేషన్స్ అయిన స్కాట్లాండ్, ఐర్లాండ్, వేల్స్ ఉన్నాయి. రగ్బీ యూనియన్ ప్రపంచవ్యాప్త క్రీడగా విస్తరించడానికి బ్రిటీష్ వలసదారులు, సైనిక సిబ్బంది, విదేశీ విశ్వవిద్యాలయాల విద్యార్థులు ఈ ఆటను ఇతర ప్రాంతాలకు తీసుకెళ్లడమే కారణం. ఫ్రాన్స్ దేశంలోని మొదటి రగ్బీ క్లబ్ను 1872లో లే హావ్రే (Le Havre) లో బ్రిటీష్ నివాసితులు స్థాపించారు. తర్వాతి సంవత్సరంలో అర్జెంటీనా బ్యూనస్ ఐరస్లో 'బ్యాంక్స్' వర్సెస్ 'సిటీ' మధ్య తన మొదటి మ్యాచ్ను నమోదు చేసింది.[100] ఫ్రెంచ్, అర్జెంటీనా ప్రయాణికులు, ముఖ్యంగా విద్యార్థులు, ఈ ఆటను బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యం వెలుపలికి విస్తరించారు. దీనివల్ల ఇటలీ, రొమేనియా, ఉరుగ్వే, చిలీ వంటి దేశాలలో ఈ క్రీడ బలంగా నాటుకుంది.
ఎనిమిది దేశాలు రగ్బీ యూనియన్ను తమ దేశ వాస్తవ (de facto) జాతీయ క్రీడగా స్వీకరించాయి. అవి: ఫిజీ,[101] జార్జియా, మడగాస్కర్,[102][103][104] న్యూజిలాండ్,[105] సమోవా,[106] తంగా,[107] వేల్స్, దక్షిణ ఆఫ్రికా.[108]
ఓషియానియా
[మార్చు]ఆస్ట్రేలియాలోని న్యూ సౌత్ వేల్స్, సిడ్నీ నగరంలో 1864లో ఒక రగ్బీ క్లబ్ ఏర్పాటయింది. చార్లెస్ మన్రో (Charles Monro) అనే విద్యార్థి ఫిన్చ్లీలోని క్రైస్ట్స్ కాలేజీలో చదువుకునేటప్పుడు రగ్బీ ఆడేవాడు. అతని ద్వారా 1870లో ఈ క్రీడ న్యూజిలాండ్ కు పరిచయమైందని చెబుతారు.[15]
పలు ద్వీప దేశాలు రగ్బీ క్రీడను ఆదరించాయి. ఫిజీ లో మొదటిసారిగా c. 1884 లో వితి లెవు ద్వీపంలోని బా వద్ద స్థానిక పోలీస్ దళానికి చెందిన యూరోపియన్, ఫిజీ సైనికులు రగ్బీ ఆడారు.[109][110] ఫిజీ తన మొదటి విదేశీ జట్టును 1924లో సమోవా కు పంపింది, అదే సంవత్సరంలో సమోవా కూడా సొంతంగా రగ్బీ అసోసియేషన్ను ఏర్పాటు చేసుకుంది.[111] తంగాతో పాటు ఓషియానియాలో జాతీయ రగ్బీ జట్లను కలిగి ఉన్న ఇతర దేశాలలో కుక్ ఐలాండ్స్, నియుయి, పాపువా న్యూ గినియా, సొలొమన్ ఐలాండ్స్ ఉన్నాయి.[112]
ఉత్తర అమెరికా, కరేబియన్
[మార్చు]ఉత్తర అమెరికాలో, 1868లో మాంట్రియల్లో కెనడా మొదటి క్లబ్ ఏర్పాటయింది. అమెరికా లో ఈ క్రీడను పరిచయం చేయడంలో మాంట్రియల్ నగరం కీలక పాత్ర పోషించింది, 1874లో మెక్గిల్ విశ్వవిద్యాలయ విద్యార్థులు హార్వర్డ్ విశ్వవిద్యాలయ జట్టుతో మ్యాచ్ ఆడారు.[15][100] గ్రిడిరాన్ ఫుట్బాల్కు చెందిన రెండు వైవిధ్యాలు — కెనడియన్ ఫుట్బాల్ తో పాటు అమెరికన్ ఫుట్బాల్ — ఒకప్పుడు రగ్బీ ఫుట్బాల్ రూపాలుగానే పరిగణించబడ్డాయి. అయితే చట్టబద్ధమైన ఫార్వర్డ్ పాస్ విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టడం వల్ల పాత ప్రపంచ రగ్బీ నిబంధనలు, కొత్త ప్రపంచ గ్రిడిరాన్ నిబంధనల మధ్య సంబంధం తెగిపోయింది. ఇప్పుడు వాటిని రగ్బీ రూపాలుగా పిలవడం లేదు. ఈ సంబంధానికి గుర్తుగా కెనడియన్ ఫుట్బాల్ నియంత్రణ సంస్థ అయిన ఫుట్బాల్ కెనడా ను 1967 వరకు "కెనడియన్ రగ్బీ యూనియన్" (CRU) అని పిలిచేవారు. రగ్బీ యూనియన్ నిబంధనల నుండి ఈ క్రీడ విడిపోయిన యాభై సంవత్సరాల తర్వాత కూడా ఈ పేరు కొనసాగడం విశేషం.
ప్రొఫెషనల్ కెనడియన్ ఫుట్బాల్ లీగ్ (CFL) లో విజేత జట్టుకు అందించే గ్రే కప్ ట్రోఫీని మొదటగా CRU విజేతకు ఇచ్చేవారు. CRU లోని రెండు బలమైన లీగ్లైన తూర్పు కెనడాలోని ఇంటర్ప్రావిన్షియల్ రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్, పశ్చిమ కెనడాలోని వెస్ట్రన్ ఇంటర్ప్రావిన్షియల్ ఫుట్బాల్ యూనియన్ కాలక్రమేణా ప్రస్తుత CFL గా రూపాంతరం చెందాయి.
ట్రినిడాడ్ టొబాగోలో రగ్బీ యూనియన్ ఎప్పుడు ప్రారంభమైందనే ఖచ్చితమైన తేదీ తెలియనప్పటికీ, అక్కడ మొదటి క్లబ్ "నార్తర్న్ RFC" 1923లో ఏర్పాటయింది. 1927 నాటికి అక్కడి జాతీయ జట్టు ఆడటం ప్రారంభించింది. 1933లో బ్రిటిష్ గయానా పర్యటన రద్దు కావడంతో, వారు తమ వేదికను బార్బడోస్ కు మార్చుకున్నారు. దీనివల్ల ఆ ద్వీపానికి రగ్బీ పరిచయమైంది. రగ్బీ ఆడే ఇతర అట్లాంటిక్ దేశాలలో జమైకా, బెర్ముడా ఉన్నాయి.[113][114][115][116]
అమెరికాలో అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న కాలేజ్ క్రీడగా రగ్బీ యూనియన్ నిలిచింది.[5][6][7] అమెరికా, కెనడాలలో మేజర్ లీగ్ రగ్బీ అత్యున్నత ప్రొఫెషనల్ రగ్బీ పోటీగా ఉంది. గతంలో MLR గ్లెన్డేల్, కొలరాడో రాప్టర్స్గా పిలువబడిన "అమెరికన్ రాప్టర్స్" అనే అమెరికన్ ప్రొఫెషనల్ జట్టు దక్షిణ అమెరికాకు చెందిన సూపర్ రగ్బీ అమెరికాస్ పోటీలలో ఆడుతోంది.
ఐరోపా
[మార్చు]
సిక్స్ నేషన్స్ (6 Nations) వెలుపల ఐరోపాలో రగ్బీ క్రీడ అభివృద్ధి, ప్రేక్షకుల సంఖ్య, వీక్షకుల సంఖ్య వంటి విషయాలలో హెచ్చుతగ్గులు ఉన్నాయి. చారిత్రకంగా బ్రిటీష్, ఐరిష్ జట్లు దక్షిణ అర్ధగోళ దేశాలైన ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, దక్షిణ ఆఫ్రికాలతో పాటు ఫ్రాన్స్తో ఆడేవి. మిగిలిన ఐరోపా దేశాలు తమలో తాము ఆడుకోవడానికి పరిమితమయ్యాయి. బ్రిటీష్, ఐరిష్ అసోసియేషన్ల చేత ఫ్రాన్స్ ఒంటరి చేయబడిన కాలంలో, అంతర్జాతీయ పోటీలు లేకపోవడం వల్ల ఫ్రాన్స్ ఇతర ఐరోపా దేశాలతో క్రమం తప్పకుండా ఆడే ఏకైక అగ్రశ్రేణి జట్టుగా నిలిచింది. ప్రధానంగా బెల్జియం, నెదర్లాండ్స్, జర్మనీ, స్పెయిన్, రొమేనియా, పోలాండ్, ఇటలీ, చెకోస్లోవేకియా దేశాలతో మ్యాచ్లు ఆడింది.[94][117] 1934లో ఫ్రెంచ్ రగ్బీ సమాఖ్య చొరవతో, IRFB పరిధి వెలుపల రగ్బీ పోటీలను నిర్వహించడానికి 'ఫిరా' (FIRA - Fédération Internationale de Rugby Amateur) ఏర్పాటయింది.[94] దీని వ్యవస్థాపక సభ్య దేశాలుగా ఇటలీ (ITA), రొమేనియా (ROM), నెదర్లాండ్స్ (NLD), పోర్చుగల్ (POR), చెకోస్లోవేకియా (CSK), స్వీడన్ (SWE) ఉన్నాయి.
ఈ జట్లలో నాలుగు దేశాలు వేర్వేరు సమయాల్లో గణనీయమైన విజయాన్ని సాధించాయి. వీటిలో అత్యంత విజయవంతమైన ఇటలీ జాతీయ రగ్బీ జట్టు, 2000 సంవత్సరంలో ఐదు దేశాల ఛాంపియన్షిప్లో ఆరవ సభ్యురాలిగా చేరింది. ఇది తన సిక్స్ నేషన్స్ ప్రత్యర్థులపై పలు విజయాలు సాధించడంతో పాటు అధికారిక మ్యాచ్లలో దక్షిణ ఆఫ్రికా, ఆస్ట్రేలియా, అర్జెంటీనాలను ఓడించింది. ఇటలీ ఎదుగుదలకు ముందు, రొమేనియా కమ్యూనిస్ట్ ప్రభుత్వ మద్దతుతో విజయవంతమైన కాలాన్ని అనుభవించింది, ప్రధాన యూరోపియన్ దేశాలకు సవాలు విసిరింది. రొమేనియాలో కమ్యూనిజం పతనం తర్వాత ఆ జట్టు తీవ్రమైన క్షీణతను ఎదుర్కొంది, ఇప్పటికీ దాని నుండి పూర్తిగా కోలుకోలేదు. అయినప్పటికీ ఇది రెండవ శ్రేణి యూరోపియన్ జట్లలో ప్రముఖమైనదిగా కొనసాగుతోంది.
కాకసస్ ప్రాంతంలోని జార్జియా 21వ శతాబ్దం ఆరంభంలో ప్రాచుర్యంలోకి వచ్చింది. వారి సాంప్రదాయ జాతీయ ఆట 'లెలో' (Lelo burti) రగ్బీ యూనియన్ను పోలి ఉండటం వల్ల స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత ఆ దేశం ఈ క్రీడ వైపు ఆకర్షితమైంది. ప్రస్తుతం జార్జియాను సాంప్రదాయ సిక్స్ నేషన్స్ వెలుపల అత్యుత్తమ యూరోపియన్ జట్టుగా, ఇటలీతో సమానమైన స్థాయి ఉన్న జట్టుగా పరిగణిస్తున్నారు. చిట్టచివరి రిపేచేజ్ (repechage) ద్వారా 2023 రగ్బీ ప్రపంచ కప్ కు అర్హత సాధించిన పోర్చుగల్ జాతీయ రగ్బీ జట్టు ఆ టోర్నమెంట్లో అద్భుతమైన ప్రదర్శన కనబరిచింది. జార్జియాతో మ్యాచ్ను 18-18 తో డ్రాగా ముగించి, టియర్-1 జట్లయిన వేల్స్, ఆస్ట్రేలియాలకు గట్టి పోటీ ఇచ్చింది. ఆ తర్వాత క్వార్టర్ ఫైనలిస్ట్ అయిన ఫిజీ జాతీయ జట్టుపై చారిత్రాత్మక విజయం సాధించింది. ఈ టోర్నమెంట్లో పోర్చుగల్ జట్టుకు అభిమానుల నుండి భారీ మద్దతు లభించింది.
రగ్బీ ఆడే ఇతర ప్రముఖ యూరోపియన్ దేశాలలో రష్యా ఉంది. దీని మొదటి అధికారిక మ్యాచ్ 1933లో డైనమో మాస్కో, మాస్కో ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఫిజికల్ ఎడ్యుకేషన్ మధ్య జరిగింది.[118] ఫ్రెంచ్ సరిహద్దుకు సమీపంలో ఉండే బాస్క్, కాటలాన్ ప్రాంతాలతో అనుబంధం ఉన్న స్పెయిన్ లో రగ్బీ యూనియన్ బలంగా ఉంది. నిబంధనల ఉల్లంఘన కారణంగా రెండుసార్లు ప్రపంచ కప్ అర్హతను కోల్పోయినప్పటికీ, ఐరోపా ప్రొఫెషనల్ రగ్బీ కప్ మ్యాచ్లకు భారీగా ప్రేక్షకులను ఆకర్షించింది. 1999 లో FIRA సంస్థ IRB పర్యవేక్షణలోకి రావడానికి అంగీకరించి, కేవలం యూరోపియన్ నియంత్రణ సంస్థగా రూపాంతరం చెందింది. దీనికి అనుగుణంగా తన పేరును FIRA-AER గా మార్చుకుంది. 2014 లో దీని పేరును రగ్బీ యూరప్ గా మార్చారు.
దక్షిణ అమెరికా
[మార్చు]
దక్షిణ అమెరికాలో రగ్బీ ఆడే దేశాలలో అర్జెంటీనా అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందింది. ఇది 1899 లో అర్జెంటీనా రగ్బీ యూనియన్ ను స్థాపించింది.[119] అయినప్పటికీ ఈ ఖండంలోని ఇతర దేశాలకు కూడా సుదీర్ఘ చరిత్ర ఉంది. బ్రెజిల్ లో 19వ శతాబ్దం ముగింపు నుండి రగ్బీ ఆడుతున్నప్పటికీ, 1926లో సావో పాలో, శాంటోస్ మధ్య జరిగిన ఇంటర్-సిటీ మ్యాచ్ తర్వాతే ఈ ఆట క్రమబద్ధంగా సాగింది.[120] ఉరుగ్వే లో రగ్బీ స్థిరపడటానికి మోంటెవీడియో క్రికెట్ క్లబ్ చేసిన ప్రయత్నాలు 1951 లో ఫలించాయి. అక్కడ నాలుగు క్లబ్లతో జాతీయ లీగ్ ఏర్పాటయింది.[121] రగ్బీ యూనియన్ను ఏర్పాటు చేసిన ఇతర దక్షిణ అమెరికా దేశాలలో చిలీ (1948),[122] పరాగ్వే (1968) ఉన్నాయి.[123] సూపర్ రగ్బీ అమెరికాస్ అనేది దక్షిణ అమెరికాలోని ప్రొఫెషనల్ రగ్బీ పోటీ.
ఆసియా
[మార్చు]బ్రిటిష్ సామ్రాజ్య కాలం నుండి అనేక ఆసియా దేశాలలో రగ్బీ ఆడే సంప్రదాయం ఉంది. భారతదేశం లో 1870వ దశకంలో ప్రారంభంలో రగ్బీ ఆడటం ప్రారంభించారు. 1873లో కలకత్తా ఫుట్బాల్ క్లబ్ ఏర్పాటయింది. స్థానిక బ్రిటిష్ సైనిక రెజిమెంట్ నిష్క్రమణతో ఈ ప్రాంతంలో రగ్బీపై ఆసక్తి తగ్గింది.[124] 1878లో కలకత్తా ఫుట్బాల్ క్లబ్ రద్దు కావడంతో భారతదేశంలో రగ్బీ కుంటుపడింది.[125] శ్రీలంక 1878లోనే తమ అసోసియేషన్ను స్థాపించినట్లు పేర్కొంది. ఆ కాలం నాటి అధికారిక సమాచారం తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, ఈ జట్టు 1920లో మద్రాసులో ఆల్-ఇండియా కప్ను గెలుచుకుంది.[126] మలేషియా లో మొదటి రగ్బీ మ్యాచ్ 1892లో నమోదైంది. 1922 లో ప్రారంభించబడిన హెచ్ఎమ్ఎస్ మలయా కప్ ఇప్పటికీ మలేషియా సెవెన్స్ విజేతలకు బహుకరిస్తున్నారు.[127]
జపాన్ కు 1899లో కేంబ్రిడ్జ్ విద్యార్థులైన గిన్నోసుకే తనకా, ఎడ్వర్డ్ బ్రామ్వెల్ క్లార్క్ ద్వారా రగ్బీ పరిచయమైంది.[128][129] జపాన్ రగ్బీ సమాఖ్య 1926లో స్థాపించబడింది. జపాన్ 2019 రగ్బీ ప్రపంచ కప్ కు ఆతిథ్యమివ్వడంతో రగ్బీ చరిత్రలో దాని స్థానం సుస్థిరమైంది.[130] కామన్వెల్త్ దేశాలు, ఐర్లాండ్, ఫ్రాన్స్ వెలుపల ఈ ఈవెంట్ను నిర్వహించిన మొదటి దేశం జపాన్. ఆసియాలో ఈ క్రీడను మరింత విస్తరించడానికి ఇది ఒక గొప్ప అవకాశంగా భావించబడింది.[130] ఆసియాలోని ఇతర ప్రముఖ రగ్బీ దేశాలలో సింగపూర్, దక్షిణ కొరియా, చైనా, ఫిలిప్పీన్స్ ఉన్నాయి. రగ్బీ సెవెన్స్ క్రీడను అభివృద్ధి చేయడంలో పూర్వ బ్రిటిష్ వలస రాజ్యమైన హాంగ్కాంగ్ కీలక పాత్ర పోషించింది, ముఖ్యంగా 1976లో ప్రారంభమైన హాంగ్కాంగ్ సెవెన్స్ టోర్నమెంట్ ఎంతో ప్రసిద్ధి చెందింది.[131]
మధ్య ప్రాచ్య, గల్ఫ్ దేశాలలో రగ్బీ క్రీడ 1950వ దశకంలో ప్రారంభమైంది. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత ఈ ప్రాంతంలో ఉన్న బ్రిటిష్, ఫ్రెంచ్ దళాలు మొదటి క్లబ్లను ఏర్పాటు చేశాయి. ఆ తర్వాత ఆ సైనికులు వెళ్లిపోయినప్పటికీ, అక్కడ పనిచేసే యూరోపియన్ యువ నిపుణులు ఆ క్లబ్లను సజీవంగా ఉంచారు. ఒమన్ జాతీయ సమాఖ్య 1971 లో ఏర్పాటయింది.[132] బహ్రెయిన్ మరుసటి సంవత్సరం తన సమాఖ్యను స్థాపించగా, 1975 లో గల్ఫ్ ప్రాంతంలో అతిపెద్ద రగ్బీ టోర్నమెంట్ అయిన దుబాయ్ సెవెన్స్ ప్రారంభించబడింది. ఈ ప్రాంతంలో రగ్బీ ఇప్పటికీ చిన్న క్రీడగానే ఉంది. మధ్యప్రాచ్యం నుండి ఇజ్రాయెల్, యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ (UAE) మాత్రమే ఐఆర్బీ ప్రపంచ ర్యాంకింగ్స్లో చోటు సంపాదించుకున్నాయి.[133]

ఆఫ్రికా
[మార్చు]1875లో కేప్ టౌన్లో ఉన్న బ్రిటిష్ సైనికుల ద్వారా రగ్బీ దక్షిణ ఆఫ్రికా కు పరిచయమైంది.[100] ఈ ఆట దేశవ్యాప్తంగా వేగంగా విస్తరించి, వించెస్టర్ కాలేజ్ ఫుట్బాల్ స్థానాన్ని ఆక్రమించింది. పొరుగున ఉన్న జింబాబ్వేకు కూడా వ్యాపించింది. దక్షిణ ఆఫ్రికా వలసదారులు ఈ ఆటను నమీబియాకు తీసుకెళ్లారు. బ్రిటిష్ తూర్పు ఆఫ్రికాలోని బ్రిటిష్ అధికారులతో పోటీ పడ్డారు. 19వ శతాబ్దం చివరలో, 20వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో ఆఫ్రికాలో ఈ క్రీడ వలసదారుల ద్వారా వ్యాపించింది. వారు తరచుగా "శ్వేతజాతీయులు మాత్రమే" ఆడే విధానాన్ని అనుసరించారు. దీనివల్ల స్థానిక ప్రజలు రగ్బీని కేవలం ఉన్నత వర్గాల క్రీడగా భావించారు, దీనికి ప్రజాదరణ పరిమితంగా ఉండేది.[134] అయినప్పటికీ ఈస్టర్న్ కేప్, హరారే ప్రాంతాలలో నల్లజాతీయుల భాగస్వామ్యం క్రమంగా పెరిగింది. పోటీతత్వ రగ్బీని ప్రారంభించిన తొలి దేశాలలో దక్షిణ ఆఫ్రికాతో పాటు పొరుగున ఉన్న రొడేషియా (ప్రస్తుత జింబాబ్వే) ఉన్నాయి. రొడేషియా 1895లో రొడేషియా రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్ను ఏర్పాటు చేసింది, బ్రిటీష్, న్యూజిలాండ్ జట్ల పర్యటనలకు ఇది ఒక ముఖ్యమైన వేదికగా నిలిచింది.[135]
ఇటీవల కాలంలో అనేక ఆఫ్రికా దేశాలు ఈ క్రీడను ఆదరిస్తున్నాయి. 21వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో మడగాస్కర్లో జరిగిన జాతీయ మ్యాచ్లకు 40,000 మంది ప్రేక్షకులు హాజరయ్యారు. 1915 నుండి రగ్బీ ఆడుతున్న చరిత్ర కలిగిన నమీబియా, 1999 నుండి ఇప్పటివరకు ఏడుసార్లు ప్రపంచ కప్ ప్రధాన రౌండ్కు అర్హత సాధించింది. వరల్డ్ రగ్బీ ర్యాంకింగ్స్లో సభ్యులుగా ఉన్న ఇతర ఆఫ్రికా దేశాలలో ఐవరీ కోస్ట్, కెన్యా, ఉగాండా, జాంబియా ఉన్నాయి.[133] పురుషుల వరల్డ్ రగ్బీ సెవెన్స్ సిరీస్లోని ప్రతి ఈవెంట్లో పాల్గొనే 15 ప్రధాన జట్లలో దక్షిణ ఆఫ్రికా, కెన్యా ఉన్నాయి.[136]
మహిళల రగ్బీ యూనియన్
[మార్చు]
ఎన్సీ హస్లర్స్ వర్సెస్ మిడ్వెస్ట్ II
మహిళల రగ్బీ ఫుట్బాల్కు సంబంధించిన రికార్డులు 19th శతాబ్దం చివరి నుండి ఉన్నాయి. దీనికి సంబంధించి లభించిన మొదటి డాక్యుమెంట్ ఆధారాలు ఎమిలీ వాలెంటైన్ (Emily Valentine) రచనలలో కనిపిస్తాయి. ఆమె 1887లో ఐర్లాండ్లోని అన్నిస్కిల్లెన్ లో గల పోర్టోరా రాయల్ స్కూల్ లో ఒక రగ్బీ జట్టును ఏర్పాటు చేసినట్లు పేర్కొంది.[137] న్యూజిలాండ్, ఫ్రాన్స్ దేశాలలో కూడా ప్రారంభ కాలంలో మహిళల మ్యాచ్లు జరిగినట్లు నివేదికలు ఉన్నప్పటికీ, ప్రాథమిక సాక్ష్యంగా నిలిచిన మొదటి ప్రముఖ మ్యాచ్ 1917 యుద్ధ సమయంలో కార్డిఫ్ లేడీస్, న్యూపోర్ట్ లేడీస్ మధ్య జరిగింది. ఈ మ్యాచ్కు ముందు కార్డిఫ్ జట్టు కార్డిఫ్ ఆర్మ్స్ పార్క్ లో దిగిన ఒక ఫోటో దీనికి సాక్ష్యంగా ఉంది.[138] 1980వ దశకం నుండి మహిళా అథ్లెట్లలో ఈ ఆటకు ఆదరణ పెరిగింది. వరల్డ్ రగ్బీ ప్రకారం 2010 నాటికి 100 కి పైగా దేశాలలో మహిళల రగ్బీ ఆడబడుతోంది.[139]
ఇంగ్లాండ్, స్కాట్లాండ్, ఐర్లాండ్, వేల్స్ దేశాలలో మహిళల రగ్బీని పర్యవేక్షించడానికి ఇంగ్లాండ్ కేంద్రంగా 1983లో "మహిళల రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్" (WRFU) స్థాపించబడింది. మహిళల రగ్బీ కోసం అధికారికంగా ఏర్పాటయిన అత్యంత పాత జాతీయ నియంత్రణ సంస్థ ఇది. దీని స్థానంలో 1994లో ఇంగ్లాండ్లో మహిళల రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్ (RFUW) ఏర్పాటయింది. మిగిలిన హోమ్ నేషన్స్ స్వతంత్రంగా తమ సొంత దేశాల రగ్బీని పర్యవేక్షించడం ప్రారంభించాయి.[140]
మహిళల రగ్బీ యూనియన్లో అత్యున్నత అంతర్జాతీయ పోటీ అయిన మహిళల రగ్బీ ప్రపంచ కప్ మొదటిసారిగా 1991లో నిర్వహించబడింది. 1994 నుండి 2014 వరకు దీనిని ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు ఒకసారి నిర్వహించేవారు.[140] 2014 ఈవెంట్ తర్వాత, ఇతర క్రీడా టోర్నమెంట్లతో ముఖ్యంగా రగ్బీ వరల్డ్ కప్ సెవెన్స్ పోటీలతో క్లాష్ కాకుండా ఉండటానికి ఈ టోర్నమెంట్ను ఒక సంవత్సరం ముందుకు జరిపి 2017లో నిర్వహించారు.[141] 2017 తర్వాత మహిళల రగ్బీ ప్రపంచ కప్ మళ్లీ నాలుగు సంవత్సరాల చక్రానికి చేరుకుంది. భవిష్యత్తులో ఈ పోటీలు పురుషుల ప్రపంచ కప్ చక్రం మధ్య సంవత్సరంలో నిర్వహించబడతాయి.
ప్రధాన అంతర్జాతీయ పోటీలు
[మార్చు]పురుషుల రగ్బీ ప్రపంచ కప్
[మార్చు]రగ్బీ యూనియన్లో అత్యంత ముఖ్యమైన పోటీ రగ్బీ ప్రపంచ కప్. ఇది 1987 లో ప్రారంభమైనప్పటి నుండి ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు ఒకసారి నిర్వహించబడుతున్న పురుషుల టోర్నమెంట్. ఫ్రాన్స్లో జరిగిన 2023 రగ్బీ ప్రపంచ కప్ ఫైనల్లో న్యూజిలాండ్ను 11-12 తో ఓడించిన దక్షిణ ఆఫ్రికా ప్రస్తుత ఛాంపియన్గా ఉంది.[142] అత్యధిక సంఖ్యలో ప్రపంచ కప్ విజయాలు సాధించిన రికార్డు దక్షిణ ఆఫ్రికా పేరిట ఉంది. ఆ జట్టు మొత్తం 4 సార్లు (1995, 2007, 2019, 2023) విజేతగా నిలిచింది. న్యూజిలాండ్ మూడు సార్లు (1987, 2011, 2015), ఆస్ట్రేలియా రెండు సార్లు (1991, 1999), ఇంగ్లాండ్ ఒకసారి (2003) ఈ టైటిల్ను గెలుచుకున్నాయి. ఉత్తర అర్ధగోళం నుండి రగ్బీ ప్రపంచ కప్ను గెలుచుకున్న ఏకైక జట్టు ఇంగ్లాండ్ మాత్రమే.[143]
పురుషుల రగ్బీ ప్రపంచ కప్ 1987 లో ప్రారంభమైనప్పటి నుండి నిరంతరం విస్తరిస్తోంది. టైటిల్ కోసం 16 జట్లు పోటీ పడిన మొదటి టోర్నమెంట్, 17 దేశాలలో ప్రసారమైంది. దీనిని మొత్తం 230 మిలియన్ల మంది టెలివిజన్ వీక్షకులు చూశారు. ఆ టోర్నమెంట్లో పూల్ స్టేజ్, ఫైనల్స్ సమయంలో టికెట్ల అమ్మకాలు మిలియన్ కంటే తక్కువగా నమోదయ్యాయి. 2007 ప్రపంచ కప్ లో 94 దేశాలు పోటీ పడగా, పూల్, ఫైనల్ స్టేజ్లలో 38,50,000 టికెట్లు అమ్ముడయ్యాయి. 200 దేశాలలో ప్రసారమైన ఈ ఈవెంట్ను టీవీలలో చూసిన వారి సంఖ్య దాదాపు 4.2 బిలియన్లుగా నమోదైంది.[144]
2019 రగ్బీ ప్రపంచ కప్ జపాన్లో సెప్టెంబరు 20 నుండి నవంబరు 2 వరకు జరిగింది. ఇది తొమ్మిదవ ఎడిషన్. ఆసియాలో ఈ టోర్నమెంట్ జరగడం ఇదే మొదటిసారి.[145]
ప్రాంతీయ టోర్నమెంట్లు
[మార్చు]
ఐరోపా, దక్షిణ అర్ధగోళాలలో వరుసగా నిర్వహించబడే సిక్స్ నేషన్స్ ఛాంపియన్షిప్, ది రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్ లు ప్రధాన అంతర్జాతీయ పోటీలుగా ఉన్నాయి.[146]
సిక్స్ నేషన్స్ అనేది యూరోపియన్ జట్లయిన ఇంగ్లాండ్, ఫ్రాన్స్, ఐర్లాండ్, ఇటలీ, స్కాట్లాండ్, వేల్స్ పాల్గొనే వార్షిక పోటీ.[147] ప్రతి దేశం మిగిలిన ఐదు దేశాలతో ఒకసారి తలపడుతుంది. ఇంగ్లాండ్, స్కాట్లాండ్ మధ్య మొదటి అంతర్జాతీయ మ్యాచ్ జరిగిన తర్వాత, ఐర్లాండ్, వేల్స్ 1880వ దశకంలో పోటీ పడటం ప్రారంభించాయి. ఇది "హోమ్ ఇంటర్నేషనల్ ఛాంపియన్షిప్స్" గా ఏర్పడింది.[147] ఫ్రాన్స్ 1900వ దశకంలో ఈ టోర్నమెంట్లో చేరింది. 1910 లో "ఫైవ్ నేషన్స్" అనే పదం మొదటిసారిగా వాడుకలోకి వచ్చింది.[147] అయితే వరుసగా పేలవమైన ఫలితాలు రావడం, ప్రొఫెషనలిజం ఆరోపణలు, మైదానంలో హింసపై ఆందోళనల కారణంగా 1931 లో హోమ్ నేషన్స్ (ఇంగ్లాండ్, ఐర్లాండ్, స్కాట్లాండ్, వేల్స్) ఫ్రాన్స్ను పోటీల నుండి మినహాయించాయి.[148] ఫ్రాన్స్ తిరిగి 1939-1940 లో చేరినప్పటికీ, రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం కారణంగా పోటీలు మరో ఎనిమిది సంవత్సరాల పాటు నిలిచిపోయాయి.[147] రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత జరిగిన అన్ని టోర్నమెంట్లలో ఫ్రాన్స్ ఆడింది. ఇందులో మొదటిది 1947 లో జరిగింది.[147] 2000 సంవత్సరంలో ఇటలీ ఈ పోటీలో ఆరవ దేశంగా చేరింది. 2013 నుండి వారి హోమ్ మ్యాచ్ల వేదికగా రోమ్లోని స్టాడియో ఒలింపికో నిశ్చయించబడింది.[149]
ది రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్ అనేది దక్షిణ అర్ధగోళంలోని అగ్రశ్రేణి జాతీయ జట్ల కోసం నిర్వహించబడే వార్షిక అంతర్జాతీయ సిరీస్. 1996 లో ప్రారంభమైనప్పటి నుండి 2011 వరకు దీనిని "ట్రై నేషన్స్" అని పిలిచేవారు. ఇందులో ఆ ఖండంలోని సాంప్రదాయ శక్తులైన ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, దక్షిణ ఆఫ్రికా పోటీ పడేవి.[150] ఈ జట్లు అంతర్జాతీయ ర్యాంకింగ్స్లో ఆధిపత్యం చెలాయించాయి. చాలా మంది ట్రై నేషన్స్ను అంతర్జాతీయ రగ్బీలో అత్యంత కఠినమైన పోటీగా పరిగణించారు.[151][152] ప్రారంభంలో ఈ మూడు దేశాలు ఒకదానితో ఒకటి రెండుసార్లు హోమ్ అండ్ అవే పద్ధతిలో ఆడేవి.[153]
2006 లో ఒక కొత్త విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టారు. దీని ప్రకారం ప్రతి దేశం మిగిలిన జట్లతో మూడు సార్లు ఆడుతుంది. అయితే ప్రపంచ కప్ సంవత్సరాలైన 2007, 2011 లలో జట్లు పరస్పరం రెండు సార్లు మాత్రమే ఆడాయి.[150] 2007 ప్రపంచ కప్లో అర్జెంటీనా అత్యుత్తమ ప్రదర్శన కనబరిచిన తర్వాత,[154] 2009 ట్రై నేషన్స్ టోర్నమెంట్ ముగిసిన తర్వాత, SANZAR (దక్షిణ ఆఫ్రికా, న్యూజిలాండ్, ఆస్ట్రేలియన్ రగ్బీ) కూటమి అర్జెంటీనా రగ్బీ యూనియన్ ను 2012 లో విస్తరించిన ఫోర్ నేషన్స్ టోర్నమెంట్లో చేరాల్సిందిగా ఆహ్వానించింది.[155] 2012 ఎడిషన్ నుండి ఈ పోటీ అధికారికంగా "ది రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్" గా మార్చబడింది. ఈ పోటీ పాత ట్రై నేషన్స్ హోమ్-అండ్-అవే ఆకృతికి తిరిగి మారింది, కానీ ఇప్పుడు నాలుగు జట్లు పాల్గొంటున్నాయి. ప్రపంచ కప్ సంవత్సరాలలో సంక్షిప్త టోర్నమెంట్ నిర్వహించబడుతుంది, ఇందులో ప్రతి జట్టు మిగిలిన జట్లతో ఒకసారి మాత్రమే ఆడుతుంది. 2020 లో కోవిడ్-19 మహమ్మారి కారణంగా దక్షిణ ఆఫ్రికా తప్పుకోవడంతో తాత్కాలికంగా పాత "ట్రై నేషన్స్" ఆకృతిని పునరుద్ధరించారు.[156]
మల్టీ-స్పోర్ట్ ఈవెంట్లలో రగ్బీ
[మార్చు]ఒలింపిక్ క్రీడలలో 1900, 1908, 1920, 1924 లలో రగ్బీ యూనియన్ ఆడబడింది.[157] ఒలింపిక్ నిబంధనల ప్రకారం స్కాట్లాండ్, వేల్స్, ఇంగ్లాండ్ దేశాలు సార్వభౌమ దేశాలు కానందున విడివిడిగా ఆడటానికి అనుమతించబడలేదు. 1900 లో గ్రేట్ బ్రిటన్ను 27-8 తో, జర్మనీని 27-17 తో ఓడించి ఫ్రాన్స్ పసిడి పతకాన్ని కైవసం చేసుకుంది.[157] 1908 లో ఆస్ట్రేలియా 32-3 స్కోరుతో గ్రేట్ బ్రిటన్ను ఓడించి బంగారు పతకాన్ని సాధించింది.[157] 1920 లో రగ్బీ క్రీడకు కొత్తగా ఉన్న అనేక మంది ఆటగాళ్లతో బరిలోకి దిగిన అమెరికా జట్టు, ఫ్రాన్స్ను 8-0 తో ఓడించి సంచలన విజయం సాధించింది. 1924 లో అమెరికా మళ్లీ ఫ్రాన్స్ను 17-3 తో ఓడించి, ఈ క్రీడలో రెండుసార్లు స్వర్ణం గెలిచిన ఏకైక జట్టుగా నిలిచింది.[157]
2009 లో అంతర్జాతీయ ఒలింపిక్ కమిటీ 81 కి 8 మెజారిటీతో రగ్బీ యూనియన్ను కనీసం 2016, 2020 క్రీడలలో ఒలింపిక్ క్రీడగా పునరుద్ధరించడానికి ఓటు వేసింది. అయితే ఇది 4 రోజుల టోర్నమెంట్లో రగ్బీ సెవెన్స్ ఆకృతిలో నిర్వహించబడుతుంది.[38] ఇది రగ్బీ ప్రపంచం చాలా కాలంగా ఆశించిన విషయం. అంతర్జాతీయ రగ్బీ బోర్డు అధ్యక్షుడు బెర్నార్డ్ లాపాసెట్ ఒలింపిక్ బంగారు పతకాన్ని "మా క్రీడ యొక్క పరాకాష్ట" (రగ్బీ సెవెన్స్) గా పరిగణిస్తారని చెప్పారు.[158]
కౌలాలంపూర్లో జరిగిన 1998 క్రీడల నుండి కామన్వెల్త్ గేమ్స్ లో రగ్బీ సెవెన్స్ ఆడబడుతోంది.[159] అత్యధిక బంగారు పతకాలు సాధించిన జట్టుగా న్యూజిలాండ్ నిలిచింది. ఆ జట్టు వరుసగా నాలుగు సార్లు ఈ పోటీని గెలుచుకుంది. 2014 లో దక్షిణ ఆఫ్రికా వారిని ఓడించింది.[160] థాయిలాండ్లోని బ్యాంకాక్లో జరిగిన 1998 క్రీడల నుండి రగ్బీ యూనియన్ ఆసియా క్రీడల ఈవెంట్గా కూడా ఉంది. 1998, 2002 ఎడిషన్లలో సాధారణ 15 మంది ఆటగాళ్ల ఆకృతి, రగ్బీ సెవెన్స్ రెండూ ఆడబడ్డాయి. అయితే 2006 నుండి కేవలం రగ్బీ సెవెన్స్ మాత్రమే ఉంచబడింది. 2010 లో మహిళల రగ్బీ సెవెన్స్ ఈవెంట్ ప్రవేశపెట్టబడింది. 2016 ఒలింపిక్స్ నుండి రగ్బీ సెవెన్స్ ఒలింపిక్ క్రీడగా మారడం వల్ల ఆసియా క్రీడలలో ఇది శాశ్వతంగా కొనసాగే అవకాశం ఉంది.
మహిళల అంతర్జాతీయ రగ్బీ
[మార్చు]మహిళల అంతర్జాతీయ రగ్బీ యూనియన్ 1982 లో ఉట్రెచ్ట్ (Utrecht) లో ఫ్రాన్స్, నెదర్లాండ్స్ మధ్య జరిగిన మ్యాచ్తో ప్రారంభమైంది.[161] 2009 నాటికి 40 కి పైగా విభిన్న దేశాల మధ్య ఆరు వందలకు పైగా మహిళల అంతర్జాతీయ మ్యాచ్లు జరిగాయి.[162]
మొదటి మహిళల రగ్బీ ప్రపంచ కప్ 1991 లో వేల్స్లో జరిగింది, దీనిని అమెరికా గెలుచుకుంది.[140] రెండవ టోర్నమెంట్ 1994 లో జరిగింది, ఆ సమయం నుండి 2014 వరకు ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు ఒకసారి నిర్వహించబడింది. న్యూజిలాండ్ మహిళల జట్టు వరుసగా నాలుగు ప్రపంచ కప్లను (1998, 2002, 2006, 2010) గెలుచుకుంది.[163] ఆ తర్వాత ఇంగ్లాండ్ 2014 లో విజయం సాధించింది. 2014 ఈవెంట్ తర్వాత, వరల్డ్ రగ్బీ తదుపరి ఎడిషన్ను 2017 కి మార్చింది, ఆ సమయం నుండి కొత్త నాలుగు సంవత్సరాల చక్రాన్ని అనుసరిస్తున్నారు.[164] న్యూజిలాండ్ ప్రస్తుత ప్రపంచ కప్ విజేతగా ఉంది.
మహిళల రగ్బీ ప్రపంచ కప్తో పాటు, పురుషుల పోటీలకు సమాంతరంగా నిర్వహించబడే ఇతర సాధారణ టోర్నమెంట్లు (మహిళల సిక్స్ నేషన్స్ ఛాంపియన్షిప్తో సహా) కూడా ఉన్నాయి. 1996 లో మొదటిసారిగా ఆడిన మహిళల సిక్స్ నేషన్స్లో ఇంగ్లాండ్ ఆధిపత్యం చెలాయించింది. ఆ జట్టు 14 సందర్భాలలో టోర్నమెంట్ను గెలుచుకుంది, ఇందులో 2006 నుండి 2012 వరకు వరుసగా ఏడు విజయాలు ఉన్నాయి. అయితే ఆ తర్వాత ఇంగ్లాండ్ 2017 లో మాత్రమే గెలిచింది. ప్రస్తుత ఛాంపియన్ ఫ్రాన్స్ ప్రతి సరి సంఖ్య సంవత్సరంలోనూ (2014, 2016, 2018) విజయం సాధించగా, ఐర్లాండ్ 2013, 2015 లలో విజయం సాధించింది.
పురుషుల ప్రొఫెషనల్ రగ్బీ యూనియన్
[మార్చు]రగ్బీ యూనియన్ 1995 నుండి వృత్తిపరమైన (ప్రొఫెషనల్) క్రీడగా మారింది. అయితే ఈ ప్రొఫెషనలిజం మిశ్రమ ఫలితాలను ఇచ్చింది. దీనివల్ల క్లబ్ స్థాయిలలో క్రీడాకారుల భాగస్వామ్యం తగ్గడంతో పాటు ప్రొఫెషనల్ విభాగంలో ఆర్థిక ఇబ్బందులు కూడా తలెత్తాయి.[165] కింది పట్టిక ప్రొఫెషనల్, సెమీ-ప్రొఫెషనల్ రగ్బీ యూనియన్ పోటీలను చూపుతుంది.
| పోటీ | జట్లు | దేశాలు | సగటు హాజరు |
|---|---|---|---|
| సూపర్ రగ్బీ పసిఫిక్ | 11[b] | న్యూజిలాండ్ (5), ఆస్ట్రేలియా (4), ఫిజీ (1), పసిఫిక్ దీవులు (1) | 14,436 (2017)[166] |
| ప్రీమియర్ రగ్బీ | 10 | ఇంగ్లాండ్ | 15,358 (2023–24)[167] |
| జపాన్ రగ్బీ లీగ్ వన్ | 12 | జపాన్ | 14,952 (2020)[168] |
| టాప్ 14 | 14 | ఫ్రాన్స్ | 14,841 (2022–2023)[169] |
| కరీ కప్ | 8 | దక్షిణ ఆఫ్రికా | |
| యునైటెడ్ రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్ | 16 | ఐర్లాండ్ (4), వేల్స్ (4), స్కాట్లాండ్ (2), ఇటలీ (2), దక్షిణ ఆఫ్రికా (4)[c] | 10,809 (2022–23)[170] |
| నేషనల్ ప్రొవిన్షియల్ ఛాంపియన్షిప్ | 14 | న్యూజిలాండ్ | |
| ప్రో డి2 | 16 | ఫ్రాన్స్ | |
| ఆర్ఎఫ్యూ ఛాంపియన్షిప్ | 12 | ఇంగ్లాండ్ | |
| మేజర్ లీగ్ రగ్బీ | 11 | అమెరికా | |
| దిది 10 | 10 | జార్జియా | |
| రష్యన్ రగ్బీ ఛాంపియన్షిప్ | 8 | రష్యా | |
| లిగా నేషనల్ డి రగ్బీ | 6 | రోమేనియా | |
| సూపర్ రగ్బీ అమెరికాస్ | 7 | అర్జెంటీనా (2), ఉరుగ్వే (1), బ్రెజిల్ (1), చిలీ (1), పరాగ్వే (1) | |
రకాలు
[మార్చు]
పూర్తి కాంటాక్ట్ కలిగి ఉండే 15 మంది ఆటగాళ్ల రగ్బీ యూనియన్ ఆట నుండి కొన్ని ఇతర రకాలు పుట్టుకొచ్చాయి. ఈ మార్పులు చేసిన రకాలలో ప్రధానంగా రెండు వ్యత్యాసాలు కనిపిస్తాయి. ఒకటి ఆటగాళ్ల సంఖ్య తక్కువగా ఉండటం, రెండోది ఆటగాళ్ల మధ్య శారీరక ఘర్షణ (కాంటాక్ట్) తక్కువగా ఉండటం.
వీటిలో అత్యంత పాత రకం రగ్బీ సెవెన్స్ (దీనిని 7s లేదా VIIs అని కూడా పిలుస్తారు). ఇది వేగంగా సాగే ఆట. ఇది 1883 లో స్కాట్లాండ్లోని మెల్రోస్ ప్రాంతంలో ప్రారంభమైంది. రగ్బీ సెవెన్స్లో ప్రతి జట్టులో ఏడుగురు ఆటగాళ్లు మాత్రమే ఉంటారు. ప్రతి సగం ఆట సాధారణంగా ఏడు నిమిషాల పాటు సాగుతుంది. హాంగ్ కాంగ్ సెవెన్స్, దుబాయ్ సెవెన్స్ అనేవి దీని ప్రధాన టోర్నమెంట్లు. సాధారణంగా 15 మంది ఆటగాళ్ల రగ్బీ క్రీడకు అంతగా ప్రాచుర్యం లేని ప్రాంతాలలో ఈ టోర్నమెంట్లు నిర్వహిస్తారు.
ఈ క్రీడలో ఇటీవల వచ్చిన మరో రకం రగ్బీ టెన్స్ (10s లేదా Xs). ఇది మలేషియాలో కనుగొనబడిన ఆట. దీనిలో ప్రతి జట్టులో పది మంది ఆటగాళ్లు ఉంటారు.[171]
టచ్ రగ్బీ లో ప్రత్యర్థిని కింద పడేయడానికి బదులుగా, బంతిని పట్టుకున్న ఆటగాడిని రెండు చేతులతో తాకడం ద్వారా టాకిల్ పూర్తి చేస్తారు. ఇది శిక్షణ కోసం, పిల్లలు, పెద్దలు ఆడే మిశ్రమ జెండర్ ఆటగా ప్రాచుర్యం పొందింది.[172][173]
పిల్లలకు శారీరక ఘర్షణ తక్కువగా ఉండేలా ఈ క్రీడను పరిచయం చేయడానికి అనేక రకాలు రూపొందించబడ్డాయి.[174] మిని రగ్బీ అనేది పిల్లలలో ఈ క్రీడను ప్రోత్సహించడానికి ఉద్దేశించిన రకం.[175][176] ఇది కేవలం ఎనిమిది మంది ఆటగాళ్లతో చిన్న మైదానంలో ఆడబడుతుంది.[175]
ట్యాగ్ రగ్బీ లో ఆటగాళ్లు వెల్క్రోతో కూడిన రెండు ట్యాగ్లు ఉన్న బెల్ట్ ధరిస్తారు. ప్రత్యర్థి ఆటగాడు ఆ ట్యాగ్లలో ఒకదానిని తీసివేస్తే టాకిల్ పూర్తయినట్లు పరిగణిస్తారు. ట్యాగ్ రగ్బీలో బంతిని తన్నడం (కికింగ్) అనుమతించబడదు.[177] ట్యాగ్ రగ్బీ మాదిరిగానే ఉండే అమెరికన్ ఫ్లాగ్ రగ్బీ (AFR) అనేది శారీరక ఘర్షణ లేని మిశ్రమ జెండర్ ఆట. దీనిని కె-9 తరగతుల అమెరికన్ పిల్లల కోసం రూపొందించారు.[178] అమెరికన్ ఫ్లాగ్ రగ్బీ, మిని రగ్బీలు ట్యాగ్ రగ్బీ కంటే భిన్నంగా ఉంటాయి. పిల్లల వయస్సు పెరిగేకొద్దీ వీటిలో రగ్బీ యూనియన్కు చెందిన అధునాతన నియమాలను పరిచయం చేస్తారు.[175]
టెన్ మ్యాన్ రగ్బీ అనేది రగ్బీ యూనియన్లో ఒక ప్రత్యేక ఆట శైలి. దీనిలో జట్టు తన ఫార్వర్డ్ ఆటగాళ్ల బలాన్ని ఉపయోగించి బంతిపై ఆధిపత్యాన్ని సాధిస్తుంది. స్క్రమ్స్ (scrums), లైన్-అవుట్ (line-out) ల ద్వారా నియంత్రణ సాధించి, ఫ్లై-హాఫ్ ఆటగాడి కికింగ్ నైపుణ్యంతో మైదానంలో మంచి స్థానాన్ని పొందుతుంది. దాడిలో నలుగురు త్రీ-క్వార్టర్ బ్యాక్లు, ఫుల్ బ్యాక్లను సాధారణంగా ఉపయోగించరు. ఒకవేళ ఉపయోగించినా, అది కేవలం ఇన్సైడ్ సెంటర్ క్రాష్ బాల్, కిక్స్ వెంట పరిగెత్తడానికి మాత్రమే పరిమితం అవుతుంది. టెన్ మ్యాన్ రగ్బీ అనేది చాలా సాంప్రదాయ ఆట శైలి. ఇది ప్రేక్షకులకు అంతగా వినోదం పంచదు. అయితే బలమైన ఆటగాళ్లు ఉన్న జట్టుకు ఇది చాలా ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది. "టెన్ మ్యాన్ రగ్బీ" అనేది కొంత ప్రతికూల పదంగా పరిగణించబడుతుంది. వాతావరణం అనుకూలించని సమయంలో చాలా జట్లు ఈ వ్యూహాన్ని కొంతవరకు ఉపయోగిస్తాయి.[179][180][181][182]
సాధారణం కాని ఇతర రకాలలో బీచ్ రగ్బీ, స్నో రగ్బీ ఉన్నాయి.[174][183]
ఇతర క్రీడలపై ప్రభావం
[మార్చు]
ఆటగాళ్లకు చెల్లింపుల విషయంలో రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్ నుండి నార్తర్న్ యూనియన్ విడిపోయిన తర్వాత రగ్బీ లీగ్ ఏర్పడింది. ఇది తన సొంత నియమాలను మార్చుకుని ఒక స్వతంత్ర క్రీడగా అవతరించింది. ఈ రెండు క్రీడలు నేటికీ ఒకదానికొకటి ప్రభావితం చేసుకుంటూనే ఉన్నాయి.
అమెరికన్ ఫుట్బాల్[184][185], కెనడియన్ ఫుట్బాల్[186] లు రగ్బీ ఫుట్బాల్ ప్రారంభ రూపాల నుండి ఉద్భవించాయి.[186]
ఆస్ట్రేలియన్ రూల్స్ ఫుట్బాల్ పై రగ్బీ ఫుట్బాల్ తో పాటు ఇంగ్లీష్ పబ్లిక్ పాఠశాలల్లో ఆడే ఇతర ఆటల ప్రభావం ఉంది.[187][188][189]
జేమ్స్ నైస్మిత్ బాస్కెట్బాల్ ను కనుగొనడానికి రగ్బీతో సహా అనేక క్రీడల అంశాలను తీసుకున్నాడు.[190] జంప్ బాల్ విధానం రగ్బీ లైన్-అవుట్ను పోలి ఉండటం, ప్రారంభ సంవత్సరాలలో వాడిన అండర్హ్యాండ్ షూటింగ్ శైలి దీనికి స్పష్టమైన ఉదాహరణలు. నైస్మిత్ మెక్గిల్ విశ్వవిద్యాలయం లో రగ్బీ ఆడేవాడు.[191]
స్వీడిష్ ఫుట్బాల్ అనేది అసోసియేషన్ ఫుట్బాల్, రగ్బీ ఫుట్బాల్ నియమాల మిశ్రమంతో కూడిన ఆట.[192][193]
వీల్చైర్ రగ్బీ (wheelchair rugby) కు రగ్బీ నుండి ఆ పేరు వచ్చింది. ఇది ఒక పూర్తి కాంటాక్ట్ క్రీడ. దీనిలో పాయింట్లు సాధించడానికి బంతితో ట్రై లైన్ దాటడం వంటి రగ్బీ అంశాలు ఉంటాయి.[194]
గణాంకాలు, రికార్డులు
[మార్చు]సెంటర్ ఫర్ ది ఇంటర్నేషనల్ బిజినెస్ ఆఫ్ స్పోర్ట్ 2023 నివేదిక ప్రకారం, ప్రపంచవ్యాప్తంగా కోటి కంటే ఎక్కువ మంది ప్రజలు రగ్బీ యూనియన్ లేదా ఐఆర్బీ (IRB) నిర్వహించే దాని అనుబంధ రకాలను ఆడుతున్నారు.[195] ఇది 2011 నాటి నివేదికతో పోలిస్తే గణనీయమైన పెరుగుదల.[196] 2011 నుండి ఆఫ్రికాలో 33 శాతం, దక్షిణ అమెరికాలో 28 శాతం, ఆసియా, ఉత్తర అమెరికాలో 18 శాతం చొప్పున క్రీడాకారుల భాగస్వామ్యం పెరిగిందని ఆ నివేదిక పేర్కొంది.[196] 2023 లో ఐఆర్బీ ప్రచురించిన అంతర్జాతీయ గణాంకాల ప్రకారం ప్రపంచవ్యాప్తంగా 10.9 మిలియన్ల మంది ఆటగాళ్లు ఉన్నారు. వీరిలో 8.4 మిలియన్ల మంది తమ దేశాల సంఘాలకు అనుబంధంగా ఉన్న క్లబ్లలో నమోదిత సభ్యులుగా ఉన్నారు.[2] 2016 వరల్డ్ రగ్బీ ఇయర్ ఇన్ రివ్యూ నివేదిక ప్రకారం 8.5 మిలియన్ల మంది ఆటగాళ్లు ఉండగా, వారిలో 3.2 మిలియన్ల మంది రిజిస్టర్డ్ యూనియన్ ఆటగాళ్లు, 1.9 మిలియన్ల మంది రిజిస్టర్డ్ క్లబ్ ఆటగాళ్లు ఉన్నారు. మొత్తం ఆటగాళ్లలో 22% మంది మహిళలు ఉన్నారు.[197]
మొదటి శ్రేణి (Tier 1) దేశాల నుండి అత్యధిక అంతర్జాతీయ మ్యాచ్లు ఆడిన ఆటగాడిగా వేల్స్ కెప్టెన్ అలున్ విన్ జోన్స్ నిలిచాడు. ఇతడు 150 కంటే ఎక్కువ అంతర్జాతీయ మ్యాచ్లు ఆడాడు. అలాగే అత్యధిక స్కోరు చేసిన మొదటి శ్రేణి అంతర్జాతీయ ఆటగాడిగా న్యూజిలాండ్కు చెందిన డాన్ కార్టర్ నిలిచాడు. ఇతడు తన కెరీర్లో 1442 పాయింట్లు సాధించాడు.[198] 2010 ఏప్రిల్లో రెండవ శ్రేణి రగ్బీ దేశమైన లిథువేనియా, రెండవ శ్రేణి దేశాల వరుస అంతర్జాతీయ విజయాల రికార్డును బద్దలు కొట్టింది. 2016 లో న్యూజిలాండ్ జట్టు మొదటి శ్రేణి దేశాలలో వరుసగా 18 టెస్ట్ మ్యాచ్లు గెలిచి సరికొత్త రికార్డు సృష్టించింది.[199] ఈ రికార్డును 2017 మార్చి 11 న ఇంగ్లాండ్ జట్టు స్కాట్లాండ్పై సాధించిన విజయంతో సమం చేసింది.[200] రెండు గుర్తింపు పొందిన అసోసియేషన్ల మధ్య జరిగిన అత్యధిక స్కోరింగ్ మ్యాచ్ 1994 అక్టోబర్ 27 న జరిగింది. దీనిలో హాంగ్ కాంగ్ జట్టు సింగపూర్పై 164–13 తేడాతో విజయం సాధించింది.[201] అత్యధిక విజయ వ్యత్యాసం (152 పాయింట్లు) రికార్డును రెండు దేశాలు కలిగి ఉన్నాయి. జపాన్ (చైనీస్ తైపీపై 155–3 విజయం), అర్జెంటీనా (పరాగ్వేపై 152–0 విజయం) 2002 లో ఈ రికార్డులను సాధించాయి.[201]
రగ్బీ యూనియన్ మ్యాచ్లో అత్యధిక ప్రేక్షకులు హాజరైన రికార్డు 2000 జూలై 15 న నమోదైంది. సిడ్నీ లోని స్టేడియం ఆస్ట్రేలియా లో జరిగిన బ్లెడిస్లో కప్ మ్యాచ్లో న్యూజిలాండ్ 39–35 తో ఆస్ట్రేలియాను ఓడించింది. ఈ మ్యాచ్ను చూడటానికి 1,09,874 మంది అభిమానులు వచ్చారు.[202] ఐరోపాలో అత్యధికంగా 1,04,000 మంది ప్రేక్షకులు హాజరైన మ్యాచ్ 1975 మార్చి 1 న జరిగింది. దీనిలో స్కాట్లాండ్ జట్టు వేల్స్ ను 12–10 తో మర్రేఫీల్డ్ స్టేడియంలో ఓడించింది.[202] అయితే ఇది ఒక అంచనా మాత్రమే. నాటి వార్తాపత్రికలు దాదాపు 80,000 మంది హాజరైనట్లు పేర్కొన్నాయి. దేశీయ క్లబ్ మ్యాచ్లో అత్యధిక ప్రేక్షకులు (99,124 మంది) హాజరైన రికార్డు 2016 జూన్ 24 న జరిగింది. బార్సిలోనాలోని క్యాంప్ నౌ లో జరిగిన ఫైనల్లో రేసింగ్ 92 జట్టు టౌలాన్ను ఓడించింది.[203] రెగ్యులర్ సీజన్ క్లబ్ మ్యాచ్లో అత్యధిక హాజరు (83,761 మంది) రికార్డు 2012 లో వెంబ్లీ స్టేడియం లో జరిగిన హార్లేక్విన్స్, సార్సెన్స్ మ్యాచ్లో నమోదైంది.[204]
సంస్కృతిలో
[మార్చు]
థామస్ హ్యూస్ రాసిన 1857 నాటి ప్రసిద్ధ నవల Tom Brown's Schooldays రగ్బీ స్కూల్ నేపథ్యంలో సాగుతుంది. దీనిలో రగ్బీ మ్యాచ్ ప్రస్తావన ఉంది. దీని ఆధారంగా 1940 లో సినిమా కూడా వచ్చింది. జేమ్స్ జాయిస్ తన ప్రసిద్ధ రచనలైన యులిసెస్ (1922), Finnegans Wake (1939) లలో ఐరిష్ జట్టు బెక్టివ్ రేంజర్స్ ను ప్రస్తావించాడు.[205] సర్ ఆర్థర్ కోనన్ డోయల్ రాసిన షెర్లాక్ హోమ్స్ కథ The Adventure of the Sussex Vampire (1924) లో డాక్టర్ వాట్సన్ బ్లాక్హీత్ తరఫున రగ్బీ ఆడినట్లు పేర్కొనబడింది.[206]
హెన్రీ రూసో 1908 నాటి పెయింటింగ్ Joueurs de football నలుగురు రగ్బీ ఆటగాళ్లు పోటీ పడుతున్నట్లు చూపుతుంది.[207] ఈ క్రీడను తమ చిత్రాలలో ప్రదర్శించిన ఇతర ఫ్రెంచ్ కళాకారులలో ఆల్బర్ట్ గ్లీజెస్ (Les Joueurs de football - 1912), రాబర్ట్ డెలూనే (Football. L'Équipe de Cardiff - 1916), ఆండ్రీ లోట్ (Partie de Rugby - 1917) ఉన్నారు.[208] 1928 ఆమ్స్టర్డామ్ ఒలింపిక్స్లో లక్సెంబర్గ్కు చెందిన జీన్ జాకోబి తన రగ్బీ చిత్రానికి గాను బంగారు పతకాన్ని గెలుచుకున్నాడు.[209]
సినిమాల్లో ఈలింగ్ స్టూడియోస్ వారి 1949 నాటి హాస్య చిత్రం A Run for Your Money, 1979 నాటి బీబీసీ వేల్స్ టెలివిజన్ చిత్రం గ్రాండ్ స్లామ్ లు రగ్బీ అభిమానుల చుట్టూ తిరుగుతాయి.[210] ఈ క్రీడను లోతుగా చూపించిన ఇతర చిత్రాలలో Old Scores (1991), Forever Strong (2008) ఉన్నాయి. జాన్ కార్లిన్ పుస్తకం ఆధారంగా రూపొందించిన ఇన్విక్టస్ (2009) చిత్రం, 1995 రగ్బీ ప్రపంచ కప్ నేపథ్యంతో పాటు జాతి వివక్ష (అపార్థీడ్) తర్వాత దక్షిణాఫ్రికా ప్రజలను ఏకం చేయడానికి నెల్సన్ మండేలా ఈ క్రీడను ఎలా ఉపయోగించారో చూపిస్తుంది.[211][212]
ప్రజా శిల్పకళలో కూడా ఈ క్రీడకు ప్రముఖ స్థానం ఉంది. లండన్ లోని ట్వికెన్హామ్ వద్ద గెరాల్డ్ లైంగ్ రూపొందించిన 27 అడుగుల కాంస్య శిల్పం ఉంది.[213] మిలీనియం స్టేడియంలో సర్ టాస్కర్ వాట్కిన్స్ శిల్పం ఉంది.[214] కార్డిఫ్లో గారెత్ ఎడ్వర్డ్స్, స్టెల్లెన్బోష్లో డానీ క్రావెన్ వంటి ప్రసిద్ధ రగ్బీ ఆటగాళ్ల శిల్పాలు ప్రతిష్టించబడ్డాయి.[215]
మూలాలు
[మార్చు]నోట్స్
[మార్చు]- ↑ 2014 నాటికి ఇంటర్నేషనల్ రగ్బీ బోర్డు (ప్రస్తుతం వరల్డ్ రగ్బీగా పిలుస్తున్నారు), ప్రపంచవ్యాప్త ఆటగాళ్ల సంఖ్యను దేశం, వయస్సు, లింగం వారీగా విడిగా చూపించకుండా, ప్రతి దేశానికి కలిపి ఒకే సంఖ్యను ప్రచురించడం ప్రారంభించింది. '119 దేశాలు... 6.6 మిలియన్ల ఆటగాళ్లు' అనే ఈ పత్రం ప్రతి దేశం నివేదించిన నమోదిత, నమోదు కాని ఆటగాళ్ల సంఖ్యను కలుపుతుంది. కొన్ని రగ్బీ సంఘాలు అనుబంధ క్లబ్ లేదా ప్రాంతం కోసం ఆడే తమ నమోదిత ఆటగాళ్లను మాత్రమే నివేదిస్తాయి. ఇంగ్లాండ్కు చెందిన రగ్బీ ఫుట్బాల్ యూనియన్ వంటి ఇతర సంఘాలు విద్యా కార్యక్రమాలలో పాల్గొనే వారిని లేదా నమోదు కాని ఆటగాళ్లను కూడా నివేదిస్తాయి. 2012 లో ఆర్ఎఫ్యు నివేదించిన గణాంకాల ప్రకారం ఇంగ్లాండ్లో 1,990,988 మంది రగ్బీ ఆడుతున్నారు, వీరిలో 13 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు ఉన్నవారు 1,102,971 మంది, టీనేజర్లు 731,685 మంది, పెద్దలు 156,332 మంది ఉన్నారు. ఇందులో నమోదైన కొందరు క్లబ్ల తరఫున క్రమం తప్పకుండా ఆడకుండా, పాఠశాల విద్యా పర్యటనల ద్వారా టాగ్ రగ్బీ లేదా టచ్ రగ్బీ ఆడినవారు కావచ్చు. 2023 లో విడుదల చేసిన గణాంకాల ప్రకారం రగ్బీ యూనియన్ లేదా దాని ఇతర రూపాలను ఆడుతున్న వారి మొత్తం సంఖ్య 10,984,118 కాగా, అందులో 8.4 మిలియన్ల మంది నమోదిత ఆటగాళ్లు, 2.5 మిలియన్ల మంది నమోదు కాని ఆటగాళ్లు ఉన్నారు.
- ↑ అమెరికా జాతీయ గీతమైన "The Star-Spangled Banner" 19వ శతాబ్దం మధ్యలో బేస్ బాల్ మ్యాచ్ల కంటే ముందు పాడబడినప్పటికీ, అది 1931 వరకు అధికారిక జాతీయ గీతం కాలేదు. అంతేకాకుండా, క్రీడలకు ముందు దీనిని పాడే ఆచారం 1920ల వరకు క్రమబద్ధం కాలేదు.[31]
ఫుట్నోట్స్
[మార్చు]- ↑ Else, David (2007). British language & culture (2nd ed.). Lonely Planet. p. 97. ISBN 978-1-86450-286-2.
- 1 2 3 "119 countries... 8.4 million players" (PDF). IRB. Archived (PDF) from the original on 17 జూన్ 2015. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ Brawley, Sean; Guoth, Nick (2013). Australia's Asian Sporting Context, 1920s – 30s: Sport in the Global Society – Contemporary Perspectives. Routledge. p. 168. ISBN 978-1-317-96632-6. Archived from the original on 30 అక్టోబరు 2023.
- ↑ Scianitti, Matthew (18 జూన్ 2011). "The world awaits for Canada's rugby team". National Post. Retrieved 8 మార్చి 2020.
{{cite news}}: CS1 maint: deprecated archival service (link) - 1 2 "U.S Rugby Scholarships – U.S. Sports Scholarships". Archived from the original on 15 సెప్టెంబరు 2021. Retrieved 21 సెప్టెంబరు 2020.
- 1 2 "Rugby: Fastest growing sport in the U.S. also one of the oldest – Global Sport Matters". 19 జూలై 2018. Archived from the original on 1 నవంబరు 2021. Retrieved 9 డిసెంబరు 2020.
- 1 2 "Where Is Rugby the Most Popular Among Students: Comparison of US and UK Student Leagues | Love Rugby League". 17 అక్టోబరు 2020. Archived from the original on 12 ఆగస్టు 2021. Retrieved 9 డిసెంబరు 2020.
- ↑ "Madagascar take Sevens honours". International Rugby Board. 23 ఆగస్టు 2007. Archived from the original on 24 అక్టోబరు 2012. Retrieved 1 డిసెంబరు 2013.
- ↑ Richards, Huw (30 సెప్టెంబరు 2011). A Game for Hooligans: The History of Rugby Union (in ఇంగ్లీష్). Random House. pp. Chapter one. ISBN 978-1-78057-328-1.
- ↑ Marshall & Jordon 1951, p. 13
- ↑ Marshall & Jordon 1951, pp. 13–14
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 9
- ↑ "Six ways the town of Rugby helped change the world". BBC News. 1 ఫిబ్రవరి 2014. Archived from the original on 4 మార్చి 2014.
- ↑ "Early Laws". rugbyfootballhistory.com. Archived from the original on 2 అక్టోబరు 2020. Retrieved 6 ఫిబ్రవరి 2010.
- 1 2 3 4 5 Godwin & Rhys 1981, p. 10
- ↑ "History of Football – The Global Growth". FIFA. Archived from the original on 12 మే 2013. Retrieved 12 నవంబరు 2019.
- ↑ Tony Collins (2006). "Schism 1893–1895". Rugby's great split: class, culture and the origins of rugby league football (2nd ed.). Routlage. pp. 87–120. ISBN 0-415-39616-6.
- ↑ McGaughey, William. "A Short History of Civilization IV". Five Epochs of Civilization: Chapter 7 (2000). worldhistorysite.com. Archived from the original on 12 మే 2013. Retrieved 26 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Historical Rugby Milestones 1870s". rugbyfootballhistory.com. Archived from the original on 13 జనవరి 2018. Retrieved 22 మార్చి 2015.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 12
- ↑ "1888 Australia & New Zealand". The British and Irish Lions. Archived from the original on 7 జూన్ 2011. Retrieved 13 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Ryan, Greg (1993). Forerunners of the All Blacks. Christchurch, New Zealand: Canterbury University Press. p. 44. ISBN 0-908812-30-2.
- 1 2 "The History". The British and Irish Lions. Archived from the original on 22 జూలై 2013. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "IRB Hall of Fame Welcomes Five Inductees". International Rugby Board. 23 నవంబరు 2008. Archived from the original on 24 ఆగస్టు 2010. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Griffiths 1987, p. ix "In the first century of rugby union's history the IRB only recognised matches with international status if both teams in a match came from a small pool of countries: Australia, British Lions, England, France, Ireland, New Zealand, Scotland, South Africa and Wales."
- ↑ "Natives' Rugby Tour, 1888-89". Manatū Taonga — Ministry for Culture and Heritage. Archived from the original on 20 మే 2024. Retrieved 28 డిసెంబరు 2024.
- ↑ "Take a trip down memory lane courtesy of our historian John Griffiths". espnscrum.com. 23 నవంబరు 2008. Archived from the original on 27 డిసెంబరు 2012. Retrieved 6 అక్టోబరు 2011. "1 October: The original Wallabies beat a strong Gloucestershire XV 16–0 at Kingsholm, 2 October: The Invincible Second All Blacks have their toughest tour assignment when they are considered lucky to scrape home 13–10 against a star-studded Newport XV, 2 October: Argentina serve notice of their rapidly rising rugby stock by beating a Cardiff side captained by Gerald Davies."
- 1 2 Godwin & Rhys 1981, p. 18
- ↑ Thomas & Rowe 1954, p. 27 "When they arrived in this country [Britain] they were regarded as an unknown quantity, but it was not anticipated that they would give the stronger British teams a great deal of opposition. The result of the very first match against Devon was regarded as a foregone conclusion by most British followers."
- ↑ "The anthem in more recent years". BBC Cymru Wales history. BBC Cymru Wales. 1 డిసెంబరు 2008. Archived from the original on 29 జూన్ 2011. Retrieved 3 డిసెంబరు 2010.
- ↑ Cyphers, Luke; Trex, Ethan (8 సెప్టెంబరు 2011). "The song remains the same". ESPN The Magazine. Retrieved 20 నవంబరు 2014.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 19
- ↑ "Italy Tour – Bucharest, 14 April 1940: Romania 3–0 Italy (FT)". ESPNscrum. Archived from the original on 12 నవంబరు 2019. Retrieved 12 నవంబరు 2019.
- ↑ "Italy Tour – Stuttgart, 5 May 1940: Germany (0) 0–4 (4) Italy (FT)". ESPNscrum. Archived from the original on 12 నవంబరు 2019. Retrieved 12 నవంబరు 2019.
- ↑ "Romania Tour – Milan, 2 May 1942: Italy (8) 22–3 (0) Romania (FT)". ESPNscrum. Archived from the original on 12 నవంబరు 2019. Retrieved 12 నవంబరు 2019.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 22
- ↑ "Rugby in the Olympics: Future". IRB. Archived from the original on 10 ఆగస్టు 2011. Retrieved 18 ఆగస్టు 2011.
- 1 2 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "I.O.C. Decision" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ "Tokyo 2020 Olympic Sports: Rugby". Archived from the original on 18 సెప్టెంబరు 2018. Retrieved 25 జూన్ 2019.
- ↑ Stubbs 2009, p. 118
- ↑ "History of the RFU". RFU. Archived from the original on 22 ఏప్రిల్ 2010. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Ontario: The Shamateurs". TIME. 29 సెప్టెంబరు 1947. Archived from the original on 3 ఫిబ్రవరి 2011. Retrieved 6 ఫిబ్రవరి 2010.
- ↑ Rentoul, John (17 మార్చి 1995). "Amateur status attacked by MPs — Sport — The Independent". The Independent. London: INM. ISSN 0951-9467. OCLC 185201487. Archived from the original on 25 డిసెంబరు 2012. Retrieved 19 నవంబరు 2011.
- ↑ "History of Rugby Union". Archived from the original on 6 ఏప్రిల్ 2013. Retrieved 6 ఫిబ్రవరి 2010.
- ↑ "European Rugby Cup: History". ERC. Archived from the original on 8 ఫిబ్రవరి 2007. Retrieved 21 మార్చి 2007.
- 1 2 Gaynor, Bryan (21 ఏప్రిల్ 2001). "Union's off-field game a real winner". The New Zealand Herald. Archived from the original on 1 జూన్ 2013. Retrieved 14 ఆగస్టు 2011.
- ↑ ""The Rugby Championship" to replace Tri Nations". rugby.com.au. Archived from the original on 8 మార్చి 2016. Retrieved 29 ఏప్రిల్ 2014.
- 1 2 3 "Law 3 Number of Players" (PDF). World Rugby. p. 33. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- 1 2 3 4 5 "A Beginner's Guide to Rugby Union" (PDF). World Rugby. p. 6. Archived from the original (PDF) on 6 ఏప్రిల్ 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- 1 2 3 4 "Rugby Union Positions". talkrugbyunion.co.uk. Archived from the original on 6 ఏప్రిల్ 2013. Retrieved 13 ఆగస్టు 2011.
- 1 2 3 4 "Rugby Glossary". ESPN Scrum. Archived from the original on 21 ఫిబ్రవరి 2013. Retrieved 13 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Rugby Positions Explained". Rugby Coaching. 27 సెప్టెంబరు 2011. Archived from the original on 3 ఏప్రిల్ 2013. Retrieved 30 సెప్టెంబరు 2012.
- 1 2 3 4 5 6 "A Beginner's Guide to Rugby Union" (PDF). World Rugby. p. 7. Archived from the original (PDF) on 6 ఏప్రిల్ 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ "A Beginner's Guide to Rugby Union" (PDF). World Rugby. p. 8. Archived from the original (PDF) on 6 ఏప్రిల్ 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ Bompa & Claro 2008, p. 62
- ↑ Brown, Guthrie & Growden 2010
- ↑ Ferguson, David (7 జనవరి 2006). "Scottish rugby welcomes back Lomu". The Scotsman. Archived from the original on 16 జూన్ 2013. Retrieved 1 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ MacDonald, H. F. (1938). Rugger Practice and Tactics – A Manual of Rugby Football Technique. p. 97.
- ↑ "Law 9 Method of Scoring" (PDF). World Rugby. pp. 62–65. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ "Scoring through the ages". rugbyfootballhistory.com. Archived from the original on 15 నవంబరు 2018. Retrieved 16 ఆగస్టు 2011.
- ↑ worldrugby.org. "Laws of the Game | World Rugby Laws". www.world.rugby. Archived from the original on 14 ఆగస్టు 2021. Retrieved 18 ఆగస్టు 2021.
- ↑ "19.1 Throw-in". World Rugby Laws. laws.worldrugby.org. Retrieved 8 సెప్టెంబరు 2017.
- ↑ ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "pitch and post dimensions" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ "World Rugby alter Law 8.2(a): Try against posts". Americas Rugby News. 12 మే 2020. Archived from the original on 20 మార్చి 2023. Retrieved 21 మార్చి 2023.
- ↑ "Law 13 Kick-off and Restart Kicks" (PDF). World Rugby. pp. 85–91. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ Midgley, Ruth (1979). The Official World Encyclopedia of Sports and Games. London: Diagram Group. p. 394. ISBN 0-7092-0153-2.
- 1 2 3 4 5 "Law 5: Time" (PDF). World Rugby. pp. 45–47. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ "IRB Laws – Time". 7 డిసెంబరు 2013. Archived from the original on 25 మార్చి 2008. Retrieved 7 డిసెంబరు 2013.
- 1 2 "Law 12 Knock-on or Throw Forward" (PDF). World Rugby. pp. 81–83. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- 1 2 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "WRlaw19" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "10.4e" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "10.4d" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 3 4 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "irblaws19" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 3 4 5 6 7 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "WRlaw20" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "FormingScrum" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "WRLaw6" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 3 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "WRLaw10" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "Uncontested" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 "Law 2 The Ball" (PDF). World Rugby. pp. 31–32. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- 1 2 3 4 5 "Law 4 Players' clothing" (PDF). World Rugby. pp. 41–44. Archived from the original (PDF) on 16 ఫిబ్రవరి 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ "Protect Your Assets: Mouthguards". coaching toolbox.co.nz. Archived from the original on 8 ఫిబ్రవరి 2013. Retrieved 23 సెప్టెంబరు 2011.
- 1 2 3 4 5 6 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "IRB Organisation" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ "IRB Women's Rugby World Cup". rwcwomens.com. Archived from the original on 3 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Russia to host 2013 Rugby World Cup Sevens". stuff.co.nz. 15 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
{{cite web}}: CS1 maint: deprecated archival service (link) - ↑ "Rules". irbsevens.com. Archived from the original on 12 డిసెంబరు 2013. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ "Women's Sevens World Series News". World Rugby. Archived from the original on 1 అక్టోబరు 2017. Retrieved 20 నవంబరు 2014.
- ↑ "Chile to host IRB Junior World Trophy". IRB.com. 31 ఆగస్టు 2007. Archived from the original on 18 మే 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "IRB Junior World Rugby Trophy". IRB.com. Archived from the original on 18 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Nations Cup". IRB.com. Archived from the original on 24 ఆగస్టు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Pacific Nations Cup". IRB.com. Archived from the original on 2 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "African Rugby unveils blueprint for growth". IRB.com. 24 డిసెంబరు 2010. Archived from the original on 13 జనవరి 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "HSBC extends commitment to Asian rugby". IRB.com. 19 జనవరి 2011. Archived from the original on 16 అక్టోబరు 2012. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Dubai 7s Rugby". Archived from the original on 5 జూలై 2022. Retrieved 4 జూన్ 2022.
- 1 2 3 "FIRA-AER History". fira-aer-rugby.com. Archived from the original on 27 ఏప్రిల్ 2013. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "FORU Mission". oceaniarugby.com. Archived from the original on 4 అక్టోబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Confederación Sudamericana de Rugby (CONSUR)". consur.org. Archived from the original on 28 జూలై 2020. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "SANZAAR Boss Peters defends TriNations timing". rugbyweek.com. 4 ఆగస్టు 2011. Archived from the original on 26 మార్చి 2012. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Mortimer, James (9 నవంబరు 2011). "SANZAR remains intact". AllBlacks.com. Archived from the original on 27 డిసెంబరు 2012. Retrieved 10 నవంబరు 2011.
- ↑ Sero, Nick (10 నవంబరు 2015). "USA Rugby Reaction to World Rugby Governance Reform". usarugby.org. Archived from the original on 20 నవంబరు 2018. Retrieved 11 మే 2016.
- 1 2 3 Godwin & Rhys 1981, p. 11
- ↑ Davies, Sean (13 అక్టోబరు 2005). "Fire and flair: Fijian rugby". BBC Sport. Archived from the original on 30 డిసెంబరు 2005. Retrieved 17 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Scene set for an exciting Junior Trophy". IRB. 13 మే 2011. Archived from the original on 18 మే 2011. Retrieved 17 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Kitson, Robert (11 ఫిబ్రవరి 2014). "There is far more to savour in European rugby union than just the Six Nations". The Guardian. Archived from the original on 13 ఆగస్టు 2021. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ "Rugby Live Stream". 23 డిసెంబరు 2017. Archived from the original on 24 డిసెంబరు 2017. Retrieved 24 డిసెంబరు 2017.
- ↑ Gerrard, D. F.; Waller, A. E.; Bird, Y. N. (1994). "The New Zealand Rugby Injury and Performance Project: II. Previous injury experience of a rugby-playing cohort". British Journal of Sports Medicine. 28 (4). British Medical Journal: 229–33. doi:10.1136/bjsm.28.4.229. ISSN 0306-3674. PMC 1332081. PMID 7894952.
- ↑ "Sititi targets pool's big fish". BBC Sport. 26 సెప్టెంబరు 2003. Archived from the original on 21 ఫిబ్రవరి 2014. Retrieved 17 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Exporter Guide: Tonga" (PDF). New Zealand Trade and Enterprise. 2010. Archived from the original (PDF) on 28 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 17 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Davies, John; Jenkins, Nigel; Baines, Menna; Lynch, Peredur I., eds. (2008). "Rugby Union". The Welsh Academy Encyclopaedia of Wales. Cardiff: University of Wales Press. p. 782. ISBN 978-0-7083-1953-6.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 74
- ↑ Davies, Sean (29 సెప్టెంబరు 2006). "Fire and flair: Fijian rugby". BBC Sport. Archived from the original on 9 ఫిబ్రవరి 2011. Retrieved 20 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Jones & Golesworthy 1976, p. 10
- ↑ "Member Unions". oceaniarugby.com. Archived from the original on 31 మార్చి 2015. Retrieved 1 అక్టోబరు 2011.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 160
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 43
- ↑ "Jamaica". IRB. Archived from the original on 28 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 6 అక్టోబరు 2011.
- ↑ "Bermuda". IRB. Archived from the original on 15 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 6 అక్టోబరు 2011.
- ↑ Dine, Philip (2001). French Rugby Football. Oxford: Berg. pp. 79–94. ISBN 1-85973-327-1.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 148
- ↑ Davies, Sean (16 నవంబరు 2009). "Puma power: Argentinian rugby". BBC Sport. Archived from the original on 22 అక్టోబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 48
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 166
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 58
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 127
- ↑ "The History of the Calcutta Cup". Archived from the original on 8 డిసెంబరు 2015. Retrieved 28 నవంబరు 2015.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 92
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 152
- ↑ Godwin & Rhys 1981, pp. 112–113
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 105
- ↑ Davies, Sean (12 ఫిబ్రవరి 2007). "Eastern Promise: Japanese rugby". BBC Sport. Archived from the original on 1 మార్చి 2014. Retrieved 20 సెప్టెంబరు 2011.
- 1 2 "England will host 2015 World Cup". BBC Sport. 28 జూలై 2009. Archived from the original on 12 జనవరి 2016. Retrieved 7 ఫిబ్రవరి 2010.
- ↑ "HSBC join Cathay as Hong Kong Sevens sponsors". IRB. 18 మే 2011. Archived from the original on 11 జూన్ 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 126
- 1 2 "IRB World Rankings". IRB. Archived from the original on 10 ఆగస్టు 2011. Retrieved 18 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Kamau, Michael Mundia. "A Review of Kenyan Rugby". wesclark.com. Archived from the original on 22 ఫిబ్రవరి 2012. Retrieved 19 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Godwin & Rhys 1981, p. 15
- ↑ "Teams announced for Gold Coast kickoff" (Press release). International Rugby Board. 8 సెప్టెంబరు 2011. Archived from the original on 11 అక్టోబరు 2011. Retrieved 13 నవంబరు 2011.
- ↑ "Emily Valentine: First Lady of Irish And World Rugby". IrishRugby.ie. 20 జనవరి 2010. Archived from the original on 3 మార్చి 2014. Retrieved 8 మార్చి 2020.
- ↑ Davies, D. E. (1975). Cardiff Rugby Club, History and Statistics 1876–1975. Risca: The Starling Press. pp. 70–71. ISBN 0-9504421-0-0.
- ↑ IRB (22 ఫిబ్రవరి 2011). "Great potential for Women's Rugby in Japan". Boxscore World Sportswire. Archived from the original on 8 మార్చి 2020. Retrieved 8 మార్చి 2020.
- 1 2 3 "Women's Rugby World Cup history". IRB. Archived from the original on 3 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 5 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Women's Rugby World Cup 2017 Tender Process Opens". rugbyworldcup.com. 28 నవంబరు 2014. Archived from the original on 9 మార్చి 2020. Retrieved 9 మార్చి 2020.
- ↑ "NEW ZEALAND 11-12 SOUTH AFRICA: SPRINGBOKS CLAIM RECORD FOURTH WORLD CUP WITH NARROW WIN OVER 14-MAN ALL BLACKS".
- ↑ Tremlett, Sam (2 నవంబరు 2019). "Rugby World Cup Winners". Rugby World. Archived from the original on 5 నవంబరు 2019. Retrieved 5 నవంబరు 2019.
- ↑ "IRB Year in Review 2010" (PDF). IRB. 2010. p. 74. Archived from the original (PDF) on 3 నవంబరు 2011. Retrieved 25 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Hosting the First Rugby World Cup in Asia". Archived from the original on 12 ఆగస్టు 2017. Retrieved 25 జూన్ 2019.
- ↑ "Rugby Trophys". rugbyfootballhistory.com. Archived from the original on 28 మార్చి 2013. Retrieved 4 అక్టోబరు 2011.
- 1 2 3 4 5 "Six Nations Championship: History". rbs6nations.com. Archived from the original on 8 నవంబరు 2021. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ "Six Nations Championship". ESPN Scrum.com. Archived from the original on 6 ఫిబ్రవరి 2013. Retrieved 19 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Stadio Flaminio". rbs6nations.com. Archived from the original on 21 నవంబరు 2008. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- 1 2 "TriNations Rugby". RugbyWeek.com. Archived from the original on 19 అక్టోబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Harmse, J.J. (30 జూన్ 2010). "NZ expect aerial bombardment". sport24.co.za. Archived from the original on 18 మే 2013. Retrieved 18 ఆగస్టు 2011.
- ↑ మూస:Date = 26 August 2010
- ↑ Nauright, John; Zipp, Sarah (3 జనవరి 2020). Routledge Handbook of Global Sport (in ఇంగ్లీష్). Routledge. ISBN 978-1-317-50047-6. Archived from the original on 29 జూన్ 2023. Retrieved 24 ఆగస్టు 2022.
- ↑ "Argentina invited to join Tri-Nations series". CNN. 14 సెప్టెంబరు 2009. Archived from the original on 25 అక్టోబరు 2012. Retrieved 18 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "IRB welcomes Argentina Four Nations Invite". IRB. 14 సెప్టెంబరు 2009. Archived from the original on 26 ఆగస్టు 2011. Retrieved 4 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Green light for 2020 Tri-Nations" (Press release). SANZAAR. 16 అక్టోబరు 2020.
- 1 2 3 4 ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "Rugby in the Olympics" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - ↑ "Golf & rugby voted into Olympics". BBC News. 19 అక్టోబరు 2009. Archived from the original on 8 మార్చి 2013. Retrieved 6 ఫిబ్రవరి 2010.
- ↑ "Commonwealth Games 2010: Form guide – rugby sevens". BBC Sport. 27 సెప్టెంబరు 2010. Archived from the original on 9 సెప్టెంబరు 2014. Retrieved 17 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Commonwealth Games: NZ win sevens as England miss medal". BBC Sport. 12 అక్టోబరు 2010. Archived from the original on 9 సెప్టెంబరు 2014. Retrieved 17 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Women's Rugby". Rugby Relics. Archived from the original on 21 అక్టోబరు 2012. Retrieved 18 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Dolidze, Giorgi (5 ఫిబ్రవరి 2009). "Women's Rugby: Beautiful Side of a Brtual Game". Bleacher Report. Archived from the original on 22 మే 2013. Retrieved 25 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Rugby's prized trophies going on tour". New Zealand 2011. 6 ఫిబ్రవరి 2011. Archived from the original on 23 డిసెంబరు 2011. Retrieved 26 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Ireland to host Women's Rugby World Cup 2017" (Press release). World Rugby. 13 మే 2015. Retrieved 30 మార్చి 2017.
- ↑ Kitson, Robert (25 ఆగస్టు 2020). "Twenty-five years of professionalism: skill levels rise but at what cost?". The Guardian. Archived from the original on 25 ఆగస్టు 2023.
- ↑ "Answers to dwindling Super crowds in NZ may offer clues for Australia". The Sydney Morning Herald. 12 జనవరి 2020. Retrieved 15 డిసెంబరు 2023.
- ↑ Mairs, Gavin (23 డిసెంబరు 2024). "Snigger all you like but rugby union can learn plenty from rugby league". The Telegraph. Retrieved 27 డిసెంబరు 2024.
- ↑ "Record attendance numbers for Japanese Top League". 13 జనవరి 2020. Archived from the original on 24 డిసెంబరు 2021. Retrieved 28 జూలై 2020.
- ↑ "Top 14 attendance records broken this season, according to league". Rugby World. 2 జూన్ 2023. Retrieved 15 డిసెంబరు 2023.
- ↑ "DHL Stormers just short in Vodacom URC Grand Final". The Stormers. 27 మే 2023. Retrieved 27 మే 2023.[ఆధారం యివ్వలేదు]
- ↑ Bath 1997, p. 71
- ↑ deKroo, Karl (11 ఏప్రిల్ 2009). "Touch rugby league growing in Brisbane". The Courier-Mail. Archived from the original on 24 ఏప్రిల్ 2013. Retrieved 23 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Touch Rugby". RFU. Archived from the original on 19 సెప్టెంబరు 2011. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- 1 2 "A Beginner's Guide to Rugby Union" (PDF). World Rugby. pp. 14–15. Archived from the original (PDF) on 6 ఏప్రిల్ 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- 1 2 3 "Mini and Leprechaun Rugby" (PDF). irishrugby.ie. Archived from the original (PDF) on 2 మార్చి 2014. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ Rutherford, Don (1993). The Complete Book of Mini Rugby. London: Partridge. p. 2. ISBN 1-85225-196-4.
- ↑ "Tag Rugby". RFU. 11 ఏప్రిల్ 2009. Archived from the original on 10 ఆగస్టు 2011. Retrieved 23 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "About AFR". americanflagrugby.com. Archived from the original on 17 ఆగస్టు 2011. Retrieved 18 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Rugby Union/Rugby League Phrase Guide v4.6". Archived from the original on 9 ఏప్రిల్ 2005. Retrieved 8 జూన్ 2005.
- ↑ "Allan Massie: Andrew misses target by putting boot in laws - The Scotsman". thescotsman.scotsman.com. Archived from the original on 4 జూన్ 2011.
- ↑ The Times[dead link]
- ↑ "RT Sport: Six Nations - Player Ratings". RTÉ.ie. Archived from the original on 5 జూన్ 2011. Retrieved 12 మార్చి 2010.
- ↑ Deges, Frankie (15 జూలై 2008). "Rugby X-treme hits the Andes". IRB. Archived from the original on 26 జూలై 2010. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ Bath 1997, p. 77
- ↑ Stubbs 2009, p. 115
- 1 2 John Everett Robbins, ed. (1972). Encyclopedia Canadiana. Vol. 8. Toronto, Ottawa, Montreal: Grolier of Canada. p. 110. ISBN 0-7172-1601-2.
- ↑ Collins, Tony (2011). "Chapter 1: National Myths, Imperial Pasts and the Origins of Australian Rules Football". In Wagg, Stephen (ed.). Myths and Milestones in the History of Sport. Palgrave Macmillan. pp. 8–31. ISBN 978-0-230-24125-1.
- ↑ Blainey, Geoffrey (2010). A Game of Our Own: The Origins of Australian Football. Black Inc. pp. 244–278. ISBN 978-1-86395-347-4.
- ↑ de Moore, Greg (2008). Tom Wills: His Spectacular Rise and Tragic Fall. Allen & Unwin. pp. 17–47. ISBN 978-1-74175-499-5.
- ↑ Wolff, Alexander (25 నవంబరు 2002). "The Olden Rules". Sports Illustrated. Archived from the original on 4 జూన్ 2011. Retrieved 18 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Biography of James Naismith". naismithmuseum.com. Archived from the original on 14 సెప్టెంబరు 2013. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ Jönsson, Åke (2006). Fotboll: hur världens största sport växte fram. Lund: Historiska media. p. 203. ISBN 91-85377-48-1.
- ↑ "SvFF:s tillkomst 1904". svenskfotboll.se. Archived from the original on 28 జూలై 2020. Retrieved 24 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Introduction to Wheelchair Rugby". iwrf.com. Archived from the original on 19 సెప్టెంబరు 2015. Retrieved 28 సెప్టెంబరు 2015.
- ↑ ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని
<ref>ట్యాగు; "Stripes" అనే పేరుగల ref లలో పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు - 1 2 Chadwick, Simon (5 ఏప్రిల్ 2011). "Economic Impact Report on Global Rugby; Part III: Strategic and Emerging Markets" (PDF). Centre for the International Business of Sport, Coventry University. Archived from the original (PDF) on 26 జూన్ 2011. Retrieved 25 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Year in Review 2016". World Rugby. p. 45. Archived from the original on 7 జూలై 2017. Retrieved 2 మే 2017.
- ↑ "Statsguru/Test matches/Player records". ESPN Scrum.com. Archived from the original on 11 ఆగస్టు 2011. Retrieved 27 ఫిబ్రవరి 2014.
- ↑ "New Zealand sink Australia to make history with 18th consecutive Test win". The Guardian. 22 అక్టోబరు 2016. Archived from the original on 24 ఏప్రిల్ 2010. Retrieved 30 మే 2010.
- ↑ "Six Nations 2017: England 61–21 Scotland". BBC Sport (in బ్రిటిష్ ఇంగ్లీష్). 11 మార్చి 2017. Archived from the original on 11 మార్చి 2017. Retrieved 12 మార్చి 2017.
- 1 2 "Games where 100 or more points were scored by a team". rugbydata.com. Archived from the original on 25 మార్చి 2013. Retrieved 27 సెప్టెంబరు 2011.
- 1 2 "Records: Highest attendance". ESPN. Archived from the original on 20 నవంబరు 2018. Retrieved 14 మే 2016.
- ↑ Bergogne, Romain (24 జూన్ 2016). "En battant Toulon, le Racing 92 est sacré champion de France" [By beating Toulon, Racing 92 is champion of France]. L'Équipe (in ఫ్రెంచ్). Archived from the original on 27 జూన్ 2016. Retrieved 25 జూన్ 2016.
- ↑ "Saracens 19-24 Harlequins". Wembley. Retrieved 27 డిసెంబరు 2024.
- ↑ "Bective Rangers – James Joyce". bectiverangers.com. UK. Archived from the original on 26 జూలై 2011. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "The Adventure of the Sussex Vampire". BBC. UK. సెప్టెంబరు 2005. Archived from the original on 11 ఆగస్టు 2011. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Lauf, Cornelia. "Henri Rousseau". guggenheim.org. Archived from the original on 29 ఏప్రిల్ 2011. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Dine, Philip (2001). French Rugby Football. Oxford: Berg. p. 19. ISBN 1-85973-327-1.
- ↑ "Art Competitions". olympic-museum.de. Archived from the original on 1 మే 2008. Retrieved 6 అక్టోబరు 2011.
- ↑ Berry, David (1996). Wales and Cinema, The First Hundred Years. Cardiff: University of Wales Press. p. 215. ISBN 0-7083-1370-1.
- ↑ Carlin, John (19 అక్టోబరు 2007). "How Nelson Mandela won the rugby World Cup". The Daily Telegraph. UK. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
{{cite news}}: CS1 maint: deprecated archival service (link) - ↑ Fihlani, Pumza (11 డిసెంబరు 2009). "South Africa 'rugby unity': Fact and fiction". BBC News. UK. Archived from the original on 10 డిసెంబరు 2013. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
- ↑ Kilvington, Joanna (2 జూన్ 2010). "RFU unveils iconic bronze of rugby line-out by sculptor Gerald Laing". yourlocalguardian.co.uk. UK. Archived from the original on 27 జూలై 2013. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
- ↑ "Statue of Sir Tasker is unveiled". BBC News. UK. 15 నవంబరు 2009. Archived from the original on 4 సెప్టెంబరు 2015. Retrieved 23 సెప్టెంబరు 2011.
- ↑ "Craven of Craven Week". rugby365.com. 27 జూన్ 2010. Archived from the original on 19 జూలై 2011. Retrieved 28 ఆగస్టు 2011.
వనరులు
[మార్చు]ముద్రిత వనరులు
- Encyclopedia Canadiana vol. 8. Toronto, Ottawa, Montreal: Grolier of Canada. 1972. ISBN 0-7172-1601-2.
- Bath, Richard, ed. (1997). Complete Book of Rugby. Seven Oaks Ltd. ISBN 1-86200-013-1.
- Biscombe, Tony; Drewett, Peter (2009). Rugby: Steps to Success. Human Kinetics.
- Bompa, Tudor; Claro, Frederick (2008). Periodization in Rugby. Meyer and Meyer Sport.
- Brown, Mathew; Guthrie, Patrick; Growden, Greg (2010). Rugby For Dummies. John Wiley and Sons.
- Godwin, Terry; Rhys, Chris (1981). The Guinness Book of Rugby Facts & Feats. Enfield: Guinness Superlatives Ltd. ISBN 0-85112-214-0.
- Griffiths, John (1987). The Phoenix Book of International Rugby Records. London: Phoenix House. ISBN 0-460-07003-7.
- Jones, John R; Golesworthy, Maurice (1976). Encyclopedia of Rugby Union Football. London: Robert Hale. ISBN 0-7091-5394-5.
- Marshall, Howard; Jordon, J.P. (1951). Oxford v Cambridge, The Story of the University Rugby Match. London: Clerke & Cockeran.
- Midgley, Ruth (1979). The Official World Encyclopedia of Sports and Games. London: Diagram Group. ISBN 0-7092-0153-2.
- Richards, Huw (2007). A Game for Hooligans: The History of Rugby Union. Edinburgh: Mainstream Publishing. ISBN 978-1-84596-255-5.
- Stubbs, Ray (2009). The Sports Book. Dorling Kindersley. ISBN 978-1-4053-3697-0.
- Thomas, J.B.G.; Rowe, Harding (1954). On Tour. Essex: Anchor Press Ltd.
ఎలక్ట్రానిక్ వనరులు
- "Laws of Rugby Union". IRB. 2010. Archived from the original on 18 మే 2011. Retrieved 16 జనవరి 2011.
- "IRB Regulations". IRB. Retrieved 16 జనవరి 2011.
{{cite web}}: CS1 maint: deprecated archival service (link) - Scrum.com Rugby guide
వెలుపలి లింకులు
[మార్చు]| Find more about రగ్బీ at Wikipedia's sister projects | |
| Definitions and translations from Wiktionary | |
| Media from Commons | |
| Quotations from Wikiquote | |
| Source texts from Wikisource | |
| Textbooks from Wikibooks | |
| Learning resources from Wikiversity | |
- ఇంటర్నేషనల్ రగ్బీ బోర్డు – అధికారిక వెబ్సైట్
- రగ్బీ డేటా – రగ్బీ గణాంకాలు
- ప్లానెట్ రగ్బీ – వార్తలు, మ్యాచ్ నివేదికలు
- ఈఎస్పీఎన్ రగ్బీ – వార్తలు, గణాంకాలు
- ↑ అమెరికన్ ఫుట్బాల్, కెనడియన్ ఫుట్బాల్ రెండూ రగ్బీ విధానాల నుండి పరిణామం చెందినవే. కెనడియన్ ఫుట్బాల్ లీగ్ ప్రత్యేకంగా కెనడియన్ రగ్బీ యూనియన్ (దీనిని కెనడాలో రగ్బీ యూనియన్ను పర్యవేక్షించే రగ్బీ కెనడాతో గందరగోళం పడకూడదు) నుండి అభివృద్ధి చెందింది. ఈ సంస్థ 1967 లో తన పేరును, క్రీడ పేరును ఖచ్చితంగా మార్చే వరకు దాని పేరులో రగ్బీని కొనసాగించింది. అయినప్పటికీ, ఈ రెండు క్రీడలలోని ఫార్వర్డ్ పాస్ నియమాలు ఇప్పుడు గ్రిడిరాన్ ఆటలను చాలా భిన్నంగా మార్చాయి. దీనివల్ల ఇవి విస్తృత కోణంలో తప్ప సాధారణంగా రగ్బీ విభాగాలుగా పరిగణించబడవు. మరోవైపు, ఈటన్ వాల్ గేమ్ వంటి ప్రైవేట్ పాఠశాల క్రీడలతో సహా చేతితో బంతిని ఆడే ఇతర ఆటలను సాధారణంగా రగ్బీగా పిలవరు. ప్రైవేట్ రగ్బీ స్కూల్లో ఆడే ఆట నుండి అభివృద్ధి చెందిన ఆటలకే రగ్బీ అనే పేరు వర్తిస్తుంది.
- ↑ సూపర్ రగ్బీ పోటీలు 2016, 2017 లలో గరిష్టంగా 18 జట్లతో జరిగాయి. అయితే 2018 లో దక్షిణ ఆఫ్రికా నుండి రెండు జట్లు, ఆస్ట్రేలియా నుండి ఒక జట్టు తప్పుకోవడంతో తిరిగి 15 జట్లకు చేరుకుంది.
- ↑ 2017 సీజన్ తర్వాత సూపర్ రగ్బీ నుండి తొలగించబడిన రెండు దక్షిణ ఆఫ్రికా జట్లు, 2017–18 సీజన్ కోసం పేరు మార్చబడిన ప్రో14 (Pro14) లో చేరాయి.
ఇవి కూడా చూడండి
[మార్చు]గ్రంథ పట్టిక
[మార్చు]- Daly, Brian D. Kharpran (జనవరి 2013). Caves for the Uninitiated. Strategic Book Publishing. ISBN 978-1-61897-470-9.
- క్లుప్త వివరణ ఉన్న వ్యాసాలు
- January 2020 from Use British English
- March 2021 నుండి dmy మూస వాడుచున్న పేజీలు
- Articles with unsourced statements from January 2024
- Articles with dead external links from September 2024
- Wikipedia articles with LCCN identifiers
- Wikipedia articles with GND identifiers
- బంతి ఆటలు
- జట్టు క్రీడలు
- రగ్బీ ఫుట్బాల్ రకాలు
- రగ్బీ యూనియన్ పోటీలు
- క్రీడా పోటీలు
- అంతర్జాతీయ క్రీడా పోటీలు
- మహిళల క్రీడలు
- రగ్బీ క్రీడ
- క్రీడా నియంత్రణ సంస్థలు
- క్రీడా నిబంధనలు
- Meghalaya articles missing geocoordinate data
- Articles missing coordinates without coordinates on Wikidata
- క్రీడలు